hd porno porno hd porno porno

Otizm Geli┼čim D├Ânemleri

2.258 okundu

OT─░ZM GEL─░┼×─░M D├ľNEMLER─░

1943 y─▒l─▒nda Amerikal─▒ ├žocuk psikiyatristi Leo Kanner taraf─▒ndan ilk kez tan─▒mland─▒─č─▒ndan g├╝n├╝m├╝ze kadar ge├žen zamanda otizmle ilgili bir├žok yeni bilgiler edinildi. Otizmin sebepleri halen g├╝n├╝m├╝zde tam olarak bilinmemesine kar┼č─▒l─▒k, otizmin ya┼čam boyu s├╝rmekte olan n├Âropsikiyatrik, geli┼čimsel bir bozukluk oldu─ču s├Âylenmektedir.

Otizme, erkek ├žocuklarda k─▒z ├žocuklara oranla 3-4 kat daha fazla rastlan─▒l─▒r. Otistik ├žocuklar─▒n % 50ÔÇÖsinin zeka seviyeleri 50ÔÇÖnin alt─▒ndad─▒r. %80ÔÇÖinin ise 70ÔÇÖin alt─▒ndad─▒r. Ancak otizmin ├žok geni┼č bir yelpaze oldu─čunu d├╝┼č├╝necek olursak, bu yelpazenin u├ž k─▒s─▒mlar─▒nda durum farkl─▒la┼čabilir ve ├žok y├╝ksek IQ seviyeleri g├Âzlemlenebilinir.

1986 y─▒l─▒nda otizmin g├Âr├╝lme s─▒kl─▒─č─▒ 5000/1 iken, 2002 y─▒l─▒ verilerine g├Âre bu oran 138-125/1ÔÇÖe kadar inmi┼čtir. Baz─▒ g├Âr├╝┼člere g├Âre bunun sebebi ├ževresel fakt├Ârler iken, baz─▒ g├Âr├╝┼člere g├Âre ise bozukluk art─▒k daha iyi tan─▒nmakta ve hafif formlar─▒ da bu gruba dahil edilmektedir. DSM-IV tan─▒ ├Âl├ž├╝tleri kitab─▒nda otizm, ÔÇťYayg─▒n Geli┼čimsel BozukluklarÔÇŁ ba┼čl─▒─č─▒ alt─▒nda bulunmaktad─▒r. Otizmin yan─▒s─▒ra Rett bozuklu─ču, ├çocuklu─čun Dezintegratif Bozuklu─ču, Asperger Bozuklu─ču ve Ba┼čka T├╝rl├╝ Adland─▒r─▒lamayan Yayg─▒n Geli┼čimsel Bozukluk (PDD NOS/atipik otizm) da bu grubun i├žinde yer alan di─čer bozukluklard─▒r.

Otizm ba┼čl─▒ca 3 temel alanda sorunlarla kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kar (APA,1994):

ÔÇó Toplumsal ili┼čkide ve bu ili┼čkinin kar┼č─▒l─▒kl─▒l─▒─č─▒nda bozukluk
ÔÇó S├Âzel ve s├Âzel-olmayan ileti┼čimde ve oyun etkinli─činde bozukluk
ÔÇó K─▒s─▒tl─▒ ilgi ve etkinlik; tekrarlay─▒c─▒, stereotipik hareketler.

ERKEN TANI:

Erken tan─▒ otizmde b├╝y├╝k ├Ânem ta┼č─▒maktad─▒r. Ara┼čt─▒rmalar, ilk 3 y─▒lda erken e─čitim ve m├╝dahale ile, ailelerin de ├žocu─ča odaklanmalar─▒yla otizmin bir├žok belirtisinin azalabilece─čini ortaya koymaktad─▒r. Peki nedir bu erken belirtiler?

Sosyal becerilerdeki belirtiler:

(1 ya┼č)
Daha az g├Âz konta─č─▒ kurarlar
Sosyal oyunlara ilgi azd─▒r
─░smine tepki vermeme (ad─▒ s├Âylendi─činde d├Ân├╝p bakmama)
Taklit becerisi daha az geli┼čmi┼č veya geli┼čmemi┼čtir
Ba┼čka bebeklere ilgi azd─▒r.

(2 ya┼č)
Duygular─▒ anlamada zorlan─▒rlar
S─▒ra bekleme, almada zorlan─▒rlar
Kar┼č─▒l─▒kl─▒ dikkat geli┼čmemi┼čtir (parmakla g├Âsterme, g├Âsterilen yere bakma, annenin bak─▒┼člar─▒n─▒ takip gibi).

