BECERÄ° ÖÄžRETÄ°MÄ° DAVRANIÅžLARI KAZANDIRMA 

Ailenin ve hizmeti sunanların olanakları ve zamanı göz önüne alınarak beceri öÄŸretimi davranışları kazandırma oturumları oluÅŸturulmalıdır. AÅŸağıda yer alan plan sadece bir örnektir. Sizler bu planı kendinize ve çalışacağınız ailelere göre yeniden oluÅŸturabilirsiniz.

Sayın anne ve babalar öncelikle bu toplantımıza geldiÄŸiniz için çok teÅŸekkür ederim. Ben ,…….. Toplantı sırasında konumuzla ilgili sorularınızı rahatlıkla sorabilirsiniz, elimizden geldiÄŸince size yardımcı olmaya çalışacağım. Toplantı sırasında konuyla ilgili olmayan fakat sizi meÅŸgul eden bir sorunuz varsa onu da toplantı sonunda sorabilirsiniz. Tahmin edebileceÄŸiniz gibi toplantımızın amacı çocuklarınızın mutluluklarını paylaÅŸmak, sorunlarının ise burada bu toplantılar sırasında aldığımız ortak kararlarla çözüme kavuÅŸturmak. Gerçekten de hepinize çok teÅŸekkür ediyorum. Çünkü buralara kadar gelip çocuklarınıza zaman ayırmanız onlara verdiÄŸiniz deÄŸeri gösteriyor ve bu toplantıların amacına ulaÅŸmasına hizmet edecekmiÅŸ gibi görünüyor derim.

Evet, toplantılarımız her perÅŸembe 13.00-16.00 saatleri arasında 6 hafta boyunca devam edecektir. Sizlerden ricam bu hafta boyunca toplantılarımıza iÅŸtirak etmenizdir. Kurs boyunca her oturumda neler yapılacağını teker teker anlatırım. Evet, bu haftaki konumuz "BECERÄ°" , beceri çeÅŸitleri, becerilerin sıralanışı ve bu sıralanışların gerekçelerini öÄŸreneceÄŸiz. Öncelikle "beceri nedir?" bunu bir tanımlayalım. BECERÄ°: El, kol veya ayakla yapılan hareketlere verilen genel bir addır derim. Evet, beceri neymiÅŸ söyleyecek var mı acaba, diye sorarım ve ailelerden cevap alırım. Uygun cevapları pekiÅŸtiririm. Demek ki … Hanım'ın da söylediÄŸi gibi beceri; ... dir diyerek tekrar ederim.

Beceriler 3'e ayrılır. Bunlar, Özbakım becerileri, psikomotor beceriler ve günlük yaÅŸam becerileridir

derim.

Beceri tanımlarını yaptıktan sonra, ailelere becerilerin neler olduÄŸunu teker teker sorarım. Uygun olan cevapları pekiÅŸtirir ve neden uygun olduÄŸunu açıklarım.

Tahtaya özbakım, psikomotor ve günlük yaÅŸam becerileri baÅŸlığı yazarım. Bunlara 2'ÅŸer örnek veririm ve ailelerden birkaç örnek isterim.

Verilen cevapları betimleyerek pekiÅŸtiririm. Daha sonra “Bu becerilerin kendi içerisinde bir öncelik sırası vardır. Yani bunların öÄŸretiminde bir sıra izlenmelidir. Neden diyecek olursanız. Nedeni ÅŸu: Çocukların önce büyük kasları yani; kolları ve bacakları geliÅŸir. Daha sonra küçük kasları yani; bilekleri ve el parmakları geliÅŸir. Ayrıca bu becerilerden bazıları daha kolay, basit ve daha az karmaşık olup büyük kasların kullanımını gerektirir. Ä°ÅŸte bu nedenle yani; bazılarının diÄŸerlerine göre daha az karmaşık, daha basit ve daha az küçük kasların kullanımına yönelik olmasından dolayı bu becerileri sıralıyor, bazılarını diÄŸerlerinden daha önce öÄŸretiyoruz. Bir örnek verecek olursak masa silme çay yapmadan daha az karmaşıktır yani; çay yapma masa silmeye göre daha karmaşık ve daha fazla beceriyi yapmayı ve bilmeyi gerektiriyor. Bunu biraz daha açacak olursak masa silerken çocuk bezi tutar ve elini saÄŸa sola hareket ettirme hareketini yapabilmesini gerekirken, çay yapmada daha ince olan hareketlerden kibriti tutma, onu yakma, ocağı açma, musluÄŸu açma, çaydanlığı tutma, onu suyla doldurma… vs. gibi becerileri gerekiyor' diye anlatırım. Takıldıkları bir yer varsa sormalarını isterim.

“Evet, sizinle becerinin ne olduÄŸu, beceri çeÅŸitleri ve bu becerilerin kendi içerisinde sıralanışının gerekçelerini öÄŸrendik. Birazdan size bugünkü anlattıklarımızın özetini anlatan bir kitapçık vereceÄŸim. Ayrıca haftaya yapacağımız toplantıya kadar çocuÄŸunuzu ÅŸu anda sahip olduÄŸu becerileri belirleyip, bunlara uygun kazandırılmasını istediÄŸiniz, ya da gerekli gördüÄŸünüz yeni en az iki beceri adı yazmanızı rica edeceÄŸim. Bu becerileri bugünkü anlattıklarımızı göz önünde bulundurarak, bunun için kitapçıktan da faydalanabilirsiniz. Lütfen bu kağıtlara yazın, derim. Kitapçıklar ve kağıtları dağıtırım.

“Sayın anne ve babalar haftaya yine aynı saatte burada buluÅŸuyoruz. Hepinizi burada görmeyi arzu ediyorum. Buralara kadar geldiniz, beni dinleme zahmetinde bulundunuz, hepinize çok teÅŸekkür ederim. Hepinize iyi günler görüÅŸmek üzere” derim ve toplantıyı bitiririm.

Bugünkü oturumumuzda niçin beceri basamaklarının belirlenmesine gerek vardır, bunu öÄŸreneceÄŸiz. Buna geçmeden bir önceki oturumumuzda ele alınan becerinin tanımı, beceri çeÅŸitleri, becerinin kendi içindeki sıralanmasını öÄŸrendik” diyerek kısaca tekrar ederim.

Evet, geçen haftaki oturumumuz sizlerin katılımıyla oldukça zevkli ve verimli geçti. Bugün de aynı ÅŸekilde geçmesini ümit ediyorum.

Åžimdi geçen haftaki verilen ödevleri topluyorum, diyerek ailelerin oturdukları yere doÄŸru giderim. Ödevleri getiren ailelere teÅŸekkür ederim. Ödevlerini getirdiÄŸiniz için sizi tebrik ediyorum derim. Ödevlerini getirmeyen aileleri görmezden gelirim. Ödevlere bakarım, gerekli düzeltmeyi yaparım. Olumlu bir örneÄŸi alır, ailelerle paylaşırım.  Ali Bey'in ödevi oldukça güzel olmuÅŸ. ÇocuÄŸunuzun kazanması gereken becerileri sıralamışsınız. ÇocuÄŸunuzun niçin bu becerilere ihtiyaç duyduÄŸunu da yazmışsınız. Derse hazırlıklı geldiÄŸiniz için teÅŸekkür ediyorum derim.

Becerinin içerisindeki tek tek sırayla yaptıklarımızın belirlenmesi becerinin basamaklandırılmasını saÄŸlar. Beceriyi basamaklandırırken becerinin içerisindeki yaptıklarımızı birbirini izleyen adımlar halinde belirleriz. Bu ÅŸekilde belirlediÄŸimiz her bir adım becerinin bir basamağını oluÅŸturur. Sizde günlük yaÅŸantınızda her yaptığınız iÅŸi aÅŸamalı olarak gerçekleÅŸtirirsiniz. Bakın siz kalemi uygun ÅŸekilde tutmadan yazamazsınız. EÄŸer bir beceriyi gerçekleÅŸtirmek istiyorsak bu beceriyi başından sonuna kadar kendi içinde basamaklandırmalıyız. Bu da beceriyi gerçekleÅŸtirmemizi saÄŸlar. Önce kalemi uygun biçimde tutarız. Ondan sonra kalemle yazarız. DeÄŸerli anne ve babalar, beceriyi basamaklandırırken dikkat edeceÄŸimiz noktalar vardır. Bunlardan birincisi, bizzat yaparak beceri basamaklarının belirlenmesi ikicisi ise; beceri basamaklarını ifade ederken ifadelerimiz açık, kısa ve anlaşılır olmasıdır.  DeÄŸerli anne ve babalar, bir de beceriyi basamaklandırmanın iÅŸlevleri vardır. Bunlar;

Ailelere sorular yöneltirim.

—Beceri basamağı nedir?

—Sizce becerinin basamağını nasıl belirleriz?

—Beceriyi basamaklandırırken nelere dikkat etmeliyiz?

—Bir basamağı gerçekleÅŸtirmeden niçin diÄŸer basamaÄŸa geçemeyiz?

—Beceriyi basamaklandırmanın iÅŸlevleri nedir? , diye sorular yöneltirim. DoÄŸru cevaplayanlara teÅŸekkür ederim. Beni dikkatlice dinlemiÅŸsiniz derim. Yanlış cevap verenleri verdikleri cevapları düzelterek dönüt veririm.

Çocuk olan beceriyi bizzat yapıyor, anne veya baba çocuÄŸun yaptığı basamakları yazıyor. Ben de kontrol ediyorum.

Becerinin yapılması ve basamakların yazılması bittikten sonra dağıttığım kağıtları topluyorum. Kağıtları kontrol ediyorum. DoÄŸru yapan ailelere teÅŸekkür ediyorum. Basamak atlayanlar veya yanlış yazan ailelere açıklamada bulunarak dönüt veriyorum.

Evet, deÄŸerli anne babalar bugün becerinin niçin basamaklandırıldığını ve basamaklandırılmasının ne olduÄŸunu bir de basamaklandırılmasının iÅŸlevlerini öÄŸrendik.

Sorularınız varsa ÅŸimdi sorabilirsiniz derim. (Soruları cevaplarım, katılanlara teÅŸekkür ederim.)

Hepiniz oturuma çok güzel katıldınız. Verimli ve zevkli bir oturum olduÄŸunu düÅŸünüyorum.

Oturuma katıldığınız için hepinize teÅŸekkür ederim. Haftaya görüÅŸmek üzere esenlikler diler, hoÅŸça kalın, derim. Toplantıyı bitiririm.

Geçen hafta vermiÅŸ olduÄŸum ödevleri toplamak istiyorum. Hepinize teÅŸekkür ediyorum. Evet, Ali Bey çocuÄŸunuzun beceri basamaklarını nasıl yaptığını belirlememizin amacının, çocuÄŸunuzun öÄŸretimde neler yaptığını görmemize yaradığını söylemiÅŸsiniz. Evet, Ali Bey çocuÄŸunuzun beceri basamaklarını nasıl yaptığını belirlememizin bir amacı çocuÄŸun öÄŸretimde neleri yaptığını görmektir. Yaptığınız ödevden dolayı teÅŸekkür ediyorum.

ÇocuÄŸunuz beceri basamaklarını nasıl yapıyor bunu öÄŸrenmemizin amacı; her bir beceri basamağını ne kadar yardım ettiÄŸimde, ya da çocuÄŸunuz bu basamakları kendiliÄŸinden mi, söylendiÄŸinde mi, ben yapınca mı, ben yaptırınca mı yaptığını saptamaya yöneliktir.

—ÇocuÄŸunuz öÄŸretimde neleri ne kadar yapıyor onu anlamamızı saÄŸlar.

—Ailenin beceri basamaklarını yapması ile ilgili ailenin yapacaklarını görmemizi saÄŸlar.

Beceriyi basamaklara ayırmak ne iÅŸimize yarar? Diye sorarım. Cevap vermek isteyenlere söz hakkı veririm. Uygun olan cevabı veren aileye teÅŸekkür ederim ve cevaplarının neden uygun olduÄŸunu açıklarım.

—Beceriyle ilgili yaptığımız çalışma sırasında, çocuÄŸumuzu daha iyi görebilmek ve kontrol edebilmek amacıyla çocuÄŸumuzun kullandığı eli tarafında olmamız gerekir.

—Mümkünse çocuÄŸumuzun ve bizim önümüzde aynı araçların olması gerekir.

—Yapacağımız beceriyle ilgili bir çizelge hazırlarız. Bu çizelgede Beceri basamakları, KendiliÄŸinden, Söyleyince, Ben yapınca, Yaptırınca bölümlerinin olması gerekir.

Hangi beceriyi çalışıyorsanız önce çocuÄŸumuzdan o beceriyi yapmasını isteyin. ÇocuÄŸunuz beceriyi yapmasını istediÄŸinizde yapıyorsa KendiliÄŸinden. ÇocuÄŸunuz bekledi bir ÅŸey yapmadı, Söyleyince bölümüne. Siz söylediÄŸinizde de bir ÅŸey yapmadı Ben yapınca bölümüne. EÄŸer çocuÄŸunuz siz yaptığınızda da yapmadıysa yaptırınca bölümüne iÅŸaret koyacaksınız.

ÇocuÄŸunuzun beceri neleri yapıp yapmadığını belirlerken neler yaparsınız? Diye sorarım.

Uygun olan cevabı veren aileye teÅŸekkür ederim ve cevaplarının neden uygun olduÄŸunu açıklarım.

Araçlarımız önce masaya koyuyoruz. (Sulu boya ile ilgili) ÇocuÄŸumuzun ve benim önümde aynı araçlar var. Ben yapacağımız beceri ile ilgili sulu boya ile ÅŸekli boya dedim. ÇocuÄŸunuz sulu boyanın kapağını açtı, KendiliÄŸinden bölümüne iÅŸaret koyacaksınız. ÇocuÄŸunuz bir ÅŸey yapmadı bekledi, sulu boyanın kapağını aç dedim. ÇocuÄŸunuz açarsa, Söyleyince bölümüne iÅŸaret koyacaksınız. EÄŸer söylediÄŸinizde de bir ÅŸey yapmadı, bekliyorsa; bak ben sulu boyanın kapağını açıyorum, hadi sen de sulu boyanın kapağını aç derim. ÇocuÄŸunuz açtıysa Ben yapınca bölümüne, siz yaptığınızda yapmıyorsa, çocuÄŸunuzun elinin üzerine basarak sulu boyanın kapağını açar ve Ben yaptırınca bölümüne iÅŸaret koyarsınız.

Evet, soruları olan varsa sorularını sorabilir derim.

2'ÅŸerli gruplar oluÅŸturulur. Önce bir ailenin çocuk diÄŸer ailenin anne-baba olacağı söylerim. Daha sonra eÅŸlerin deÄŸiÅŸeceÄŸini söylerim.

—Birbirlerinin yapabildiklerini belirlerler. (Makasla kağıdı kesme becerisi)

Makasla kağıdı kes dedim. ÇocuÄŸunuz makası tuttu. KendiliÄŸinden bölümüne iÅŸaret koyarım. ÇocuÄŸunuz bir ÅŸey yapmadı bekledi. Makası tut dedim. ÇocuÄŸunuz tuttu; Söyleyince bölümüne, siz söylediÄŸinizde de bir ÅŸey yapmadı; bak ben makası tutuyorum der makası tutarım. Ben yapınca bölümüne iÅŸaret koyarım. ÇocuÄŸunuz yine yapmadı, çocuÄŸunuzun elinden tutar makası alırsınız. Ben yaptırınca bölümüne iÅŸaret koyarsınız.

Yapanlar sınıfta dolaÅŸtırılarak pekiÅŸtirilir. Yapamayanlara dönüt verilir.

Bugünkü oturumda; beceri basamaklarını nasıl belirliyoruz.

—Beceri basamaklarını belirlerken neler yapıyoruz.

—Beceri basamaklarını nasıl yaptığımızı, nasıl belirlediÄŸimizi gördük.

Toplantıya katıldığınız için hepinize teÅŸekkür ediyorum derim.

Sunu: Beceriyi kazandırmadan önce yapmanız gereken ÅŸeyler var.

—Beceriyi kazandırmadan önce ortamın hazırlanması.

—Beceriyi kazandırırken kullanacağımız araç gereçlerin belirlenmesi ve hazırlanması

—Çocuk beceriyi yaptıktan sonra verilecek ödülün belirlenmesi

ÇocuÄŸunuzun eliyle kullanacağı araç gereç varsa büyüklüÄŸü çocuÄŸunuzun eline uygun olmalı kullanacağınız araç bir kaşıksa, kaşığın sapı inceyse bir bantla veya bezle sararak kaşığın sapını kalınlaÅŸtırabilirsiniz. Böylece çocuÄŸunuz kaşığı rahatlıkla tutabilecektir. Becerilerin kimisi oturarak kimisi ayakta yapılır beceriniz oturarak yapılması gereken bir beceriyse masa ve sandalyeyi çocuÄŸunuzun boyuna göre ayarlamalısınız, çocuÄŸunuz sandalyeye oturduÄŸunda ayakları yere deÄŸmeli. Beceriyi öÄŸreteceÄŸimiz ortamda çocuÄŸunuza zarar verecek kesici yanıcı araçlar bulundurmayın ayakta ve oturarak yapılması gereken becerilerde biz mutlaka çocuÄŸumuzun kullanabildiÄŸi eli tarafında durmalıyız.

Sulu boyayla boyama çalışmasında çocuÄŸunuzun kullanacağı araçlar kullanabildiÄŸi eli tarafında olmalısınız. Onun kullanacağı araçların aynısı sizin önünüzde de olmalı. ÇocuÄŸunuzun kullanabildiÄŸi eli tarafında bulunmalısınız. Sizler çocuÄŸunuza makasla ÅŸekli kesme becerisini hangi ortamda öÄŸretirsiniz ve hangi araç gereçleri kullanılırsınız? Diye sorarım.

Evet, sevgili aileler ÅŸimdi ödülden bahsedeceÄŸiz. Ödül, yapılan bir davranışın ardında verilen ve o davranışın sürmesini ve tekrar yapılma olasılığını artıran ÅŸeylerdir derim  Ödülün çeÅŸitleri vardır. Derim ve ödül çeÅŸitlerini gösteren çizelgeyi tahtaya yazarak teker teker tanıtırım.

ALINTIDIR.