hd porno porno hd porno porno

Anne Babalar─▒n ya┼čad─▒klar─▒

2.215 okundu

FARKLI ├ľZELL─░─×─░ OLAN ├çOCUK ANNE BABALARININ YA┼×ADIKLARI

Aileler farkl─▒ ├Âzellikleri olan ├žocuklar─▒ oldu─čunu ilk ├Â─črendiklerinde ya┼čad─▒klar─▒ duygular ├žok karma┼č─▒k duygulard─▒r. Her ailenin kendine ├Âzg├╝nl├╝─č├╝nden, farkl─▒ ki┼čilik ├Âzellikleri, ve sosyal destek ├Âr├╝nt├╝leri oldu─čundan yola ├ž─▒k─▒larak, ailelerin ya┼čad─▒klar─▒n─▒n da hem benzerlikler hem de farkl─▒l─▒klar g├Âsterdi─či d├╝┼č├╝n├╝lebilir (Dale, 1996; Davis ve Cunningham, 1985). Ailelere ├žocuklar─▒n─▒n durumuna ili┼čkin ilk bilgilerin nas─▒l verildi─či, ne gibi ┼čart ve durumlarda ailenin bilgilendirildi─či ailenin uyum s├╝recini belirleyen en ├Ânemli nedenlerden biridir. Anne babalara do─čru bilgi verilerek uygun bir yakla┼č─▒mla ileti┼čim kuruldu─čunda, ailenin bu beklemedikleri ve haz─▒r olmad─▒klar─▒ duruma uyum sa─člamada ├žok olumlu bir ba┼člang─▒├ž yapt─▒klar─▒ d├╝┼č├╝n├╝lmektedir (Cunningham, 1984; Pugh ve DeÔÇÖAth, 1989).

─░lk anda, ilk g├╝nlerde, ilk aylarda ve ilk y─▒llarda ya┼čan─▒lan duygular, uzmanlar─▒n ailelerle ilk ileti┼čiminin nas─▒l oldu─ču ile ├žok yak─▒ndan ili┼čkilidir. Bu ilk etkile┼čime ba─čl─▒ olarak anne baba k─▒zg─▒nl─▒k, yaln─▒zl─▒k ve ├žaresizlik duygular─▒n─▒ yo─čunlukla ve s├╝rekli ya┼čayabilir, ya da kendini ve ├žocu─čunu geli┼čtirme y├Ân├╝nde daha g├╝d├╝leyici ve destekleyici bir yakla┼č─▒mla, geli┼čim s├╝recine olumlu bir ba┼člang─▒├ž sa─člayabilir. Bu ilk etkile┼čim asl─▒nda, anne baban─▒n ├žocu─ča kar┼č─▒ temel tutumlar─▒n─▒n olu┼čmas─▒nda da ├žok ├Ânemli bir temel ta┼č─▒r.

Ailelerin Tepkilerini A├ž─▒klayan Modeller

Ailelerin tepkilerini a├ž─▒klayan ├že┼čitli modeller vard─▒r (Dale, 1996).

Bunlardan en bilineni ÔÇť A┼čama Modeli ÔÇť olarak belirtilen ve ailelerin ├že┼čitli a┼čamalardan ge├žerek kabul ve uyum a┼čamas─▒na geldi─čini varsayan modeldir. Buna g├Âre, farkl─▒ ├Âzelli─či olan ├žocu─ču oldu─čunu ├Â─črenen anne ve babalar, ilk a┼čama olarak duygusal bir karma┼č─▒kl─▒k i├žine girerler; davran─▒┼člar ve d├╝┼č├╝nceler karma┼č─▒kt─▒r, ya┼čanan yo─čun bir ┼čok, karma┼č─▒kl─▒k ve ┼ča┼čk─▒nl─▒kt─▒r. Daha sonra yas, a┼č─▒r─▒ ├╝z├╝nt├╝, hayal k─▒r─▒kl─▒─č─▒, kayg─▒, red, su├žluluk ve savunma mekanizmalar─▒n─▒n yo─čun ya┼čand─▒─č─▒ tepkisel a┼čama gelir. Bunu ise, ÔÇť Ne yapabilirim? , Neler yapabilirim ? ÔÇť sorular─▒n─▒n sorulmaya ba┼čland─▒─č─▒ uyum ve duruma al─▒┼čma a┼čamas─▒ takip eder. Aileler daha sonra bilgi ve becerilerini geli┼čtirmeye, ├žocuklar─▒ ve kendileri i├žin planlar yapmaya ve gelece─či d├╝┼č├╝nmeye ba┼člarlar.