─░leti┼čim becerilerindeki belirtiler:

(1 ya┼č)
Daha az ses ├ž─▒kart─▒rlar
Melodik, anlams─▒z bebek seslerini s─▒k ├ž─▒kartmazlar
Dile y├Ânelik dikkatleri daha az geli┼čmi┼čtir
─░lk kelimelerin gecikmesi g├Âr├╝l├╝r.

(2 ya┼č)
Daha az jest ve mimikleri vard─▒r
─░fade edici dil ya┼č─▒na uygun geli┼čmemi┼čtir
Dili anlama ya┼č─▒na uygun geli┼čmemi┼čtir
Bu d├Ânemde ekolali (kelimeleri/ c├╝mleleri tekrar etme) olabilir ve d├╝z (tonsuz) veya ┼čark─▒ s├Âyler gibi konu┼čma g├Âr├╝l├╝r.

Uyum becerilerindeki belirtiler:

(1 ya┼č)
Uyku sorunlar─▒ (az uyuma/ s─▒k s─▒k uyanma) g├Âr├╝l├╝r
Dikkat s├╝resinin k─▒sa olmas─▒
Ac─▒ya kar┼č─▒ a┼č─▒r─▒ hassas olma veya tam tersi ac─▒ya tepki vermeme
Pasif olma.

(2 ya┼č)
Hayali oyun kuramama
├ľzbak─▒m becerilerinin geli┼čmemesi (yemek yeme, tuvalet gibi).

Motor becerilerdeki belirtiler:

Otistik ├žocuklar─▒n % 85 ÔÇśinde normal motor geli┼čim bulunmaktad─▒r.

(1 ya┼č)
El ├ž─▒rpma/sallama
Obje d├Ând├╝rme
Sallanma
Kafa ├žarpma/sallama
D├╝┼č├╝k kas tonusu.

(2 ya┼č)
Parmak ucunda y├╝r├╝me.

Duyusal davran─▒┼člardaki belirtiler:

(1 ve 2 ya┼č)
Sese kar┼č─▒ az tepki verme
Baz─▒ seslere kar┼č─▒ tolerans g├Âsterememe
Objelere/parmaklara g├Âzlerini dikip uzun s├╝re bakma
Baz─▒ yiyeceklere/kuma┼člara dokunmay─▒ bile reddetme
Bo┼č/anlams─▒z bak─▒┼člar
Y├╝ksek ac─▒ e┼či─či
G─▒d─▒kland─▒─č─▒nda a┼č─▒r─▒ heyecanlanma.

(2 ya┼č)
Objeleri s─▒ralama
D├╝z ├žizgilere bakma
G├Âz├╝n├╝n ucuyla bakma (ki┼čilere, e┼čyalara vb.)

Otistik ├žocuklar─▒n %75ÔÇÖinde gecikmeler ve belirtiler 1 ya┼č civar─▒nda ba┼člamaktad─▒r. %25ÔÇÖinde ise belirtiler, 2 veya 3 ya┼č─▒nda ba┼člar. Otistik davran─▒┼člar 2 ya┼č─▒nda 1 ya┼ča g├Âre daha belirgindir, 3 ya┼č─▒nda ise 2 ya┼č─▒ndan daha belirgin olur. Bu nedenle bir├žok uzman tan─▒ koyma a┼čamas─▒nda, ├žocu─ča hemen tan─▒ koymamakta ve ├žocu─ču takibe almaktad─▒r.

TEDAV─░ YAKLA┼×IMLARI:

Otizmin kesin bir tedavisi yoktur. Ancak daha evvel de belirtildi─či gibi ├Âzellikle erken e─čitimle birlikte otizmin bir├žok belirtisi ortadan kalkabilir. G├╝n├╝m├╝zde bir├žok e─čitim metodu kullan─▒lmaktad─▒r. Uygulamal─▒ Davran─▒┼č Analizi (Applied Behavior Analysis/ABA), Floortime, sosyal hikayeler, akran destekli e─čitim, ila├ž tedavisi (otizmde g├Âr├╝len davran─▒┼č sorunlar─▒na y├Ânelik) ve alternatif di─čer tedaviler (duyu b├╝t├╝nleme terapisi, i┼čitsel b├╝t├╝nleme terapisi, gluten/casein diyeti vs.) bu tedavi yakla┼č─▒mlar─▒ndan baz─▒lar─▒d─▒r.

Ancak as─▒l ├Ânemli olan ├žocu─čun temel ihtiya├žlar─▒ ve becerileri do─črultusunda ona ├Âzel bireysel e─čitim program─▒ geli┼čtirilmesidir. Di─čer bir ├Ânemli nokta ise anne ve babalar─▒n mutlaka bilin├žlenmeleri, bu s├╝rece dahil olmalar─▒d─▒r.Psikolojik Dan─▒┼čman A.Ceylan K├Âkt├╝

%d blogcu bunu be─čendi: