Anoreksiya Nervoza
Genellikle 12-18 yaÅŸları arasında baÅŸlar ve ÅŸiÅŸmanlama korkusu yüzünden aşırı zayıf kalma çabaları ile belirlidir. Hasta, beklenenin altında bir vücut ağırlığına sahip olmasına raÄŸmen kilo almaktan veya ÅŸiÅŸman biri olmaktan aşırı derecede korkar. Hasta bilinçli olarak yememekte ve zayıf kalmada direnir.
Anoreksiya nervozanın, aşırı yemesi olan (bulimik) ve aşırı yemesi olamayan ÅŸeklinde iki türü vardır. Anoreksiya nervozanın bulimik tipi aşırı yeme nöbetlerinin ardından yediklerini kusarak, ishal yapıcı veya idrar söktürücü ilaçlar kullanarak düÅŸük kilolarını korumaya çalışır.
Sıklık ve Yaygınlık :
Sıklığı bilinmemekle birlikte nadir bir hastalık deÄŸildir. 12-18 yaÅŸları arasındaki nüfus içinde 1/800-3/100 arasında deÄŸiÅŸen yaygınlık oranları bildirilmiÅŸtir. ÇoÄŸunlukla (%95) kızlarda görülür. Yüksek ve orta sosyokültürel düzeyde daha sık görüldüÄŸü bildirilmektedir.
Ayırıcı Tanı :
Depresyonda, obsesif-kompulsif bozuklukta veya baÅŸka hastalıklarda ağır kilo yitimi görülebilir. Ama bu hastalıklarda kilo alma korkusu ve istemli olarak yemekten kaçınma davranışı yoktur.
OluÅŸ Nedenleri (Psikososyal) :
- Cinsel çocuksuluk, cinsel iliÅŸki kurma ve gebeliÄŸe karşı aşırı korku, büyüme, anneden ayrılma, bireyleÅŸmeye karşı aşırı korku gibi çatışmalar vardır. - ÇocuÄŸun özerk geliÅŸmesini güçleÅŸtiren aile patolojisi bulunur. - Toplumsal olarak zayıflığa çok deÄŸer veren kesimlerde sık görülür. - Ailelerinde ölüm ve ayrılma, ruh hastalığı, alkol ve kumar sorun gibi önemli aile sorunları daha sık görülür.
Tedavi :
Anoreksiya nervoza yaÅŸamı tehdit edebilecek derecede ağırlaÅŸabilen bir rahatsızlıktır ve kiÅŸilerin çoÄŸunda tedaviden kaçma eÄŸilimi vardır.
Ağır kilo kaybı olan kiÅŸilerin hastanede tedavi görmesi gerekir. Öncelikle kiÅŸinin kilo almayacağına inandığı bir rejim uygulanması konusunda anlaşılır. KiÅŸiyle iÅŸ birliÄŸi yapmak bu noktada çok önemlidir. Yapılan anlaÅŸmaya uygun günlük kilo artışı için giderek artan ödüller verilir. Bunun yanı sıra aileyle görüÅŸmeler ve psikoterapi gereklidir. KiÅŸinin yeme davranışı üzerine kurulu yanlış düÅŸünce tarzının deÄŸiÅŸtirilmesine, vücuduna yönelik olumsuz algılamaların düzeltilmeye ve sorunlarının ele alınarak çözümlenmesine çalışılır. İlaç tedavisinde daha çok antidepresanlar kullanılır.
|