─░kinci model ise ÔÇť S├╝rekli ├ťz├╝nt├╝ Modeli ÔÇť dir. Bu yakla┼č─▒ma g├Âre, aileler gerek aile i├ži ya┼čant─▒lar─▒, ├žocu─čunun farkl─▒l─▒─č─▒, gerekse toplumsal tepkilere ba─čl─▒ olarak s├╝rekli bir ├╝z├╝nt├╝ ve kayg─▒ i├žindedirler. Bu do─čal bir s├╝re├ž olarak alg─▒lanmakta ve patolojik olarak d├╝┼č├╝n├╝lmemektedir. ├çocu─čun farkl─▒l─▒─č─▒n─▒n kabul├╝ ve bu ├╝z├╝nt├╝ bir arada ya┼čanabilir ve ailenin uyum s├╝reci b├Âylece geli┼čir. ├çocu─čun durumuna ├╝z├╝len bir anne ya da baba, ayn─▒ zamanda ├žok ├žabalayan ve ├žocu─čunun geli┼čimi i├žin u─čra┼čan bir anne baba da olabilir.

├ť├ž├╝nc├╝ model olan ÔÇť Ki┼čisel Yap─▒lanma Modeli ÔÇť duygulardan ├žok bili┼či temel almakta ve ailelerin farkl─▒ tepkilerini bu duruma getirdikleri farkl─▒ yorumlara, farkl─▒ alg─▒lara ba─člamaktad─▒r. Di─čer bir deyi┼čle, anne babalar─▒n kendilerine ve ├žocuklar─▒na ili┼čkin ge├žmi┼č deneyimleri, beklentileri ailelerin tepkilerini belirlemektedir. Aileler, hamilelik d├Ânemi boyunca ve i├žinde ya┼čad─▒klar─▒ ├ževrenin de de─čer yarg─▒lar─▒na ba─čl─▒ olarak, gelecek ya┼čant─▒lar─▒na, ├žocuklar─▒n─▒n gelece─čine ili┼čkin bili┼čsel yap─▒lar olu┼čtururlar. Farkl─▒ ├Âzelli─či olan bir ├žocu─čun do─čumu, bu olu┼čmu┼č yap─▒lara uymad─▒─č─▒ i├žin aile yo─čun bir kayg─▒ ya┼čar; bu ┼čok d├Ânemin ard─▒ndan aile tekrar bir yap─▒lanma s├╝recine girer, kendilerine ve ├žocuklar─▒na ili┼čkin farkl─▒ yap─▒lar olu┼čturmaya ba┼člar.

D├Ârd├╝nc├╝ model ise; ÔÇť ├çaresizlik, G├╝├žs├╝zl├╝k ve Anlams─▒zl─▒k ÔÇť modelidir. Farkl─▒ ├Âzellikleri olan bir ├žocu─čun anne baba da yaratt─▒─č─▒ duygular, yak─▒n ├ževrenin (aile b├╝y├╝klerinin, arkada┼člar) tepkileriyle ├žok yak─▒ndan ili┼čkilidir. Onlar─▒n durumu olumsuz ve ├žaresizlik i├žinde alg─▒lamas─▒ anne baban─▒n da benzer duygular i├žine girmesine neden olmaktad─▒r. ├çaresizlik ve g├╝├žs├╝zl├╝k, yeni bebe─čin do─čumunda t├╝m anne babalarca ya┼čanabilecek bir duygu olmakla birlikte, yak─▒n ├ževrenin farkl─▒ ├Âzelli─či olan bebe─če, ├žocu─ča kar┼č─▒ tepkileri anne baban─▒n tepkilerinin, duygular─▒n─▒n ┼čekillenmesinde temel te┼čkil eder.

T├╝m bu modeller bize ailelerin ya┼čad─▒klar─▒ konusunda ipu├žlar─▒ vermektedir. Her ailenin kendine ├Âzg├╝ oldu─ču, ya┼čad─▒klar─▒n─▒n ve geli┼čimlerinin de kendine ├Âzg├╝ oldu─ču hep hat─▒rlanmal─▒d─▒r.
Ailenin ve annenin duydu─ču utan├ž,├Âz├╝rl├╝l├╝k s├╝recinin daha da katlanmas─▒na yol a├žar. Kendini iyice su├žlu hisseden anne,ona bu duygular─▒ ya┼čatan ├žocu─ču ile ├žaresiz bir bilin├ž d─▒┼č─▒ ├žat─▒┼čmaya d├╝┼čer.

Farkl─▒ ├ľzelliklere Sahip Bir ├çocuk Anne Babada ve Ya┼čant─▒lar─▒nda Neler Meydana Getirebilir ?

Her ├žocu─čun do─čumu ailede bir ├žok yenili─če ve de─či┼čikli─če yol a├žar. Ailenin geli┼čimsel a┼čamalar─▒ ├žocu─čun geli┼čimsel a┼čamalar─▒yla paralel olarak d├╝┼č├╝n├╝l├╝r.

├ľRNEK: ├çocu─čun okul ya┼č─▒na gelmesi ile birlikte ailenin ilkokul haz─▒rl─▒klar─▒na ba┼člamas─▒ gibi. Ancak, farkl─▒ ├Âzellikleri olan ├žocuklar─▒n do─čumu, geli┼čimleri aileleri de ├žok ├že┼čitli de─či┼čikliklerin nedeni olur. Anne babalar─▒n, karde┼člerin ki┼čilik ├Âzellikleri birbirlerinden, hayattan, mesleklerinden, yak─▒n ├ževreden ve toplumdan beklentileri de farkl─▒la┼č─▒r. Bu farkl─▒l─▒klar aileden aileye de─či┼čmekle birlikte, anne babalar─▒n ki┼čilik ├Âzellikleri, e┼člerin birbirlerine ne ├Âl├ž├╝de yak─▒n ve destek olduklar─▒, yak─▒n ├ževrenin ve toplumun tepkileri ve deste─či bu de─či┼čikliklerin nitelik ve niceli─čini etkilemektedir. Ayn─▒ zamanda toplumun ve devletin bu ├žocuklara ve ailelere sundu─ču hizmetlerin ve servislerin niteli─či ve niceli─či de ailelerde meydana gelen de─či┼čiklikleri etkileyen en ├Ânemli nedenlerden biridir (Gargiolu, 1985; Stewart, 1986).

Aile fertlerinin kendilerindeki ve ya┼čant─▒lar─▒ndaki t├╝m bu de─či┼čiklikler, bir geli┼čim s├╝reci olarak da alg─▒lanabilir. Farkl─▒ ├Âzelli─či olan bir ├žocuk, anne baban─▒n ve karde┼člerin kendilerine bak─▒┼člar─▒n─▒ ve kendilerini tekrar de─čerlendirme ve ke┼čfetmelerine de yol a├žan bir s├╝re├ž ba┼člat─▒r (McConachie, 1986, aktaran, Dale, 1996). Aile fertleri kendi yeterlilik ve yetersizliklerini, neleri ba┼čar─▒p ba┼čaramad─▒klar─▒n─▒ deneme, g├Ârme ve ispatlama f─▒rsat─▒n─▒ da bulurlar.

Toplumsal bir varl─▒k olarak da, birey ve toplum, toplumdan beklentiler, toplumdaki rollere ili┼čkin yeni bir sosyalizasyon s├╝reci ya┼čan─▒r; toplumda farkl─▒ ├Âzelli─či olan ├žocuk ve bireylere kar┼č─▒ tutumlar─▒n de─či┼čmesi, ailelere ve ├žocuklara d├Ân├╝k hizmetlerin olu┼čturulmas─▒ y├Ân├╝nde de yo─čun bir ├žaba g├Âsterilmeye ba┼član─▒r. Bu ailelerin farkl─▒ bir olu┼čum ve geli┼čim i├žine girdi─činin bir g├Âstergesidir. ├çocuklar─▒ ve kendileri i├žin daha nitelikli ve nicelikli hizmetlerin olu┼čmas─▒ i├žin birer ÔÇŁ toplum lideri ÔÇť olma yolunda g├Âsterdikleri ├žabalar, onlardaki geli┼čim ve de─či┼čikliklerin temel ta┼člar─▒d─▒r. Bu s├╝re├ž, anne baban─▒n ve ├žocu─čun birlikte geli┼čti─či, b├╝y├╝d├╝─č├╝ bir s├╝re├ž olarak da d├╝┼č├╝n├╝lebilir. Anne baba a├ž─▒s─▒ndan, ebeveyn olmay─▒ ├Â─črenme, sorumluluklar─▒n fark─▒na varma, karar verme becerilerini geli┼čtirme ve ba┼čkalar─▒n─▒ da d├╝┼č├╝nmeyi ├Â─črenme, geli┼čim s├╝recinin ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ olu┼čturur. Anne babalar ve ├žocuklar birlikte hayal k─▒r─▒kl─▒klar─▒n─▒, kabul g├Ârmemeyi, yanl─▒┼člar yapmay─▒ uygun olmayan kararlar verip sonucuna katlanmay─▒ ├Â─črenirler; t├╝m bu denetimlerden nas─▒l yaralanacaklar─▒na ili┼čkin ├že┼čitli ba┼ča ├ž─▒kma becerilerini geli┼čtirirler. Aile olarak, ÔÇťfarkl─▒ÔÇŁ olduklar─▒, farkl─▒ bir m├╝cadele ve geli┼čim s├╝reci i├žinde olduklar─▒n─▒ g├Âr├╝rler ve bunu i├žselle┼čtirmeyi ├Â─črenirler. Zaman zaman yaln─▒zl─▒k duygular─▒n─▒, ├žaresizlik duygular─▒n─▒ ya┼čarlar ve bunlarla nas─▒l ba┼ča ├ž─▒kacaklar─▒n─▒ deneyerek, kendilerinin ve ├žocuklar─▒n─▒n geli┼čimlerine katk─▒da bulunurlar (Dimmock ve Dungworth, 1985).

Ebeveynlerin Farklı Bir Çocuk Anne Babası Olarak Çevreden Aldıkları Destekler

Bir ├žocu─čun geli┼čimi anne baba, karde┼čler, b├╝y├╝k anne ÔÇô babalar, arkada┼člar, medya, okul, ├žocu─čun i├žinde ya┼čad─▒─č─▒ k├╝lt├╝r ve olanaklardan etkilenir. ├çocu─čun sosyal ├ževresi, ailenin yak─▒n ve uzak ├ževreden ald─▒─č─▒ destekler ├žocu─čun ne ├Âl├ž├╝de geli┼čece─čini ve toplumun ├╝retken bir ├╝yesi haline gelece─činin belirlenmesinde temel ta┼člard─▒r. ├çocu─čun etkilendi─či ve destek ald─▒─č─▒ ilk ve yak─▒n ├ževre ili┼čkileri aile i├ži ileti┼čimlerdir, bunu mikrosistem olarak tan─▒mlayabiliriz. Daha geni┼č bir sitem olan mesosistem ise ailenin ├žocu─čun erken e─čitimi ve geli┼čimi i├žin ileti┼čim kurdu─ču, ├že┼čitli meslek uzmanlar─▒n─▒ (doktor, e─čitimci, psikolog vbÔÇŽ) geni┼čletilmi┼č aile fertlerini, arkada┼člar─▒ ve kom┼čular─▒n─▒ i├žermektedir.

Ekosistem olarak nitelenen sistem ise, ailenin s├╝rekli olarak do─črudan ileti┼čim i├žerisinde olmad─▒─č─▒, medya, devletin destek hizmetleri, e─čitim sistemi ve okulu kapsamaktad─▒r. Makrosistem ise, toplumun, k├╝lt├╝rel, ekonomik, sosyal ve dini yap─▒s─▒ndan olu┼čmakta ve ailenin ald─▒─č─▒ desteklerin nitelik ve niceli─čini makro d├╝zeyde etkilemektedir. T├╝m bu sistemler, ├žocu─ču, aileyi ve ya┼čad─▒klar─▒n─▒ anlamada ├žok belirleyicidir. Di─čer bir de─či┼čle, ├žocu─čun ve ailenin ├ževreyi etkiledi─čini, ├ževrenin de ├žocuk ve aile ├╝zerinde yukar─▒da belirtilen sistemlerde etkisini ve ├Ânemini hep hat─▒rlamal─▒y─▒z.

Ailenin ├ževreden ve uzmanlardan ald─▒─č─▒ destek ve yard─▒m ├žocu─čun geli┼čimiyle birlikte de─či┼čmekte ve ┼čekillenmektedir. Bebeklikte, uygun t─▒bbi tan─▒ ve t─▒bbi yard─▒mlar ve ailenin duygular─▒na yo─čunla┼č─▒rken, erken ├žocukluk d├Âneminde, farkl─▒l─▒─č─▒n iyice belirgin hale gelmeye, etkilerinin hissedilmeye ba┼čland─▒─č─▒ d├Ânemde, ├žocuklar─▒n ├Âzellikleri, ya┼č─▒tlar─▒yla nas─▒l kayna┼čabilecekleri y├Ân├╝nde yard─▒mlar uygun olmaktad─▒r.

Nas─▒l ve Ne Y├Ânde Bir Yard─▒m Almak ─░stersiniz ?

Anne babalar─▒n t├╝m ya┼čad─▒klar─▒ ile nas─▒l ve ne ├Âl├ž├╝de ba┼ča ├ž─▒kt─▒klar─▒ sosyal destek mekanizmalar─▒ ile paralellik g├Âstermektedir. Ailelerin ya┼čad─▒klar─▒ bu beklenmedik ve karma┼č─▒k durumla ba┼ča ├ž─▒kmalar─▒, b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de di─čer ailelerle ili┼čkilerine, onlardan ald─▒klar─▒ deste─če ve onlara ne ├Âl├ž├╝de yard─▒mc─▒ olduklar─▒na ba─čl─▒d─▒r.

Ailelerin arkada┼čl─▒─ča, dostlu─ča, yaln─▒z olmad─▒klar─▒n─▒ hissetmeye ve duygusal deste─če ihtiya├žlar─▒ vard─▒r. Bu deste─či, geni┼čletilmi┼č aile fertlerinden, yak─▒n ├ževreden ald─▒klar─▒ gibi, psikolojik dan─▒┼čma gruplar─▒nda di─čer annelerden, babalardan da almaktad─▒rlar (Akk├Âk, 1989). Bu gruplar annelerin, babalar─▒n birbirlerine duygusal, sosyal y├Ânden yak─▒nla┼čmalar─▒na ve yaln─▒z olmad─▒klar─▒n─▒ fark etmelerine yard─▒mc─▒ olur. B├Âylece anne ve babalar─▒n ya┼čad─▒klar─▒ depresyon, karamsarl─▒k duygular─▒, yerini ba┼čarma, kendine g├╝ven ve ba┼čkalar─▒na yard─▒m etmenin getirdi─či tatmin duygular─▒na b─▒rak─▒r. Bunun olumlu bir sonucu olarak da ya┼čanan kayg─▒ d├╝zeyinde belirgin bir azalma olur. Geli┼čen bu destek gruplar─▒, toplumda farkl─▒ ├Âzellikleri olan bireylere kar┼č─▒ tutumlar─▒n olumlu y├Ânde geli┼čmesi i├žin yo─čun ├žaba harcamaya ba┼člarlar; ├žocuklar─▒n─▒n ve kendilerinin de─či┼čimleri, geli┼čimleri i├žin gerekli hizmetleri anlatmaya, talep etmeye ba┼člarlar, dernekler kurarlar ve b├Âylece ÔÇťtoplum liderleriÔÇŁ olma yolunda ilerlerler.

%d blogcu bunu be─čendi: