hd porno porno hd porno porno

Drama ve Oyun

5.121 okundu

DRAMA
Drama, e─čitim ve ├Â─čretimde yeni bir olu┼čumdur. Ezbere dayal─▒ bir e─čitim ├žocu─čun zihinsel geli┼čimini, ara┼čt─▒rmas─▒n─▒, payla┼čmay─▒ ├Â─črenmesini engeller. Drama ise , ├žocu─ču geli┼čtiren yeti┼čtiren ba┼čl─▒ ba┼č─▒na bir e─čitim alan─▒d─▒r. Drama ile oyun i├ž i├žedir. Drama oyunun pek ├žok ├Âzelli─čini bar─▒nd─▒r─▒r. Oyun, ├žocuk i├žin yemek, i├žmek kadar ├Ânemlidir. Oyun; ├žocu─čun ├ževresiyle ilgi kurmas─▒n─▒,duygular─▒n─▒ d─▒┼ča vurmas─▒n─▒,deneyim kazanmas─▒n─▒ , e─členmesini , dinlenmesini , rahatlamas─▒n─▒ ve problemlerini ├ž├Âzmesini sa─člar. Drama ;bireyler aras─▒nda dolays─▒z bir ileti┼čim ve etkile┼čim sa─člar. Drama bir olay─▒,oyunu,ya┼čant─▒y─▒ tiyatro tekniklerinden yararlanarak,geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r.
Yarat─▒c─▒ drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒ i├žinde,├Â─črencilerin bir ya┼čant─▒y─▒,bir kavram─▒,ders ├╝nitelerinden belli konu yada temalar─▒ ya┼čayarak,canland─▒rarak,oynayarak ├Â─črenmelerini sa─člayan bir s├╝re├ž, e─čitsel bir ortamd─▒r. Bu arada eski bilgiler yeniden g├Âzden ge├žirilir,sorgulan─▒r,yeni bili┼čsel ve duyu┼čsal ├Âr├╝nt├╝ler i├žinde peki┼čtirilir . Drama surecinde ├žocuk;g├Âzlem,deneyim,duygu ve bilgilerini canland─▒rarak ya┼čar.

1.TEMEL KAVRAMLAR

Dramada s─▒kl─▒kla kullan─▒lan kavramlardan ├Ânemlileri ┼čunlard─▒r :

a. Yarat─▒c─▒l─▒k
b. Dramatik oyun
c. Dramatizasyon
d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )
e. Rol oynama
f. Do─ča├žlama
g. ─░leti┼čim
h. Etkile┼čim

a. Yarat─▒c─▒l─▒k

1. Yarat─▒c─▒l─▒k insana ├Âzg├╝ bir yeti ve yetenektir. Yeter ki insanlar bunun fark─▒na varabilsin. Yarat─▒c─▒ olmak i├žin bir dahi olmak gerekli de─čildir. Yarat─▒c─▒l─▒k, insan ya┼čam─▒n─▒n t├╝m y├Ânlerinde yer alan temel bir yetenektir.

2. Drama insanlara bu ├Âzelliklerini fark ettirir. Yeteneklerinin fark─▒nda olan ve onlar─▒ kullanmaya ├žal─▒┼čan insanlardan ├žekinilmemelidir. Bu ifade ┼čekilleri s├Âzl├╝ ve yaz─▒l─▒ olabildi─či gibi dans , resim , tiyatro , m├╝zik , edebiyat,┼čiir ┼čeklinde de ger├žekle┼čebilir. Yada matematik,fizik,kimya,biyoloji gibi bilgilerin eklenmesiyle ke┼čiflerde bulunmak ┼čeklinde ortaya ├ž─▒kabilir.

3. Yarat─▒c─▒l─▒─ča bir s├╝re├ž, bir ki┼čilik ├Âzelli─či yada s├╝re├ž sonunda ortaya ├ž─▒kan sonu├ž ( ├╝r├╝n ) a├ž─▒s─▒ndan yakla┼č─▒labilir. E─čitimciler a├ž─▒s─▒ndan s├╝re├ž daha ├Ânemlidir. ├ç├╝nk├╝ yarat─▒c─▒ bir e─čitsel s├╝re├ž sonunda ara┼čt─▒r─▒c─▒, ├Âzg├╝r d├╝┼č├╝nen, sorular soran bireye ula┼č─▒r. Yarat─▒c─▒ ki┼čilerde ├Â─črenmeye haz─▒r olma, anlat─▒mda ak─▒c─▒l─▒k, d├╝┼č├╝ncede esneklik ve ├Âzg├╝rl├╝k, sab─▒r,merak, sezgi,hayal g├╝c├╝,deneme,ara┼čt─▒rma,s─▒nama,bulma,kal─▒plardan kurtulma ve yeni fikirler ├╝retme en belirgin ├Âzelliklerdir. ÔÇśGenel olarak yarat─▒c─▒l─▒k ;daha ├Ânceden kurulmam─▒┼č ili┼čkileri kurabilme,b├Âylece yeni d├╝┼č├╝nce ┼čemas─▒ i├žinde,yeni ya┼čant─▒lar,deneyimler,yeni d├╝┼č├╝nceler ve yeni ├╝r├╝nler ortaya koyma durumudur.ÔÇÖ D├╝┼č├╝nce kal─▒plar─▒ d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmak hem bireye hem de etkile┼čim i├žinde olanlara ├Ânemli a├ž─▒l─▒mlar sa─člar.

Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ Engelleyen Etmenler
─░nsan─▒n yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ engelleyen en ├Ânemli etmenleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz ;

* Bireyin kendini tan─▒mamas─▒
* Eksikliklerini ve fazlal─▒klar─▒n─▒ bilmemesi
* Bilgiye ula┼čmay─▒ bilmemesi
* Ezberci e─čitim ve ├Â─čretim
* Yurtta┼č olma sorumluluklar─▒n─▒ tan─▒mamas─▒
* Ya┼čam─▒ yeterince anlamland─▒ramam─▒┼č olmas─▒
* Kendini ifade etme yetisinin geli┼čmemi┼č olmas─▒
* Toplumda var olan durum ve kurallara uyma zorunlulu─ču
* Rahat─▒na d├╝┼čk├╝n olmas─▒
* Kendini yeterince ├Âzg├╝r hissetmemesi
* Konu hakk─▒nda yeterli bilgiye sahip olmamas─▒
* Kendini g├╝vende hissetmemesi
* Yenilgiye u─čramaktan, alay edilmekten ve yanl─▒┼č yapmaktan korkmas─▒
* Belli bir otoriteye ba─č─▒ml─▒ olmas─▒
* Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n d├╝nyada pek az ki┼čiye ├Âzg├╝ bir yetenek oldu─čunu d├╝┼č├╝nmesi

Ayr─▒ca kalabal─▒k s─▒n─▒f ortam─▒, esnek olmayan ├Â─čretmenler, ├Â─črencilere s├Âz hakk─▒ tan─▒mamas─▒,k─▒sacas─▒ demokrasiye dayanmayan s─▒n─▒f ortam─▒ gibi etmenlerde yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller. Bunun yan─▒nda ailenin ve yak─▒n ├ževrenin,├žocu─ču k─▒s─▒tlamak ├žocu─čun d├╝┼č├╝nce ve sorunlar─▒na de─čer vermemek, do─ča ile ileti┼čimini engellemek , ├žocu─čun yapt─▒klar─▒n─▒ yanl─▒┼č ve sa├žma bulmak,denetlemek,┼čiddet kullanmak,azarlamak,belli kal─▒plara sokmaya zorlamak gibi davran─▒┼člar─▒ da yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller.

Yarat─▒c─▒l─▒k A┼čamalar─▒
1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi
2. Kulu├žka d├Ânemi
3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi
4. Ger├žekle┼čme yada do─črulama d├Ânemi

1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi :bu d├Ânemde sorun,gereksinim yada ger├žekle┼čtirilmek istenen ┼čey saptan─▒r,tan─▒mlan─▒r. ├ç├Âz├╝m i├žin gereken bilgi ve malzeme toplan─▒r ve bunlar ├ž├Âz├╝m├╝n ge├žerlili─či i┼člerlili─či bak─▒m─▒ndan ├Âl├ž├╝tlere vurulur.

2. Kulu├žka d├Ânemi :sorundan ├ž─▒karak geriye gidilir. Bu d├Ânem,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒ndaki gibi dakikalarca s├╝rebilece─či gibi haftalar yada y─▒llar boyuda s├╝rebilir.

3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi :d├╝┼č├╝n├╝ler yarat─▒c─▒l─▒─ča bir temel olu┼čturmak ├╝zere zihinden do─čarlar bu a┼čama ├žo─čunlukla anl─▒kt─▒r,m├╝thi┼č bir i├ž g├Âr├╝ler zenginli─či i├žinde geli┼čir,birka├ž dakika yada bir ka├ž saat s├╝rer.

4. Ger├žekle┼čme d├Ânemi ( Do─črulama D├Ânemi ):ayd─▒nlanma a┼čamas─▒nda ortaya ├ž─▒kan ne ise,onun gereksinimleri kar┼č─▒lay─▒p kar┼č─▒layamayaca─č─▒n─▒n,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒nda saptanm─▒┼č ├Âl├ž├╝lere uyup uymamayaca─č─▒n─▒n anla┼č─▒lmas─▒ ve g├Âsterilmesi i├žin yap─▒lan bir dizi etkinliktir.

b. Dramatik Oyun

├çocuklar─▒n ├ževrelerinde ke┼čfettikleri t├╝m karakterleri ve hareketleri taklit ettikleri ├Âzg├╝r bir ortamda oynanan oyundur. Dramatik oyun i├žinde ├žocuk kendini ifade eder. ├çocu─čun ilgisine g├Âre tekrar oynanabilir. ├ľrne─čin;evcilik,doktorculuk gibi oyunlar i├žin dramatik s├Âzc├╝─č├╝ eyleme dayal─▒ olmas─▒,hareketli oyun ve canland─▒rmalara yer verilmesi a├ž─▒s─▒ndan kullan─▒lmaktad─▒r. Dramatik oyun anl─▒kt─▒r,s├╝resi belli de─čildir. Temel olarak ├Âyk├╝nmeye dayan─▒r.

c. Dramatizasyon

Dramatizasyon t─▒pk─▒ drama gibi bir eylemselle┼čtirmedir. Rol oynama y├Ântemi ile i├ž dramalar─▒n g├Ârselle┼čtirilmesidir. Bir metni d├╝z anlat─▒mdan ├ž─▒kar─▒larak ya┼čamda ger├žekle┼čme ┼čeklinin bulunmas─▒,bu tutumun bir beceri halini almas─▒ y├Ân├╝nde ├žal─▒┼čma yap─▒lmas─▒d─▒r. Yada bir konu,bir olay yada durumun roller verilmesi yoluyla ve hareket,mimik,jest ve s├Âzlerle canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. ├çocu─čun bedensel,zihinsel,duyu┼čsal,sosyal ve k├╝lt├╝rel t├╝m ├Âzelliklerini geli┼čtirir,├žocu─ču hayata haz─▒rlamaya ├žal─▒┼č─▒r.

d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )

Drama ve dram kavramlar─▒n─▒n daha eski ve k├Âkl├╝ kavramlar oldu─ču belirtilmi┼čti. B├Âyle bir yarat─▒c─▒l─▒k e─čitimi;

* E─čitimde
* Resim,m├╝zik,tiyatro,dans,┼čiir,edebiyat gibi ifade becerilerinin geli┼čtirilmesinde.
* Bireyin kendini tan─▒mas─▒ ve olanaklar─▒n─▒ kullanmas─▒ becerilerinin geli┼čmesinde kullan─▒l─▒r.
* Psikolojide drama kullan─▒m─▒na psikodrama bilindi─či gibi sosyolojide de sosyodrama s├Âz├╝ kullan─▒l─▒r.

Draman─▒n dramatizasyondan ayr─▒ld─▒─č─▒ ├Ânemli noktalar ┼čunlard─▒r; dramatizasyonda rolleri da─č─▒tan ve oynatan bir ├Â─čretmen vard─▒r. Dramada birlikte yarat─▒lan oyun s├╝re├žlerine kar┼č─▒n,dramatizasyonda belirlenmi┼č roller verilir,do─ča├žlamaya yer verilmez,kendili─čindenlik de pek yer almaz. ├çocuk hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir,├žocu─čun duygu ve heyecan─▒ artar. Bunlar─▒ yaparken s├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒ geli┼čir,yeni bilgiler edinir. ├ľ─črenci dramada yarat─▒c─▒ bir s├╝rece girer ÔÇśdrama; bir insan─▒n kendi kendine ve ba┼čkalar─▒yla olan ili┼čkilerin t├╝m├╝ne denir. Kendi kendine olan─▒na i├ž drama,ba┼čkalar─▒yla ileti┼čim ve etkile┼čim eylemine d─▒┼č drama denir. ─░nsanlar─▒n d├╝alist ( iki ruhlu ) bir yap─▒da olmamalar─▒ i├žin,i├ž dramalar─▒yla d─▒┼č dramalar─▒n─▒n ├Ârt├╝┼čmesi sa─članmal─▒d─▒r. ─░├ž drama,bireyin ├žocuklu─čundan g├╝n├╝m├╝ze de─čin bilgi birikimi ile olu┼čur.

e. Rol Oynama

─░nsanlar ya┼čant─▒lar─▒n─▒n her d├Âneminde,her an─▒nda bir rol oynarlar. Rol,bir bak─▒ma incelemek,analiz etmek,do─čruyu aramakt─▒r. Bir oyunda rol oynamak demek oyundaki bir karakterin duygular─▒n─▒,d├╝┼č├╝ncelerini canland─▒rmak demektir. Asl─▒nda insanlar ya┼čamlar─▒nda her an her zaman yeni bir rol oynarlar. Her duruma kar┼č─▒ yeni roller yarat─▒rlar. ├çocuk oyunlar─▒nda rol oynamaya en iyi ├Ârnek evcilik oyunlar─▒d─▒r. ├ľyk├╝lenme ve pandonim rol oynamaya ba┼člaman─▒n kolay yoludur. Polis,doktor,├Â─čretmen,┼čof├Âr gibi ki┼čilerin yorgun,sinirli,k─▒zg─▒n,ne┼čeli vb. hallerini canland─▒rmak s├Âz konusu olabilir. Rol oynama hi├ž bir zaman bir film veya tiyatro oyundaki karakterin ayn─▒ bi├žimde canland─▒r─▒lmas─▒ de─čildir. Rol yapman─▒n daha geli┼čmi┼č bi├žimi , ger├žek hayatta hen├╝z ya┼čanmam─▒┼č rolleri ├╝stlenerek , ya┼čam─▒n daha ilerideki a┼čamalar─▒na haz─▒rlanmaktad─▒r. Draman─▒n ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ rol oynama olu┼čturur. Bir ├žocuk oyununda ba┼čar─▒l─▒ olan ├žocuk, rol oynama konusunda cesur ve giri┼čken olmayabilir. ├ç├╝nk├╝ rol oynayarak ki┼čilik s─▒rlar─▒n─▒ d─▒┼čar─▒ vuraca─č─▒ndan korkar. Arkada┼člar─▒n─▒n onun ├Âzel yanlar─▒n─▒ ├Â─črenerek kendisi ile alay edeceklerinden ├žekinir. Zaaflar─▒n─▒n ba┼čkalar─▒na e─člence olaca─č─▒n─▒ zanneder.

f. Do─ča├žlama

Do─ča├žlama , belli bir haz─▒rl─▒k ├╝zerine kurulan , b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de grup dinami─činden yararlan─▒larak olu┼čturulan rol oynamalar , oyunlar ve benzeri s├╝re├žlerdir. Do─ča├žlama , ├Â─črenciye sosyal olaylardaki ger├že─če uygun davran─▒┼člar─▒ canland─▒rmas─▒ i├žin f─▒rsat verdi─či gibi , ger├žek ya┼čamda kar┼č─▒la┼čaca─č─▒ durumlara da haz─▒rl─▒kl─▒ olmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan geni┼č olanaklar sunar. Do─ča├žlama insan─▒n davran─▒┼člar─▒nda ├Ânemli bir y├Ânlendirici ├Âgedir. Birbirini tan─▒mayan iki insan─▒n birbiri ile kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ndaki davran─▒┼člar─▒ bir t├╝r do─ča├žlama olarak g├Âr├╝lebilir. Demek ki do─ča├žlama , an─▒nda ortaya ├ž─▒kan bir durum olmaktan ├žok , belli kural ve kal─▒plara g├Âre de─či┼čen , de─či┼čtirilebilen davran─▒┼člar , olu┼čumlard─▒r. An─▒nda yarat─▒l─▒rm─▒┼č gibi g├Âr├╝nse de belli haz─▒rl─▒k s├╝re├žlerini bar─▒nd─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n oyun oynamalar─▒ da bir t├╝r do─ča├žlamad─▒r. ├çocuklar─▒n ilk ba┼člarda hareket ederken ve konu┼čurken ak─▒c─▒ olmayabilirler .Zamanla grubu tan─▒rlar , kendilerine ve di─čerlerine g├╝venleri artar , d├╝┼č├╝ncelerini s├Âzlerle , hareketlerle rahat bir ┼čekilde ifade ederler.

g. ─░leti┼čim

Duygu , d├╝┼č├╝nce ya da bilgilerin s├Âz , devinim , yaz─▒ , g├Âr├╝nt├╝ , vb. arac─▒l─▒─č─▒yla ba┼čkalar─▒na aktar─▒lmas─▒ ve payla┼č─▒lmas─▒d─▒r.

h. Etkile┼čim

Toplumdaki insanlar birbiri ile ili┼čkilidir. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ ileti┼čim ve etkile┼čim hem birey hem de grup i├žin son derece ├Ânemlidir. ─░nsanlar ve gruplar birbiriyle ├žok say─▒da ili┼čki kurarlar. Etkile┼čim bu kar┼č─▒l─▒kl─▒ ili┼čkiler i├žinde ge├žerlidir. ├ľncelikle sosyal etkile┼čim kar┼č─▒l─▒kl─▒ olmay─▒ gerektirir. Bundan dolay─▒ da etkile┼čim ileti┼čimde son derece ├Ânemlidir. Etkileme durumu ile anlat─▒lmak istenen , bireylerin birbirlerinin duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini tutumlar─▒n─▒ , ilgilerini , al─▒┼čkanl─▒klar─▒n─▒ , de─čer yarg─▒lar─▒n─▒ , yarat─▒c─▒ drama s├╝recine katmalar─▒ , payla┼čmalar─▒ , payla┼čt─▒klar─▒n─▒ de─či┼čik a├ž─▒lardan denetlemeleri ve bunlar─▒n sonucunda elde edilenleri ├ževreleriyle b├╝t├╝nle┼čtirmeleridir.

2.OYUNUN ├ľNEM─░

Oyun , ki┼čili─čin geli┼čimi s├╝resince di─čer insanlarla payla┼čarak , taklit ederek ger├žekle┼čtirilen ve ya┼čam─▒n temel dayana─č─▒ olan ├Ânemli bir etkinliktir. Oyun ortamlar─▒ , ├žocukluktan ba┼člayarak her ya┼čtan insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif ald─▒─č─▒ ortamlard─▒r. Oyun , ├Â─črencinin hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir , dil geli┼čimini sa─člar , insanlar aras─▒ etkile┼čimi artt─▒r─▒r. ├çocu─čun , kendi bedenini tan─▒mas─▒na yard─▒mc─▒ olur , dikkatini toplamas─▒n─▒ sa─člar. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra oyun , ├žocu─čun ├ževreyi ger├žek y├Ânleriyle tan─▒ma ve ara┼čt─▒rmas─▒n─▒ , yeti┼čkin rollerini g├Âzlemlemesini , karar verme ve mant─▒k y├╝r├╝tme yetene─čini geli┼čtirmesini sa─člar. ├çocuk , oyun sayesinde fazla enerjisini iyi y├Ânde kullanmay─▒ ├Â─črenir. Oyun , tarih boyunca hem ├žocuklar─▒n hem de b├╝y├╝klerin ileti┼čim arac─▒ olmu┼čtur. ─░ki ├žocuk yan yana geldi─činde , g├Âz g├Âze bak─▒┼čarak birlikte oynamak istediklerini i┼čaretini verirler. Az sonra ne oynayacaklar─▒n─▒ kararla┼čt─▒r─▒rlar. Oyun ayn─▒ zamanda zaman ge├žirme ve e─člence arac─▒d─▒r. ├çocu─čun duygular─▒n─▒ , ruhsal ├žat─▒┼čmalar─▒n─▒ , e─čilimlerini , d├╝┼člerini , isteklerini ve ├ževresel etkinliklerini i├žine al─▒r . ├çocuk oynad─▒─č─▒ oyunda problemlerini , sevincini , ├Âfkesini , nefretini ifade eder. Oyunun b├╝y├╝leyici bir etkisi vard─▒r . Oyun kurallar─▒ ba─člay─▒c─▒d─▒r. Ku┼čkuya yer b─▒rakmaz . Kurallar bozulunca b├╝t├╝n oyun ├ž├Âker. Oyun kurallar─▒n─▒ ├ži─čneyen oyun d─▒┼č─▒nda kal─▒r. Ciddi bir i┼č olarak benimsememekle birlikte oyuncu yo─čun ┼čekilde ve tamamen kendini oyuna verir.

├çocuk oyunlar─▒n─▒n baz─▒ ├Âzelliklerini ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz :

1. Oyun ├žocu─čun serbest etkinlik alan─▒d─▒r. Oyunun belli ba┼čl─▒ amac─▒ yoktur
2. Oyunda ki nitelik ve konular ├žocu─čun geli┼čimine ba─čl─▒ olarak zaman i├žinde farkl─▒l─▒k g├Âsterir.
3. Oyunun tekni─či her ├žocu─ča g├Âre de─či┼čir.
4. Oyun , ├žocu─čun duygular─▒n─▒ do─čal olarak ifade etmesini sa─člar.
5. Baz─▒ oyunlarda bir ├že┼čit ÔÇś al─▒┼čt─▒rma ÔÇÖ i┼člevi bulunur .
6. Oyunlar ├žo─čunlukla bilinen ya┼čant─▒lar─▒n yeniden ya┼čanmas─▒ veya ya┼čant─▒lar─▒n s├╝rd├╝r├╝lmesi olarak
g├Âr├╝l├╝r.
7. Beceri ister.
8. Cesaret ister.

3. DRAMA ÔÇô OYUN ─░L─░┼×K─░S─░

Drama ; bir s├Âzc├╝─č├╝ , kavrama , bir ya┼čant─▒y─▒ , bir olay─▒ oyun veya oyunlar geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r. Bireyler aras─▒ do─črudan etkile┼čime dayan─▒r. Oyun , geli┼čimin ve b├╝y├╝menin temel bir arac─▒d─▒r. Oyun olmadan etkili bir ya┼čam ve sa─čl─▒kl─▒ bir geli┼čmeden s├Âz edilemez. Oyun ├žocuk i├žin yemek , i├žmek kadar ├Ânemli bir etkinliktir. Drama s├╝reci i├žinde ├že┼čitli oyunlarda yer alabilir. ├çocuk , oyunda ben , sen ve biz kavramlar─▒n─▒ ├Â─črenir . Payla┼čma , yard─▒mla┼čma , yenme ve yenilmeyi ya┼čayarak ├Â─črenir ,Oyun k─▒z erkek ├žocuklar aras─▒ndaki ayr─▒m─▒n , ├žeki┼čmenin azalmas─▒n─▒ sa─člayabilir. G├╝ven duyma , karar verme , ileti┼čim kurma drama ile oyun aras─▒nda ki ortak noktalard─▒r. Draman─▒n k├Âkeninde oyun kavram─▒ bulundu─čuna g├Âre e─čitimde dramada da k├╝lt├╝rel ve evrensel oyunlardan yararlan─▒l─▒r . Oyunda ki etkile┼čim ile toplumsal ger├žeklikte ki etkile┼čimin benzer olmas─▒ , oyunun e─čitimde drama da kullan─▒lmas─▒na neden olmu┼čtur. E─čitim de drama grupla yap─▒lan oyunsu s├╝re├žlerdir. Grup i├žinde ki bireyler belli bir konuyu irdeler, oynar , yeniden g├Âzden ge├žirir ve rolleri de─či┼čtirirler. Drama da dikkati toplayarak ve yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ geli┼čtirerek d├╝┼č├╝nmenin bilgiye ge├ži┼čini sa─člamak ├Ânemli bir hedeftir. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒ drama da temel al─▒n─▒r. E─čitim de drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda pek ├žok ama├ž i├žin oyuna ba┼čvurulur. Oyunu birlikte tasarlama, kurallar─▒ birlikte belirleme , birlikte oynama gibi ├Âzellikler e─čitimde drama da kullan─▒l─▒r. Drama da grup i├žerisinde daha k├╝├ž├╝k gruplar ve bireyler vard─▒r. Fikir al─▒┼čveri┼či yarg─▒lamay─▒ ve de─čerlendirmeyi beraberinde getirir. Yarg─▒lama ve de─čerlendirme belli sentezlere g├Ât├╝r├╝r. Birey kendini b├Âyle bir grup i├žerisinde g├╝vende hisseder. Kendini tan─▒r , grubu tan─▒r , grupla uyumlu bir ├žal─▒┼čma ortam─▒na girer. Draman─▒n ve oyunun i├ž i├že oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝rsek drama lideri ( ├Â─čretmeni )ÔÇÖ nin ├žocuk oyunlar─▒n─▒ iyi bilmesi yerinde olur.

4. DRAMANIN ├ľNEM─░

Drama, tiyatro,sinema,dans gibi ki┼čiyi aktif k─▒lan bir aland─▒r. Drama insan─▒ ku┼čat─▒r ve geli┼čtirir. E─čitim ve ├Â─čretimde ├Â─čretmenler pek ├žok konuda dramadan yaralan─▒rlar. Rol oynama, yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemli ara├žlar─▒ndan biridir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ├žocu─ču ba─č─▒ms─▒z davranmaya, ho┼čg├Âr├╝l├╝ olmaya, demokratik olmaya ve yarat─▒c─▒ bir ki┼čilik kazanmaya y├Âneltir. Ayr─▒ca , drama,e─čitimin de─či┼čik basamaklar─▒nda yer alan di─čer disiplinlerin pek ├žo─čunda bir y├Ântem olarak uygulanabilir. Drama yoluyla ├Â─črenme ├žabukla┼čt─▒r─▒l─▒r ,etkinle┼čtirilir. Bu ├žal─▒┼čmalar ├Â─črencinin s├Âzc├╝kleri ,tutum ve davran─▒┼člar─▒ ,devinimleri ve ya┼čam durumlar─▒n─▒ anlamland─▒rmas─▒n─▒ sa─člar.

E─čitimde yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemini ┼ču ┼čekilde ├Âzetleyebiliriz ;

a. ─░mgelem ( hayal ) g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir :
b. Ba─č─▒ms─▒z d├╝┼č├╝nebilmeyi sa─člar :
c. ─░┼č birli─či yapabilme ├Âzelli─čini geli┼čtirir :
d. Sosyal ve psikolojik duyarl─▒l─▒k yarat─▒r :

Bir ki┼činin kendisini kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin yerine koyarak, olaylara onun bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla bakmas─▒, o ki┼činin duygular─▒n─▒ ve d├╝┼č├╝ncelerini do─čru olarak anlamas─▒n─▒ ve hissetmesini ve bu durumun ona iletilmesi s├╝recine empati ad─▒ verilir.
e. D├Ârt temel dil becerisini ( konu┼čma , dinleme, okuma , yazma ) kazand─▒r─▒r,dilin kullan─▒m alanlar─▒n─▒ ve kalitesini zenginle┼čtirir :

Dil geli┼čimi ile ilgili hedeflenenler ┼ču ┼čekilde belirlenmi┼čtir :

* Konu┼čmada g├╝ven
* Konu┼čma becerisinde geli┼čme
* S├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒nda geli┼čme
* D├╝┼č├╝ncelerin yaz─▒l─▒ ve s├Âzl├╝ anlat─▒m─▒nda geli┼čme
* Dinleme becerisinde geli┼čme
* Farkl─▒ sosyal rol ve stat├╝lere ili┼čkin de─či┼čik dil bi├žimlerini kullanabilme
* Okuma becerisini geli┼čtirme
* Yazma becerisini geli┼čtirme

f. S├Âzel olmayan ileti┼čimin ├Â─črenilmesini sa─člar.
g. Yarat─▒c─▒l─▒k ve estetik geli┼čimini sa─člar.
h. Etik de─čerlerinin geli┼čmesine olanak sa─člar.
i. Kendine g├╝ven duyma ,karar verme becerilerinin geli┼čmesini sa─člar.
j. Farkl─▒ olay ve durumlarla ilgili deneyim kazand─▒r─▒r.
k. Kaslar─▒n─▒ hareket ettiren yeni y├Ântemleri bulmay─▒,denemeyi ve bedenini ├žok y├Ânl├╝ geli┼čtirmeyi
sa─člar.
l. ├çevresindeki canl─▒ ve cans─▒z varl─▒klar─▒ tan─▒ma ve alg─▒lamay─▒ ├Â─čretir.
m. Hata yapma korkusu olmaks─▒z─▒n yeni davran─▒┼člar geli┼čtirmeyi sa─člar.
n. Sanat formlar─▒na duyarl─▒l─▒k g├Âstermeyi sa─člar.
o. ├ľzellikle do─ča├žlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda i├ž tepi ve d├╝rt├╝lerden yaralanmay─▒ ├Â─čretir.
p. Duygunun sa─čl─▒kl─▒ bir ┼čekilde bo┼čal─▒m─▒ndan yararlanmay─▒ sa─člar.( Bu kontroll├╝ bir birey i├žin olduk├ža
├Ânemlidir.)Duygunun denetlenmesi ,onun bast─▒r─▒lmas─▒ anlam─▒na gelmez. B├╝t├╝n insanlar zaman
zaman hissettikleri ├Âfke,korku,kayg─▒,k─▒skan├žl─▒k,darg─▒nl─▒k gibi duygular─▒n─▒ bu temalar─▒n ifade edildi─či
oyunlarda rol alarak bo┼čaltabilir ve gerilimden kurtulabilirler.
q. ├ľncelikle kendini tan─▒mas─▒n─▒ sa─člar.
r. Kendinde bulunan ├Âzelliklerle ba┼čkalar─▒n─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rabilmeyi sa─člar.
s. Ba┼čkalar─▒ ile benzerliklerini ke┼čfetmesini sa─člar.
t. Kendinde geli┼čtirmek istedi─či yanlar─▒yla ilgilenmesini ,kendini ele┼čtirebilmesini sa─člar.
u. Kendini ifade etmede gerek duydu─ču kaynaklara ula┼čma gereklili─čini fark ettirir.
v. Bilgiye ula┼čmaya ve onu kullanmaya istekli duruma gelir.
w. Kendini ifade etmede g├╝ven kazan─▒r.

5. DRAMA ARAÇ VE GEREÇLERİ

Ara├ž, gere├ž ve materyaller draman─▒n ayr─▒lmaz par├žas─▒d─▒r. Ara├ž ve gere├žler rol oynamada ve do─ča├žlamalarda bireyin dikkatinin odakla┼čmas─▒nda ( konsantrasyon ) yerinde kullan─▒ld─▒─č─▒nda yararl─▒ i┼člev ├╝stlenir.
Drama dersinin yap─▒laca─č─▒ s─▒n─▒f ortam─▒nda ( drama odas─▒nda ) ┼ču ara├ž ve gere├žler bulunabilir:├çantalar,eski s├╝s e┼čyalar─▒,y├Âresel giysiler,├že┼čitlitak─▒lar,meslekgiysileri.┼čapkalar,baston,fular,ba┼čl─▒klar,maskeler,ayakkab─▒lar,yelekler , makyaj malzemeleri .toplar vb. Dramada konsantrasyon sa─člamak ve i┼členen konuyla ilgili bir atmosfer yaratabilmek i├žin,klasik m├╝zik,de─či┼čik uluslardan al─▒nan etnik m├╝zik ├Ârnekleri,pop m├╝zik,├ža─č─▒n yeni m├╝zik ak─▒mlar─▒ olarak bilinen elektronik m├╝zik. ├çizme ve boyamada draman─▒n etkisini artt─▒r─▒r , ├Â─črencinin dikkatinin yo─čunla┼čmas─▒n─▒ sa─člar. G├Ârsel materyaller , eski foto─čraflar , kartlar , gazete k├╝p├╝rleri , dergilerden kesilmi┼č resim ve foto─čraflar , slaytlar , tepeg├Âz projekt├Âr vb. etkinlik ├Âncesi ├Â─čretmen (lider) taraf─▒ndan haz─▒rlanabilecek olan materyallerdir . ├ľ─čretmen , malzeme sa─člamada y├Ânetimle , di─čer ├Â─čretmenlerle , velilerle,├ževredeki ├že┼čitli i┼čyerleri ve kurumlarla iyi ili┼čkiler kurarak destek alabilmelidir. Ara├ž gere├žsizde drama yap─▒labilece─či asla unutulmamal─▒d─▒r. Gerekti─činde ├Â─črencinin , ├╝st├╝ndeki giysileri , sa├ž─▒ , eli , aya─č─▒ ├že┼čitli ama├žlarla iste─če ve yarat─▒c─▒l─▒─ča g├Âre kullan─▒labilir. Kitapl─▒klarda bir gereksinim olarak drama ile ili┼čkilendirilmeli drama dergisinde ├Â─črenci, bilgiye gerek duyulan noktalarda k├╝t├╝phaneden yararlanmaya , kayna─ča ula┼čmaya , kaynak tarayabilmeye , eri┼čti─či bilgiyi uygulamada kullanmaya ├Âzendirilmelidir. Bu a├ž─▒dan kitapl─▒kta drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir ba┼čvuru merkezi olarak ara├ž ve gere├žten say─▒labilir.

B- DRAMA ─░LKELER─░ VE A┼×AMALARI

KONULAR

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

2. DRAMA ─░LKELER─░
a. Drama Oyun ─░lkeleri
b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ilkeleri
c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

3. DRAMA A┼×AMALARI
a. Is─▒nma
b. Kayna┼čt─▒rma
c. Uygulama
d. Tar─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )
e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

├ľ─čretmen , ├žocu─čun oyun arkada┼č─▒d─▒r. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ; ho┼čg├Âr├╝l├╝ , yarat─▒c─▒ , ├Âzg├╝rce kendini ifade edebilen bireyler yeti┼čtirmeye y├Âneliktir . Drama s├╝recinin temel ├Âgesi insand─▒r. Drama ├Â─čretmeni , drama s├╝recinin temellerinden ve ├Ânemli ├Âgelerinden biridir. Drama s├╝recinde ilk hareketi veren , sunan ve de─čerlendiren ├Â─čretmendir. Dramada liderlik en zor g├Ârevlerden biridir. Her an beklenmeyen yeni bir oyunsu olu┼čum ortaya ├ž─▒kabilir. Yarat─▒c─▒ draman─▒n y├Ântem , s├╝re├ž ve esaslar─▒na ge├žmeden ├Ânce drama ├Â─čretmeninin ├Âzelliklerinin bilinmesinde yarar vard─▒r.

Bu ├Âzellikler ┼č├Âyle s─▒ralanabilir :
1. Drama ├Â─čretmeni konu┼čtu─ču dili do─čru kullanmal─▒d─▒r.
2. Drama ├Â─čretmeninin oyunculuk konusunda giri┼č niteli─činde bir e─čitim almas─▒ gereklidir.,
3. Bireylerle ve grupla u─čra┼čan drama ├Â─čretmeninin , grupta ├ž─▒kabilecek sorunlara ├ž├Âz├╝m yollar─▒ bulma konusunda psikolojik bilgilere sahip olmas─▒ gereklidir.
4. Drama ├Â─čretmeni ├Â─črencilerin yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini kullanmalar─▒na ve deneyerek ├Â─čretmenlerine f─▒rsat verici etkinlikler yapt─▒rmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen , ├žocuklar─▒ oldu─ču gibi kabul etmeli ve kendi duygular─▒n─▒ ifade etmelerine , tart─▒┼čmalar─▒na f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r.
6. Drama ├Â─čretmeni ├žal─▒┼čmaya ba┼člamadan ├Ânce yapaca─č─▒ i┼čleri planlayarak s─▒n─▒fa girmelidir.
7. Drama ├Â─čretmeni , oyunlar─▒ izlerken daha sonraki oyunlar─▒ ve bunlar─▒n i├žerece─či mesajlar─▒ d├╝┼č├╝nmelidir.
8. Drama ├Â─čretmeni. , drama etkinli─či s─▒ras─▒nda grup dinami─čini ve dikkat yo─čunla┼čmas─▒n─▒ etkinli sonuna kadar ayn─▒ d├╝zeyde tutmaya ├Âzen g├Âstermelidir.
9. Drama da t├╝m├╝yle kusursuzluk ya da do─čruluk ve yanl─▒┼čl─▒k aranmayaca─č─▒ , drama ├Â─čretmeni taraf─▒ndan asla unutulmamal─▒d─▒r.
10. Drama ├Â─čretmeni , mesle─činde ├Âzg├╝r olmal─▒d─▒r.
11. Drama ├Â─čretmeni , ├žocuklar─▒n kendilerini ke┼čfetmelerine f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r. Sonu├žlar─▒ s├Âyleyerek ve ├ž├Âz├╝m yolunu a├ž─▒klayarak , bu ke┼čfetmeyi engellememelidir.
12. Drama ├Â─čretmeni ; iyi bir dost , iyi bir s─▒rda┼č , iyi bir arkada┼č olmal─▒d─▒r. Her ├Â─črenciyi e┼čit olarak d├╝┼č├╝nmeli , rahat hareket edecekleri ├Âzg├╝r bir ortam haz─▒rlamal─▒d─▒r.
13. Drama ├Â─čretmeni ; sab─▒rl─▒ , tutarl─▒ , ho┼čg├Âr├╝l├╝ , g├╝ler y├╝zl├╝ , anlay─▒┼čl─▒ olmal─▒ , grubun g├╝venini kazanmal─▒d─▒r.
14. De─či┼čmeye a├ž─▒k , geli┼čmeye elveri┼čli , esnek bir ki┼čili─če sahip olmal─▒d─▒r.
15. ├ľ─čretmen , gerekli durumlarda farkl─▒ meslek uzmanlar─▒ ile ileti┼čime ge├žip i┼čbirli─čine gidebilmelidir. Okul y├Ânetimi , ├Â─čretmenler ve velilerle iyi diyaloglar kurabilmelidir.
16. Drama ├Â─čretmeni , grup dinami─činin ayarlanmas─▒ gereken durumlarda m├╝dahale edebilmeli , s├╝recin ak─▒┼č─▒n─▒ do─čru ve tutarl─▒ bi├žimde de─či┼čtirebilmek i├žin yarat─▒c─▒ g├╝c├╝n├╝ kullanabilmelidir.
17. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črenciden ald─▒─č─▒ her t├╝rl├╝ tepkiyi do─čru ve tutarl─▒ bir bi├žimde g├Âzleyip yorumlamal─▒d─▒r.
18. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črencilerde oyuna kar┼č─▒ bir gereksinim do─čurmal─▒ ; s├Âylenceler ( efsaneler ) , masallar , ger├žek olaylar ile onlar─▒ g├╝d├╝lemeli ve kendi yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ ortaya koymalar─▒na f─▒rsat vermelidir.
19. Her ├Â─črencinin duygular─▒n─▒n , d├╝┼č├╝ncelerinin ├Ânemli oldu─čunu unutmamal─▒d─▒r.
20. Drama ├Â─čretmeni alan─▒ ile ilgili olarak kendini s├╝rekli geli┼čtirmelidir.

2. DRAMA ─░LKELER─░

a. Drama Oyun ─░lkeleri

Drama dersi,├žocuklar─▒n yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ geli┼čtirmek ├╝zere onlara olanaklar sunar. Yarat─▒c─▒ oyunlar,├žocu─čun t├╝m geli┼čim d├╝zeylerini uyaran ,yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini geli┼čtiren,kat─▒l─▒mc─▒,├Â─črenci merkezli etkinliklerdir. E─čitimde drama ayn─▒ zamanda her ya┼č ve de─či┼čik meslekten insan i├žin anaokulundan ba┼člayarak ├Â─čretimin her basama─č─▒nda ve yayg─▒n e─čitimde kullan─▒labilecek e─čitsel ve sanatsal bir y├Ântemdir. Bu ilkeleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz:

1. Drama etkinli─čine kat─▒lanlar grup i├ži ├žal─▒┼čmalara haz─▒r olmal─▒d─▒r.
2. Grup i├ži ├žal─▒┼čma s├╝resince insanlar kendilerini rahat ve g├╝venli hissetmelidir.
3. Etkinliklere kat─▒lanlar , yeni ve de─či┼čik ┼čeyler ke┼čfetmeye haz─▒rl─▒kl─▒ olmal─▒d─▒r.
4. Drama etkinli─či , ├žocu─čun ya┼č ve geli┼čim d├╝zeyine uygun haz─▒rlanmal─▒ , etkinlik haz─▒rlan─▒rken
kolaydan zora do─čru ilkesi benimsenmelidir.
5. Drama etkinli─či haz─▒rlan─▒rken , grup i├žindeki di─čer gruplarla tart─▒┼čarak , fikir al─▒┼č veri┼či yapt─▒r─▒lmas─▒na
├Âzen g├Âstermelidir.
6. Drama ├žok genel olarak , seyirciler i├žin oynanmaz .
7. Drama etkinli─činde ├Ânemli olan oyun s├╝recidir.
8. Drama ├žal─▒┼čmas─▒ yap─▒l─▒rken acele edilmemeli.
9. Her drama etkinli─činden sonra etkinlik hakk─▒nda konu┼čulmal─▒d─▒r.
10. Pek ├žok derste drama kullan─▒labilir
11. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda elverdi─čince herkesin kat─▒l─▒m─▒ sa─članmal─▒.
12. Etkinli─če kat─▒lan bireylerin g├Ân├╝ll├╝ olmalar─▒ esast─▒r.

b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ─░lkeleri :

Dramada ├Âncelikle temel ara├ž , ├Â─črencinin kendisidir.
Ara├ž ve gere├ž haz─▒rlarken ┼ču ilkelere dikkat edilmelidir:

1. Se├žilecek ara├ž ve gere├žler ;├Â─črencinin ekonomik durumuna uygun , o y├Ârede kolay bulunabilir olmal─▒d─▒r.
2. Fiziksel olarak ├Â─črenciye zarar vermemelidir ( kesici , sivri u├žlu , patlay─▒c─▒ olmamal─▒d─▒r. )
3. Alay konusu olacak , ki┼čili─či zedeleyecek nitelikte olmamal─▒d─▒r.
4. Eldeki olanaklara g├Âre fazla zorlanmaya girilmeden haz─▒rlanmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen konuya g├Âre ara├ž ve gerecini haz─▒rlamay─▒ ├Â─črenciden istemeli , birlikte planlayarak ara├ž ve gere├žlerini haz─▒rlayabilmelidir.
6. Ara├ž ve gere├žlerin konsantrasyonu h─▒zland─▒rd─▒─č─▒ unutulmamal─▒ ve birlikte ara├ž ve gere├ž sepeti , kutusu ve sand─▒─č─▒ olu┼čturulmal─▒d─▒r.
7. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler cinsiyet fark─▒ g├Âzetmeksizin ├žocuklar─▒n iste─čine g├Âre kullan─▒lmal─▒d─▒r.
8. Ara├ž ve gere├žler birden ├žok ama├ž i├žin kullan─▒labilir.
9. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler , kaslar─▒n uyum i├žinde ├žal─▒┼čmas─▒na yard─▒mc─▒ olmal─▒ ve hareket ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlamamal─▒d─▒r.
10. Payla┼čma duygusunu desteklemeli.
11. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler malzemeler ├Â─črencinin her an ula┼čabilece─či yerde bulundurulmal─▒ ve ├Â─črencinin bunlar─▒ istedikleri etkinliklerde kullanmalar─▒na f─▒rsat verilmelidir.

c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda bir ├žok ├Ânemli etken vard─▒r. Mekan ( alan ) bunlardan en ├Ânemlisidir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ genellikle kapal─▒ mekanda yap─▒l─▒r . S─▒n─▒f , uygun bir salon , hatta m├╝ze ortam─▒ gibi rahat├ža hareket edebilecek mekanlarda ve a├ž─▒k havada da ├žal─▒┼č─▒labilir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n yap─▒laca─č─▒ ideal alan ;

1. Ayakkab─▒s─▒z ├žal─▒┼čmalar─▒n yap─▒laca─č─▒ , hal─▒ veya ah┼čap parke d├Â┼čeli,
2. Sabit s─▒ralar─▒n olmad─▒─č─▒ ,
3. G├╝r├╝lt├╝ unsuruna kar┼č─▒ gerekli ├Ânlemlerin al─▒nd─▒─č─▒ ,
4. Oyun sergilemeye elveri┼čli ,
5. S─▒cakl─▒─č─▒ ve ayd─▒nlatma ko┼čullar─▒ ├žal─▒┼čma yapmaya elveri┼čli bir ortam olmal─▒d─▒r.

Yaln─▒z , dikkate al─▒nmas─▒ gereken baz─▒ ilkeler vard─▒r.

1. Ortam ├žocu─čun ( ├Â─črencinin ) rahat hareket edebilece─či g├╝venli bir yer olmal─▒d─▒r.
2. Yerin ─▒slak ve kaygan olmamas─▒na dikkat edilmelidir.
3. ├ľ─črencilerin fiziksel olarak zarar g├Ârmemesi i├žin , ├Â─čretmenin ortam─▒ iyice kontrol etmesi gerekir.

3. DRAMA A┼×AMALARI

E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. Grupla yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda belirli bir y├Ântem izlenir. Bu yollar izlenirken ├Â─čretmene b├╝y├╝k g├Ârevler d├╝┼čer.

Drama etkinlikleri yap─▒l─▒rken a┼ča─č─▒daki a┼čamalar izlenir:

a. Is─▒nma : Is─▒nma , e─čitimde draman─▒n ├Ânemli bir a┼čamas─▒d─▒r. Kullan─▒l─▒rsa s├╝recin ba┼č─▒nda yapt─▒r─▒lmas─▒ uygundur. ├ľ─čretmen t├╝m grubun bedenlerini ve duygular─▒n─▒ harekete ge├žirir. Hareket ─▒s─▒nman─▒n ana ├Âgesidir. V├╝cudun eklem yerlerini a├žar,kaslar─▒ yumu┼čat─▒r,rahat bir ├žal─▒┼čma sa─člar. ├ľ─čretmen ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ s─▒n─▒f i├žindeki t├╝m ├žocuklarla yapmal─▒d─▒r. En fazla 10-12 dakika olmal─▒d─▒r. Daha fazla ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapmak,├žocuklar─▒ yorar. Verimli bir ├žal─▒┼čma yapmay─▒ engeller. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zik ve ritm ─▒s─▒nmay─▒ daha da kolayla┼čt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen,─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├žocuklara m├╝zik yada ritm e┼čli─činde y├╝r├╝me,ko┼čma,z─▒plama,itme,├žekme,s├╝r├╝nme,vb. hareketleri yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda as─▒l hedefi g├Âzden ka├ž─▒rmamal─▒d─▒r. Bu hedef do─črultusunda grubu motive etmelidir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─črenci ├Ânce kendini ve bedenini tan─▒r,ke┼čfeder. Duyu organlar─▒n─▒ harekete ge├žirir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmen dikkatli olmal─▒d─▒r. Bedeni zorlay─▒c─▒,ters hareketlerden yapt─▒rmal─▒d─▒r. Draman─▒n temel hedefi ; daha ho┼čg├Âr├╝l├╝ , birbirlerini anlayan , daha demokrat insanlar yeti┼čtirmektir.

b. Kayna┼čt─▒rma

├çocuk , kendisini tan─▒d─▒k├ža , kendisi ile ilgili kimi ├Âzellikleri ke┼čfettik├že grupla da ileti┼čime girer. Bu da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir par├žas─▒d─▒r. ├çocuklar ├Â─čretmenini ├Ânerisiyle g├Âzlerini kapat─▒p belirli bir konuyu d├╝┼č├╝nmeye , kendini dinlemeye y├Ânlendirilebilirler. ├çocuklar─▒n ya─čmur damlas─▒ , kar tanesi , ku┼č t├╝y├╝ olup o hareketleri yapmalar─▒ istenebilir. Bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda kurulan ileti┼čim giderek etkile┼čime d├Ân├╝┼č├╝r. Bu d├Ân├╝┼č├╝m , grubu birbirine daha ├žok yakla┼čt─▒r─▒r ├žocuklar birbirini tan─▒d─▒k├ža , birbirine dokunarak ileti┼čim kurarlar. Bu ileti┼čim ├žocukta ve grupta g├╝ven duygusunu geli┼čtirir.

c. Uygulama

Her ya┼čta insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif duydu─ču a┼čama , uygulama a┼čamas─▒d─▒r. Uygulamalarda genellikle s├╝recin nas─▒l geli┼čece─či nereye varaca─č─▒ gruba a├ž─▒lanmaz. Uygulama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n ; beklenenden kapsaml─▒ ,beklenenden daha uzun zaman almas─▒ yarat─▒c─▒l─▒k s├╝recinin i┼člemesine ba─čl─▒d─▒r. B├Âyle bir durumda ├Â─čretmenini dikkat etmesi gereken nokta , oyunlarda kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ gere─činden fazla yormamak , ├žal─▒┼čman─▒n da─č─▒lmamas─▒na dikkat etmektir. ├çocuk ve ergenlerde yap─▒lan uygulamalarda , yarat─▒lan ya┼čam durumlar─▒ yoluyla ├že┼čitli konular─▒n irdelenmesi ; anne , baba ,├žocuk ili┼čkileri ; okul , veli ili┼čkileri ,kent ya┼čam─▒ ve sorunlar─▒ , ├ževre sorunlar─▒ ,vb. konularda , ileti┼čim , bilgilendirme , fikir ├╝retme , ├ž├Âz├╝m bulma gibi ama├žlara y├Ânelmek m├╝mk├╝nd├╝r. K─▒saca drama uygulamalar─▒nda yarat─▒c─▒ yakla┼č─▒m i├žindeki bireyler kendi ya┼čamlar─▒n─▒ daha bilin├žli d├╝zenler , kendilerine g├╝ven ve sayg─▒y─▒ geli┼čtirirler.

d. Tart─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )

Yarat─▒c─▒ dramada tart─▒┼čmalar ; ├žal─▒┼čma ├Âncesinde , ├žal─▒┼čma an─▒nda , ├žal─▒┼čma sonunda veya daha sonra yap─▒labilir. Dranman─▒n a┼čamalar─▒n─▒n her birinin yada bir ka├ž─▒n─▒n ard─▒ndan tart─▒┼čman─▒n a┼č─▒lmas─▒ ; drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda sonu├žtan ├žok s├╝re├ž ├Ânemlidir. Drama a┼čamalar─▒ndan ge├žen kat─▒l─▒mc─▒lar─▒n ├že┼čitli davran─▒┼č bi├žimlerini , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ g├Âzden ge├žirip , i├žsel irdelemeler yapabilmeleri ve kendi ya┼čamlar─▒nda bilin├žli ve isteyerek yeni d├╝zenlemeler olu┼čturulabilmeleri bu de─čerlendirmenin ├Ânemli bir boyutu olu┼čturur.

e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

Drama etkinliklerine kat─▒lan ├žocuklar─▒n enerjileri en doru─ča ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Bu enerjileri bo┼čaltmak gerekir. Enerjinin bo┼čalt─▒lmas─▒ asl─▒nda ├žocu─ču rahatlamal─▒d─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar ba┼člang─▒├žta ├žocuklar taraf─▒ndan garip kar┼č─▒lanabilir. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalarda ba┼čar─▒l─▒ olursa ├žocu─ča g├╝ven kazand─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n hayal g├╝├žleri geni┼č oldu─čundan rahatlamalar─▒ daha kolayd─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ├žocu─čun d├╝┼č├╝nceleri , rahatlama fikrinden ├žok kendine y├Ânelir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda yap─▒lan fiziksel ve zihinsel hareketler , ├žocu─čun bedeninin , zihninin ve d├╝┼č├╝ncelerinin rahatlamas─▒na yard─▒m eder. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒na ba┼člamadan ├Ânce ├žocuklar─▒n olumlu duygular ta┼č─▒y─▒p ta┼č─▒mad─▒─č─▒ndan emin olmak gerekir. Asl─▒nda ├Â─čretmen drama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ( ele┼čtiriler , ├Âneriler ve de─čerlendirmeler ) ├žocuklar─▒ rahatlama a┼čamas─▒na haz─▒rlanm─▒┼č olmal─▒d─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zi─čin b├╝y├╝k etkisi vard─▒r. ├ľzellikle zihinsel rahatlamaya yard─▒mc─▒ olur. ├çocuklarda rahatlaman─▒n en tipik y├Ântemi yere uzan─▒p yat─▒larak yap─▒lan ├žal─▒┼čmalard─▒r. Bu ├žal─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├žocuklar─▒n g├Âzlerinin kapal─▒ olmas─▒ gerekir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda kontrol , ├Â─čretmenin elindedir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ uzun s├╝reli olmamal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , 4. ve 5.s─▒n─▒flarda rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir.

├ľrne─čin ;
* Da─č─▒n─▒k olarak y├╝r├╝,
* Omuzlar─▒ bo┼čalt,
* De─či┼čik duygularla y├╝r├╝y├╝n,
* Buras─▒ sinema,
* Parmaklar─▒n─▒n ucunda yaylanarak y├╝r├╝,
* Derin nefes al ,
* Yava┼č yava┼č ortaya do─čru toplan,dur ,
* Kollar─▒n─▒ a├ž, kol boyu aral─▒─č─▒nda a├ž─▒l,
* Nefes al ve nefes al─▒rken kollar─▒n─▒ yukar─▒ kald─▒r,
* Nefesini verirken ip kopmu┼č gibi yere d├╝┼č,
* G├Âzlerini kapat, yere yerle┼č,
* Belini yere ver , ba┼č─▒n─▒ yerle┼čtir , ayaklar─▒n─▒ hareket ettir,
* Nefes al karn─▒n─▒ doldur,b─▒rak,
* Bald─▒r─▒n─▒ yere de─čdir,
* Bacaklar─▒n─▒ ├žek, k─▒r, salla , bacaklar─▒n titresin,
* Avu├žlar─▒n─▒ a├ž , kapa, bileklerini ├žek,
* Kollar─▒n─▒ dirsekten k─▒r, uza, ├žek, salla,
* K├╝rek kemiklerini yerde hareket ettir,
* Nefes al , nefesinin gitti─či yeri d├╝┼č├╝n,
* K├╝├ž├╝k bir hap oldu─čunu d├╝┼č├╝n ve gitti─čin yeri g├Âzle,
* Organlar─▒n─▒ dola┼č,
* Hi├žbir a─č─▒rl─▒─č─▒n yok , bo┼člukta u├žuyorsun, ( klasik m├╝zik ba┼člar.) r├╝zgarla birlikte h─▒zl─▒ bir seyahat yap─▒yorsun , duydu─čun sesleri d├╝┼č├╝n ,kendini dinle , kendini haz─▒r hissetti─čin zaman yava┼č yava┼č sola d├Ân, d├Ârt ayak ol ve otur.

C-DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

KONULAR

1. ISINMA ├çALI┼×MALAR

a. Fiziksel Is─▒nma
b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
c. ─░leti┼čimi Art─▒r─▒c─▒ Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

2. DRAMAT─░ZASYON
3. DRAMAT─░K OYUN
4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )
5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR
6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA
7. TOPLUMSAL KONULARDA DRAMA
8. DUYU ve DEV─░N─░N OYUNLARI
9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR
10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR
11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI
12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )
13. KUKLA

C ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

1. ISINMA ├çALI┼×MALARI

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ , rahatlama ve devinim ├žal─▒┼čmalar─▒ olarak ta adland─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalarda ki┼čiye be┼č duyuyu kullanma , g├Âzlem yapma al─▒┼čt─▒rmalar─▒ ile bedensel ve dokunsal al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒l─▒r. Genellikle ├Â─čretmen , se├žti─či konu ├╝zerinde grupla birlikte k─▒sa bir ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapar . Bu ├žal─▒┼čma ya┼č gruplar─▒na g├Âre de─či┼čir . ├çal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda be┼č duyuyu kullanma , devinime dayal─▒ al─▒┼čt─▒rmalarla bedenini tan─▒ma ve gruba uyum sa─člama etkinlikleri yapt─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar , ├Â─črencilerin bedensel a├ž─▒dan kendilerini ve kar┼č─▒s─▒ndakilerini tan─▒mas─▒n─▒ , birbirleriyle ileti┼čim kurmas─▒n─▒ ama├žlar. Rahatlama ve gev┼čeme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒na girer.

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ ;

1. Duyu┼čsal ve bedensel a├ž─▒dan kendini tan─▒ma ,
2. ─░leti┼čim kurma ve giderek daha ├žok ki┼čili ileti┼čim ve etkile┼čime ge├žme ,
3. Grup dinami─čini olu┼čturmay─▒ sa─člar.

a. Fiziksel Is─▒nma

Hareket , bebelikten itibaren ba┼člar ve bir geli┼čme g├Âsterir. ├çocuklar hoplar, uzan─▒r, ko┼čar, enerjilerini y├Ânlendirecek bu becerilerini geli┼čtirirler. ├çocuk ├Ânceleri hareket ederken b├╝t├╝n bedenini kullan─▒r. Daha sonra bedeninin bu birbirinden farkl─▒ devinim olanaklar─▒ olan par├žalar─▒n─▒ fark eder. ├çocu─ča kendi bedeninin bu ├Âzelliklerini tan─▒mas─▒ i├žin yard─▒m etmek gerekir. S─▒n─▒fta genellikle ├žal─▒┼čmaya t├╝m grupla ba┼član─▒lmas─▒ ├Ânerilir. ├çocuklar ayakta durup, ayaklar─▒n─▒ hafif├že a├ž─▒p yere sa─člam basmal─▒d─▒r. Bedenin herhangi bir yeri gergin olmamal─▒d─▒r. ├ľnce boyun ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r, sonra omuz ve kollar , sonra bel b├Âlgesi ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Kal├ža , dizler ve ayaklarla ├žal─▒┼čmalar tamamlan─▒r. Is─▒nma ba┼čtan aya─ča ya da ayaklardan yukar─▒ do─čru ba┼člat─▒labilir. Bu ─▒s─▒nmalar s─▒ras─▒nda m├╝zik veya ritmik ses kullanarak ├žal─▒┼čman─▒n verimi artt─▒r─▒l─▒r. Soluk, a─č─▒z ve buruna al─▒n─▒p ; kar─▒n bo┼člu─čuna g├Ânderilerek diyafram ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Bu s─▒rada a─č─▒z a├ž─▒k olmal─▒.
Yukar─▒da anlat─▒lanlara ├Ârnek olabilecek baz─▒ ├žal─▒┼čmalar ┼čunlard─▒r:

1. Elma toplama
Ayaklar omuz geni┼čli─činde a├ž─▒l─▒r , derin bir soluk al─▒n─▒r ve ba┼č m├╝mk├╝n oldu─ču kadar geri konuma getirilir. Bu durumda a─č─▒z hafif├že a├ž─▒kt─▒r. Yukar─▒dan belli bir nokta se├žilir. B├╝t├╝n bedenini gererek ├Ânce sa─č elle sonra sol elle yukar─▒da hedeflenen noktaya parmak u├žlar─▒ ile dokunacakm─▒┼č gibi uzan─▒l─▒r, elma toplarm─▒┼č gibi yap─▒l─▒r.

2. Salyangoz oyunu
Grup s─▒ra olur. Herkes eli ile ├Ân├╝ndeki arkada┼č─▒n─▒n belinden tutar. Grup ritimle y├╝r├╝meye ba┼člar .En ├Ândeki en arkadakini yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r ve ko┼čar . Yakalanan oyundan ├ž─▒kar.

3. Ad s├Âyleyerek top atma
Grup halka olup yere oturur. Herkes kendi ad─▒n─▒ s├Âyleyerek kar┼č─▒s─▒ndakine topu atar. Adlar ├Â─črenildikten sonra herkes kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin ad─▒n─▒ s├Âyleyerek topu ona atar. Top , en son lidere at─▒larak oyun bitirilir.

4. Top bende de─čil oyunu
M├╝zik e┼čli─činde , e┼čler birbirine d├╝┼čse , ger├žek bir top ya da balon atar . Atarken top bende de─čil diye ba─č─▒r─▒r. Lider m├╝zi─či durdurunca elinde top kalan oyundan ├ž─▒kar. En sona kalan ki┼či oyunu kazanm─▒┼č olur.

5. Haydi tan─▒┼čal─▒m
├ľ─čretmenin el ├ž─▒rpmas─▒yla , kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan ilk insana ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ diyoruz. Daha sonra kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z bir ba┼čka ki┼čiye ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ der ve ad─▒m─▒z─▒ s├Âyleriz.

6. F─▒r├ža
├ľ─čretmen ÔÇśSizler ├╝nl├╝ bir ressam─▒n f─▒r├žalar─▒ olacaks─▒n─▒z ve ├žok de─čerli resimler ├žizeceksiniz. Sizin yapt─▒─č─▒n─▒z resimler sergilenecek ve d├╝nyaca ├╝nl├╝ ressamlar gelip sergiyi gezecekler.ÔÇÖ Der.

ÔÇśF─▒r├žalar aya─ča kalk─▒yor ve ├Ânlerindeki imgesel tuvale do─čru yava┼č yava┼č ilerliyor. ┼×imdi h─▒zl─▒ ko┼čuyoruz (ÔÇŽ), ┼čimdi yava┼čl─▒yoruz(ÔÇŽ). Ka─č─▒d─▒m─▒za z─▒playa z─▒playa ula┼č─▒m ve resmimize ba┼člayal─▒m. ├ľnce ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ ba┼č─▒m─▒zla boyamaya ba┼člayal─▒m(ÔÇŽ),kollar─▒m─▒zla boyayal─▒m (ÔÇŽ),ellerimizle(ÔÇŽ),parmaklar─▒m─▒zla akan boyalar─▒ silelim(ÔÇŽ). S─▒rt─▒m─▒zla resmimize devam edelim (ÔÇŽ),diz kapaklar─▒m─▒zla ,ayaklar─▒m─▒zla , topuklar─▒m─▒zla (ÔÇŽ)ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. ┼×imdi ayr─▒nt─▒lar─▒ yapmak i├žin ├žok duyarl─▒ olan kirpiklerimizle boyayal─▒m (ÔÇŽ),dilimizle d├╝zeltmeler yapal─▒m (ÔÇŽ),burnumuzla renkleri kar─▒┼čt─▒ral─▒m (ÔÇŽ), sa├ž─▒m─▒zla son bir kez ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. Resmimiz sergilemek ├╝zere haz─▒r s─▒rt ├╝st├╝ yatal─▒m ve eserimizi seyredelim. M├╝kemmel bir resim ! G├Âzlerimizi kapatal─▒m , sergideki ├žok de─čerli resimler oldu─čumuzu d├╝┼č├╝nelim (ÔÇŽ). ├ťnl├╝ ressamlar sergide sizleri sat─▒n al─▒yorlar(ÔÇŽ).

7. Y├╝r├╝yerek Is─▒nma
Grup ├žember olur , m├╝zik e┼čli─činde liderin y├Ânergesine g├Âre y├╝r├╝meye ba┼člar. Lider : ÔÇś ├çamurda , s─▒rt─▒nda y├╝k varm─▒┼č gibi , s─▒cak kumlarda , y├╝r├╝meye yeni ba┼člam─▒┼č bebek gibi , topallayarak , buz ├╝zerinde , robot gibi , cam k─▒r─▒klar─▒n─▒n ├╝zerinde , pisliklerinin aras─▒nda , ezilmi┼č domateslerin ├╝zerinde , ayaklar─▒nda topuklu ayakkab─▒ ile , huzurlu , korkmu┼č , ne┼čeli , sinirli , vb. y├Ânergeler verir.

8. E┼čini Bul
Gruptakiler ikili e┼čle┼čirler. Lider herhangi bir m├╝zik aletiyle yada elleriyle ritim verir. Gruptakiler e┼člerini b─▒rakarak kar─▒┼č─▒k olarak y├╝r├╝r. Lider ÔÇśe┼čini bulÔÇÖ deyince herkes e┼čini bulup ellerinden tutarak ├ž├Âmelir. Ge├ž oturan ├žift oyundan ├ž─▒kar.

9. Aya─č─▒n─▒ Yerden Kes
Liderin y├Ânergesi do─črultusunda grup yava┼č├ža y├╝r├╝rken , lider ÔÇśaya─č─▒n─▒ yerden kes ÔÇś deyince herkes h─▒zl─▒ca yere oturup ayaklar─▒n─▒ kald─▒r─▒r. Ayaklar─▒n─▒ en son kald─▒ran oyundan ├ž─▒kar.

10. Çamura Batma
Gruptakilerden bir ebe se├žilir. Ebe, gruptakileri kovalar ve dokundu─ču ki┼či donar , bacaklar─▒n─▒ ve kollar─▒n─▒ iki yana a├žar. Di─čer bir oyuncu , donan ki┼činin bacaklar─▒ aras─▒ndan ge├žerse onu ├Âzg├╝rle┼čtirir.

11. Kafesteki Ku┼č
Grup , bir halka olu┼čturur. Grup ├žok b├╝y├╝kse iki halka olabilir. Her halkan─▒n ortas─▒na bir ebe girer ve halkay─▒ yar─▒p ka├žmaya ├žal─▒┼č─▒r. Ancak el ele tutu┼čan oyuncular ebenin alttan yada ├╝stten ka├žmas─▒n─▒ engellemek i├žin kollar─▒n─▒ a┼ča─č─▒ yukar─▒ hareket ettirir. Engellenemeyen ve halkadan ka├žan oyunca yeni bir ebe se├žer.
Dikkat : ( ÔÇŽ ) i┼čareti k─▒sa bir s├╝re beklenilece─čini ifade etmektir.

12. Gazete kapmaca
S─▒n─▒f say─▒s─▒na g├Âre gruplar ├╝├žer , be┼čer ya da yedi┼čerli ayr─▒l─▒r . Lider her bir grubun ├Ân├╝ne bir gazete par├žas─▒ koyar. Gruplar m├╝zik e┼čli─činde gazete ├ževresinde dans ederler . M├╝zik durunca h─▒zla gazetenin ├╝zerine atlarlar . Gazetenin d─▒┼č─▒nda kalanlar oyundan ├ž─▒karlar.

b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
Oyun , ├žocuklar─▒n kendini ifade etme yollar─▒ndan biridir. Drama etkinlikleri de ├žocu─čun her alanda kendini daha fazla tan─▒mas─▒na olanak vererek , onun sosyal ya┼čam─▒ndan rahat ve g├╝venli hareket etmesini sa─člar. E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. ├ľ─črenciler bu nedenle grup dinami─činin olu┼čturulmas─▒na katk─▒da bulunur. ├ľnemli olan drama ├žal─▒┼čmalar─▒na neden kat─▒ld─▒klar─▒n─▒ kavram─▒┼č olmal─▒d─▒r. Drama grubunda birlikte ├╝retme , ya┼čama ve payla┼čma s├╝re├žleri vard─▒r. Grup i├žinde kat─▒l─▒mc─▒lar kendilerini b├Âyle geli┼čtirme f─▒rsat─▒ bulurlar. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ , bireylerde empati duygusunu geli┼čmesi i├žin en rahat ve en uygun ortam─▒ sa─člayabilir. De─či┼čik rolleri alarak farkl─▒ ki┼čiliklere b├╝r├╝nen ├Â─črenci , kendini ve ├ževresini daha kolay tan─▒r.

Grubun yukar─▒daki anlamda birbirine ─▒s─▒nmas─▒ i├žin a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir:
1. G├╝ven y├╝r├╝y├╝┼čleri
2. G├Âz├╝ kapal─▒ ├žember olma
3. G├Âzler kapal─▒ sese y├Ânlenme
4. ┼×apka kimdeyse
5. Kim saklad─▒ bil bakal─▒m
6. ─░kili heykel ├žal─▒┼čmas─▒

c. ─░leti┼čimi art─▒r─▒c─▒ ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒
─░leti┼čim ; bir d├╝┼č├╝ncenin duygunun payla┼č─▒m─▒d─▒r ya da anlamlar─▒ ortak hale getirme s├╝recidir. Darama s├╝re├žlerinde ger├žekle┼čtirilen t├╝m etkinlikler birer ileti┼čim etkinli─čidir . Dramada ├žocuklar ; okuma ve dinlemeyle anlama , konu┼čma ve yazma ile anlatma becerilerini kazan─▒rlar.

Yukar─▒daki anlamda ileti┼čimi art─▒r─▒c─▒ a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir :

1. S─▒ra olu┼čturma
├ľrne─čin ; cadde de kar┼č─▒dan kar┼č─▒ya ge├žerken, birbirini hi├ž tan─▒mayan bir├žok insan ayn─▒ anda trafik lambas─▒nda ki ye┼čil ─▒┼č─▒─č─▒n yanmas─▒n─▒ bekler . Bankada emekli maa┼č─▒ almak i├žin insanlar s─▒raya girerler. ÔÇś ba┼čka hangi durumlarda buna benzer davran─▒┼člar g├Âsterip birlikte hareket ederiz? ÔÇÖ sorusu sorulabilir.

2. Sessiz film
Grup , yar─▒m ├žember bi├žiminde oturur. ├ľ─čretmen , gruptan bir ki┼či ├ža─č─▒r─▒p kula─č─▒na bir s├Âzc├╝k , bir kitap ad─▒ veya bir film ad─▒ s├Âyler ; ondan ses kullanmadan canland─▒rmas─▒n─▒ ister.

3. K├Â┼če kapmaca

2. DRAMAT─░ZASYON

Dramatizasyon daha ├žok yaz─▒l─▒ bir metne dayal─▒ olarak bir konu ya da durumun canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. Dramatizasyon kavram─▒ daha ├Ânce de de─činildi─či gibi , e─čitim tarihimizde , e─čitim programlar─▒nda bir ├Â─čretim y├Ântemi olarak yer alm─▒┼čt─▒r. 1980ÔÇÖli y─▒llardan sonraki e─čitim bilim ├žal─▒┼čmalar─▒nda e─čitimde drama ya da yarat─▒c─▒ drama kavramlar─▒ kullan─▒lmaya ba┼članm─▒┼čt─▒r. Dramatizasyonun anlam─▒ drama kavram─▒na g├Âre daha dard─▒r. Dramatizasyonda ki canland─▒rmalar ├žo─ču zaman bir tiyatro oyunu ├žal─▒┼čmas─▒ gibi belli kurallara ba─čl─▒ olarak y├╝r├╝r. ├ľ─čretmen role girmez , bir y├Ânetmen gibi davran─▒r. Dramatizasyon ├žal─▒┼čmalar─▒ her ya┼čtaki ├Â─črencinin , severek , zevkle kat─▒ld─▒─č─▒ , ilgiyi en ├╝st d├╝zeyde tutan ve olduk├ža yarat─▒c─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciler herhangi bir ├Âyk├╝y├╝ canland─▒r─▒rken , s├Âzel yeteneklerine yan─▒ s─▒ra beden dilini de geli┼čtirirler. Dramatizasyonun uygulamas─▒ ile ilgili olan a┼ča─č─▒daki ├Ârneklerde , ├Â─čretmen ├Âyk├╝lere uygun malzemeyi haz─▒rlar.

3. DRAMAT─░K OYUN

Oyun ve dramatik oyun farkl─▒ kavramlard─▒r. Pek ├žok oyun ├Ânceden bilinse de kendili─činden ortaya ├ž─▒kar . dramatik oyun bir grup oyunudur. Dramatik oyunlar─▒n ba┼člang─▒c─▒ ve sonu olmayabilir. ├çocuklar─▒n kendilerini ifade ettikleri do─čal yollardan biridir. ├çocuklar , oyunlarda ├že┼čitli nesneleri kullanabilirler , onlar─▒ konu┼čtururlar , soru sorarlar ve ya onlarla ilgili olan olaylar─▒ canland─▒r─▒rlar. Dramatik oyunda , ├žocu─čun payla┼č─▒mc─▒ bir insan olmas─▒na yard─▒m eder. ├çocuk kendi d├╝nyas─▒n─▒ yarat─▒r , s─▒k─▒nt─▒lar─▒n─▒ hafifletir.

4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )

Drama bir liderin tasarlad─▒─č─▒ ve zaman zaman kendisinin de yer ald─▒─č─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciye bask─▒ yap─▒lmaks─▒z─▒n ├Âneriler temalar ├žer├ževesinde do─ča├žlama temeline dayan─▒r. Ya┼čanm─▒┼č bir olgu , bir deneyim olarak drama belli bir e─čitsel ama├ž ta┼č─▒makla beraber , tiyatro ├Â─čelerini kullan─▒r ve tiyatro diline ula┼čabilir. Draman─▒n konusu lider taraf─▒ndan ├žocukla birlikte belirlenir. Bir ┼čiiri , ├Âyk├╝ , makale , resim , foto─čraf , m├╝zik vb. konular ├ž─▒k─▒┼č noktas─▒n─▒ olu┼čturabilir.

5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR

Do─ča├žlama , insan davran─▒┼člar─▒n─▒ y├Ânlendiren ├Ânemli bir ├Â─čedir. Bir ├žocu─čun t├╝m devinimlerini , d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ kullanarak oyun oynamas─▒ da bir do─ča├žlamad─▒r. S├Âzgelimi evcilik oyunlar─▒nda k─▒z ├žocuklar─▒n b├╝y├╝k bir ciddiyetle ve yo─čunla┼čarak annelerini , erkek ├žocuklar─▒n ise babalar─▒n─▒ taklit ederken onlar─▒n yerine kendilerini koymalar─▒ , onlarla ├Âzde┼čle┼čmelerini sa─člar. Drama da yarat─▒c─▒ bir y├Ântem olarak benimsenen do─ča├žlama , de─či┼čebilirli ve an─▒nda yaratmay─▒ ifade eder. Do─ča├žlama s├╝resi i├žinde fikirler toplan─▒r , problemler ├ž├Âz├╝l├╝r. B├Âylece ├žocuk kendini anlat─▒r ve grupla tart─▒┼čmalar yapar. Bu ├žal─▒┼čma da hem bireysel hem grupla yarat─▒c─▒l─▒k ortaya ├ž─▒kar.

6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmenin verece─či konunun hedefine uygun olarak , g├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan , olaylardan, simgelerden yola ├ž─▒karak grupla birlikte bir ├Âyk├╝ olu┼čturulabilir. ├ľ─čretmen bundan sonra ├╝zerinde durulacak ├že┼čitli yollarla ├Âyk├╝ olu┼čturmay─▒ dener. ├çe┼čitli ├Âyk├╝nme ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir. A┼ča─č─▒da drama ve ├Âyk├╝ olu┼čturma kapsam─▒nda baz─▒ ├Ârneklere yer verilmi┼čtir :

1. S├Âzc├╝kler ve ├ça─čr─▒┼č─▒mlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma ve Oynama
2. Resim ya da Foto─čraflardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
3. ┼×iirlerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
4. Simgelerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
5. Soyut Kavramlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
6. ─░mge ve Tablolar Olu┼čturup ├ľyk├╝ye Ge├žme
7. Seslerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma

7. TOPLUMSAL KONULAR VE DRAMA

G├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan baz─▒ kesitler , bir gazete veya radyo haberi , televizyonda g├Ârd├╝─č├╝m├╝z olaylar drama dersinin ├žal─▒┼čma konusu olabilir. Ulusal ve evrensel ├Âyk├╝ler , ├žocuk ├Âyk├╝leri , masallar , tarihi olaylar da bu kapsam i├žindedir. ├ľ─čretmen s─▒n─▒ftaki ├žocuklara konuyu ana ├žizgileriyle anlat─▒r. ├çocuklar gruplara ayr─▒l─▒r. Her grup kendi aralar─▒nda rolleri payla┼č─▒r , konuyu tart─▒┼č─▒r , nas─▒l oyunla┼čt─▒raca─č─▒na karar verir ve oynar. ├ľ─čretmen , ├žocuklara yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ engelleyici ├Ânerilerde bulunmaz. ├ľrne─čin ; ├Â─čretmen haberle┼čme konusunu ├Â─črencilere anlat─▒r ve tart─▒┼č─▒l─▒r. Konunun daha peki┼čmesi i├žin haberle┼čme ile ilgili bir ├Âyk├╝ anlat─▒l─▒r ya da bir belgesel izlenebilir. (├ľ─čretmen ├Âyk├╝y├╝ kendisi de yaratabilir veya bir kaynaktan yararlanabilir. ) . Gruplara k─▒sa bir ├žal─▒┼čma ve d├╝┼č├╝nme , d├╝┼č├╝nce al─▒┼č veri┼či s├╝resi verilir. S├Âzgelimi ├ževre konusu , hemen her s─▒n─▒f d├╝zeyinde ├╝nitelerin i├žinde yer almaktad─▒r. ├çevreyi , kendimiz ve ba┼čkalar─▒ i├žin ya┼čan─▒l─▒r hale getirmek , do─čan─▒n dengesini bozmamak ve insanlar─▒n yaratt─▒─č─▒ sorunlarla ba┼č edebilmek amac─▒yla , ├žocuklar─▒n ├ževreye duyarl─▒l─▒k kazanaca─č─▒ oyunlar ├Âzellikle drama da yer alabilmektedir.

8. DUYU VE DEV─░N─░M OYUNLARI

Be┼č duyunun harekete ge├žirilmesini ama├žlayan oyunlar , duyu oyunlar─▒d─▒r. Genellikle ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ i├žinde yer al─▒r. G├╝nl├╝k ya┼čam─▒m─▒z da ├žo─čunlukla g├Ârme duyusu yoluyla hareket ederiz. Bu duygu devreden ├ž─▒kar─▒ld─▒─č─▒nda di─čer duyular daha ├žok kullan─▒lmaya ba┼član─▒r. Bu nedenle di─čer duyularla ilgili ├žal─▒┼čmalar g├Âz├╝ kapal─▒ olarak yapt─▒r─▒l─▒r. Lider dokunma duyusu arac─▒l─▒─č─▒ ile d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ devreye sokmak ├╝zere , bir ├Ârt├╝ alt─▒na saklad─▒─č─▒ objelere grup ├╝yelerine tek tek dokunmalar─▒n─▒ ve hissetmelerini ister. ÔÇśBoynu , elini,bi├žimini ,sertli─čini alg─▒lamaya ├žal─▒┼č─▒r.ÔÇÖ der . ├ľrt├╝ a├ž─▒l─▒r , herkes se├žmi┼č oldu─ču objenin ├Ân├╝ne oturur. Nesneyi eline alarak ona hayal g├╝c├╝n├╝ katarak yeni ├Âzellikler y├╝kler. Hangi ama├žla , ni├žin , nerede , nas─▒l kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âyler. G├Ârme duyumuzu en ├žok kulland─▒─č─▒m─▒z halde g├Âzlerimizi yeterince kullanmay─▒z. G├Ârme duyusunu ayr─▒ca ├žal─▒┼čt─▒rmak gerekir. ─░yi g├Âzlemci olmak i├žin , ayr─▒nt─▒y─▒ yakalamak ├╝zere duyusunu ├žal─▒┼čt─▒ran oyunlara da yer verilmelidir.

G├Ârme ├çal─▒┼čmalar─▒
─░┼čitme ├çal─▒┼čmas─▒
Koku ├çal─▒┼čmas─▒

9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR

Sosyal ya┼čama ili┼čkin konular ├Âzellikle draman─▒n alan─▒na girer. ─░nsanlar belli bir ├ževrede ya┼čarlar. S├╝rekli ileti┼čim ve etkile┼čim halindedirler. Sosyal ya┼čam─▒n canland─▒r─▒lmas─▒ i├žin otob├╝s ortam─▒ , hastahane , terminaldeki karma┼ča ortam─▒ , resmi dairedeki tela┼č gibi ortamlar , durumlar ├žal─▒┼čma i├žine al─▒nabilir. Do─čru ve ger├žek├ži olan roller desteklenir. Gerekirse oyunlar kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒lmal─▒ olarak yeniden oynan─▒r. Kar┼č─▒la┼čt─▒rmal─▒ rol oynama , do─čru ve ger├žek├ži olan─▒ buldurmak amac─▒ ile yap─▒l─▒r. Abart─▒l─▒ , yapmac─▒k oynanan roller ├žocuklar─▒n do─čru ve ger├žek├ži yan─▒ kazan─▒lmas─▒ gereken davran─▒┼č─▒ g├Ârmesi i├žin ├žok uygun de─čildir. Ancak oyuna e─čitsel boyut kazand─▒rmak ├╝zere her rol├╝ de─či┼čik bi├žimlerde oynamak do─čru bir yakla┼č─▒m olabilir.

Sosyal ya┼čama ili┼čkin oyunlara a┼ča─č─▒daki ├Ârnekler verilebilir:

1. Grup serbest bir ┼čekilde etkinlik alan─▒nda dola┼č─▒rken ├Â─čretmen , ├Â─črencilere y├Ânergeler vererek ├žal─▒┼čmay─▒ ba┼člat─▒r. Ayaklar─▒n─▒z─▒n alt─▒nda ├že┼čitli meyveler , sebzeler var. Bunlar rengarenk , taptaze ve ho┼č kokuludur. Can─▒n─▒z istiyor , a─čz─▒n─▒z sulan─▒yor. Ancak yiyemiyorsunuz. Sadece dokunabiliyorsunuz. Aralar─▒nda dola┼č─▒yorsunuz. Hem y├╝r├╝yorsunuz , hem de elinize al─▒p at─▒yorsunuz. Al─▒n , at─▒n. Al─▒n , at─▒n ÔÇŽ Yava┼č at─▒n.

2. ÔÇś Belediye Otob├╝s├╝ndesiniz. ÔÇÖ lider taraf─▒ndan verilen bu konunun ├Â─črencilerce an─▒nda oynanmas─▒ istenir. ├ťstlenilecek rollerin ┼čunlar olmas─▒ beklenir:
* k├Âyden yeni gelen ┼ča┼čk─▒n yolcu
* ├Âz├╝rl├╝ bir yolcu
* hamile bir kad─▒n
* okula giden ├Â─črenciler
* ┼čof├Âr , vb.

10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR

─░mgeler hemen her zaman nesnel , resimsel birer g├Âr├╝nt├╝d├╝r, bir t├╝r zihinsel resimdir. ├çocu─čun imgelerle d├╝┼č├╝nme gibi temel bir gereksinimi okulda k─▒s─▒tlanmaktad─▒r. ├ç├╝nk├╝ e─čitim sistemimizde s├Âzel anlat─▒m egemendir. Zihinsel s├╝re├žlerden biri olan d├╝┼č├╝nme s├╝recinde imgelerden yararlan─▒r─▒z. D├╝┼č├╝nme olay─▒ , yaln─▒zca kavramlarla d├╝┼č├╝nme de─čildir. Ya┼čant─▒ , deney ve alg─▒lar─▒m─▒z─▒n ├žo─ču imgelere dayal─▒d─▒r. Fikirleri ├ža─čr─▒┼čt─▒ran ve d├╝┼č├╝nceyi resimle┼čtiren zihnimizde olu┼čan say─▒s─▒z imgelerdir. Yarat─▒c─▒ drama etkinliklerinde ├žocuk ├ževreyle etkile┼čim i├žine girerek imgelem g├╝c├╝n├╝ ger├žekle┼čtirir. Ya┼čant─▒lar─▒ndan elde etti─či sonu├žlar yoluyla eski imgelerini se├žerek , tekrar d├╝zenleyerek yenileriyle birle┼čtirir ve buradan kavramlara ge├žerek yeni fikirler ├╝retir. ├ç─▒k─▒┼č noktas─▒ olarak nesneler , s├Âzc├╝kler , m├╝zikler kullan─▒labilir. Nesnelerden yola ├ž─▒k─▒larak yap─▒lan dokunma duyusunu geli┼čtirici oyunlar , seslerin ├ža─čr─▒┼čt─▒rd─▒klar─▒n─▒ canland─▒rma , resimsel olarak g├Âz ├Ân├╝ne getirme ve seslerle ├Âyk├╝ yaratma ├žal─▒┼čmalar─▒ bu t├╝r drama a┼čamalar─▒d─▒r. Klasik m├╝zikle d├╝┼čsel yolculuklar yapmak , d├╝┼čsel ortamlarda kendi oyunlar─▒n─▒ oynamak , ├žocu─čun kendisini ├Âzg├╝rce ifade etmesini ve ba─č─▒ms─▒z hareket etmesini sa─člar.

11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI

Oyun kurmak , ├žocuk oyunlar─▒nda kullan─▒lan bir deyimdir. ├çocuk , oynayaca─č─▒ oyunu kendisi belirler, d├╝┼č├╝ncelerini arkada┼člar─▒na a├žar , grubu olu┼čturur ve bilinen bir oyunu birlikte oynarlar. Bu bir oyun kurmad─▒r. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒n─▒n grubun kayna┼čt─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol├╝ vard─▒r. S─▒n─▒f ortam─▒nda bildikleri oyunlar─▒ birbirine ├Â─čretmeleri ├žocuklardan istendi─činde , kendi oyunlar─▒n─▒ kendileri kurmu┼č olurlar. Drama s├╝recinde bir oyun kurmak s├Âz konusu oldu─čunda , ├Â─čretmen oynataca─č─▒ oyunu konusunu ├╝nitelerden veya o g├╝nlerde s─▒n─▒fta ya┼čanm─▒┼č bir sorundan yola ├ž─▒karak ├žocuklarla birlikte saptayabilir. Oyun kurmada ba┼čvurulabilecek bir yol da grup ├╝yelerinin an─▒lar─▒n─▒n oynanmas─▒d─▒r. Her grup kendi i├žinde bir arkada┼č─▒n─▒n ├Ânemsedi─či bir an─▒s─▒n─▒ dinler ve bunu oynar. Okula geldi─či ilk g├╝n , karne ald─▒─č─▒ g├╝n , tatilde ya┼čad─▒─č─▒ bir durum veya arkada┼člar─▒ ile payla┼čmak istedi─či ├Âzel bir an─▒ oyun konusu olabilir.

12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )

Pandomim ÔÇśgenellikle bir masal─▒ , bir ├Âyk├╝y├╝ sadece bedensel devinimlerle iletme sanat─▒ ya da arac─▒d─▒r.ÔÇÖ Diye tan─▒mlan─▒r. Jest ve hareketler konu┼čmadan ├Ânce gelir. K├╝├ž├╝k ├žocuklar istek ve duygular─▒n─▒ , korkular─▒n─▒ s├Âzc├╝klerle ifade etmeyi ├Â─črenmeden ├Ânce jestler ve hareketlerle bildirirler. Pandomimler genellikle ├Â─čretmenin y├Ânlendirilmesiyle yap─▒l─▒r. Y├Ânlendirme komutlar─▒ de─či┼čik duygu durumlar─▒ i├žermelidir. Bu pandomimler ─▒s─▒nma yap─▒labilece─či gibi imge ve devinim oyunlar─▒ i├žinde de yer alabilir.

Baz─▒ Atas├Âzleri veya Deyimler ─░le Pandomim ├çal─▒┼čmas─▒

├ľ─čretmen , ├že┼čitli atas├Âzlerini k├╝├ž├╝k ka─č─▒tlara yazar ve katlayarak bir torbaya atar. B├╝t├╝n ├Â─črenciler torbadan bir ka─č─▒t ├žeker. Ka─č─▒ttaki yaz─▒lar , yaz─▒ld─▒─č─▒ ┼čekli ile konu┼čmadan canland─▒r─▒l─▒r.

Baz─▒ Atas├Âzleri ve Deyimler:
* Dilimde t├╝y biti
* Ayaklar─▒ma kara su indi
* Sa├ž─▒n─▒ s├╝p├╝rge etti
* G├Âz├╝n├╝ d├Ârt a├ž
* T├╝ylerim diken diken oldu
* Okulu asmak
* Ayaklar─▒ geri geri gitmek
* A├ž ay─▒ oynamaz
* Kafas─▒ bozulmak
* Kafas─▒n─▒ ta┼člara ( duvara ) vurmak
* Aya─č─▒n─▒ yorgan─▒na g├Âre uzatmak
* Ba┼č─▒na ├žorap ├Ârmek
* Ba┼č─▒n─▒ ba─člamak
* Surat asmak
* Y├╝z vermek
* A─čz─▒ var dili yok
* A─č─▒z aramak

13. KUKLA

Kukla ile yap─▒lan canland─▒rma oyunlar─▒ dramaya katk─▒ sa─člayabilir. Kukla oyunundaki konu ve konu┼čmalar , ikili diyalo─ča dayal─▒ ├Âyk├╝ler ├Â─čretmen taraf─▒ndan se├žilir. Kukla ├žal─▒┼čmalar─▒nda malzeme olarak, ka─č─▒t kuklalar ve kartonlara ├žizilmi┼č hayvan resimleri kullan─▒labilir. Bu materyaller ├Â─črencilerle birlikte de haz─▒rlanabilir. Sahne olarak ters ├ževrilen bir masa ve basit bir perde gibi s─▒n─▒f i├ži ara├žlardan yararlan─▒l─▒r. ├ľ─črencinin kendi oynatt─▒─č─▒ kuklan─▒n karakterine girmesi , onun duygular─▒n─▒ anlamas─▒n─▒ ve empati kurmas─▒n─▒ sa─člar.

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

KONULAR
1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA
2. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI
3. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI, KURGULANMASI
4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI
5. ETK─░NL─░KLER─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA

Drama iyi bir organizasyon ister. ─░yi bir planlamayla hedeflenenlere kolayca ula┼č─▒r. Drama etkinlik plan─▒ haz─▒rlarken etkinlikte verilmek istenen ama├žlar g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmal─▒d─▒r. E─čer , ├Â─čretmen etkinli─či dikkatli bir ┼čekilde planlarsa ve grupta ne yap─▒lmas─▒ gerekti─čini biliyorsa , hedefe daha kolay ula┼čabilir.

Konu : Genellikle konu bir ba┼čl─▒k olarak verilir. ├ľrne─čin ; Mevsimler.
Hedefler : ├ľ─čretmen her etkinlik i├žin ├Â─črencilere kazand─▒rmak istedi─či davran─▒┼člar─▒ ve bilgileri belirler.
─░├žerik : Planlanan hedeflere varmay─▒ sa─člayabilecek ├Âyk├╝ ya da senaryo taslaklar─▒ndan olu┼čur.
Oyunun Ge├žece─či Ortam : Dram konusunun ge├žti─či ( d├╝┼čsel ) mekan , olay─▒n ya┼čand─▒─č─▒ yerdir.
├ľ─čretmenin Rol├╝ : Drama liderinin , ├Â─črenci grubunu ve oyunun ak─▒┼č─▒n─▒ y├Ânlendirmek amac─▒yla zaman zaman girece─či roller bulunabilir.

Etkinlik plan─▒nda ├Â─čretmene y├Ânelik olarak dikkat edilecek di─čer noktalar ┼čunlard─▒r :

1. Konu se├žimi: ├çocuklara neyi ├Â─čretmek istiyorsunuz?
2. Mekan se├žimi: Dramay─▒ hangi d├╝┼čsel ortamda ger├žekle┼čtirmek istiyorsunuz?
3. Çocukların rolleri: Çocuklar hangi rolleri oynayacaklar?
4. ├ľ─čretmenin rol├╝: ├ľ─čretmenin alaca─č─▒ roller nelerdir?
5. Draman─▒n odak noktas─▒: ├ç├Âz├╝lecek problem nedir?

7 ÔÇô 11 ya┼č─▒ndaki ├žocuklar ;
1. Olaylar─▒ , g├Âzlemlerini ve deneyimlerini anlatabilir.
2. Sonu├žlar─▒ tahmin edebilir, olas─▒l─▒klar─▒ tart─▒┼čabilir.
3. D├╝┼č├╝nce ve davran─▒┼člar─▒n─▒n nedenlerini a├ž─▒klayabilir.
4. Yorumlar yaparak anlad─▒klar─▒n─▒ g├Âsterebilir.
5. Tart─▒┼čma sonu├žlar─▒n─▒ mant─▒kl─▒ de─čerlendirmeye d├Ân├╝┼čt├╝rebilir.
6. Girdikleri role uygun dili kullanabilir.

├ľ─čretmenin dramadaki kendi rol├╝ hakk─▒nda sormas─▒ gereken sorular a┼ča─č─▒daki gibi ├Ârneklendirilebilir:
1. Toplumun k├╝lt├╝r de─čerleri , davran─▒┼č kal─▒plar─▒ gibi k├╝lt├╝rel de─či┼čkenlikleri biliyor muyum?
2. Hangi ortamda , hangi ko┼čullarda ya┼čayan , ne t├╝r ├Ân yarg─▒lara sahip olan , hangi de─čerleri
benimseyen ├Â─črencilerle birlikteyim?
3. Sosyal sorunlar─▒m─▒z nelerdir , nerelerde , hangi ko┼čullarda ya┼č─▒yoruz , biliyor muyum?
4. ├çocuklar─▒n geli┼čim ├Âzelliklerini biliyor muyum?
5. Bu ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n olay ve olgular─▒ nas─▒l bir g├Âzle g├Ârd├╝klerini biliyor muyum?
6. Bu ders i├žinde hangi ├Â─črenmeleri sa─člayaca─č─▒m?
7. Drama s├╝recinde hangi rolleri ├╝stlenece─čim?
8. Oyunlar─▒n ak─▒┼č─▒nda olu┼čacak rolleri nas─▒l da─č─▒taca─č─▒m?
9. S├╝recin olu┼čumuna g├Âre hangi d├╝zenlemeleri yapabilirim?

7. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI

En ideal olan─▒ ├Âzel bir drama salonunun bulunmas─▒d─▒r. B├Âyle bir salonun bulunmad─▒─č─▒ yerlerde ├Â─črencilerin y├╝z y├╝ze bakacaklar─▒ , tehlikesiz geni┼č bir alan olu┼čturulur. S─▒n─▒f ta kullan─▒labilir. Dikkat edilmesi gereken di─čer ├Ânemli noktalar ise ; konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan uzak bir alan olmas─▒d─▒r.

Alan─▒n d├╝zenlenmesinde ┼ču kurallara uyulmal─▒d─▒r:
* ├çal─▒┼čman─▒n yapt─▒r─▒laca─č─▒ yerin belirlenmesi ,
* ├çal─▒┼čma ortam─▒n─▒n konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan ar─▒nd─▒r─▒lmas─▒ ,
* Kullanacak materyallerin haz─▒r bulundurulmas─▒ ,
* ├ľ─črencilerin aksesuar sand─▒─č─▒ndaki malzemelerden istedi─či kadar yararlanmas─▒n─▒n sa─članmas─▒ gerekir .

8. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI , KURGULANMASI

Temas─▒ ya da konusu ( ├Âyk├╝s├╝ ) belirlenmi┼č bir etkinlik i├žin b├Âl├╝mlerin kurgulanmas─▒ ve baz─▒ tekniklerin kullan─▒lmas─▒ gerekir. Bu ├žal─▒┼čma , bir dersi de─čil , birka├ž haftal─▒k s├╝reyi hatta t├╝m bir d├Ânemi de kapsayabilir.

1. ├ľyk├╝n├╝n olu┼čturulmas─▒ :
2. ├ťzerinde odaklanacak an─▒n se├žimi :
3. Bu an─▒ canland─▒rmak ├╝zere gruplardaki her kat─▒l─▒mc─▒ bir rol ├╝stlenir ve donar :
4. Bu an─▒n ├Âncesinde ne oldu─ču tart─▒┼č─▒l─▒r ve bu kez bunu g├Âstermek ├╝zere yeni bir tablo olu┼čturur :
5. Bundan sonra ,belirlenen an─▒n sonras─▒nda neler olabilece─či tart─▒┼č─▒l─▒r :
6. Gruplar isterlerse tek tek , o an─▒n ├Âncesi .o an ve o an─▒n sonras─▒ olmak ├╝zere yeniden ve bir kez
daha , h─▒zl─▒ olarak tablolar─▒n─▒ olu┼čturabilirler.
7. Kat─▒l─▒mc─▒lar olu┼čturduklar─▒ tablolardaki rolleri i├žin birer c├╝mle bulurlar :
8. Canland─▒rma i├žin her grubun tablolar─▒ndan ├Âyk├╝n├╝n i├žeri─čine en uygun olanlar grubun ├Ânerileriyle se├žilir.

4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI

Etkinli─čin Ad─▒: D─▒┼čar─▒da ne var ?
Hedefler: 1.Yarat─▒c─▒ imgelemin desteklenmesini sa─člayabilme
2.Dil geli┼čimine yard─▒mc─▒ olabilme
Materyal: Konuya uygun materyaller kullan─▒l─▒r. Oyun alan─▒ da ona g├Âre d├╝zenlenir.

Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

├çocuklar s─▒n─▒f i├žinde da─č─▒n─▒k olarak ayakta dururlar. ├ľ─čretmen ;
* Ritm e┼čli─činde ileri do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Ritm e┼čli─činde geriye do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Oldu─ču yerde h─▒zl─▒ ve yava┼č y├╝r├╝meler ,
* Ba┼č─▒ yava┼č├ža sa─ča sola ├ževirme , yukar─▒ a┼ča─č─▒ e─čmeler ,
* Omuzlar─▒ i├žeri d─▒┼čar─▒ ├ževirme ,
* El ve ayak bileklerini ├ževirme gibi ├žal─▒┼čmalar yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen , bunlara kat─▒labilece─či ba┼čka
─▒s─▒nmalarda tasarlayabilmelidir.

Kayna┼čt─▒rma ├žal─▒┼čmalar─▒

Ortaya ├Â─črenci say─▒s─▒ndan az sandalye koyulur. ├ľ─črencilerin m├╝zik e┼čli─činde sandalyelerin ├ževresinde d├Ânmeleri ya da dans etmeleri ve m├╝zik durunca sandalyelere oturmalar─▒ istenir.

Uygulama

├ľ─čretmen , ├Â─črencilere g├Âzlerini kapamalar─▒n─▒ ve bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmelerini s├Âyler. Tan─▒nan belli bir s├╝re sonunda her ├Â─črenci yan─▒ndaki arkada┼č─▒na g├Ârd├╝klerini anlat─▒r. S─▒rayla ├žocuklar pencereden g├Ârd├╝klerini anlat─▒rken , hangi ortamlarda , nas─▒l bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ oynayarak canland─▒r─▒rlar.

De─čerlendirme ( G├Âzden Ge├žir ve Tart─▒┼č )

Lider , yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda ki rollere ili┼čkin a├ž─▒k u├žlu sorular sorarak bir tart─▒┼čma ortam─▒ yarat─▒r. ├ľ─čretmen iyiye, k├Ât├╝ye karar verici bir durumda olmamal─▒d─▒r.

* Arkada┼člar─▒m─▒z hayal g├╝├žlerini kulland─▒lar m─▒?
* Hangi pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ hemen anlayabildiniz mi ?
* Oynarken ne hissettiniz? Neler ya┼čad─▒n─▒z?
* Herhangi bir g├╝├žl├╝k ├žektiniz mi? nerede g├╝├žl├╝k ├žektiniz? Gibi sorularla etkinli─čin tart─▒┼č─▒lmas─▒ ve g├Âzden ge├žirilmesi ger├žekle┼čtirilir.

5. ETK─░NL─░─×─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

Drama e─čitimin yap─▒s─▒ ve i├žeri─či gere─či , geleneksel bir e─čitim dizgesini ├Âl├žme ve de─čerlendirme ara├žlar─▒yla drama e─čitiminin geli┼čtirmeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ ├Âl├žmek pek olanakl─▒ g├Âr├╝lmemektedir. De─čerlendirme , e─čitimde yarat─▒c─▒ drama etkinliklerin uygulamas─▒nda ├Ânemli bir a┼čamad─▒r. ├ľl├žme y├Ântemlerinin baz─▒lar─▒ draman─▒n do─čas─▒na uyarlanarak uygulanabilir. ├ľrne─čin , test y├Ântemini kullan─▒lmas─▒ uygun de─čilken , ├Â─črencinin dersteki geli┼čimini izleyecek g├Âzlem formlar─▒ olu┼čturulmas─▒ ya da yap─▒lan herhangi bir etkinli─čin ard─▒ndan , uygun olan zamanlarda ya da ├Â─črencilerin iste─či do─črultusunda tart─▒┼čmalar a├ž─▒lmas─▒ ve soru ÔÇô yan─▒t tekni─činin kullan─▒lmas─▒ uygun olabilir. ├ľ─čretmenin a├ž─▒lan bu tart─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├Â─črencilere y├Âneltebilece─či ÔÇś ne ya┼čad─▒n─▒z ?ÔÇÖÔÇś neler hissettiniz ÔÇÖ , ÔÇś nerelerde g├╝├žl├╝k ├žektiniz ÔÇÖ gibi sorular ├Â─črenciler taraf─▒ndan yaz─▒l─▒ ya da s├Âzl├╝ olarak yan─▒tlanabilir. Bu sorulardaki ama├ž , ├Â─črencinin kendini ├žok y├Ânl├╝ ve yarat─▒c─▒ bir bi├žimde ifade edebilmesidir. ├ľ─čretmen , ├Â─črenciyi bu t├╝r ortama haz─▒rlayan bir arac─▒ durumundad─▒r.
Drama ├ľ─čretmeninin ├ľzellikleri ÔÇÖ b├Âl├╝m├╝nde de anlat─▒ld─▒─č─▒ gibi , ├Â─čretmen de─čerlendirme a┼čamas─▒nda da esnek , ho┼čg├Âr├╝l├╝ ve sab─▒rl─▒ olmal─▒ , ├Â─črenciye zaman tan─▒mal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , s├╝rekli olarak ├Â─črencileri desteklemeli ve olumlu bir bi├žimde oyuna kat─▒lmaya y├Ânlendirmelidir. Drama dersinin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒ ├Â─čretmenin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒na ba─čl─▒d─▒r. Drama e─čitiminde ├Â─črenciler ; sesler , imgeler , hareketler, s├Âzc├╝kler ve bi├žimler yaratarak olaylara ili┼čkin d├╝┼č├╝ncelerini ve d├╝nyaya bak─▒┼č a├ž─▒lar─▒n─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒┼č─▒rlar. Drama ├Â─čretmeninin , ├Â─črencileri de─čerlendirmesine ─▒┼č─▒k tutmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan a┼ča─č─▒da say─▒lan de─čerlendirme say─▒lar─▒ dikkate al─▒nmal─▒.

De─čerlendirme Sorular─▒;

*Dramaya aktif olarak kat─▒l─▒yor mu?
*Dramaya kat─▒l─▒mda istekli mi?
*Drama dersine y├Ânelik olarak olumlu bir tutuma sahip mi?
*Dramaya kat─▒l─▒rken i┼čbirli─či i├žerisinde mi?
*─░kili , k├╝├ž├╝k gruplara ya da t├╝m s─▒n─▒fla birlikte ├žal─▒┼čabiliyor mu?
*Is─▒nma oyunlar─▒na rahatl─▒kla kat─▒labiliyor mu?
*S├Âzel ya da s├Âzel olmayan yollarla kendini ifade edebiliyor mu?
*Duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ , olaylar─▒ ifade etme yetene─či geli┼čiyor mu?
*Drama yolu ile giri┼čkenli─či geli┼čiyor mu?
*─░leti┼čim kurma becerileri art─▒yor mu?
*Konu┼čtu─ču dili kullanma yetene─či geli┼čiyor mu?
*Problem ├ž├Âzme ve karar verme yetisi geli┼čiyor mu?
*Do─ča├žlama oyunlar─▒ oynamaya istekli mi?
*An─▒nda , kendili─činden davranabiliyor mu?
*Somut ÔÇô soyut aras─▒nda ili┼čki kurabiliyor mu?
*Sembolik g├Âsterimleri alg─▒lay─▒p aktarabiliyor mu?
*Yarat─▒c─▒ ve hayal g├╝c├╝ne dayal─▒ roller ├╝retebiliyor mu?
*Bireysel yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ ve hayal g├╝c├╝n├╝ drama ortam─▒na t├╝m├╝yle aktarabiliyor mu?
*Bedenini ( ses , jest , mimik ve s├Âzel olarak ) roldeki ya da ├Âyk├╝deki duygu ve hareketlere uygun
olarak ifade edebiliyor mu?
*Kuklay─▒ kullanarak bir karakter yaratabiliyor mu?
*Rol oynama ve pandomime y├Ânelik oyunlara kat─▒lmaya istekli mi?
*Bir rol├╝n i├žine girip oynayabiliyor mu ve rol i├žinde sahne yapabiliyor mu?
*Grup ├Ân├╝nde ya da gerekirse seyirci ├Ân├╝nde oynayabilme rahatl─▒─č─▒na sahip mi?
*Grupla birlikte d├╝┼člerini , duygular─▒n─▒ ve rollerini tart─▒┼čabiliyor mu?
*Kendisini ve gruptaki di─čer ki┼čileri olumlu bir bi├žimde ele┼čtiriyor mu?
Esin Duman

DRAMA
Drama, e─čitim ve ├Â─čretimde yeni bir olu┼čumdur. Ezbere dayal─▒ bir e─čitim ├žocu─čun zihinsel geli┼čimini, ara┼čt─▒rmas─▒n─▒, payla┼čmay─▒ ├Â─črenmesini engeller. Drama ise , ├žocu─ču geli┼čtiren yeti┼čtiren ba┼čl─▒ ba┼č─▒na bir e─čitim alan─▒d─▒r. Drama ile oyun i├ž i├žedir. Drama oyunun pek ├žok ├Âzelli─čini bar─▒nd─▒r─▒r. Oyun, ├žocuk i├žin yemek, i├žmek kadar ├Ânemlidir. Oyun; ├žocu─čun ├ževresiyle ilgi kurmas─▒n─▒,duygular─▒n─▒ d─▒┼ča vurmas─▒n─▒,deneyim kazanmas─▒n─▒ , e─členmesini , dinlenmesini , rahatlamas─▒n─▒ ve problemlerini ├ž├Âzmesini sa─člar. Drama ;bireyler aras─▒nda dolays─▒z bir ileti┼čim ve etkile┼čim sa─člar. Drama bir olay─▒,oyunu,ya┼čant─▒y─▒ tiyatro tekniklerinden yararlanarak,geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r.
Yarat─▒c─▒ drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒ i├žinde,├Â─črencilerin bir ya┼čant─▒y─▒,bir kavram─▒,ders ├╝nitelerinden belli konu yada temalar─▒ ya┼čayarak,canland─▒rarak,oynayarak ├Â─črenmelerini sa─člayan bir s├╝re├ž, e─čitsel bir ortamd─▒r. Bu arada eski bilgiler yeniden g├Âzden ge├žirilir,sorgulan─▒r,yeni bili┼čsel ve duyu┼čsal ├Âr├╝nt├╝ler i├žinde peki┼čtirilir . Drama surecinde ├žocuk;g├Âzlem,deneyim,duygu ve bilgilerini canland─▒rarak ya┼čar.

1.TEMEL KAVRAMLAR

Dramada s─▒kl─▒kla kullan─▒lan kavramlardan ├Ânemlileri ┼čunlard─▒r :

a. Yarat─▒c─▒l─▒k
b. Dramatik oyun
c. Dramatizasyon
d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )
e. Rol oynama
f. Do─ča├žlama
g. ─░leti┼čim
h. Etkile┼čim

a. Yarat─▒c─▒l─▒k

1. Yarat─▒c─▒l─▒k insana ├Âzg├╝ bir yeti ve yetenektir. Yeter ki insanlar bunun fark─▒na varabilsin. Yarat─▒c─▒ olmak i├žin bir dahi olmak gerekli de─čildir. Yarat─▒c─▒l─▒k, insan ya┼čam─▒n─▒n t├╝m y├Ânlerinde yer alan temel bir yetenektir.

2. Drama insanlara bu ├Âzelliklerini fark ettirir. Yeteneklerinin fark─▒nda olan ve onlar─▒ kullanmaya ├žal─▒┼čan insanlardan ├žekinilmemelidir. Bu ifade ┼čekilleri s├Âzl├╝ ve yaz─▒l─▒ olabildi─či gibi dans , resim , tiyatro , m├╝zik , edebiyat,┼čiir ┼čeklinde de ger├žekle┼čebilir. Yada matematik,fizik,kimya,biyoloji gibi bilgilerin eklenmesiyle ke┼čiflerde bulunmak ┼čeklinde ortaya ├ž─▒kabilir.

3. Yarat─▒c─▒l─▒─ča bir s├╝re├ž, bir ki┼čilik ├Âzelli─či yada s├╝re├ž sonunda ortaya ├ž─▒kan sonu├ž ( ├╝r├╝n ) a├ž─▒s─▒ndan yakla┼č─▒labilir. E─čitimciler a├ž─▒s─▒ndan s├╝re├ž daha ├Ânemlidir. ├ç├╝nk├╝ yarat─▒c─▒ bir e─čitsel s├╝re├ž sonunda ara┼čt─▒r─▒c─▒, ├Âzg├╝r d├╝┼č├╝nen, sorular soran bireye ula┼č─▒r. Yarat─▒c─▒ ki┼čilerde ├Â─črenmeye haz─▒r olma, anlat─▒mda ak─▒c─▒l─▒k, d├╝┼č├╝ncede esneklik ve ├Âzg├╝rl├╝k, sab─▒r,merak, sezgi,hayal g├╝c├╝,deneme,ara┼čt─▒rma,s─▒nama,bulma,kal─▒plardan kurtulma ve yeni fikirler ├╝retme en belirgin ├Âzelliklerdir. ÔÇśGenel olarak yarat─▒c─▒l─▒k ;daha ├Ânceden kurulmam─▒┼č ili┼čkileri kurabilme,b├Âylece yeni d├╝┼č├╝nce ┼čemas─▒ i├žinde,yeni ya┼čant─▒lar,deneyimler,yeni d├╝┼č├╝nceler ve yeni ├╝r├╝nler ortaya koyma durumudur.ÔÇÖ D├╝┼č├╝nce kal─▒plar─▒ d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmak hem bireye hem de etkile┼čim i├žinde olanlara ├Ânemli a├ž─▒l─▒mlar sa─člar.

Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ Engelleyen Etmenler
─░nsan─▒n yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ engelleyen en ├Ânemli etmenleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz ;

* Bireyin kendini tan─▒mamas─▒
* Eksikliklerini ve fazlal─▒klar─▒n─▒ bilmemesi
* Bilgiye ula┼čmay─▒ bilmemesi
* Ezberci e─čitim ve ├Â─čretim
* Yurtta┼č olma sorumluluklar─▒n─▒ tan─▒mamas─▒
* Ya┼čam─▒ yeterince anlamland─▒ramam─▒┼č olmas─▒
* Kendini ifade etme yetisinin geli┼čmemi┼č olmas─▒
* Toplumda var olan durum ve kurallara uyma zorunlulu─ču
* Rahat─▒na d├╝┼čk├╝n olmas─▒
* Kendini yeterince ├Âzg├╝r hissetmemesi
* Konu hakk─▒nda yeterli bilgiye sahip olmamas─▒
* Kendini g├╝vende hissetmemesi
* Yenilgiye u─čramaktan, alay edilmekten ve yanl─▒┼č yapmaktan korkmas─▒
* Belli bir otoriteye ba─č─▒ml─▒ olmas─▒
* Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n d├╝nyada pek az ki┼čiye ├Âzg├╝ bir yetenek oldu─čunu d├╝┼č├╝nmesi

Ayr─▒ca kalabal─▒k s─▒n─▒f ortam─▒, esnek olmayan ├Â─čretmenler, ├Â─črencilere s├Âz hakk─▒ tan─▒mamas─▒,k─▒sacas─▒ demokrasiye dayanmayan s─▒n─▒f ortam─▒ gibi etmenlerde yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller. Bunun yan─▒nda ailenin ve yak─▒n ├ževrenin,├žocu─ču k─▒s─▒tlamak ├žocu─čun d├╝┼č├╝nce ve sorunlar─▒na de─čer vermemek, do─ča ile ileti┼čimini engellemek , ├žocu─čun yapt─▒klar─▒n─▒ yanl─▒┼č ve sa├žma bulmak,denetlemek,┼čiddet kullanmak,azarlamak,belli kal─▒plara sokmaya zorlamak gibi davran─▒┼člar─▒ da yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller.

Yarat─▒c─▒l─▒k A┼čamalar─▒
1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi
2. Kulu├žka d├Ânemi
3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi
4. Ger├žekle┼čme yada do─črulama d├Ânemi

1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi :bu d├Ânemde sorun,gereksinim yada ger├žekle┼čtirilmek istenen ┼čey saptan─▒r,tan─▒mlan─▒r. ├ç├Âz├╝m i├žin gereken bilgi ve malzeme toplan─▒r ve bunlar ├ž├Âz├╝m├╝n ge├žerlili─či i┼člerlili─či bak─▒m─▒ndan ├Âl├ž├╝tlere vurulur.

2. Kulu├žka d├Ânemi :sorundan ├ž─▒karak geriye gidilir. Bu d├Ânem,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒ndaki gibi dakikalarca s├╝rebilece─či gibi haftalar yada y─▒llar boyuda s├╝rebilir.

3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi :d├╝┼č├╝n├╝ler yarat─▒c─▒l─▒─ča bir temel olu┼čturmak ├╝zere zihinden do─čarlar bu a┼čama ├žo─čunlukla anl─▒kt─▒r,m├╝thi┼č bir i├ž g├Âr├╝ler zenginli─či i├žinde geli┼čir,birka├ž dakika yada bir ka├ž saat s├╝rer.

4. Ger├žekle┼čme d├Ânemi ( Do─črulama D├Ânemi ):ayd─▒nlanma a┼čamas─▒nda ortaya ├ž─▒kan ne ise,onun gereksinimleri kar┼č─▒lay─▒p kar┼č─▒layamayaca─č─▒n─▒n,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒nda saptanm─▒┼č ├Âl├ž├╝lere uyup uymamayaca─č─▒n─▒n anla┼č─▒lmas─▒ ve g├Âsterilmesi i├žin yap─▒lan bir dizi etkinliktir.

b. Dramatik Oyun

├çocuklar─▒n ├ževrelerinde ke┼čfettikleri t├╝m karakterleri ve hareketleri taklit ettikleri ├Âzg├╝r bir ortamda oynanan oyundur. Dramatik oyun i├žinde ├žocuk kendini ifade eder. ├çocu─čun ilgisine g├Âre tekrar oynanabilir. ├ľrne─čin;evcilik,doktorculuk gibi oyunlar i├žin dramatik s├Âzc├╝─č├╝ eyleme dayal─▒ olmas─▒,hareketli oyun ve canland─▒rmalara yer verilmesi a├ž─▒s─▒ndan kullan─▒lmaktad─▒r. Dramatik oyun anl─▒kt─▒r,s├╝resi belli de─čildir. Temel olarak ├Âyk├╝nmeye dayan─▒r.

c. Dramatizasyon

Dramatizasyon t─▒pk─▒ drama gibi bir eylemselle┼čtirmedir. Rol oynama y├Ântemi ile i├ž dramalar─▒n g├Ârselle┼čtirilmesidir. Bir metni d├╝z anlat─▒mdan ├ž─▒kar─▒larak ya┼čamda ger├žekle┼čme ┼čeklinin bulunmas─▒,bu tutumun bir beceri halini almas─▒ y├Ân├╝nde ├žal─▒┼čma yap─▒lmas─▒d─▒r. Yada bir konu,bir olay yada durumun roller verilmesi yoluyla ve hareket,mimik,jest ve s├Âzlerle canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. ├çocu─čun bedensel,zihinsel,duyu┼čsal,sosyal ve k├╝lt├╝rel t├╝m ├Âzelliklerini geli┼čtirir,├žocu─ču hayata haz─▒rlamaya ├žal─▒┼č─▒r.

d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )

Drama ve dram kavramlar─▒n─▒n daha eski ve k├Âkl├╝ kavramlar oldu─ču belirtilmi┼čti. B├Âyle bir yarat─▒c─▒l─▒k e─čitimi;

* E─čitimde
* Resim,m├╝zik,tiyatro,dans,┼čiir,edebiyat gibi ifade becerilerinin geli┼čtirilmesinde.
* Bireyin kendini tan─▒mas─▒ ve olanaklar─▒n─▒ kullanmas─▒ becerilerinin geli┼čmesinde kullan─▒l─▒r.
* Psikolojide drama kullan─▒m─▒na psikodrama bilindi─či gibi sosyolojide de sosyodrama s├Âz├╝ kullan─▒l─▒r.

Draman─▒n dramatizasyondan ayr─▒ld─▒─č─▒ ├Ânemli noktalar ┼čunlard─▒r; dramatizasyonda rolleri da─č─▒tan ve oynatan bir ├Â─čretmen vard─▒r. Dramada birlikte yarat─▒lan oyun s├╝re├žlerine kar┼č─▒n,dramatizasyonda belirlenmi┼č roller verilir,do─ča├žlamaya yer verilmez,kendili─čindenlik de pek yer almaz. ├çocuk hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir,├žocu─čun duygu ve heyecan─▒ artar. Bunlar─▒ yaparken s├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒ geli┼čir,yeni bilgiler edinir. ├ľ─črenci dramada yarat─▒c─▒ bir s├╝rece girer ÔÇśdrama; bir insan─▒n kendi kendine ve ba┼čkalar─▒yla olan ili┼čkilerin t├╝m├╝ne denir. Kendi kendine olan─▒na i├ž drama,ba┼čkalar─▒yla ileti┼čim ve etkile┼čim eylemine d─▒┼č drama denir. ─░nsanlar─▒n d├╝alist ( iki ruhlu ) bir yap─▒da olmamalar─▒ i├žin,i├ž dramalar─▒yla d─▒┼č dramalar─▒n─▒n ├Ârt├╝┼čmesi sa─članmal─▒d─▒r. ─░├ž drama,bireyin ├žocuklu─čundan g├╝n├╝m├╝ze de─čin bilgi birikimi ile olu┼čur.

e. Rol Oynama

─░nsanlar ya┼čant─▒lar─▒n─▒n her d├Âneminde,her an─▒nda bir rol oynarlar. Rol,bir bak─▒ma incelemek,analiz etmek,do─čruyu aramakt─▒r. Bir oyunda rol oynamak demek oyundaki bir karakterin duygular─▒n─▒,d├╝┼č├╝ncelerini canland─▒rmak demektir. Asl─▒nda insanlar ya┼čamlar─▒nda her an her zaman yeni bir rol oynarlar. Her duruma kar┼č─▒ yeni roller yarat─▒rlar. ├çocuk oyunlar─▒nda rol oynamaya en iyi ├Ârnek evcilik oyunlar─▒d─▒r. ├ľyk├╝lenme ve pandonim rol oynamaya ba┼člaman─▒n kolay yoludur. Polis,doktor,├Â─čretmen,┼čof├Âr gibi ki┼čilerin yorgun,sinirli,k─▒zg─▒n,ne┼čeli vb. hallerini canland─▒rmak s├Âz konusu olabilir. Rol oynama hi├ž bir zaman bir film veya tiyatro oyundaki karakterin ayn─▒ bi├žimde canland─▒r─▒lmas─▒ de─čildir. Rol yapman─▒n daha geli┼čmi┼č bi├žimi , ger├žek hayatta hen├╝z ya┼čanmam─▒┼č rolleri ├╝stlenerek , ya┼čam─▒n daha ilerideki a┼čamalar─▒na haz─▒rlanmaktad─▒r. Draman─▒n ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ rol oynama olu┼čturur. Bir ├žocuk oyununda ba┼čar─▒l─▒ olan ├žocuk, rol oynama konusunda cesur ve giri┼čken olmayabilir. ├ç├╝nk├╝ rol oynayarak ki┼čilik s─▒rlar─▒n─▒ d─▒┼čar─▒ vuraca─č─▒ndan korkar. Arkada┼člar─▒n─▒n onun ├Âzel yanlar─▒n─▒ ├Â─črenerek kendisi ile alay edeceklerinden ├žekinir. Zaaflar─▒n─▒n ba┼čkalar─▒na e─člence olaca─č─▒n─▒ zanneder.

f. Do─ča├žlama

Do─ča├žlama , belli bir haz─▒rl─▒k ├╝zerine kurulan , b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de grup dinami─činden yararlan─▒larak olu┼čturulan rol oynamalar , oyunlar ve benzeri s├╝re├žlerdir. Do─ča├žlama , ├Â─črenciye sosyal olaylardaki ger├že─če uygun davran─▒┼člar─▒ canland─▒rmas─▒ i├žin f─▒rsat verdi─či gibi , ger├žek ya┼čamda kar┼č─▒la┼čaca─č─▒ durumlara da haz─▒rl─▒kl─▒ olmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan geni┼č olanaklar sunar. Do─ča├žlama insan─▒n davran─▒┼člar─▒nda ├Ânemli bir y├Ânlendirici ├Âgedir. Birbirini tan─▒mayan iki insan─▒n birbiri ile kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ndaki davran─▒┼člar─▒ bir t├╝r do─ča├žlama olarak g├Âr├╝lebilir. Demek ki do─ča├žlama , an─▒nda ortaya ├ž─▒kan bir durum olmaktan ├žok , belli kural ve kal─▒plara g├Âre de─či┼čen , de─či┼čtirilebilen davran─▒┼člar , olu┼čumlard─▒r. An─▒nda yarat─▒l─▒rm─▒┼č gibi g├Âr├╝nse de belli haz─▒rl─▒k s├╝re├žlerini bar─▒nd─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n oyun oynamalar─▒ da bir t├╝r do─ča├žlamad─▒r. ├çocuklar─▒n ilk ba┼člarda hareket ederken ve konu┼čurken ak─▒c─▒ olmayabilirler .Zamanla grubu tan─▒rlar , kendilerine ve di─čerlerine g├╝venleri artar , d├╝┼č├╝ncelerini s├Âzlerle , hareketlerle rahat bir ┼čekilde ifade ederler.

g. ─░leti┼čim

Duygu , d├╝┼č├╝nce ya da bilgilerin s├Âz , devinim , yaz─▒ , g├Âr├╝nt├╝ , vb. arac─▒l─▒─č─▒yla ba┼čkalar─▒na aktar─▒lmas─▒ ve payla┼č─▒lmas─▒d─▒r.

h. Etkile┼čim

Toplumdaki insanlar birbiri ile ili┼čkilidir. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ ileti┼čim ve etkile┼čim hem birey hem de grup i├žin son derece ├Ânemlidir. ─░nsanlar ve gruplar birbiriyle ├žok say─▒da ili┼čki kurarlar. Etkile┼čim bu kar┼č─▒l─▒kl─▒ ili┼čkiler i├žinde ge├žerlidir. ├ľncelikle sosyal etkile┼čim kar┼č─▒l─▒kl─▒ olmay─▒ gerektirir. Bundan dolay─▒ da etkile┼čim ileti┼čimde son derece ├Ânemlidir. Etkileme durumu ile anlat─▒lmak istenen , bireylerin birbirlerinin duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini tutumlar─▒n─▒ , ilgilerini , al─▒┼čkanl─▒klar─▒n─▒ , de─čer yarg─▒lar─▒n─▒ , yarat─▒c─▒ drama s├╝recine katmalar─▒ , payla┼čmalar─▒ , payla┼čt─▒klar─▒n─▒ de─či┼čik a├ž─▒lardan denetlemeleri ve bunlar─▒n sonucunda elde edilenleri ├ževreleriyle b├╝t├╝nle┼čtirmeleridir.

2.OYUNUN ├ľNEM─░

Oyun , ki┼čili─čin geli┼čimi s├╝resince di─čer insanlarla payla┼čarak , taklit ederek ger├žekle┼čtirilen ve ya┼čam─▒n temel dayana─č─▒ olan ├Ânemli bir etkinliktir. Oyun ortamlar─▒ , ├žocukluktan ba┼člayarak her ya┼čtan insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif ald─▒─č─▒ ortamlard─▒r. Oyun , ├Â─črencinin hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir , dil geli┼čimini sa─člar , insanlar aras─▒ etkile┼čimi artt─▒r─▒r. ├çocu─čun , kendi bedenini tan─▒mas─▒na yard─▒mc─▒ olur , dikkatini toplamas─▒n─▒ sa─člar. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra oyun , ├žocu─čun ├ževreyi ger├žek y├Ânleriyle tan─▒ma ve ara┼čt─▒rmas─▒n─▒ , yeti┼čkin rollerini g├Âzlemlemesini , karar verme ve mant─▒k y├╝r├╝tme yetene─čini geli┼čtirmesini sa─člar. ├çocuk , oyun sayesinde fazla enerjisini iyi y├Ânde kullanmay─▒ ├Â─črenir. Oyun , tarih boyunca hem ├žocuklar─▒n hem de b├╝y├╝klerin ileti┼čim arac─▒ olmu┼čtur. ─░ki ├žocuk yan yana geldi─činde , g├Âz g├Âze bak─▒┼čarak birlikte oynamak istediklerini i┼čaretini verirler. Az sonra ne oynayacaklar─▒n─▒ kararla┼čt─▒r─▒rlar. Oyun ayn─▒ zamanda zaman ge├žirme ve e─člence arac─▒d─▒r. ├çocu─čun duygular─▒n─▒ , ruhsal ├žat─▒┼čmalar─▒n─▒ , e─čilimlerini , d├╝┼člerini , isteklerini ve ├ževresel etkinliklerini i├žine al─▒r . ├çocuk oynad─▒─č─▒ oyunda problemlerini , sevincini , ├Âfkesini , nefretini ifade eder. Oyunun b├╝y├╝leyici bir etkisi vard─▒r . Oyun kurallar─▒ ba─člay─▒c─▒d─▒r. Ku┼čkuya yer b─▒rakmaz . Kurallar bozulunca b├╝t├╝n oyun ├ž├Âker. Oyun kurallar─▒n─▒ ├ži─čneyen oyun d─▒┼č─▒nda kal─▒r. Ciddi bir i┼č olarak benimsememekle birlikte oyuncu yo─čun ┼čekilde ve tamamen kendini oyuna verir.

├çocuk oyunlar─▒n─▒n baz─▒ ├Âzelliklerini ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz :

1. Oyun ├žocu─čun serbest etkinlik alan─▒d─▒r. Oyunun belli ba┼čl─▒ amac─▒ yoktur
2. Oyunda ki nitelik ve konular ├žocu─čun geli┼čimine ba─čl─▒ olarak zaman i├žinde farkl─▒l─▒k g├Âsterir.
3. Oyunun tekni─či her ├žocu─ča g├Âre de─či┼čir.
4. Oyun , ├žocu─čun duygular─▒n─▒ do─čal olarak ifade etmesini sa─člar.
5. Baz─▒ oyunlarda bir ├že┼čit ÔÇś al─▒┼čt─▒rma ÔÇÖ i┼člevi bulunur .
6. Oyunlar ├žo─čunlukla bilinen ya┼čant─▒lar─▒n yeniden ya┼čanmas─▒ veya ya┼čant─▒lar─▒n s├╝rd├╝r├╝lmesi olarak
g├Âr├╝l├╝r.
7. Beceri ister.
8. Cesaret ister.

3. DRAMA ÔÇô OYUN ─░L─░┼×K─░S─░

Drama ; bir s├Âzc├╝─č├╝ , kavrama , bir ya┼čant─▒y─▒ , bir olay─▒ oyun veya oyunlar geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r. Bireyler aras─▒ do─črudan etkile┼čime dayan─▒r. Oyun , geli┼čimin ve b├╝y├╝menin temel bir arac─▒d─▒r. Oyun olmadan etkili bir ya┼čam ve sa─čl─▒kl─▒ bir geli┼čmeden s├Âz edilemez. Oyun ├žocuk i├žin yemek , i├žmek kadar ├Ânemli bir etkinliktir. Drama s├╝reci i├žinde ├že┼čitli oyunlarda yer alabilir. ├çocuk , oyunda ben , sen ve biz kavramlar─▒n─▒ ├Â─črenir . Payla┼čma , yard─▒mla┼čma , yenme ve yenilmeyi ya┼čayarak ├Â─črenir ,Oyun k─▒z erkek ├žocuklar aras─▒ndaki ayr─▒m─▒n , ├žeki┼čmenin azalmas─▒n─▒ sa─člayabilir. G├╝ven duyma , karar verme , ileti┼čim kurma drama ile oyun aras─▒nda ki ortak noktalard─▒r. Draman─▒n k├Âkeninde oyun kavram─▒ bulundu─čuna g├Âre e─čitimde dramada da k├╝lt├╝rel ve evrensel oyunlardan yararlan─▒l─▒r . Oyunda ki etkile┼čim ile toplumsal ger├žeklikte ki etkile┼čimin benzer olmas─▒ , oyunun e─čitimde drama da kullan─▒lmas─▒na neden olmu┼čtur. E─čitim de drama grupla yap─▒lan oyunsu s├╝re├žlerdir. Grup i├žinde ki bireyler belli bir konuyu irdeler, oynar , yeniden g├Âzden ge├žirir ve rolleri de─či┼čtirirler. Drama da dikkati toplayarak ve yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ geli┼čtirerek d├╝┼č├╝nmenin bilgiye ge├ži┼čini sa─člamak ├Ânemli bir hedeftir. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒ drama da temel al─▒n─▒r. E─čitim de drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda pek ├žok ama├ž i├žin oyuna ba┼čvurulur. Oyunu birlikte tasarlama, kurallar─▒ birlikte belirleme , birlikte oynama gibi ├Âzellikler e─čitimde drama da kullan─▒l─▒r. Drama da grup i├žerisinde daha k├╝├ž├╝k gruplar ve bireyler vard─▒r. Fikir al─▒┼čveri┼či yarg─▒lamay─▒ ve de─čerlendirmeyi beraberinde getirir. Yarg─▒lama ve de─čerlendirme belli sentezlere g├Ât├╝r├╝r. Birey kendini b├Âyle bir grup i├žerisinde g├╝vende hisseder. Kendini tan─▒r , grubu tan─▒r , grupla uyumlu bir ├žal─▒┼čma ortam─▒na girer. Draman─▒n ve oyunun i├ž i├že oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝rsek drama lideri ( ├Â─čretmeni )ÔÇÖ nin ├žocuk oyunlar─▒n─▒ iyi bilmesi yerinde olur.

4. DRAMANIN ├ľNEM─░

Drama, tiyatro,sinema,dans gibi ki┼čiyi aktif k─▒lan bir aland─▒r. Drama insan─▒ ku┼čat─▒r ve geli┼čtirir. E─čitim ve ├Â─čretimde ├Â─čretmenler pek ├žok konuda dramadan yaralan─▒rlar. Rol oynama, yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemli ara├žlar─▒ndan biridir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ├žocu─ču ba─č─▒ms─▒z davranmaya, ho┼čg├Âr├╝l├╝ olmaya, demokratik olmaya ve yarat─▒c─▒ bir ki┼čilik kazanmaya y├Âneltir. Ayr─▒ca , drama,e─čitimin de─či┼čik basamaklar─▒nda yer alan di─čer disiplinlerin pek ├žo─čunda bir y├Ântem olarak uygulanabilir. Drama yoluyla ├Â─črenme ├žabukla┼čt─▒r─▒l─▒r ,etkinle┼čtirilir. Bu ├žal─▒┼čmalar ├Â─črencinin s├Âzc├╝kleri ,tutum ve davran─▒┼člar─▒ ,devinimleri ve ya┼čam durumlar─▒n─▒ anlamland─▒rmas─▒n─▒ sa─člar.

E─čitimde yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemini ┼ču ┼čekilde ├Âzetleyebiliriz ;

a. ─░mgelem ( hayal ) g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir :
b. Ba─č─▒ms─▒z d├╝┼č├╝nebilmeyi sa─člar :
c. ─░┼č birli─či yapabilme ├Âzelli─čini geli┼čtirir :
d. Sosyal ve psikolojik duyarl─▒l─▒k yarat─▒r :

Bir ki┼činin kendisini kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin yerine koyarak, olaylara onun bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla bakmas─▒, o ki┼činin duygular─▒n─▒ ve d├╝┼č├╝ncelerini do─čru olarak anlamas─▒n─▒ ve hissetmesini ve bu durumun ona iletilmesi s├╝recine empati ad─▒ verilir.
e. D├Ârt temel dil becerisini ( konu┼čma , dinleme, okuma , yazma ) kazand─▒r─▒r,dilin kullan─▒m alanlar─▒n─▒ ve kalitesini zenginle┼čtirir :

Dil geli┼čimi ile ilgili hedeflenenler ┼ču ┼čekilde belirlenmi┼čtir :

* Konu┼čmada g├╝ven
* Konu┼čma becerisinde geli┼čme
* S├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒nda geli┼čme
* D├╝┼č├╝ncelerin yaz─▒l─▒ ve s├Âzl├╝ anlat─▒m─▒nda geli┼čme
* Dinleme becerisinde geli┼čme
* Farkl─▒ sosyal rol ve stat├╝lere ili┼čkin de─či┼čik dil bi├žimlerini kullanabilme
* Okuma becerisini geli┼čtirme
* Yazma becerisini geli┼čtirme

f. S├Âzel olmayan ileti┼čimin ├Â─črenilmesini sa─člar.
g. Yarat─▒c─▒l─▒k ve estetik geli┼čimini sa─člar.
h. Etik de─čerlerinin geli┼čmesine olanak sa─člar.
i. Kendine g├╝ven duyma ,karar verme becerilerinin geli┼čmesini sa─člar.
j. Farkl─▒ olay ve durumlarla ilgili deneyim kazand─▒r─▒r.
k. Kaslar─▒n─▒ hareket ettiren yeni y├Ântemleri bulmay─▒,denemeyi ve bedenini ├žok y├Ânl├╝ geli┼čtirmeyi
sa─člar.
l. ├çevresindeki canl─▒ ve cans─▒z varl─▒klar─▒ tan─▒ma ve alg─▒lamay─▒ ├Â─čretir.
m. Hata yapma korkusu olmaks─▒z─▒n yeni davran─▒┼člar geli┼čtirmeyi sa─člar.
n. Sanat formlar─▒na duyarl─▒l─▒k g├Âstermeyi sa─člar.
o. ├ľzellikle do─ča├žlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda i├ž tepi ve d├╝rt├╝lerden yaralanmay─▒ ├Â─čretir.
p. Duygunun sa─čl─▒kl─▒ bir ┼čekilde bo┼čal─▒m─▒ndan yararlanmay─▒ sa─člar.( Bu kontroll├╝ bir birey i├žin olduk├ža
├Ânemlidir.)Duygunun denetlenmesi ,onun bast─▒r─▒lmas─▒ anlam─▒na gelmez. B├╝t├╝n insanlar zaman
zaman hissettikleri ├Âfke,korku,kayg─▒,k─▒skan├žl─▒k,darg─▒nl─▒k gibi duygular─▒n─▒ bu temalar─▒n ifade edildi─či
oyunlarda rol alarak bo┼čaltabilir ve gerilimden kurtulabilirler.
q. ├ľncelikle kendini tan─▒mas─▒n─▒ sa─člar.
r. Kendinde bulunan ├Âzelliklerle ba┼čkalar─▒n─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rabilmeyi sa─člar.
s. Ba┼čkalar─▒ ile benzerliklerini ke┼čfetmesini sa─člar.
t. Kendinde geli┼čtirmek istedi─či yanlar─▒yla ilgilenmesini ,kendini ele┼čtirebilmesini sa─člar.
u. Kendini ifade etmede gerek duydu─ču kaynaklara ula┼čma gereklili─čini fark ettirir.
v. Bilgiye ula┼čmaya ve onu kullanmaya istekli duruma gelir.
w. Kendini ifade etmede g├╝ven kazan─▒r.

5. DRAMA ARAÇ VE GEREÇLERİ

Ara├ž, gere├ž ve materyaller draman─▒n ayr─▒lmaz par├žas─▒d─▒r. Ara├ž ve gere├žler rol oynamada ve do─ča├žlamalarda bireyin dikkatinin odakla┼čmas─▒nda ( konsantrasyon ) yerinde kullan─▒ld─▒─č─▒nda yararl─▒ i┼člev ├╝stlenir.
Drama dersinin yap─▒laca─č─▒ s─▒n─▒f ortam─▒nda ( drama odas─▒nda ) ┼ču ara├ž ve gere├žler bulunabilir:├çantalar,eski s├╝s e┼čyalar─▒,y├Âresel giysiler,├že┼čitlitak─▒lar,meslekgiysileri.┼čapkalar,baston,fular,ba┼čl─▒klar,maskeler,ayakkab─▒lar,yelekler , makyaj malzemeleri .toplar vb. Dramada konsantrasyon sa─člamak ve i┼členen konuyla ilgili bir atmosfer yaratabilmek i├žin,klasik m├╝zik,de─či┼čik uluslardan al─▒nan etnik m├╝zik ├Ârnekleri,pop m├╝zik,├ža─č─▒n yeni m├╝zik ak─▒mlar─▒ olarak bilinen elektronik m├╝zik. ├çizme ve boyamada draman─▒n etkisini artt─▒r─▒r , ├Â─črencinin dikkatinin yo─čunla┼čmas─▒n─▒ sa─člar. G├Ârsel materyaller , eski foto─čraflar , kartlar , gazete k├╝p├╝rleri , dergilerden kesilmi┼č resim ve foto─čraflar , slaytlar , tepeg├Âz projekt├Âr vb. etkinlik ├Âncesi ├Â─čretmen (lider) taraf─▒ndan haz─▒rlanabilecek olan materyallerdir . ├ľ─čretmen , malzeme sa─člamada y├Ânetimle , di─čer ├Â─čretmenlerle , velilerle,├ževredeki ├že┼čitli i┼čyerleri ve kurumlarla iyi ili┼čkiler kurarak destek alabilmelidir. Ara├ž gere├žsizde drama yap─▒labilece─či asla unutulmamal─▒d─▒r. Gerekti─činde ├Â─črencinin , ├╝st├╝ndeki giysileri , sa├ž─▒ , eli , aya─č─▒ ├že┼čitli ama├žlarla iste─če ve yarat─▒c─▒l─▒─ča g├Âre kullan─▒labilir. Kitapl─▒klarda bir gereksinim olarak drama ile ili┼čkilendirilmeli drama dergisinde ├Â─črenci, bilgiye gerek duyulan noktalarda k├╝t├╝phaneden yararlanmaya , kayna─ča ula┼čmaya , kaynak tarayabilmeye , eri┼čti─či bilgiyi uygulamada kullanmaya ├Âzendirilmelidir. Bu a├ž─▒dan kitapl─▒kta drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir ba┼čvuru merkezi olarak ara├ž ve gere├žten say─▒labilir.

B- DRAMA ─░LKELER─░ VE A┼×AMALARI

KONULAR

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

2. DRAMA ─░LKELER─░
a. Drama Oyun ─░lkeleri
b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ilkeleri
c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

3. DRAMA A┼×AMALARI
a. Is─▒nma
b. Kayna┼čt─▒rma
c. Uygulama
d. Tar─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )
e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

├ľ─čretmen , ├žocu─čun oyun arkada┼č─▒d─▒r. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ; ho┼čg├Âr├╝l├╝ , yarat─▒c─▒ , ├Âzg├╝rce kendini ifade edebilen bireyler yeti┼čtirmeye y├Âneliktir . Drama s├╝recinin temel ├Âgesi insand─▒r. Drama ├Â─čretmeni , drama s├╝recinin temellerinden ve ├Ânemli ├Âgelerinden biridir. Drama s├╝recinde ilk hareketi veren , sunan ve de─čerlendiren ├Â─čretmendir. Dramada liderlik en zor g├Ârevlerden biridir. Her an beklenmeyen yeni bir oyunsu olu┼čum ortaya ├ž─▒kabilir. Yarat─▒c─▒ draman─▒n y├Ântem , s├╝re├ž ve esaslar─▒na ge├žmeden ├Ânce drama ├Â─čretmeninin ├Âzelliklerinin bilinmesinde yarar vard─▒r.

Bu ├Âzellikler ┼č├Âyle s─▒ralanabilir :
1. Drama ├Â─čretmeni konu┼čtu─ču dili do─čru kullanmal─▒d─▒r.
2. Drama ├Â─čretmeninin oyunculuk konusunda giri┼č niteli─činde bir e─čitim almas─▒ gereklidir.,
3. Bireylerle ve grupla u─čra┼čan drama ├Â─čretmeninin , grupta ├ž─▒kabilecek sorunlara ├ž├Âz├╝m yollar─▒ bulma konusunda psikolojik bilgilere sahip olmas─▒ gereklidir.
4. Drama ├Â─čretmeni ├Â─črencilerin yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini kullanmalar─▒na ve deneyerek ├Â─čretmenlerine f─▒rsat verici etkinlikler yapt─▒rmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen , ├žocuklar─▒ oldu─ču gibi kabul etmeli ve kendi duygular─▒n─▒ ifade etmelerine , tart─▒┼čmalar─▒na f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r.
6. Drama ├Â─čretmeni ├žal─▒┼čmaya ba┼člamadan ├Ânce yapaca─č─▒ i┼čleri planlayarak s─▒n─▒fa girmelidir.
7. Drama ├Â─čretmeni , oyunlar─▒ izlerken daha sonraki oyunlar─▒ ve bunlar─▒n i├žerece─či mesajlar─▒ d├╝┼č├╝nmelidir.
8. Drama ├Â─čretmeni. , drama etkinli─či s─▒ras─▒nda grup dinami─čini ve dikkat yo─čunla┼čmas─▒n─▒ etkinli sonuna kadar ayn─▒ d├╝zeyde tutmaya ├Âzen g├Âstermelidir.
9. Drama da t├╝m├╝yle kusursuzluk ya da do─čruluk ve yanl─▒┼čl─▒k aranmayaca─č─▒ , drama ├Â─čretmeni taraf─▒ndan asla unutulmamal─▒d─▒r.
10. Drama ├Â─čretmeni , mesle─činde ├Âzg├╝r olmal─▒d─▒r.
11. Drama ├Â─čretmeni , ├žocuklar─▒n kendilerini ke┼čfetmelerine f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r. Sonu├žlar─▒ s├Âyleyerek ve ├ž├Âz├╝m yolunu a├ž─▒klayarak , bu ke┼čfetmeyi engellememelidir.
12. Drama ├Â─čretmeni ; iyi bir dost , iyi bir s─▒rda┼č , iyi bir arkada┼č olmal─▒d─▒r. Her ├Â─črenciyi e┼čit olarak d├╝┼č├╝nmeli , rahat hareket edecekleri ├Âzg├╝r bir ortam haz─▒rlamal─▒d─▒r.
13. Drama ├Â─čretmeni ; sab─▒rl─▒ , tutarl─▒ , ho┼čg├Âr├╝l├╝ , g├╝ler y├╝zl├╝ , anlay─▒┼čl─▒ olmal─▒ , grubun g├╝venini kazanmal─▒d─▒r.
14. De─či┼čmeye a├ž─▒k , geli┼čmeye elveri┼čli , esnek bir ki┼čili─če sahip olmal─▒d─▒r.
15. ├ľ─čretmen , gerekli durumlarda farkl─▒ meslek uzmanlar─▒ ile ileti┼čime ge├žip i┼čbirli─čine gidebilmelidir. Okul y├Ânetimi , ├Â─čretmenler ve velilerle iyi diyaloglar kurabilmelidir.
16. Drama ├Â─čretmeni , grup dinami─činin ayarlanmas─▒ gereken durumlarda m├╝dahale edebilmeli , s├╝recin ak─▒┼č─▒n─▒ do─čru ve tutarl─▒ bi├žimde de─či┼čtirebilmek i├žin yarat─▒c─▒ g├╝c├╝n├╝ kullanabilmelidir.
17. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črenciden ald─▒─č─▒ her t├╝rl├╝ tepkiyi do─čru ve tutarl─▒ bir bi├žimde g├Âzleyip yorumlamal─▒d─▒r.
18. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črencilerde oyuna kar┼č─▒ bir gereksinim do─čurmal─▒ ; s├Âylenceler ( efsaneler ) , masallar , ger├žek olaylar ile onlar─▒ g├╝d├╝lemeli ve kendi yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ ortaya koymalar─▒na f─▒rsat vermelidir.
19. Her ├Â─črencinin duygular─▒n─▒n , d├╝┼č├╝ncelerinin ├Ânemli oldu─čunu unutmamal─▒d─▒r.
20. Drama ├Â─čretmeni alan─▒ ile ilgili olarak kendini s├╝rekli geli┼čtirmelidir.

2. DRAMA ─░LKELER─░

a. Drama Oyun ─░lkeleri

Drama dersi,├žocuklar─▒n yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ geli┼čtirmek ├╝zere onlara olanaklar sunar. Yarat─▒c─▒ oyunlar,├žocu─čun t├╝m geli┼čim d├╝zeylerini uyaran ,yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini geli┼čtiren,kat─▒l─▒mc─▒,├Â─črenci merkezli etkinliklerdir. E─čitimde drama ayn─▒ zamanda her ya┼č ve de─či┼čik meslekten insan i├žin anaokulundan ba┼člayarak ├Â─čretimin her basama─č─▒nda ve yayg─▒n e─čitimde kullan─▒labilecek e─čitsel ve sanatsal bir y├Ântemdir. Bu ilkeleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz:

1. Drama etkinli─čine kat─▒lanlar grup i├ži ├žal─▒┼čmalara haz─▒r olmal─▒d─▒r.
2. Grup i├ži ├žal─▒┼čma s├╝resince insanlar kendilerini rahat ve g├╝venli hissetmelidir.
3. Etkinliklere kat─▒lanlar , yeni ve de─či┼čik ┼čeyler ke┼čfetmeye haz─▒rl─▒kl─▒ olmal─▒d─▒r.
4. Drama etkinli─či , ├žocu─čun ya┼č ve geli┼čim d├╝zeyine uygun haz─▒rlanmal─▒ , etkinlik haz─▒rlan─▒rken
kolaydan zora do─čru ilkesi benimsenmelidir.
5. Drama etkinli─či haz─▒rlan─▒rken , grup i├žindeki di─čer gruplarla tart─▒┼čarak , fikir al─▒┼č veri┼či yapt─▒r─▒lmas─▒na
├Âzen g├Âstermelidir.
6. Drama ├žok genel olarak , seyirciler i├žin oynanmaz .
7. Drama etkinli─činde ├Ânemli olan oyun s├╝recidir.
8. Drama ├žal─▒┼čmas─▒ yap─▒l─▒rken acele edilmemeli.
9. Her drama etkinli─činden sonra etkinlik hakk─▒nda konu┼čulmal─▒d─▒r.
10. Pek ├žok derste drama kullan─▒labilir
11. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda elverdi─čince herkesin kat─▒l─▒m─▒ sa─članmal─▒.
12. Etkinli─če kat─▒lan bireylerin g├Ân├╝ll├╝ olmalar─▒ esast─▒r.

b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ─░lkeleri :

Dramada ├Âncelikle temel ara├ž , ├Â─črencinin kendisidir.
Ara├ž ve gere├ž haz─▒rlarken ┼ču ilkelere dikkat edilmelidir:

1. Se├žilecek ara├ž ve gere├žler ;├Â─črencinin ekonomik durumuna uygun , o y├Ârede kolay bulunabilir olmal─▒d─▒r.
2. Fiziksel olarak ├Â─črenciye zarar vermemelidir ( kesici , sivri u├žlu , patlay─▒c─▒ olmamal─▒d─▒r. )
3. Alay konusu olacak , ki┼čili─či zedeleyecek nitelikte olmamal─▒d─▒r.
4. Eldeki olanaklara g├Âre fazla zorlanmaya girilmeden haz─▒rlanmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen konuya g├Âre ara├ž ve gerecini haz─▒rlamay─▒ ├Â─črenciden istemeli , birlikte planlayarak ara├ž ve gere├žlerini haz─▒rlayabilmelidir.
6. Ara├ž ve gere├žlerin konsantrasyonu h─▒zland─▒rd─▒─č─▒ unutulmamal─▒ ve birlikte ara├ž ve gere├ž sepeti , kutusu ve sand─▒─č─▒ olu┼čturulmal─▒d─▒r.
7. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler cinsiyet fark─▒ g├Âzetmeksizin ├žocuklar─▒n iste─čine g├Âre kullan─▒lmal─▒d─▒r.
8. Ara├ž ve gere├žler birden ├žok ama├ž i├žin kullan─▒labilir.
9. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler , kaslar─▒n uyum i├žinde ├žal─▒┼čmas─▒na yard─▒mc─▒ olmal─▒ ve hareket ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlamamal─▒d─▒r.
10. Payla┼čma duygusunu desteklemeli.
11. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler malzemeler ├Â─črencinin her an ula┼čabilece─či yerde bulundurulmal─▒ ve ├Â─črencinin bunlar─▒ istedikleri etkinliklerde kullanmalar─▒na f─▒rsat verilmelidir.

c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda bir ├žok ├Ânemli etken vard─▒r. Mekan ( alan ) bunlardan en ├Ânemlisidir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ genellikle kapal─▒ mekanda yap─▒l─▒r . S─▒n─▒f , uygun bir salon , hatta m├╝ze ortam─▒ gibi rahat├ža hareket edebilecek mekanlarda ve a├ž─▒k havada da ├žal─▒┼č─▒labilir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n yap─▒laca─č─▒ ideal alan ;

1. Ayakkab─▒s─▒z ├žal─▒┼čmalar─▒n yap─▒laca─č─▒ , hal─▒ veya ah┼čap parke d├Â┼čeli,
2. Sabit s─▒ralar─▒n olmad─▒─č─▒ ,
3. G├╝r├╝lt├╝ unsuruna kar┼č─▒ gerekli ├Ânlemlerin al─▒nd─▒─č─▒ ,
4. Oyun sergilemeye elveri┼čli ,
5. S─▒cakl─▒─č─▒ ve ayd─▒nlatma ko┼čullar─▒ ├žal─▒┼čma yapmaya elveri┼čli bir ortam olmal─▒d─▒r.

Yaln─▒z , dikkate al─▒nmas─▒ gereken baz─▒ ilkeler vard─▒r.

1. Ortam ├žocu─čun ( ├Â─črencinin ) rahat hareket edebilece─či g├╝venli bir yer olmal─▒d─▒r.
2. Yerin ─▒slak ve kaygan olmamas─▒na dikkat edilmelidir.
3. ├ľ─črencilerin fiziksel olarak zarar g├Ârmemesi i├žin , ├Â─čretmenin ortam─▒ iyice kontrol etmesi gerekir.

3. DRAMA A┼×AMALARI

E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. Grupla yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda belirli bir y├Ântem izlenir. Bu yollar izlenirken ├Â─čretmene b├╝y├╝k g├Ârevler d├╝┼čer.

Drama etkinlikleri yap─▒l─▒rken a┼ča─č─▒daki a┼čamalar izlenir:

a. Is─▒nma : Is─▒nma , e─čitimde draman─▒n ├Ânemli bir a┼čamas─▒d─▒r. Kullan─▒l─▒rsa s├╝recin ba┼č─▒nda yapt─▒r─▒lmas─▒ uygundur. ├ľ─čretmen t├╝m grubun bedenlerini ve duygular─▒n─▒ harekete ge├žirir. Hareket ─▒s─▒nman─▒n ana ├Âgesidir. V├╝cudun eklem yerlerini a├žar,kaslar─▒ yumu┼čat─▒r,rahat bir ├žal─▒┼čma sa─člar. ├ľ─čretmen ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ s─▒n─▒f i├žindeki t├╝m ├žocuklarla yapmal─▒d─▒r. En fazla 10-12 dakika olmal─▒d─▒r. Daha fazla ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapmak,├žocuklar─▒ yorar. Verimli bir ├žal─▒┼čma yapmay─▒ engeller. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zik ve ritm ─▒s─▒nmay─▒ daha da kolayla┼čt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen,─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├žocuklara m├╝zik yada ritm e┼čli─činde y├╝r├╝me,ko┼čma,z─▒plama,itme,├žekme,s├╝r├╝nme,vb. hareketleri yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda as─▒l hedefi g├Âzden ka├ž─▒rmamal─▒d─▒r. Bu hedef do─črultusunda grubu motive etmelidir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─črenci ├Ânce kendini ve bedenini tan─▒r,ke┼čfeder. Duyu organlar─▒n─▒ harekete ge├žirir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmen dikkatli olmal─▒d─▒r. Bedeni zorlay─▒c─▒,ters hareketlerden yapt─▒rmal─▒d─▒r. Draman─▒n temel hedefi ; daha ho┼čg├Âr├╝l├╝ , birbirlerini anlayan , daha demokrat insanlar yeti┼čtirmektir.

b. Kayna┼čt─▒rma

├çocuk , kendisini tan─▒d─▒k├ža , kendisi ile ilgili kimi ├Âzellikleri ke┼čfettik├že grupla da ileti┼čime girer. Bu da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir par├žas─▒d─▒r. ├çocuklar ├Â─čretmenini ├Ânerisiyle g├Âzlerini kapat─▒p belirli bir konuyu d├╝┼č├╝nmeye , kendini dinlemeye y├Ânlendirilebilirler. ├çocuklar─▒n ya─čmur damlas─▒ , kar tanesi , ku┼č t├╝y├╝ olup o hareketleri yapmalar─▒ istenebilir. Bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda kurulan ileti┼čim giderek etkile┼čime d├Ân├╝┼č├╝r. Bu d├Ân├╝┼č├╝m , grubu birbirine daha ├žok yakla┼čt─▒r─▒r ├žocuklar birbirini tan─▒d─▒k├ža , birbirine dokunarak ileti┼čim kurarlar. Bu ileti┼čim ├žocukta ve grupta g├╝ven duygusunu geli┼čtirir.

c. Uygulama

Her ya┼čta insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif duydu─ču a┼čama , uygulama a┼čamas─▒d─▒r. Uygulamalarda genellikle s├╝recin nas─▒l geli┼čece─či nereye varaca─č─▒ gruba a├ž─▒lanmaz. Uygulama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n ; beklenenden kapsaml─▒ ,beklenenden daha uzun zaman almas─▒ yarat─▒c─▒l─▒k s├╝recinin i┼člemesine ba─čl─▒d─▒r. B├Âyle bir durumda ├Â─čretmenini dikkat etmesi gereken nokta , oyunlarda kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ gere─činden fazla yormamak , ├žal─▒┼čman─▒n da─č─▒lmamas─▒na dikkat etmektir. ├çocuk ve ergenlerde yap─▒lan uygulamalarda , yarat─▒lan ya┼čam durumlar─▒ yoluyla ├že┼čitli konular─▒n irdelenmesi ; anne , baba ,├žocuk ili┼čkileri ; okul , veli ili┼čkileri ,kent ya┼čam─▒ ve sorunlar─▒ , ├ževre sorunlar─▒ ,vb. konularda , ileti┼čim , bilgilendirme , fikir ├╝retme , ├ž├Âz├╝m bulma gibi ama├žlara y├Ânelmek m├╝mk├╝nd├╝r. K─▒saca drama uygulamalar─▒nda yarat─▒c─▒ yakla┼č─▒m i├žindeki bireyler kendi ya┼čamlar─▒n─▒ daha bilin├žli d├╝zenler , kendilerine g├╝ven ve sayg─▒y─▒ geli┼čtirirler.

d. Tart─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )

Yarat─▒c─▒ dramada tart─▒┼čmalar ; ├žal─▒┼čma ├Âncesinde , ├žal─▒┼čma an─▒nda , ├žal─▒┼čma sonunda veya daha sonra yap─▒labilir. Dranman─▒n a┼čamalar─▒n─▒n her birinin yada bir ka├ž─▒n─▒n ard─▒ndan tart─▒┼čman─▒n a┼č─▒lmas─▒ ; drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda sonu├žtan ├žok s├╝re├ž ├Ânemlidir. Drama a┼čamalar─▒ndan ge├žen kat─▒l─▒mc─▒lar─▒n ├že┼čitli davran─▒┼č bi├žimlerini , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ g├Âzden ge├žirip , i├žsel irdelemeler yapabilmeleri ve kendi ya┼čamlar─▒nda bilin├žli ve isteyerek yeni d├╝zenlemeler olu┼čturulabilmeleri bu de─čerlendirmenin ├Ânemli bir boyutu olu┼čturur.

e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

Drama etkinliklerine kat─▒lan ├žocuklar─▒n enerjileri en doru─ča ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Bu enerjileri bo┼čaltmak gerekir. Enerjinin bo┼čalt─▒lmas─▒ asl─▒nda ├žocu─ču rahatlamal─▒d─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar ba┼člang─▒├žta ├žocuklar taraf─▒ndan garip kar┼č─▒lanabilir. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalarda ba┼čar─▒l─▒ olursa ├žocu─ča g├╝ven kazand─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n hayal g├╝├žleri geni┼č oldu─čundan rahatlamalar─▒ daha kolayd─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ├žocu─čun d├╝┼č├╝nceleri , rahatlama fikrinden ├žok kendine y├Ânelir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda yap─▒lan fiziksel ve zihinsel hareketler , ├žocu─čun bedeninin , zihninin ve d├╝┼č├╝ncelerinin rahatlamas─▒na yard─▒m eder. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒na ba┼člamadan ├Ânce ├žocuklar─▒n olumlu duygular ta┼č─▒y─▒p ta┼č─▒mad─▒─č─▒ndan emin olmak gerekir. Asl─▒nda ├Â─čretmen drama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ( ele┼čtiriler , ├Âneriler ve de─čerlendirmeler ) ├žocuklar─▒ rahatlama a┼čamas─▒na haz─▒rlanm─▒┼č olmal─▒d─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zi─čin b├╝y├╝k etkisi vard─▒r. ├ľzellikle zihinsel rahatlamaya yard─▒mc─▒ olur. ├çocuklarda rahatlaman─▒n en tipik y├Ântemi yere uzan─▒p yat─▒larak yap─▒lan ├žal─▒┼čmalard─▒r. Bu ├žal─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├žocuklar─▒n g├Âzlerinin kapal─▒ olmas─▒ gerekir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda kontrol , ├Â─čretmenin elindedir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ uzun s├╝reli olmamal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , 4. ve 5.s─▒n─▒flarda rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir.

├ľrne─čin ;
* Da─č─▒n─▒k olarak y├╝r├╝,
* Omuzlar─▒ bo┼čalt,
* De─či┼čik duygularla y├╝r├╝y├╝n,
* Buras─▒ sinema,
* Parmaklar─▒n─▒n ucunda yaylanarak y├╝r├╝,
* Derin nefes al ,
* Yava┼č yava┼č ortaya do─čru toplan,dur ,
* Kollar─▒n─▒ a├ž, kol boyu aral─▒─č─▒nda a├ž─▒l,
* Nefes al ve nefes al─▒rken kollar─▒n─▒ yukar─▒ kald─▒r,
* Nefesini verirken ip kopmu┼č gibi yere d├╝┼č,
* G├Âzlerini kapat, yere yerle┼č,
* Belini yere ver , ba┼č─▒n─▒ yerle┼čtir , ayaklar─▒n─▒ hareket ettir,
* Nefes al karn─▒n─▒ doldur,b─▒rak,
* Bald─▒r─▒n─▒ yere de─čdir,
* Bacaklar─▒n─▒ ├žek, k─▒r, salla , bacaklar─▒n titresin,
* Avu├žlar─▒n─▒ a├ž , kapa, bileklerini ├žek,
* Kollar─▒n─▒ dirsekten k─▒r, uza, ├žek, salla,
* K├╝rek kemiklerini yerde hareket ettir,
* Nefes al , nefesinin gitti─či yeri d├╝┼č├╝n,
* K├╝├ž├╝k bir hap oldu─čunu d├╝┼č├╝n ve gitti─čin yeri g├Âzle,
* Organlar─▒n─▒ dola┼č,
* Hi├žbir a─č─▒rl─▒─č─▒n yok , bo┼člukta u├žuyorsun, ( klasik m├╝zik ba┼člar.) r├╝zgarla birlikte h─▒zl─▒ bir seyahat yap─▒yorsun , duydu─čun sesleri d├╝┼č├╝n ,kendini dinle , kendini haz─▒r hissetti─čin zaman yava┼č yava┼č sola d├Ân, d├Ârt ayak ol ve otur.

C-DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

KONULAR

1. ISINMA ├çALI┼×MALAR

a. Fiziksel Is─▒nma
b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
c. ─░leti┼čimi Art─▒r─▒c─▒ Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

2. DRAMAT─░ZASYON
3. DRAMAT─░K OYUN
4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )
5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR
6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA
7. TOPLUMSAL KONULARDA DRAMA
8. DUYU ve DEV─░N─░N OYUNLARI
9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR
10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR
11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI
12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )
13. KUKLA

C ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

1. ISINMA ├çALI┼×MALARI

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ , rahatlama ve devinim ├žal─▒┼čmalar─▒ olarak ta adland─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalarda ki┼čiye be┼č duyuyu kullanma , g├Âzlem yapma al─▒┼čt─▒rmalar─▒ ile bedensel ve dokunsal al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒l─▒r. Genellikle ├Â─čretmen , se├žti─či konu ├╝zerinde grupla birlikte k─▒sa bir ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapar . Bu ├žal─▒┼čma ya┼č gruplar─▒na g├Âre de─či┼čir . ├çal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda be┼č duyuyu kullanma , devinime dayal─▒ al─▒┼čt─▒rmalarla bedenini tan─▒ma ve gruba uyum sa─člama etkinlikleri yapt─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar , ├Â─črencilerin bedensel a├ž─▒dan kendilerini ve kar┼č─▒s─▒ndakilerini tan─▒mas─▒n─▒ , birbirleriyle ileti┼čim kurmas─▒n─▒ ama├žlar. Rahatlama ve gev┼čeme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒na girer.

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ ;

1. Duyu┼čsal ve bedensel a├ž─▒dan kendini tan─▒ma ,
2. ─░leti┼čim kurma ve giderek daha ├žok ki┼čili ileti┼čim ve etkile┼čime ge├žme ,
3. Grup dinami─čini olu┼čturmay─▒ sa─člar.

a. Fiziksel Is─▒nma

Hareket , bebelikten itibaren ba┼člar ve bir geli┼čme g├Âsterir. ├çocuklar hoplar, uzan─▒r, ko┼čar, enerjilerini y├Ânlendirecek bu becerilerini geli┼čtirirler. ├çocuk ├Ânceleri hareket ederken b├╝t├╝n bedenini kullan─▒r. Daha sonra bedeninin bu birbirinden farkl─▒ devinim olanaklar─▒ olan par├žalar─▒n─▒ fark eder. ├çocu─ča kendi bedeninin bu ├Âzelliklerini tan─▒mas─▒ i├žin yard─▒m etmek gerekir. S─▒n─▒fta genellikle ├žal─▒┼čmaya t├╝m grupla ba┼član─▒lmas─▒ ├Ânerilir. ├çocuklar ayakta durup, ayaklar─▒n─▒ hafif├že a├ž─▒p yere sa─člam basmal─▒d─▒r. Bedenin herhangi bir yeri gergin olmamal─▒d─▒r. ├ľnce boyun ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r, sonra omuz ve kollar , sonra bel b├Âlgesi ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Kal├ža , dizler ve ayaklarla ├žal─▒┼čmalar tamamlan─▒r. Is─▒nma ba┼čtan aya─ča ya da ayaklardan yukar─▒ do─čru ba┼člat─▒labilir. Bu ─▒s─▒nmalar s─▒ras─▒nda m├╝zik veya ritmik ses kullanarak ├žal─▒┼čman─▒n verimi artt─▒r─▒l─▒r. Soluk, a─č─▒z ve buruna al─▒n─▒p ; kar─▒n bo┼člu─čuna g├Ânderilerek diyafram ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Bu s─▒rada a─č─▒z a├ž─▒k olmal─▒.
Yukar─▒da anlat─▒lanlara ├Ârnek olabilecek baz─▒ ├žal─▒┼čmalar ┼čunlard─▒r:

1. Elma toplama
Ayaklar omuz geni┼čli─činde a├ž─▒l─▒r , derin bir soluk al─▒n─▒r ve ba┼č m├╝mk├╝n oldu─ču kadar geri konuma getirilir. Bu durumda a─č─▒z hafif├že a├ž─▒kt─▒r. Yukar─▒dan belli bir nokta se├žilir. B├╝t├╝n bedenini gererek ├Ânce sa─č elle sonra sol elle yukar─▒da hedeflenen noktaya parmak u├žlar─▒ ile dokunacakm─▒┼č gibi uzan─▒l─▒r, elma toplarm─▒┼č gibi yap─▒l─▒r.

2. Salyangoz oyunu
Grup s─▒ra olur. Herkes eli ile ├Ân├╝ndeki arkada┼č─▒n─▒n belinden tutar. Grup ritimle y├╝r├╝meye ba┼člar .En ├Ândeki en arkadakini yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r ve ko┼čar . Yakalanan oyundan ├ž─▒kar.

3. Ad s├Âyleyerek top atma
Grup halka olup yere oturur. Herkes kendi ad─▒n─▒ s├Âyleyerek kar┼č─▒s─▒ndakine topu atar. Adlar ├Â─črenildikten sonra herkes kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin ad─▒n─▒ s├Âyleyerek topu ona atar. Top , en son lidere at─▒larak oyun bitirilir.

4. Top bende de─čil oyunu
M├╝zik e┼čli─činde , e┼čler birbirine d├╝┼čse , ger├žek bir top ya da balon atar . Atarken top bende de─čil diye ba─č─▒r─▒r. Lider m├╝zi─či durdurunca elinde top kalan oyundan ├ž─▒kar. En sona kalan ki┼či oyunu kazanm─▒┼č olur.

5. Haydi tan─▒┼čal─▒m
├ľ─čretmenin el ├ž─▒rpmas─▒yla , kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan ilk insana ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ diyoruz. Daha sonra kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z bir ba┼čka ki┼čiye ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ der ve ad─▒m─▒z─▒ s├Âyleriz.

6. F─▒r├ža
├ľ─čretmen ÔÇśSizler ├╝nl├╝ bir ressam─▒n f─▒r├žalar─▒ olacaks─▒n─▒z ve ├žok de─čerli resimler ├žizeceksiniz. Sizin yapt─▒─č─▒n─▒z resimler sergilenecek ve d├╝nyaca ├╝nl├╝ ressamlar gelip sergiyi gezecekler.ÔÇÖ Der.

ÔÇśF─▒r├žalar aya─ča kalk─▒yor ve ├Ânlerindeki imgesel tuvale do─čru yava┼č yava┼č ilerliyor. ┼×imdi h─▒zl─▒ ko┼čuyoruz (ÔÇŽ), ┼čimdi yava┼čl─▒yoruz(ÔÇŽ). Ka─č─▒d─▒m─▒za z─▒playa z─▒playa ula┼č─▒m ve resmimize ba┼člayal─▒m. ├ľnce ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ ba┼č─▒m─▒zla boyamaya ba┼člayal─▒m(ÔÇŽ),kollar─▒m─▒zla boyayal─▒m (ÔÇŽ),ellerimizle(ÔÇŽ),parmaklar─▒m─▒zla akan boyalar─▒ silelim(ÔÇŽ). S─▒rt─▒m─▒zla resmimize devam edelim (ÔÇŽ),diz kapaklar─▒m─▒zla ,ayaklar─▒m─▒zla , topuklar─▒m─▒zla (ÔÇŽ)ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. ┼×imdi ayr─▒nt─▒lar─▒ yapmak i├žin ├žok duyarl─▒ olan kirpiklerimizle boyayal─▒m (ÔÇŽ),dilimizle d├╝zeltmeler yapal─▒m (ÔÇŽ),burnumuzla renkleri kar─▒┼čt─▒ral─▒m (ÔÇŽ), sa├ž─▒m─▒zla son bir kez ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. Resmimiz sergilemek ├╝zere haz─▒r s─▒rt ├╝st├╝ yatal─▒m ve eserimizi seyredelim. M├╝kemmel bir resim ! G├Âzlerimizi kapatal─▒m , sergideki ├žok de─čerli resimler oldu─čumuzu d├╝┼č├╝nelim (ÔÇŽ). ├ťnl├╝ ressamlar sergide sizleri sat─▒n al─▒yorlar(ÔÇŽ).

7. Y├╝r├╝yerek Is─▒nma
Grup ├žember olur , m├╝zik e┼čli─činde liderin y├Ânergesine g├Âre y├╝r├╝meye ba┼člar. Lider : ÔÇś ├çamurda , s─▒rt─▒nda y├╝k varm─▒┼č gibi , s─▒cak kumlarda , y├╝r├╝meye yeni ba┼člam─▒┼č bebek gibi , topallayarak , buz ├╝zerinde , robot gibi , cam k─▒r─▒klar─▒n─▒n ├╝zerinde , pisliklerinin aras─▒nda , ezilmi┼č domateslerin ├╝zerinde , ayaklar─▒nda topuklu ayakkab─▒ ile , huzurlu , korkmu┼č , ne┼čeli , sinirli , vb. y├Ânergeler verir.

8. E┼čini Bul
Gruptakiler ikili e┼čle┼čirler. Lider herhangi bir m├╝zik aletiyle yada elleriyle ritim verir. Gruptakiler e┼člerini b─▒rakarak kar─▒┼č─▒k olarak y├╝r├╝r. Lider ÔÇśe┼čini bulÔÇÖ deyince herkes e┼čini bulup ellerinden tutarak ├ž├Âmelir. Ge├ž oturan ├žift oyundan ├ž─▒kar.

9. Aya─č─▒n─▒ Yerden Kes
Liderin y├Ânergesi do─črultusunda grup yava┼č├ža y├╝r├╝rken , lider ÔÇśaya─č─▒n─▒ yerden kes ÔÇś deyince herkes h─▒zl─▒ca yere oturup ayaklar─▒n─▒ kald─▒r─▒r. Ayaklar─▒n─▒ en son kald─▒ran oyundan ├ž─▒kar.

10. Çamura Batma
Gruptakilerden bir ebe se├žilir. Ebe, gruptakileri kovalar ve dokundu─ču ki┼či donar , bacaklar─▒n─▒ ve kollar─▒n─▒ iki yana a├žar. Di─čer bir oyuncu , donan ki┼činin bacaklar─▒ aras─▒ndan ge├žerse onu ├Âzg├╝rle┼čtirir.

11. Kafesteki Ku┼č
Grup , bir halka olu┼čturur. Grup ├žok b├╝y├╝kse iki halka olabilir. Her halkan─▒n ortas─▒na bir ebe girer ve halkay─▒ yar─▒p ka├žmaya ├žal─▒┼č─▒r. Ancak el ele tutu┼čan oyuncular ebenin alttan yada ├╝stten ka├žmas─▒n─▒ engellemek i├žin kollar─▒n─▒ a┼ča─č─▒ yukar─▒ hareket ettirir. Engellenemeyen ve halkadan ka├žan oyunca yeni bir ebe se├žer.
Dikkat : ( ÔÇŽ ) i┼čareti k─▒sa bir s├╝re beklenilece─čini ifade etmektir.

12. Gazete kapmaca
S─▒n─▒f say─▒s─▒na g├Âre gruplar ├╝├žer , be┼čer ya da yedi┼čerli ayr─▒l─▒r . Lider her bir grubun ├Ân├╝ne bir gazete par├žas─▒ koyar. Gruplar m├╝zik e┼čli─činde gazete ├ževresinde dans ederler . M├╝zik durunca h─▒zla gazetenin ├╝zerine atlarlar . Gazetenin d─▒┼č─▒nda kalanlar oyundan ├ž─▒karlar.

b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
Oyun , ├žocuklar─▒n kendini ifade etme yollar─▒ndan biridir. Drama etkinlikleri de ├žocu─čun her alanda kendini daha fazla tan─▒mas─▒na olanak vererek , onun sosyal ya┼čam─▒ndan rahat ve g├╝venli hareket etmesini sa─člar. E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. ├ľ─črenciler bu nedenle grup dinami─činin olu┼čturulmas─▒na katk─▒da bulunur. ├ľnemli olan drama ├žal─▒┼čmalar─▒na neden kat─▒ld─▒klar─▒n─▒ kavram─▒┼č olmal─▒d─▒r. Drama grubunda birlikte ├╝retme , ya┼čama ve payla┼čma s├╝re├žleri vard─▒r. Grup i├žinde kat─▒l─▒mc─▒lar kendilerini b├Âyle geli┼čtirme f─▒rsat─▒ bulurlar. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ , bireylerde empati duygusunu geli┼čmesi i├žin en rahat ve en uygun ortam─▒ sa─člayabilir. De─či┼čik rolleri alarak farkl─▒ ki┼čiliklere b├╝r├╝nen ├Â─črenci , kendini ve ├ževresini daha kolay tan─▒r.

Grubun yukar─▒daki anlamda birbirine ─▒s─▒nmas─▒ i├žin a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir:
1. G├╝ven y├╝r├╝y├╝┼čleri
2. G├Âz├╝ kapal─▒ ├žember olma
3. G├Âzler kapal─▒ sese y├Ânlenme
4. ┼×apka kimdeyse
5. Kim saklad─▒ bil bakal─▒m
6. ─░kili heykel ├žal─▒┼čmas─▒

c. ─░leti┼čimi art─▒r─▒c─▒ ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒
─░leti┼čim ; bir d├╝┼č├╝ncenin duygunun payla┼č─▒m─▒d─▒r ya da anlamlar─▒ ortak hale getirme s├╝recidir. Darama s├╝re├žlerinde ger├žekle┼čtirilen t├╝m etkinlikler birer ileti┼čim etkinli─čidir . Dramada ├žocuklar ; okuma ve dinlemeyle anlama , konu┼čma ve yazma ile anlatma becerilerini kazan─▒rlar.

Yukar─▒daki anlamda ileti┼čimi art─▒r─▒c─▒ a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir :

1. S─▒ra olu┼čturma
├ľrne─čin ; cadde de kar┼č─▒dan kar┼č─▒ya ge├žerken, birbirini hi├ž tan─▒mayan bir├žok insan ayn─▒ anda trafik lambas─▒nda ki ye┼čil ─▒┼č─▒─č─▒n yanmas─▒n─▒ bekler . Bankada emekli maa┼č─▒ almak i├žin insanlar s─▒raya girerler. ÔÇś ba┼čka hangi durumlarda buna benzer davran─▒┼člar g├Âsterip birlikte hareket ederiz? ÔÇÖ sorusu sorulabilir.

2. Sessiz film
Grup , yar─▒m ├žember bi├žiminde oturur. ├ľ─čretmen , gruptan bir ki┼či ├ža─č─▒r─▒p kula─č─▒na bir s├Âzc├╝k , bir kitap ad─▒ veya bir film ad─▒ s├Âyler ; ondan ses kullanmadan canland─▒rmas─▒n─▒ ister.

3. K├Â┼če kapmaca

2. DRAMAT─░ZASYON

Dramatizasyon daha ├žok yaz─▒l─▒ bir metne dayal─▒ olarak bir konu ya da durumun canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. Dramatizasyon kavram─▒ daha ├Ânce de de─činildi─či gibi , e─čitim tarihimizde , e─čitim programlar─▒nda bir ├Â─čretim y├Ântemi olarak yer alm─▒┼čt─▒r. 1980ÔÇÖli y─▒llardan sonraki e─čitim bilim ├žal─▒┼čmalar─▒nda e─čitimde drama ya da yarat─▒c─▒ drama kavramlar─▒ kullan─▒lmaya ba┼članm─▒┼čt─▒r. Dramatizasyonun anlam─▒ drama kavram─▒na g├Âre daha dard─▒r. Dramatizasyonda ki canland─▒rmalar ├žo─ču zaman bir tiyatro oyunu ├žal─▒┼čmas─▒ gibi belli kurallara ba─čl─▒ olarak y├╝r├╝r. ├ľ─čretmen role girmez , bir y├Ânetmen gibi davran─▒r. Dramatizasyon ├žal─▒┼čmalar─▒ her ya┼čtaki ├Â─črencinin , severek , zevkle kat─▒ld─▒─č─▒ , ilgiyi en ├╝st d├╝zeyde tutan ve olduk├ža yarat─▒c─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciler herhangi bir ├Âyk├╝y├╝ canland─▒r─▒rken , s├Âzel yeteneklerine yan─▒ s─▒ra beden dilini de geli┼čtirirler. Dramatizasyonun uygulamas─▒ ile ilgili olan a┼ča─č─▒daki ├Ârneklerde , ├Â─čretmen ├Âyk├╝lere uygun malzemeyi haz─▒rlar.

3. DRAMAT─░K OYUN

Oyun ve dramatik oyun farkl─▒ kavramlard─▒r. Pek ├žok oyun ├Ânceden bilinse de kendili─činden ortaya ├ž─▒kar . dramatik oyun bir grup oyunudur. Dramatik oyunlar─▒n ba┼člang─▒c─▒ ve sonu olmayabilir. ├çocuklar─▒n kendilerini ifade ettikleri do─čal yollardan biridir. ├çocuklar , oyunlarda ├že┼čitli nesneleri kullanabilirler , onlar─▒ konu┼čtururlar , soru sorarlar ve ya onlarla ilgili olan olaylar─▒ canland─▒r─▒rlar. Dramatik oyunda , ├žocu─čun payla┼č─▒mc─▒ bir insan olmas─▒na yard─▒m eder. ├çocuk kendi d├╝nyas─▒n─▒ yarat─▒r , s─▒k─▒nt─▒lar─▒n─▒ hafifletir.

4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )

Drama bir liderin tasarlad─▒─č─▒ ve zaman zaman kendisinin de yer ald─▒─č─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciye bask─▒ yap─▒lmaks─▒z─▒n ├Âneriler temalar ├žer├ževesinde do─ča├žlama temeline dayan─▒r. Ya┼čanm─▒┼č bir olgu , bir deneyim olarak drama belli bir e─čitsel ama├ž ta┼č─▒makla beraber , tiyatro ├Â─čelerini kullan─▒r ve tiyatro diline ula┼čabilir. Draman─▒n konusu lider taraf─▒ndan ├žocukla birlikte belirlenir. Bir ┼čiiri , ├Âyk├╝ , makale , resim , foto─čraf , m├╝zik vb. konular ├ž─▒k─▒┼č noktas─▒n─▒ olu┼čturabilir.

5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR

Do─ča├žlama , insan davran─▒┼člar─▒n─▒ y├Ânlendiren ├Ânemli bir ├Â─čedir. Bir ├žocu─čun t├╝m devinimlerini , d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ kullanarak oyun oynamas─▒ da bir do─ča├žlamad─▒r. S├Âzgelimi evcilik oyunlar─▒nda k─▒z ├žocuklar─▒n b├╝y├╝k bir ciddiyetle ve yo─čunla┼čarak annelerini , erkek ├žocuklar─▒n ise babalar─▒n─▒ taklit ederken onlar─▒n yerine kendilerini koymalar─▒ , onlarla ├Âzde┼čle┼čmelerini sa─člar. Drama da yarat─▒c─▒ bir y├Ântem olarak benimsenen do─ča├žlama , de─či┼čebilirli ve an─▒nda yaratmay─▒ ifade eder. Do─ča├žlama s├╝resi i├žinde fikirler toplan─▒r , problemler ├ž├Âz├╝l├╝r. B├Âylece ├žocuk kendini anlat─▒r ve grupla tart─▒┼čmalar yapar. Bu ├žal─▒┼čma da hem bireysel hem grupla yarat─▒c─▒l─▒k ortaya ├ž─▒kar.

6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmenin verece─či konunun hedefine uygun olarak , g├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan , olaylardan, simgelerden yola ├ž─▒karak grupla birlikte bir ├Âyk├╝ olu┼čturulabilir. ├ľ─čretmen bundan sonra ├╝zerinde durulacak ├že┼čitli yollarla ├Âyk├╝ olu┼čturmay─▒ dener. ├çe┼čitli ├Âyk├╝nme ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir. A┼ča─č─▒da drama ve ├Âyk├╝ olu┼čturma kapsam─▒nda baz─▒ ├Ârneklere yer verilmi┼čtir :

1. S├Âzc├╝kler ve ├ça─čr─▒┼č─▒mlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma ve Oynama
2. Resim ya da Foto─čraflardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
3. ┼×iirlerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
4. Simgelerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
5. Soyut Kavramlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
6. ─░mge ve Tablolar Olu┼čturup ├ľyk├╝ye Ge├žme
7. Seslerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma

7. TOPLUMSAL KONULAR VE DRAMA

G├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan baz─▒ kesitler , bir gazete veya radyo haberi , televizyonda g├Ârd├╝─č├╝m├╝z olaylar drama dersinin ├žal─▒┼čma konusu olabilir. Ulusal ve evrensel ├Âyk├╝ler , ├žocuk ├Âyk├╝leri , masallar , tarihi olaylar da bu kapsam i├žindedir. ├ľ─čretmen s─▒n─▒ftaki ├žocuklara konuyu ana ├žizgileriyle anlat─▒r. ├çocuklar gruplara ayr─▒l─▒r. Her grup kendi aralar─▒nda rolleri payla┼č─▒r , konuyu tart─▒┼č─▒r , nas─▒l oyunla┼čt─▒raca─č─▒na karar verir ve oynar. ├ľ─čretmen , ├žocuklara yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ engelleyici ├Ânerilerde bulunmaz. ├ľrne─čin ; ├Â─čretmen haberle┼čme konusunu ├Â─črencilere anlat─▒r ve tart─▒┼č─▒l─▒r. Konunun daha peki┼čmesi i├žin haberle┼čme ile ilgili bir ├Âyk├╝ anlat─▒l─▒r ya da bir belgesel izlenebilir. (├ľ─čretmen ├Âyk├╝y├╝ kendisi de yaratabilir veya bir kaynaktan yararlanabilir. ) . Gruplara k─▒sa bir ├žal─▒┼čma ve d├╝┼č├╝nme , d├╝┼č├╝nce al─▒┼č veri┼či s├╝resi verilir. S├Âzgelimi ├ževre konusu , hemen her s─▒n─▒f d├╝zeyinde ├╝nitelerin i├žinde yer almaktad─▒r. ├çevreyi , kendimiz ve ba┼čkalar─▒ i├žin ya┼čan─▒l─▒r hale getirmek , do─čan─▒n dengesini bozmamak ve insanlar─▒n yaratt─▒─č─▒ sorunlarla ba┼č edebilmek amac─▒yla , ├žocuklar─▒n ├ževreye duyarl─▒l─▒k kazanaca─č─▒ oyunlar ├Âzellikle drama da yer alabilmektedir.

8. DUYU VE DEV─░N─░M OYUNLARI

Be┼č duyunun harekete ge├žirilmesini ama├žlayan oyunlar , duyu oyunlar─▒d─▒r. Genellikle ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ i├žinde yer al─▒r. G├╝nl├╝k ya┼čam─▒m─▒z da ├žo─čunlukla g├Ârme duyusu yoluyla hareket ederiz. Bu duygu devreden ├ž─▒kar─▒ld─▒─č─▒nda di─čer duyular daha ├žok kullan─▒lmaya ba┼član─▒r. Bu nedenle di─čer duyularla ilgili ├žal─▒┼čmalar g├Âz├╝ kapal─▒ olarak yapt─▒r─▒l─▒r. Lider dokunma duyusu arac─▒l─▒─č─▒ ile d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ devreye sokmak ├╝zere , bir ├Ârt├╝ alt─▒na saklad─▒─č─▒ objelere grup ├╝yelerine tek tek dokunmalar─▒n─▒ ve hissetmelerini ister. ÔÇśBoynu , elini,bi├žimini ,sertli─čini alg─▒lamaya ├žal─▒┼č─▒r.ÔÇÖ der . ├ľrt├╝ a├ž─▒l─▒r , herkes se├žmi┼č oldu─ču objenin ├Ân├╝ne oturur. Nesneyi eline alarak ona hayal g├╝c├╝n├╝ katarak yeni ├Âzellikler y├╝kler. Hangi ama├žla , ni├žin , nerede , nas─▒l kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âyler. G├Ârme duyumuzu en ├žok kulland─▒─č─▒m─▒z halde g├Âzlerimizi yeterince kullanmay─▒z. G├Ârme duyusunu ayr─▒ca ├žal─▒┼čt─▒rmak gerekir. ─░yi g├Âzlemci olmak i├žin , ayr─▒nt─▒y─▒ yakalamak ├╝zere duyusunu ├žal─▒┼čt─▒ran oyunlara da yer verilmelidir.

G├Ârme ├çal─▒┼čmalar─▒
─░┼čitme ├çal─▒┼čmas─▒
Koku ├çal─▒┼čmas─▒

9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR

Sosyal ya┼čama ili┼čkin konular ├Âzellikle draman─▒n alan─▒na girer. ─░nsanlar belli bir ├ževrede ya┼čarlar. S├╝rekli ileti┼čim ve etkile┼čim halindedirler. Sosyal ya┼čam─▒n canland─▒r─▒lmas─▒ i├žin otob├╝s ortam─▒ , hastahane , terminaldeki karma┼ča ortam─▒ , resmi dairedeki tela┼č gibi ortamlar , durumlar ├žal─▒┼čma i├žine al─▒nabilir. Do─čru ve ger├žek├ži olan roller desteklenir. Gerekirse oyunlar kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒lmal─▒ olarak yeniden oynan─▒r. Kar┼č─▒la┼čt─▒rmal─▒ rol oynama , do─čru ve ger├žek├ži olan─▒ buldurmak amac─▒ ile yap─▒l─▒r. Abart─▒l─▒ , yapmac─▒k oynanan roller ├žocuklar─▒n do─čru ve ger├žek├ži yan─▒ kazan─▒lmas─▒ gereken davran─▒┼č─▒ g├Ârmesi i├žin ├žok uygun de─čildir. Ancak oyuna e─čitsel boyut kazand─▒rmak ├╝zere her rol├╝ de─či┼čik bi├žimlerde oynamak do─čru bir yakla┼č─▒m olabilir.

Sosyal ya┼čama ili┼čkin oyunlara a┼ča─č─▒daki ├Ârnekler verilebilir:

1. Grup serbest bir ┼čekilde etkinlik alan─▒nda dola┼č─▒rken ├Â─čretmen , ├Â─črencilere y├Ânergeler vererek ├žal─▒┼čmay─▒ ba┼člat─▒r. Ayaklar─▒n─▒z─▒n alt─▒nda ├že┼čitli meyveler , sebzeler var. Bunlar rengarenk , taptaze ve ho┼č kokuludur. Can─▒n─▒z istiyor , a─čz─▒n─▒z sulan─▒yor. Ancak yiyemiyorsunuz. Sadece dokunabiliyorsunuz. Aralar─▒nda dola┼č─▒yorsunuz. Hem y├╝r├╝yorsunuz , hem de elinize al─▒p at─▒yorsunuz. Al─▒n , at─▒n. Al─▒n , at─▒n ÔÇŽ Yava┼č at─▒n.

2. ÔÇś Belediye Otob├╝s├╝ndesiniz. ÔÇÖ lider taraf─▒ndan verilen bu konunun ├Â─črencilerce an─▒nda oynanmas─▒ istenir. ├ťstlenilecek rollerin ┼čunlar olmas─▒ beklenir:
* k├Âyden yeni gelen ┼ča┼čk─▒n yolcu
* ├Âz├╝rl├╝ bir yolcu
* hamile bir kad─▒n
* okula giden ├Â─črenciler
* ┼čof├Âr , vb.

10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR

─░mgeler hemen her zaman nesnel , resimsel birer g├Âr├╝nt├╝d├╝r, bir t├╝r zihinsel resimdir. ├çocu─čun imgelerle d├╝┼č├╝nme gibi temel bir gereksinimi okulda k─▒s─▒tlanmaktad─▒r. ├ç├╝nk├╝ e─čitim sistemimizde s├Âzel anlat─▒m egemendir. Zihinsel s├╝re├žlerden biri olan d├╝┼č├╝nme s├╝recinde imgelerden yararlan─▒r─▒z. D├╝┼č├╝nme olay─▒ , yaln─▒zca kavramlarla d├╝┼č├╝nme de─čildir. Ya┼čant─▒ , deney ve alg─▒lar─▒m─▒z─▒n ├žo─ču imgelere dayal─▒d─▒r. Fikirleri ├ža─čr─▒┼čt─▒ran ve d├╝┼č├╝nceyi resimle┼čtiren zihnimizde olu┼čan say─▒s─▒z imgelerdir. Yarat─▒c─▒ drama etkinliklerinde ├žocuk ├ževreyle etkile┼čim i├žine girerek imgelem g├╝c├╝n├╝ ger├žekle┼čtirir. Ya┼čant─▒lar─▒ndan elde etti─či sonu├žlar yoluyla eski imgelerini se├žerek , tekrar d├╝zenleyerek yenileriyle birle┼čtirir ve buradan kavramlara ge├žerek yeni fikirler ├╝retir. ├ç─▒k─▒┼č noktas─▒ olarak nesneler , s├Âzc├╝kler , m├╝zikler kullan─▒labilir. Nesnelerden yola ├ž─▒k─▒larak yap─▒lan dokunma duyusunu geli┼čtirici oyunlar , seslerin ├ža─čr─▒┼čt─▒rd─▒klar─▒n─▒ canland─▒rma , resimsel olarak g├Âz ├Ân├╝ne getirme ve seslerle ├Âyk├╝ yaratma ├žal─▒┼čmalar─▒ bu t├╝r drama a┼čamalar─▒d─▒r. Klasik m├╝zikle d├╝┼čsel yolculuklar yapmak , d├╝┼čsel ortamlarda kendi oyunlar─▒n─▒ oynamak , ├žocu─čun kendisini ├Âzg├╝rce ifade etmesini ve ba─č─▒ms─▒z hareket etmesini sa─člar.

11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI

Oyun kurmak , ├žocuk oyunlar─▒nda kullan─▒lan bir deyimdir. ├çocuk , oynayaca─č─▒ oyunu kendisi belirler, d├╝┼č├╝ncelerini arkada┼člar─▒na a├žar , grubu olu┼čturur ve bilinen bir oyunu birlikte oynarlar. Bu bir oyun kurmad─▒r. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒n─▒n grubun kayna┼čt─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol├╝ vard─▒r. S─▒n─▒f ortam─▒nda bildikleri oyunlar─▒ birbirine ├Â─čretmeleri ├žocuklardan istendi─činde , kendi oyunlar─▒n─▒ kendileri kurmu┼č olurlar. Drama s├╝recinde bir oyun kurmak s├Âz konusu oldu─čunda , ├Â─čretmen oynataca─č─▒ oyunu konusunu ├╝nitelerden veya o g├╝nlerde s─▒n─▒fta ya┼čanm─▒┼č bir sorundan yola ├ž─▒karak ├žocuklarla birlikte saptayabilir. Oyun kurmada ba┼čvurulabilecek bir yol da grup ├╝yelerinin an─▒lar─▒n─▒n oynanmas─▒d─▒r. Her grup kendi i├žinde bir arkada┼č─▒n─▒n ├Ânemsedi─či bir an─▒s─▒n─▒ dinler ve bunu oynar. Okula geldi─či ilk g├╝n , karne ald─▒─č─▒ g├╝n , tatilde ya┼čad─▒─č─▒ bir durum veya arkada┼člar─▒ ile payla┼čmak istedi─či ├Âzel bir an─▒ oyun konusu olabilir.

12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )

Pandomim ÔÇśgenellikle bir masal─▒ , bir ├Âyk├╝y├╝ sadece bedensel devinimlerle iletme sanat─▒ ya da arac─▒d─▒r.ÔÇÖ Diye tan─▒mlan─▒r. Jest ve hareketler konu┼čmadan ├Ânce gelir. K├╝├ž├╝k ├žocuklar istek ve duygular─▒n─▒ , korkular─▒n─▒ s├Âzc├╝klerle ifade etmeyi ├Â─črenmeden ├Ânce jestler ve hareketlerle bildirirler. Pandomimler genellikle ├Â─čretmenin y├Ânlendirilmesiyle yap─▒l─▒r. Y├Ânlendirme komutlar─▒ de─či┼čik duygu durumlar─▒ i├žermelidir. Bu pandomimler ─▒s─▒nma yap─▒labilece─či gibi imge ve devinim oyunlar─▒ i├žinde de yer alabilir.

Baz─▒ Atas├Âzleri veya Deyimler ─░le Pandomim ├çal─▒┼čmas─▒

├ľ─čretmen , ├že┼čitli atas├Âzlerini k├╝├ž├╝k ka─č─▒tlara yazar ve katlayarak bir torbaya atar. B├╝t├╝n ├Â─črenciler torbadan bir ka─č─▒t ├žeker. Ka─č─▒ttaki yaz─▒lar , yaz─▒ld─▒─č─▒ ┼čekli ile konu┼čmadan canland─▒r─▒l─▒r.

Baz─▒ Atas├Âzleri ve Deyimler:
* Dilimde t├╝y biti
* Ayaklar─▒ma kara su indi
* Sa├ž─▒n─▒ s├╝p├╝rge etti
* G├Âz├╝n├╝ d├Ârt a├ž
* T├╝ylerim diken diken oldu
* Okulu asmak
* Ayaklar─▒ geri geri gitmek
* A├ž ay─▒ oynamaz
* Kafas─▒ bozulmak
* Kafas─▒n─▒ ta┼člara ( duvara ) vurmak
* Aya─č─▒n─▒ yorgan─▒na g├Âre uzatmak
* Ba┼č─▒na ├žorap ├Ârmek
* Ba┼č─▒n─▒ ba─člamak
* Surat asmak
* Y├╝z vermek
* A─čz─▒ var dili yok
* A─č─▒z aramak

13. KUKLA

Kukla ile yap─▒lan canland─▒rma oyunlar─▒ dramaya katk─▒ sa─člayabilir. Kukla oyunundaki konu ve konu┼čmalar , ikili diyalo─ča dayal─▒ ├Âyk├╝ler ├Â─čretmen taraf─▒ndan se├žilir. Kukla ├žal─▒┼čmalar─▒nda malzeme olarak, ka─č─▒t kuklalar ve kartonlara ├žizilmi┼č hayvan resimleri kullan─▒labilir. Bu materyaller ├Â─črencilerle birlikte de haz─▒rlanabilir. Sahne olarak ters ├ževrilen bir masa ve basit bir perde gibi s─▒n─▒f i├ži ara├žlardan yararlan─▒l─▒r. ├ľ─črencinin kendi oynatt─▒─č─▒ kuklan─▒n karakterine girmesi , onun duygular─▒n─▒ anlamas─▒n─▒ ve empati kurmas─▒n─▒ sa─člar.

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

KONULAR
1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA
2. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI
3. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI, KURGULANMASI
4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI
5. ETK─░NL─░KLER─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA

Drama iyi bir organizasyon ister. ─░yi bir planlamayla hedeflenenlere kolayca ula┼č─▒r. Drama etkinlik plan─▒ haz─▒rlarken etkinlikte verilmek istenen ama├žlar g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmal─▒d─▒r. E─čer , ├Â─čretmen etkinli─či dikkatli bir ┼čekilde planlarsa ve grupta ne yap─▒lmas─▒ gerekti─čini biliyorsa , hedefe daha kolay ula┼čabilir.

Konu : Genellikle konu bir ba┼čl─▒k olarak verilir. ├ľrne─čin ; Mevsimler.
Hedefler : ├ľ─čretmen her etkinlik i├žin ├Â─črencilere kazand─▒rmak istedi─či davran─▒┼člar─▒ ve bilgileri belirler.
─░├žerik : Planlanan hedeflere varmay─▒ sa─člayabilecek ├Âyk├╝ ya da senaryo taslaklar─▒ndan olu┼čur.
Oyunun Ge├žece─či Ortam : Dram konusunun ge├žti─či ( d├╝┼čsel ) mekan , olay─▒n ya┼čand─▒─č─▒ yerdir.
├ľ─čretmenin Rol├╝ : Drama liderinin , ├Â─črenci grubunu ve oyunun ak─▒┼č─▒n─▒ y├Ânlendirmek amac─▒yla zaman zaman girece─či roller bulunabilir.

Etkinlik plan─▒nda ├Â─čretmene y├Ânelik olarak dikkat edilecek di─čer noktalar ┼čunlard─▒r :

1. Konu se├žimi: ├çocuklara neyi ├Â─čretmek istiyorsunuz?
2. Mekan se├žimi: Dramay─▒ hangi d├╝┼čsel ortamda ger├žekle┼čtirmek istiyorsunuz?
3. Çocukların rolleri: Çocuklar hangi rolleri oynayacaklar?
4. ├ľ─čretmenin rol├╝: ├ľ─čretmenin alaca─č─▒ roller nelerdir?
5. Draman─▒n odak noktas─▒: ├ç├Âz├╝lecek problem nedir?

7 ÔÇô 11 ya┼č─▒ndaki ├žocuklar ;
1. Olaylar─▒ , g├Âzlemlerini ve deneyimlerini anlatabilir.
2. Sonu├žlar─▒ tahmin edebilir, olas─▒l─▒klar─▒ tart─▒┼čabilir.
3. D├╝┼č├╝nce ve davran─▒┼člar─▒n─▒n nedenlerini a├ž─▒klayabilir.
4. Yorumlar yaparak anlad─▒klar─▒n─▒ g├Âsterebilir.
5. Tart─▒┼čma sonu├žlar─▒n─▒ mant─▒kl─▒ de─čerlendirmeye d├Ân├╝┼čt├╝rebilir.
6. Girdikleri role uygun dili kullanabilir.

├ľ─čretmenin dramadaki kendi rol├╝ hakk─▒nda sormas─▒ gereken sorular a┼ča─č─▒daki gibi ├Ârneklendirilebilir:
1. Toplumun k├╝lt├╝r de─čerleri , davran─▒┼č kal─▒plar─▒ gibi k├╝lt├╝rel de─či┼čkenlikleri biliyor muyum?
2. Hangi ortamda , hangi ko┼čullarda ya┼čayan , ne t├╝r ├Ân yarg─▒lara sahip olan , hangi de─čerleri
benimseyen ├Â─črencilerle birlikteyim?
3. Sosyal sorunlar─▒m─▒z nelerdir , nerelerde , hangi ko┼čullarda ya┼č─▒yoruz , biliyor muyum?
4. ├çocuklar─▒n geli┼čim ├Âzelliklerini biliyor muyum?
5. Bu ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n olay ve olgular─▒ nas─▒l bir g├Âzle g├Ârd├╝klerini biliyor muyum?
6. Bu ders i├žinde hangi ├Â─črenmeleri sa─člayaca─č─▒m?
7. Drama s├╝recinde hangi rolleri ├╝stlenece─čim?
8. Oyunlar─▒n ak─▒┼č─▒nda olu┼čacak rolleri nas─▒l da─č─▒taca─č─▒m?
9. S├╝recin olu┼čumuna g├Âre hangi d├╝zenlemeleri yapabilirim?

7. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI

En ideal olan─▒ ├Âzel bir drama salonunun bulunmas─▒d─▒r. B├Âyle bir salonun bulunmad─▒─č─▒ yerlerde ├Â─črencilerin y├╝z y├╝ze bakacaklar─▒ , tehlikesiz geni┼č bir alan olu┼čturulur. S─▒n─▒f ta kullan─▒labilir. Dikkat edilmesi gereken di─čer ├Ânemli noktalar ise ; konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan uzak bir alan olmas─▒d─▒r.

Alan─▒n d├╝zenlenmesinde ┼ču kurallara uyulmal─▒d─▒r:
* ├çal─▒┼čman─▒n yapt─▒r─▒laca─č─▒ yerin belirlenmesi ,
* ├çal─▒┼čma ortam─▒n─▒n konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan ar─▒nd─▒r─▒lmas─▒ ,
* Kullanacak materyallerin haz─▒r bulundurulmas─▒ ,
* ├ľ─črencilerin aksesuar sand─▒─č─▒ndaki malzemelerden istedi─či kadar yararlanmas─▒n─▒n sa─članmas─▒ gerekir .

8. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI , KURGULANMASI

Temas─▒ ya da konusu ( ├Âyk├╝s├╝ ) belirlenmi┼č bir etkinlik i├žin b├Âl├╝mlerin kurgulanmas─▒ ve baz─▒ tekniklerin kullan─▒lmas─▒ gerekir. Bu ├žal─▒┼čma , bir dersi de─čil , birka├ž haftal─▒k s├╝reyi hatta t├╝m bir d├Ânemi de kapsayabilir.

1. ├ľyk├╝n├╝n olu┼čturulmas─▒ :
2. ├ťzerinde odaklanacak an─▒n se├žimi :
3. Bu an─▒ canland─▒rmak ├╝zere gruplardaki her kat─▒l─▒mc─▒ bir rol ├╝stlenir ve donar :
4. Bu an─▒n ├Âncesinde ne oldu─ču tart─▒┼č─▒l─▒r ve bu kez bunu g├Âstermek ├╝zere yeni bir tablo olu┼čturur :
5. Bundan sonra ,belirlenen an─▒n sonras─▒nda neler olabilece─či tart─▒┼č─▒l─▒r :
6. Gruplar isterlerse tek tek , o an─▒n ├Âncesi .o an ve o an─▒n sonras─▒ olmak ├╝zere yeniden ve bir kez
daha , h─▒zl─▒ olarak tablolar─▒n─▒ olu┼čturabilirler.
7. Kat─▒l─▒mc─▒lar olu┼čturduklar─▒ tablolardaki rolleri i├žin birer c├╝mle bulurlar :
8. Canland─▒rma i├žin her grubun tablolar─▒ndan ├Âyk├╝n├╝n i├žeri─čine en uygun olanlar grubun ├Ânerileriyle se├žilir.

4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI

Etkinli─čin Ad─▒: D─▒┼čar─▒da ne var ?
Hedefler: 1.Yarat─▒c─▒ imgelemin desteklenmesini sa─člayabilme
2.Dil geli┼čimine yard─▒mc─▒ olabilme
Materyal: Konuya uygun materyaller kullan─▒l─▒r. Oyun alan─▒ da ona g├Âre d├╝zenlenir.

Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

├çocuklar s─▒n─▒f i├žinde da─č─▒n─▒k olarak ayakta dururlar. ├ľ─čretmen ;
* Ritm e┼čli─činde ileri do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Ritm e┼čli─činde geriye do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Oldu─ču yerde h─▒zl─▒ ve yava┼č y├╝r├╝meler ,
* Ba┼č─▒ yava┼č├ža sa─ča sola ├ževirme , yukar─▒ a┼ča─č─▒ e─čmeler ,
* Omuzlar─▒ i├žeri d─▒┼čar─▒ ├ževirme ,
* El ve ayak bileklerini ├ževirme gibi ├žal─▒┼čmalar yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen , bunlara kat─▒labilece─či ba┼čka
─▒s─▒nmalarda tasarlayabilmelidir.

Kayna┼čt─▒rma ├žal─▒┼čmalar─▒

Ortaya ├Â─črenci say─▒s─▒ndan az sandalye koyulur. ├ľ─črencilerin m├╝zik e┼čli─činde sandalyelerin ├ževresinde d├Ânmeleri ya da dans etmeleri ve m├╝zik durunca sandalyelere oturmalar─▒ istenir.

Uygulama

├ľ─čretmen , ├Â─črencilere g├Âzlerini kapamalar─▒n─▒ ve bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmelerini s├Âyler. Tan─▒nan belli bir s├╝re sonunda her ├Â─črenci yan─▒ndaki arkada┼č─▒na g├Ârd├╝klerini anlat─▒r. S─▒rayla ├žocuklar pencereden g├Ârd├╝klerini anlat─▒rken , hangi ortamlarda , nas─▒l bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ oynayarak canland─▒r─▒rlar.

De─čerlendirme ( G├Âzden Ge├žir ve Tart─▒┼č )

Lider , yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda ki rollere ili┼čkin a├ž─▒k u├žlu sorular sorarak bir tart─▒┼čma ortam─▒ yarat─▒r. ├ľ─čretmen iyiye, k├Ât├╝ye karar verici bir durumda olmamal─▒d─▒r.

* Arkada┼člar─▒m─▒z hayal g├╝├žlerini kulland─▒lar m─▒?
* Hangi pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ hemen anlayabildiniz mi ?
* Oynarken ne hissettiniz? Neler ya┼čad─▒n─▒z?
* Herhangi bir g├╝├žl├╝k ├žektiniz mi? nerede g├╝├žl├╝k ├žektiniz? Gibi sorularla etkinli─čin tart─▒┼č─▒lmas─▒ ve g├Âzden ge├žirilmesi ger├žekle┼čtirilir.

5. ETK─░NL─░─×─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

Drama e─čitimin yap─▒s─▒ ve i├žeri─či gere─či , geleneksel bir e─čitim dizgesini ├Âl├žme ve de─čerlendirme ara├žlar─▒yla drama e─čitiminin geli┼čtirmeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ ├Âl├žmek pek olanakl─▒ g├Âr├╝lmemektedir. De─čerlendirme , e─čitimde yarat─▒c─▒ drama etkinliklerin uygulamas─▒nda ├Ânemli bir a┼čamad─▒r. ├ľl├žme y├Ântemlerinin baz─▒lar─▒ draman─▒n do─čas─▒na uyarlanarak uygulanabilir. ├ľrne─čin , test y├Ântemini kullan─▒lmas─▒ uygun de─čilken , ├Â─črencinin dersteki geli┼čimini izleyecek g├Âzlem formlar─▒ olu┼čturulmas─▒ ya da yap─▒lan herhangi bir etkinli─čin ard─▒ndan , uygun olan zamanlarda ya da ├Â─črencilerin iste─či do─črultusunda tart─▒┼čmalar a├ž─▒lmas─▒ ve soru ÔÇô yan─▒t tekni─činin kullan─▒lmas─▒ uygun olabilir. ├ľ─čretmenin a├ž─▒lan bu tart─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├Â─črencilere y├Âneltebilece─či ÔÇś ne ya┼čad─▒n─▒z ?ÔÇÖÔÇś neler hissettiniz ÔÇÖ , ÔÇś nerelerde g├╝├žl├╝k ├žektiniz ÔÇÖ gibi sorular ├Â─črenciler taraf─▒ndan yaz─▒l─▒ ya da s├Âzl├╝ olarak yan─▒tlanabilir. Bu sorulardaki ama├ž , ├Â─črencinin kendini ├žok y├Ânl├╝ ve yarat─▒c─▒ bir bi├žimde ifade edebilmesidir. ├ľ─čretmen , ├Â─črenciyi bu t├╝r ortama haz─▒rlayan bir arac─▒ durumundad─▒r.
Drama ├ľ─čretmeninin ├ľzellikleri ÔÇÖ b├Âl├╝m├╝nde de anlat─▒ld─▒─č─▒ gibi , ├Â─čretmen de─čerlendirme a┼čamas─▒nda da esnek , ho┼čg├Âr├╝l├╝ ve sab─▒rl─▒ olmal─▒ , ├Â─črenciye zaman tan─▒mal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , s├╝rekli olarak ├Â─črencileri desteklemeli ve olumlu bir bi├žimde oyuna kat─▒lmaya y├Ânlendirmelidir. Drama dersinin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒ ├Â─čretmenin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒na ba─čl─▒d─▒r. Drama e─čitiminde ├Â─črenciler ; sesler , imgeler , hareketler, s├Âzc├╝kler ve bi├žimler yaratarak olaylara ili┼čkin d├╝┼č├╝ncelerini ve d├╝nyaya bak─▒┼č a├ž─▒lar─▒n─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒┼č─▒rlar. Drama ├Â─čretmeninin , ├Â─črencileri de─čerlendirmesine ─▒┼č─▒k tutmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan a┼ča─č─▒da say─▒lan de─čerlendirme say─▒lar─▒ dikkate al─▒nmal─▒.

De─čerlendirme Sorular─▒;

*Dramaya aktif olarak kat─▒l─▒yor mu?
*Dramaya kat─▒l─▒mda istekli mi?
*Drama dersine y├Ânelik olarak olumlu bir tutuma sahip mi?
*Dramaya kat─▒l─▒rken i┼čbirli─či i├žerisinde mi?
*─░kili , k├╝├ž├╝k gruplara ya da t├╝m s─▒n─▒fla birlikte ├žal─▒┼čabiliyor mu?
*Is─▒nma oyunlar─▒na rahatl─▒kla kat─▒labiliyor mu?
*S├Âzel ya da s├Âzel olmayan yollarla kendini ifade edebiliyor mu?
*Duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ , olaylar─▒ ifade etme yetene─či geli┼čiyor mu?
*Drama yolu ile giri┼čkenli─či geli┼čiyor mu?
*─░leti┼čim kurma becerileri art─▒yor mu?
*Konu┼čtu─ču dili kullanma yetene─či geli┼čiyor mu?
*Problem ├ž├Âzme ve karar verme yetisi geli┼čiyor mu?
*Do─ča├žlama oyunlar─▒ oynamaya istekli mi?
*An─▒nda , kendili─činden davranabiliyor mu?
*Somut ÔÇô soyut aras─▒nda ili┼čki kurabiliyor mu?
*Sembolik g├Âsterimleri alg─▒lay─▒p aktarabiliyor mu?
*Yarat─▒c─▒ ve

DRAMA
Drama, e─čitim ve ├Â─čretimde yeni bir olu┼čumdur. Ezbere dayal─▒ bir e─čitim ├žocu─čun zihinsel geli┼čimini, ara┼čt─▒rmas─▒n─▒, payla┼čmay─▒ ├Â─črenmesini engeller. Drama ise , ├žocu─ču geli┼čtiren yeti┼čtiren ba┼čl─▒ ba┼č─▒na bir e─čitim alan─▒d─▒r. Drama ile oyun i├ž i├žedir. Drama oyunun pek ├žok ├Âzelli─čini bar─▒nd─▒r─▒r. Oyun, ├žocuk i├žin yemek, i├žmek kadar ├Ânemlidir. Oyun; ├žocu─čun ├ževresiyle ilgi kurmas─▒n─▒,duygular─▒n─▒ d─▒┼ča vurmas─▒n─▒,deneyim kazanmas─▒n─▒ , e─členmesini , dinlenmesini , rahatlamas─▒n─▒ ve problemlerini ├ž├Âzmesini sa─člar. Drama ;bireyler aras─▒nda dolays─▒z bir ileti┼čim ve etkile┼čim sa─člar. Drama bir olay─▒,oyunu,ya┼čant─▒y─▒ tiyatro tekniklerinden yararlanarak,geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r.
Yarat─▒c─▒ drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒ i├žinde,├Â─črencilerin bir ya┼čant─▒y─▒,bir kavram─▒,ders ├╝nitelerinden belli konu yada temalar─▒ ya┼čayarak,canland─▒rarak,oynayarak ├Â─črenmelerini sa─člayan bir s├╝re├ž, e─čitsel bir ortamd─▒r. Bu arada eski bilgiler yeniden g├Âzden ge├žirilir,sorgulan─▒r,yeni bili┼čsel ve duyu┼čsal ├Âr├╝nt├╝ler i├žinde peki┼čtirilir . Drama surecinde ├žocuk;g├Âzlem,deneyim,duygu ve bilgilerini canland─▒rarak ya┼čar.

1.TEMEL KAVRAMLAR

Dramada s─▒kl─▒kla kullan─▒lan kavramlardan ├Ânemlileri ┼čunlard─▒r :

a. Yarat─▒c─▒l─▒k
b. Dramatik oyun
c. Dramatizasyon
d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )
e. Rol oynama
f. Do─ča├žlama
g. ─░leti┼čim
h. Etkile┼čim

a. Yarat─▒c─▒l─▒k

1. Yarat─▒c─▒l─▒k insana ├Âzg├╝ bir yeti ve yetenektir. Yeter ki insanlar bunun fark─▒na varabilsin. Yarat─▒c─▒ olmak i├žin bir dahi olmak gerekli de─čildir. Yarat─▒c─▒l─▒k, insan ya┼čam─▒n─▒n t├╝m y├Ânlerinde yer alan temel bir yetenektir.

2. Drama insanlara bu ├Âzelliklerini fark ettirir. Yeteneklerinin fark─▒nda olan ve onlar─▒ kullanmaya ├žal─▒┼čan insanlardan ├žekinilmemelidir. Bu ifade ┼čekilleri s├Âzl├╝ ve yaz─▒l─▒ olabildi─či gibi dans , resim , tiyatro , m├╝zik , edebiyat,┼čiir ┼čeklinde de ger├žekle┼čebilir. Yada matematik,fizik,kimya,biyoloji gibi bilgilerin eklenmesiyle ke┼čiflerde bulunmak ┼čeklinde ortaya ├ž─▒kabilir.

3. Yarat─▒c─▒l─▒─ča bir s├╝re├ž, bir ki┼čilik ├Âzelli─či yada s├╝re├ž sonunda ortaya ├ž─▒kan sonu├ž ( ├╝r├╝n ) a├ž─▒s─▒ndan yakla┼č─▒labilir. E─čitimciler a├ž─▒s─▒ndan s├╝re├ž daha ├Ânemlidir. ├ç├╝nk├╝ yarat─▒c─▒ bir e─čitsel s├╝re├ž sonunda ara┼čt─▒r─▒c─▒, ├Âzg├╝r d├╝┼č├╝nen, sorular soran bireye ula┼č─▒r. Yarat─▒c─▒ ki┼čilerde ├Â─črenmeye haz─▒r olma, anlat─▒mda ak─▒c─▒l─▒k, d├╝┼č├╝ncede esneklik ve ├Âzg├╝rl├╝k, sab─▒r,merak, sezgi,hayal g├╝c├╝,deneme,ara┼čt─▒rma,s─▒nama,bulma,kal─▒plardan kurtulma ve yeni fikirler ├╝retme en belirgin ├Âzelliklerdir. ÔÇśGenel olarak yarat─▒c─▒l─▒k ;daha ├Ânceden kurulmam─▒┼č ili┼čkileri kurabilme,b├Âylece yeni d├╝┼č├╝nce ┼čemas─▒ i├žinde,yeni ya┼čant─▒lar,deneyimler,yeni d├╝┼č├╝nceler ve yeni ├╝r├╝nler ortaya koyma durumudur.ÔÇÖ D├╝┼č├╝nce kal─▒plar─▒ d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmak hem bireye hem de etkile┼čim i├žinde olanlara ├Ânemli a├ž─▒l─▒mlar sa─člar.

Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ Engelleyen Etmenler
─░nsan─▒n yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ engelleyen en ├Ânemli etmenleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz ;

* Bireyin kendini tan─▒mamas─▒
* Eksikliklerini ve fazlal─▒klar─▒n─▒ bilmemesi
* Bilgiye ula┼čmay─▒ bilmemesi
* Ezberci e─čitim ve ├Â─čretim
* Yurtta┼č olma sorumluluklar─▒n─▒ tan─▒mamas─▒
* Ya┼čam─▒ yeterince anlamland─▒ramam─▒┼č olmas─▒
* Kendini ifade etme yetisinin geli┼čmemi┼č olmas─▒
* Toplumda var olan durum ve kurallara uyma zorunlulu─ču
* Rahat─▒na d├╝┼čk├╝n olmas─▒
* Kendini yeterince ├Âzg├╝r hissetmemesi
* Konu hakk─▒nda yeterli bilgiye sahip olmamas─▒
* Kendini g├╝vende hissetmemesi
* Yenilgiye u─čramaktan, alay edilmekten ve yanl─▒┼č yapmaktan korkmas─▒
* Belli bir otoriteye ba─č─▒ml─▒ olmas─▒
* Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n d├╝nyada pek az ki┼čiye ├Âzg├╝ bir yetenek oldu─čunu d├╝┼č├╝nmesi

Ayr─▒ca kalabal─▒k s─▒n─▒f ortam─▒, esnek olmayan ├Â─čretmenler, ├Â─črencilere s├Âz hakk─▒ tan─▒mamas─▒,k─▒sacas─▒ demokrasiye dayanmayan s─▒n─▒f ortam─▒ gibi etmenlerde yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller. Bunun yan─▒nda ailenin ve yak─▒n ├ževrenin,├žocu─ču k─▒s─▒tlamak ├žocu─čun d├╝┼č├╝nce ve sorunlar─▒na de─čer vermemek, do─ča ile ileti┼čimini engellemek , ├žocu─čun yapt─▒klar─▒n─▒ yanl─▒┼č ve sa├žma bulmak,denetlemek,┼čiddet kullanmak,azarlamak,belli kal─▒plara sokmaya zorlamak gibi davran─▒┼člar─▒ da yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller.

Yarat─▒c─▒l─▒k A┼čamalar─▒
1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi
2. Kulu├žka d├Ânemi
3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi
4. Ger├žekle┼čme yada do─črulama d├Ânemi

1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi :bu d├Ânemde sorun,gereksinim yada ger├žekle┼čtirilmek istenen ┼čey saptan─▒r,tan─▒mlan─▒r. ├ç├Âz├╝m i├žin gereken bilgi ve malzeme toplan─▒r ve bunlar ├ž├Âz├╝m├╝n ge├žerlili─či i┼člerlili─či bak─▒m─▒ndan ├Âl├ž├╝tlere vurulur.

2. Kulu├žka d├Ânemi :sorundan ├ž─▒karak geriye gidilir. Bu d├Ânem,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒ndaki gibi dakikalarca s├╝rebilece─či gibi haftalar yada y─▒llar boyuda s├╝rebilir.

3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi :d├╝┼č├╝n├╝ler yarat─▒c─▒l─▒─ča bir temel olu┼čturmak ├╝zere zihinden do─čarlar bu a┼čama ├žo─čunlukla anl─▒kt─▒r,m├╝thi┼č bir i├ž g├Âr├╝ler zenginli─či i├žinde geli┼čir,birka├ž dakika yada bir ka├ž saat s├╝rer.

4. Ger├žekle┼čme d├Ânemi ( Do─črulama D├Ânemi ):ayd─▒nlanma a┼čamas─▒nda ortaya ├ž─▒kan ne ise,onun gereksinimleri kar┼č─▒lay─▒p kar┼č─▒layamayaca─č─▒n─▒n,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒nda saptanm─▒┼č ├Âl├ž├╝lere uyup uymamayaca─č─▒n─▒n anla┼č─▒lmas─▒ ve g├Âsterilmesi i├žin yap─▒lan bir dizi etkinliktir.

b. Dramatik Oyun

├çocuklar─▒n ├ževrelerinde ke┼čfettikleri t├╝m karakterleri ve hareketleri taklit ettikleri ├Âzg├╝r bir ortamda oynanan oyundur. Dramatik oyun i├žinde ├žocuk kendini ifade eder. ├çocu─čun ilgisine g├Âre tekrar oynanabilir. ├ľrne─čin;evcilik,doktorculuk gibi oyunlar i├žin dramatik s├Âzc├╝─č├╝ eyleme dayal─▒ olmas─▒,hareketli oyun ve canland─▒rmalara yer verilmesi a├ž─▒s─▒ndan kullan─▒lmaktad─▒r. Dramatik oyun anl─▒kt─▒r,s├╝resi belli de─čildir. Temel olarak ├Âyk├╝nmeye dayan─▒r.

c. Dramatizasyon

Dramatizasyon t─▒pk─▒ drama gibi bir eylemselle┼čtirmedir. Rol oynama y├Ântemi ile i├ž dramalar─▒n g├Ârselle┼čtirilmesidir. Bir metni d├╝z anlat─▒mdan ├ž─▒kar─▒larak ya┼čamda ger├žekle┼čme ┼čeklinin bulunmas─▒,bu tutumun bir beceri halini almas─▒ y├Ân├╝nde ├žal─▒┼čma yap─▒lmas─▒d─▒r. Yada bir konu,bir olay yada durumun roller verilmesi yoluyla ve hareket,mimik,jest ve s├Âzlerle canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. ├çocu─čun bedensel,zihinsel,duyu┼čsal,sosyal ve k├╝lt├╝rel t├╝m ├Âzelliklerini geli┼čtirir,├žocu─ču hayata haz─▒rlamaya ├žal─▒┼č─▒r.

d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )

Drama ve dram kavramlar─▒n─▒n daha eski ve k├Âkl├╝ kavramlar oldu─ču belirtilmi┼čti. B├Âyle bir yarat─▒c─▒l─▒k e─čitimi;

* E─čitimde
* Resim,m├╝zik,tiyatro,dans,┼čiir,edebiyat gibi ifade becerilerinin geli┼čtirilmesinde.
* Bireyin kendini tan─▒mas─▒ ve olanaklar─▒n─▒ kullanmas─▒ becerilerinin geli┼čmesinde kullan─▒l─▒r.
* Psikolojide drama kullan─▒m─▒na psikodrama bilindi─či gibi sosyolojide de sosyodrama s├Âz├╝ kullan─▒l─▒r.

Draman─▒n dramatizasyondan ayr─▒ld─▒─č─▒ ├Ânemli noktalar ┼čunlard─▒r; dramatizasyonda rolleri da─č─▒tan ve oynatan bir ├Â─čretmen vard─▒r. Dramada birlikte yarat─▒lan oyun s├╝re├žlerine kar┼č─▒n,dramatizasyonda belirlenmi┼č roller verilir,do─ča├žlamaya yer verilmez,kendili─čindenlik de pek yer almaz. ├çocuk hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir,├žocu─čun duygu ve heyecan─▒ artar. Bunlar─▒ yaparken s├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒ geli┼čir,yeni bilgiler edinir. ├ľ─črenci dramada yarat─▒c─▒ bir s├╝rece girer ÔÇśdrama; bir insan─▒n kendi kendine ve ba┼čkalar─▒yla olan ili┼čkilerin t├╝m├╝ne denir. Kendi kendine olan─▒na i├ž drama,ba┼čkalar─▒yla ileti┼čim ve etkile┼čim eylemine d─▒┼č drama denir. ─░nsanlar─▒n d├╝alist ( iki ruhlu ) bir yap─▒da olmamalar─▒ i├žin,i├ž dramalar─▒yla d─▒┼č dramalar─▒n─▒n ├Ârt├╝┼čmesi sa─članmal─▒d─▒r. ─░├ž drama,bireyin ├žocuklu─čundan g├╝n├╝m├╝ze de─čin bilgi birikimi ile olu┼čur.

e. Rol Oynama

─░nsanlar ya┼čant─▒lar─▒n─▒n her d├Âneminde,her an─▒nda bir rol oynarlar. Rol,bir bak─▒ma incelemek,analiz etmek,do─čruyu aramakt─▒r. Bir oyunda rol oynamak demek oyundaki bir karakterin duygular─▒n─▒,d├╝┼č├╝ncelerini canland─▒rmak demektir. Asl─▒nda insanlar ya┼čamlar─▒nda her an her zaman yeni bir rol oynarlar. Her duruma kar┼č─▒ yeni roller yarat─▒rlar. ├çocuk oyunlar─▒nda rol oynamaya en iyi ├Ârnek evcilik oyunlar─▒d─▒r. ├ľyk├╝lenme ve pandonim rol oynamaya ba┼člaman─▒n kolay yoludur. Polis,doktor,├Â─čretmen,┼čof├Âr gibi ki┼čilerin yorgun,sinirli,k─▒zg─▒n,ne┼čeli vb. hallerini canland─▒rmak s├Âz konusu olabilir. Rol oynama hi├ž bir zaman bir film veya tiyatro oyundaki karakterin ayn─▒ bi├žimde canland─▒r─▒lmas─▒ de─čildir. Rol yapman─▒n daha geli┼čmi┼č bi├žimi , ger├žek hayatta hen├╝z ya┼čanmam─▒┼č rolleri ├╝stlenerek , ya┼čam─▒n daha ilerideki a┼čamalar─▒na haz─▒rlanmaktad─▒r. Draman─▒n ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ rol oynama olu┼čturur. Bir ├žocuk oyununda ba┼čar─▒l─▒ olan ├žocuk, rol oynama konusunda cesur ve giri┼čken olmayabilir. ├ç├╝nk├╝ rol oynayarak ki┼čilik s─▒rlar─▒n─▒ d─▒┼čar─▒ vuraca─č─▒ndan korkar. Arkada┼člar─▒n─▒n onun ├Âzel yanlar─▒n─▒ ├Â─črenerek kendisi ile alay edeceklerinden ├žekinir. Zaaflar─▒n─▒n ba┼čkalar─▒na e─člence olaca─č─▒n─▒ zanneder.

f. Do─ča├žlama

Do─ča├žlama , belli bir haz─▒rl─▒k ├╝zerine kurulan , b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de grup dinami─činden yararlan─▒larak olu┼čturulan rol oynamalar , oyunlar ve benzeri s├╝re├žlerdir. Do─ča├žlama , ├Â─črenciye sosyal olaylardaki ger├že─če uygun davran─▒┼člar─▒ canland─▒rmas─▒ i├žin f─▒rsat verdi─či gibi , ger├žek ya┼čamda kar┼č─▒la┼čaca─č─▒ durumlara da haz─▒rl─▒kl─▒ olmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan geni┼č olanaklar sunar. Do─ča├žlama insan─▒n davran─▒┼člar─▒nda ├Ânemli bir y├Ânlendirici ├Âgedir. Birbirini tan─▒mayan iki insan─▒n birbiri ile kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ndaki davran─▒┼člar─▒ bir t├╝r do─ča├žlama olarak g├Âr├╝lebilir. Demek ki do─ča├žlama , an─▒nda ortaya ├ž─▒kan bir durum olmaktan ├žok , belli kural ve kal─▒plara g├Âre de─či┼čen , de─či┼čtirilebilen davran─▒┼člar , olu┼čumlard─▒r. An─▒nda yarat─▒l─▒rm─▒┼č gibi g├Âr├╝nse de belli haz─▒rl─▒k s├╝re├žlerini bar─▒nd─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n oyun oynamalar─▒ da bir t├╝r do─ča├žlamad─▒r. ├çocuklar─▒n ilk ba┼člarda hareket ederken ve konu┼čurken ak─▒c─▒ olmayabilirler .Zamanla grubu tan─▒rlar , kendilerine ve di─čerlerine g├╝venleri artar , d├╝┼č├╝ncelerini s├Âzlerle , hareketlerle rahat bir ┼čekilde ifade ederler.

g. ─░leti┼čim

Duygu , d├╝┼č├╝nce ya da bilgilerin s├Âz , devinim , yaz─▒ , g├Âr├╝nt├╝ , vb. arac─▒l─▒─č─▒yla ba┼čkalar─▒na aktar─▒lmas─▒ ve payla┼č─▒lmas─▒d─▒r.

h. Etkile┼čim

Toplumdaki insanlar birbiri ile ili┼čkilidir. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ ileti┼čim ve etkile┼čim hem birey hem de grup i├žin son derece ├Ânemlidir. ─░nsanlar ve gruplar birbiriyle ├žok say─▒da ili┼čki kurarlar. Etkile┼čim bu kar┼č─▒l─▒kl─▒ ili┼čkiler i├žinde ge├žerlidir. ├ľncelikle sosyal etkile┼čim kar┼č─▒l─▒kl─▒ olmay─▒ gerektirir. Bundan dolay─▒ da etkile┼čim ileti┼čimde son derece ├Ânemlidir. Etkileme durumu ile anlat─▒lmak istenen , bireylerin birbirlerinin duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini tutumlar─▒n─▒ , ilgilerini , al─▒┼čkanl─▒klar─▒n─▒ , de─čer yarg─▒lar─▒n─▒ , yarat─▒c─▒ drama s├╝recine katmalar─▒ , payla┼čmalar─▒ , payla┼čt─▒klar─▒n─▒ de─či┼čik a├ž─▒lardan denetlemeleri ve bunlar─▒n sonucunda elde edilenleri ├ževreleriyle b├╝t├╝nle┼čtirmeleridir.

2.OYUNUN ├ľNEM─░

Oyun , ki┼čili─čin geli┼čimi s├╝resince di─čer insanlarla payla┼čarak , taklit ederek ger├žekle┼čtirilen ve ya┼čam─▒n temel dayana─č─▒ olan ├Ânemli bir etkinliktir. Oyun ortamlar─▒ , ├žocukluktan ba┼člayarak her ya┼čtan insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif ald─▒─č─▒ ortamlard─▒r. Oyun , ├Â─črencinin hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir , dil geli┼čimini sa─člar , insanlar aras─▒ etkile┼čimi artt─▒r─▒r. ├çocu─čun , kendi bedenini tan─▒mas─▒na yard─▒mc─▒ olur , dikkatini toplamas─▒n─▒ sa─člar. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra oyun , ├žocu─čun ├ževreyi ger├žek y├Ânleriyle tan─▒ma ve ara┼čt─▒rmas─▒n─▒ , yeti┼čkin rollerini g├Âzlemlemesini , karar verme ve mant─▒k y├╝r├╝tme yetene─čini geli┼čtirmesini sa─člar. ├çocuk , oyun sayesinde fazla enerjisini iyi y├Ânde kullanmay─▒ ├Â─črenir. Oyun , tarih boyunca hem ├žocuklar─▒n hem de b├╝y├╝klerin ileti┼čim arac─▒ olmu┼čtur. ─░ki ├žocuk yan yana geldi─činde , g├Âz g├Âze bak─▒┼čarak birlikte oynamak istediklerini i┼čaretini verirler. Az sonra ne oynayacaklar─▒n─▒ kararla┼čt─▒r─▒rlar. Oyun ayn─▒ zamanda zaman ge├žirme ve e─člence arac─▒d─▒r. ├çocu─čun duygular─▒n─▒ , ruhsal ├žat─▒┼čmalar─▒n─▒ , e─čilimlerini , d├╝┼člerini , isteklerini ve ├ževresel etkinliklerini i├žine al─▒r . ├çocuk oynad─▒─č─▒ oyunda problemlerini , sevincini , ├Âfkesini , nefretini ifade eder. Oyunun b├╝y├╝leyici bir etkisi vard─▒r . Oyun kurallar─▒ ba─člay─▒c─▒d─▒r. Ku┼čkuya yer b─▒rakmaz . Kurallar bozulunca b├╝t├╝n oyun ├ž├Âker. Oyun kurallar─▒n─▒ ├ži─čneyen oyun d─▒┼č─▒nda kal─▒r. Ciddi bir i┼č olarak benimsememekle birlikte oyuncu yo─čun ┼čekilde ve tamamen kendini oyuna verir.

├çocuk oyunlar─▒n─▒n baz─▒ ├Âzelliklerini ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz :

1. Oyun ├žocu─čun serbest etkinlik alan─▒d─▒r. Oyunun belli ba┼čl─▒ amac─▒ yoktur
2. Oyunda ki nitelik ve konular ├žocu─čun geli┼čimine ba─čl─▒ olarak zaman i├žinde farkl─▒l─▒k g├Âsterir.
3. Oyunun tekni─či her ├žocu─ča g├Âre de─či┼čir.
4. Oyun , ├žocu─čun duygular─▒n─▒ do─čal olarak ifade etmesini sa─člar.
5. Baz─▒ oyunlarda bir ├že┼čit ÔÇś al─▒┼čt─▒rma ÔÇÖ i┼člevi bulunur .
6. Oyunlar ├žo─čunlukla bilinen ya┼čant─▒lar─▒n yeniden ya┼čanmas─▒ veya ya┼čant─▒lar─▒n s├╝rd├╝r├╝lmesi olarak
g├Âr├╝l├╝r.
7. Beceri ister.
8. Cesaret ister.

3. DRAMA ÔÇô OYUN ─░L─░┼×K─░S─░

Drama ; bir s├Âzc├╝─č├╝ , kavrama , bir ya┼čant─▒y─▒ , bir olay─▒ oyun veya oyunlar geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r. Bireyler aras─▒ do─črudan etkile┼čime dayan─▒r. Oyun , geli┼čimin ve b├╝y├╝menin temel bir arac─▒d─▒r. Oyun olmadan etkili bir ya┼čam ve sa─čl─▒kl─▒ bir geli┼čmeden s├Âz edilemez. Oyun ├žocuk i├žin yemek , i├žmek kadar ├Ânemli bir etkinliktir. Drama s├╝reci i├žinde ├že┼čitli oyunlarda yer alabilir. ├çocuk , oyunda ben , sen ve biz kavramlar─▒n─▒ ├Â─črenir . Payla┼čma , yard─▒mla┼čma , yenme ve yenilmeyi ya┼čayarak ├Â─črenir ,Oyun k─▒z erkek ├žocuklar aras─▒ndaki ayr─▒m─▒n , ├žeki┼čmenin azalmas─▒n─▒ sa─člayabilir. G├╝ven duyma , karar verme , ileti┼čim kurma drama ile oyun aras─▒nda ki ortak noktalard─▒r. Draman─▒n k├Âkeninde oyun kavram─▒ bulundu─čuna g├Âre e─čitimde dramada da k├╝lt├╝rel ve evrensel oyunlardan yararlan─▒l─▒r . Oyunda ki etkile┼čim ile toplumsal ger├žeklikte ki etkile┼čimin benzer olmas─▒ , oyunun e─čitimde drama da kullan─▒lmas─▒na neden olmu┼čtur. E─čitim de drama grupla yap─▒lan oyunsu s├╝re├žlerdir. Grup i├žinde ki bireyler belli bir konuyu irdeler, oynar , yeniden g├Âzden ge├žirir ve rolleri de─či┼čtirirler. Drama da dikkati toplayarak ve yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ geli┼čtirerek d├╝┼č├╝nmenin bilgiye ge├ži┼čini sa─člamak ├Ânemli bir hedeftir. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒ drama da temel al─▒n─▒r. E─čitim de drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda pek ├žok ama├ž i├žin oyuna ba┼čvurulur. Oyunu birlikte tasarlama, kurallar─▒ birlikte belirleme , birlikte oynama gibi ├Âzellikler e─čitimde drama da kullan─▒l─▒r. Drama da grup i├žerisinde daha k├╝├ž├╝k gruplar ve bireyler vard─▒r. Fikir al─▒┼čveri┼či yarg─▒lamay─▒ ve de─čerlendirmeyi beraberinde getirir. Yarg─▒lama ve de─čerlendirme belli sentezlere g├Ât├╝r├╝r. Birey kendini b├Âyle bir grup i├žerisinde g├╝vende hisseder. Kendini tan─▒r , grubu tan─▒r , grupla uyumlu bir ├žal─▒┼čma ortam─▒na girer. Draman─▒n ve oyunun i├ž i├že oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝rsek drama lideri ( ├Â─čretmeni )ÔÇÖ nin ├žocuk oyunlar─▒n─▒ iyi bilmesi yerinde olur.

4. DRAMANIN ├ľNEM─░

Drama, tiyatro,sinema,dans gibi ki┼čiyi aktif k─▒lan bir aland─▒r. Drama insan─▒ ku┼čat─▒r ve geli┼čtirir. E─čitim ve ├Â─čretimde ├Â─čretmenler pek ├žok konuda dramadan yaralan─▒rlar. Rol oynama, yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemli ara├žlar─▒ndan biridir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ├žocu─ču ba─č─▒ms─▒z davranmaya, ho┼čg├Âr├╝l├╝ olmaya, demokratik olmaya ve yarat─▒c─▒ bir ki┼čilik kazanmaya y├Âneltir. Ayr─▒ca , drama,e─čitimin de─či┼čik basamaklar─▒nda yer alan di─čer disiplinlerin pek ├žo─čunda bir y├Ântem olarak uygulanabilir. Drama yoluyla ├Â─črenme ├žabukla┼čt─▒r─▒l─▒r ,etkinle┼čtirilir. Bu ├žal─▒┼čmalar ├Â─črencinin s├Âzc├╝kleri ,tutum ve davran─▒┼člar─▒ ,devinimleri ve ya┼čam durumlar─▒n─▒ anlamland─▒rmas─▒n─▒ sa─člar.

E─čitimde yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemini ┼ču ┼čekilde ├Âzetleyebiliriz ;

a. ─░mgelem ( hayal ) g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir :
b. Ba─č─▒ms─▒z d├╝┼č├╝nebilmeyi sa─člar :
c. ─░┼č birli─či yapabilme ├Âzelli─čini geli┼čtirir :
d. Sosyal ve psikolojik duyarl─▒l─▒k yarat─▒r :

Bir ki┼činin kendisini kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin yerine koyarak, olaylara onun bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla bakmas─▒, o ki┼činin duygular─▒n─▒ ve d├╝┼č├╝ncelerini do─čru olarak anlamas─▒n─▒ ve hissetmesini ve bu durumun ona iletilmesi s├╝recine empati ad─▒ verilir.
e. D├Ârt temel dil becerisini ( konu┼čma , dinleme, okuma , yazma ) kazand─▒r─▒r,dilin kullan─▒m alanlar─▒n─▒ ve kalitesini zenginle┼čtirir :

Dil geli┼čimi ile ilgili hedeflenenler ┼ču ┼čekilde belirlenmi┼čtir :

* Konu┼čmada g├╝ven
* Konu┼čma becerisinde geli┼čme
* S├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒nda geli┼čme
* D├╝┼č├╝ncelerin yaz─▒l─▒ ve s├Âzl├╝ anlat─▒m─▒nda geli┼čme
* Dinleme becerisinde geli┼čme
* Farkl─▒ sosyal rol ve stat├╝lere ili┼čkin de─či┼čik dil bi├žimlerini kullanabilme
* Okuma becerisini geli┼čtirme
* Yazma becerisini geli┼čtirme

f. S├Âzel olmayan ileti┼čimin ├Â─črenilmesini sa─člar.
g. Yarat─▒c─▒l─▒k ve estetik geli┼čimini sa─člar.
h. Etik de─čerlerinin geli┼čmesine olanak sa─člar.
i. Kendine g├╝ven duyma ,karar verme becerilerinin geli┼čmesini sa─člar.
j. Farkl─▒ olay ve durumlarla ilgili deneyim kazand─▒r─▒r.
k. Kaslar─▒n─▒ hareket ettiren yeni y├Ântemleri bulmay─▒,denemeyi ve bedenini ├žok y├Ânl├╝ geli┼čtirmeyi
sa─člar.
l. ├çevresindeki canl─▒ ve cans─▒z varl─▒klar─▒ tan─▒ma ve alg─▒lamay─▒ ├Â─čretir.
m. Hata yapma korkusu olmaks─▒z─▒n yeni davran─▒┼člar geli┼čtirmeyi sa─člar.
n. Sanat formlar─▒na duyarl─▒l─▒k g├Âstermeyi sa─člar.
o. ├ľzellikle do─ča├žlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda i├ž tepi ve d├╝rt├╝lerden yaralanmay─▒ ├Â─čretir.
p. Duygunun sa─čl─▒kl─▒ bir ┼čekilde bo┼čal─▒m─▒ndan yararlanmay─▒ sa─člar.( Bu kontroll├╝ bir birey i├žin olduk├ža
├Ânemlidir.)Duygunun denetlenmesi ,onun bast─▒r─▒lmas─▒ anlam─▒na gelmez. B├╝t├╝n insanlar zaman
zaman hissettikleri ├Âfke,korku,kayg─▒,k─▒skan├žl─▒k,darg─▒nl─▒k gibi duygular─▒n─▒ bu temalar─▒n ifade edildi─či
oyunlarda rol alarak bo┼čaltabilir ve gerilimden kurtulabilirler.
q. ├ľncelikle kendini tan─▒mas─▒n─▒ sa─člar.
r. Kendinde bulunan ├Âzelliklerle ba┼čkalar─▒n─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rabilmeyi sa─člar.
s. Ba┼čkalar─▒ ile benzerliklerini ke┼čfetmesini sa─člar.
t. Kendinde geli┼čtirmek istedi─či yanlar─▒yla ilgilenmesini ,kendini ele┼čtirebilmesini sa─člar.
u. Kendini ifade etmede gerek duydu─ču kaynaklara ula┼čma gereklili─čini fark ettirir.
v. Bilgiye ula┼čmaya ve onu kullanmaya istekli duruma gelir.
w. Kendini ifade etmede g├╝ven kazan─▒r.

5. DRAMA ARAÇ VE GEREÇLERİ

Ara├ž, gere├ž ve materyaller draman─▒n ayr─▒lmaz par├žas─▒d─▒r. Ara├ž ve gere├žler rol oynamada ve do─ča├žlamalarda bireyin dikkatinin odakla┼čmas─▒nda ( konsantrasyon ) yerinde kullan─▒ld─▒─č─▒nda yararl─▒ i┼člev ├╝stlenir.
Drama dersinin yap─▒laca─č─▒ s─▒n─▒f ortam─▒nda ( drama odas─▒nda ) ┼ču ara├ž ve gere├žler bulunabilir:├çantalar,eski s├╝s e┼čyalar─▒,y├Âresel giysiler,├že┼čitlitak─▒lar,meslekgiysileri.┼čapkalar,baston,fular,ba┼čl─▒klar,maskeler,ayakkab─▒lar,yelekler , makyaj malzemeleri .toplar vb. Dramada konsantrasyon sa─člamak ve i┼členen konuyla ilgili bir atmosfer yaratabilmek i├žin,klasik m├╝zik,de─či┼čik uluslardan al─▒nan etnik m├╝zik ├Ârnekleri,pop m├╝zik,├ža─č─▒n yeni m├╝zik ak─▒mlar─▒ olarak bilinen elektronik m├╝zik. ├çizme ve boyamada draman─▒n etkisini artt─▒r─▒r , ├Â─črencinin dikkatinin yo─čunla┼čmas─▒n─▒ sa─člar. G├Ârsel materyaller , eski foto─čraflar , kartlar , gazete k├╝p├╝rleri , dergilerden kesilmi┼č resim ve foto─čraflar , slaytlar , tepeg├Âz projekt├Âr vb. etkinlik ├Âncesi ├Â─čretmen (lider) taraf─▒ndan haz─▒rlanabilecek olan materyallerdir . ├ľ─čretmen , malzeme sa─člamada y├Ânetimle , di─čer ├Â─čretmenlerle , velilerle,├ževredeki ├že┼čitli i┼čyerleri ve kurumlarla iyi ili┼čkiler kurarak destek alabilmelidir. Ara├ž gere├žsizde drama yap─▒labilece─či asla unutulmamal─▒d─▒r. Gerekti─činde ├Â─črencinin , ├╝st├╝ndeki giysileri , sa├ž─▒ , eli , aya─č─▒ ├že┼čitli ama├žlarla iste─če ve yarat─▒c─▒l─▒─ča g├Âre kullan─▒labilir. Kitapl─▒klarda bir gereksinim olarak drama ile ili┼čkilendirilmeli drama dergisinde ├Â─črenci, bilgiye gerek duyulan noktalarda k├╝t├╝phaneden yararlanmaya , kayna─ča ula┼čmaya , kaynak tarayabilmeye , eri┼čti─či bilgiyi uygulamada kullanmaya ├Âzendirilmelidir. Bu a├ž─▒dan kitapl─▒kta drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir ba┼čvuru merkezi olarak ara├ž ve gere├žten say─▒labilir.

B- DRAMA ─░LKELER─░ VE A┼×AMALARI

KONULAR

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

2. DRAMA ─░LKELER─░
a. Drama Oyun ─░lkeleri
b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ilkeleri
c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

3. DRAMA A┼×AMALARI
a. Is─▒nma
b. Kayna┼čt─▒rma
c. Uygulama
d. Tar─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )
e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

├ľ─čretmen , ├žocu─čun oyun arkada┼č─▒d─▒r. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ; ho┼čg├Âr├╝l├╝ , yarat─▒c─▒ , ├Âzg├╝rce kendini ifade edebilen bireyler yeti┼čtirmeye y├Âneliktir . Drama s├╝recinin temel ├Âgesi insand─▒r. Drama ├Â─čretmeni , drama s├╝recinin temellerinden ve ├Ânemli ├Âgelerinden biridir. Drama s├╝recinde ilk hareketi veren , sunan ve de─čerlendiren ├Â─čretmendir. Dramada liderlik en zor g├Ârevlerden biridir. Her an beklenmeyen yeni bir oyunsu olu┼čum ortaya ├ž─▒kabilir. Yarat─▒c─▒ draman─▒n y├Ântem , s├╝re├ž ve esaslar─▒na ge├žmeden ├Ânce drama ├Â─čretmeninin ├Âzelliklerinin bilinmesinde yarar vard─▒r.

Bu ├Âzellikler ┼č├Âyle s─▒ralanabilir :
1. Drama ├Â─čretmeni konu┼čtu─ču dili do─čru kullanmal─▒d─▒r.
2. Drama ├Â─čretmeninin oyunculuk konusunda giri┼č niteli─činde bir e─čitim almas─▒ gereklidir.,
3. Bireylerle ve grupla u─čra┼čan drama ├Â─čretmeninin , grupta ├ž─▒kabilecek sorunlara ├ž├Âz├╝m yollar─▒ bulma konusunda psikolojik bilgilere sahip olmas─▒ gereklidir.
4. Drama ├Â─čretmeni ├Â─črencilerin yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini kullanmalar─▒na ve deneyerek ├Â─čretmenlerine f─▒rsat verici etkinlikler yapt─▒rmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen , ├žocuklar─▒ oldu─ču gibi kabul etmeli ve kendi duygular─▒n─▒ ifade etmelerine , tart─▒┼čmalar─▒na f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r.
6. Drama ├Â─čretmeni ├žal─▒┼čmaya ba┼člamadan ├Ânce yapaca─č─▒ i┼čleri planlayarak s─▒n─▒fa girmelidir.
7. Drama ├Â─čretmeni , oyunlar─▒ izlerken daha sonraki oyunlar─▒ ve bunlar─▒n i├žerece─či mesajlar─▒ d├╝┼č├╝nmelidir.
8. Drama ├Â─čretmeni. , drama etkinli─či s─▒ras─▒nda grup dinami─čini ve dikkat yo─čunla┼čmas─▒n─▒ etkinli sonuna kadar ayn─▒ d├╝zeyde tutmaya ├Âzen g├Âstermelidir.
9. Drama da t├╝m├╝yle kusursuzluk ya da do─čruluk ve yanl─▒┼čl─▒k aranmayaca─č─▒ , drama ├Â─čretmeni taraf─▒ndan asla unutulmamal─▒d─▒r.
10. Drama ├Â─čretmeni , mesle─činde ├Âzg├╝r olmal─▒d─▒r.
11. Drama ├Â─čretmeni , ├žocuklar─▒n kendilerini ke┼čfetmelerine f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r. Sonu├žlar─▒ s├Âyleyerek ve ├ž├Âz├╝m yolunu a├ž─▒klayarak , bu ke┼čfetmeyi engellememelidir.
12. Drama ├Â─čretmeni ; iyi bir dost , iyi bir s─▒rda┼č , iyi bir arkada┼č olmal─▒d─▒r. Her ├Â─črenciyi e┼čit olarak d├╝┼č├╝nmeli , rahat hareket edecekleri ├Âzg├╝r bir ortam haz─▒rlamal─▒d─▒r.
13. Drama ├Â─čretmeni ; sab─▒rl─▒ , tutarl─▒ , ho┼čg├Âr├╝l├╝ , g├╝ler y├╝zl├╝ , anlay─▒┼čl─▒ olmal─▒ , grubun g├╝venini kazanmal─▒d─▒r.
14. De─či┼čmeye a├ž─▒k , geli┼čmeye elveri┼čli , esnek bir ki┼čili─če sahip olmal─▒d─▒r.
15. ├ľ─čretmen , gerekli durumlarda farkl─▒ meslek uzmanlar─▒ ile ileti┼čime ge├žip i┼čbirli─čine gidebilmelidir. Okul y├Ânetimi , ├Â─čretmenler ve velilerle iyi diyaloglar kurabilmelidir.
16. Drama ├Â─čretmeni , grup dinami─činin ayarlanmas─▒ gereken durumlarda m├╝dahale edebilmeli , s├╝recin ak─▒┼č─▒n─▒ do─čru ve tutarl─▒ bi├žimde de─či┼čtirebilmek i├žin yarat─▒c─▒ g├╝c├╝n├╝ kullanabilmelidir.
17. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črenciden ald─▒─č─▒ her t├╝rl├╝ tepkiyi do─čru ve tutarl─▒ bir bi├žimde g├Âzleyip yorumlamal─▒d─▒r.
18. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črencilerde oyuna kar┼č─▒ bir gereksinim do─čurmal─▒ ; s├Âylenceler ( efsaneler ) , masallar , ger├žek olaylar ile onlar─▒ g├╝d├╝lemeli ve kendi yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ ortaya koymalar─▒na f─▒rsat vermelidir.
19. Her ├Â─črencinin duygular─▒n─▒n , d├╝┼č├╝ncelerinin ├Ânemli oldu─čunu unutmamal─▒d─▒r.
20. Drama ├Â─čretmeni alan─▒ ile ilgili olarak kendini s├╝rekli geli┼čtirmelidir.

2. DRAMA ─░LKELER─░

a. Drama Oyun ─░lkeleri

Drama dersi,├žocuklar─▒n yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ geli┼čtirmek ├╝zere onlara olanaklar sunar. Yarat─▒c─▒ oyunlar,├žocu─čun t├╝m geli┼čim d├╝zeylerini uyaran ,yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini geli┼čtiren,kat─▒l─▒mc─▒,├Â─črenci merkezli etkinliklerdir. E─čitimde drama ayn─▒ zamanda her ya┼č ve de─či┼čik meslekten insan i├žin anaokulundan ba┼člayarak ├Â─čretimin her basama─č─▒nda ve yayg─▒n e─čitimde kullan─▒labilecek e─čitsel ve sanatsal bir y├Ântemdir. Bu ilkeleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz:

1. Drama etkinli─čine kat─▒lanlar grup i├ži ├žal─▒┼čmalara haz─▒r olmal─▒d─▒r.
2. Grup i├ži ├žal─▒┼čma s├╝resince insanlar kendilerini rahat ve g├╝venli hissetmelidir.
3. Etkinliklere kat─▒lanlar , yeni ve de─či┼čik ┼čeyler ke┼čfetmeye haz─▒rl─▒kl─▒ olmal─▒d─▒r.
4. Drama etkinli─či , ├žocu─čun ya┼č ve geli┼čim d├╝zeyine uygun haz─▒rlanmal─▒ , etkinlik haz─▒rlan─▒rken
kolaydan zora do─čru ilkesi benimsenmelidir.
5. Drama etkinli─či haz─▒rlan─▒rken , grup i├žindeki di─čer gruplarla tart─▒┼čarak , fikir al─▒┼č veri┼či yapt─▒r─▒lmas─▒na
├Âzen g├Âstermelidir.
6. Drama ├žok genel olarak , seyirciler i├žin oynanmaz .
7. Drama etkinli─činde ├Ânemli olan oyun s├╝recidir.
8. Drama ├žal─▒┼čmas─▒ yap─▒l─▒rken acele edilmemeli.
9. Her drama etkinli─činden sonra etkinlik hakk─▒nda konu┼čulmal─▒d─▒r.
10. Pek ├žok derste drama kullan─▒labilir
11. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda elverdi─čince herkesin kat─▒l─▒m─▒ sa─članmal─▒.
12. Etkinli─če kat─▒lan bireylerin g├Ân├╝ll├╝ olmalar─▒ esast─▒r.

b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ─░lkeleri :

Dramada ├Âncelikle temel ara├ž , ├Â─črencinin kendisidir.
Ara├ž ve gere├ž haz─▒rlarken ┼ču ilkelere dikkat edilmelidir:

1. Se├žilecek ara├ž ve gere├žler ;├Â─črencinin ekonomik durumuna uygun , o y├Ârede kolay bulunabilir olmal─▒d─▒r.
2. Fiziksel olarak ├Â─črenciye zarar vermemelidir ( kesici , sivri u├žlu , patlay─▒c─▒ olmamal─▒d─▒r. )
3. Alay konusu olacak , ki┼čili─či zedeleyecek nitelikte olmamal─▒d─▒r.
4. Eldeki olanaklara g├Âre fazla zorlanmaya girilmeden haz─▒rlanmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen konuya g├Âre ara├ž ve gerecini haz─▒rlamay─▒ ├Â─črenciden istemeli , birlikte planlayarak ara├ž ve gere├žlerini haz─▒rlayabilmelidir.
6. Ara├ž ve gere├žlerin konsantrasyonu h─▒zland─▒rd─▒─č─▒ unutulmamal─▒ ve birlikte ara├ž ve gere├ž sepeti , kutusu ve sand─▒─č─▒ olu┼čturulmal─▒d─▒r.
7. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler cinsiyet fark─▒ g├Âzetmeksizin ├žocuklar─▒n iste─čine g├Âre kullan─▒lmal─▒d─▒r.
8. Ara├ž ve gere├žler birden ├žok ama├ž i├žin kullan─▒labilir.
9. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler , kaslar─▒n uyum i├žinde ├žal─▒┼čmas─▒na yard─▒mc─▒ olmal─▒ ve hareket ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlamamal─▒d─▒r.
10. Payla┼čma duygusunu desteklemeli.
11. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler malzemeler ├Â─črencinin her an ula┼čabilece─či yerde bulundurulmal─▒ ve ├Â─črencinin bunlar─▒ istedikleri etkinliklerde kullanmalar─▒na f─▒rsat verilmelidir.

c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda bir ├žok ├Ânemli etken vard─▒r. Mekan ( alan ) bunlardan en ├Ânemlisidir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ genellikle kapal─▒ mekanda yap─▒l─▒r . S─▒n─▒f , uygun bir salon , hatta m├╝ze ortam─▒ gibi rahat├ža hareket edebilecek mekanlarda ve a├ž─▒k havada da ├žal─▒┼č─▒labilir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n yap─▒laca─č─▒ ideal alan ;

1. Ayakkab─▒s─▒z ├žal─▒┼čmalar─▒n yap─▒laca─č─▒ , hal─▒ veya ah┼čap parke d├Â┼čeli,
2. Sabit s─▒ralar─▒n olmad─▒─č─▒ ,
3. G├╝r├╝lt├╝ unsuruna kar┼č─▒ gerekli ├Ânlemlerin al─▒nd─▒─č─▒ ,
4. Oyun sergilemeye elveri┼čli ,
5. S─▒cakl─▒─č─▒ ve ayd─▒nlatma ko┼čullar─▒ ├žal─▒┼čma yapmaya elveri┼čli bir ortam olmal─▒d─▒r.

Yaln─▒z , dikkate al─▒nmas─▒ gereken baz─▒ ilkeler vard─▒r.

1. Ortam ├žocu─čun ( ├Â─črencinin ) rahat hareket edebilece─či g├╝venli bir yer olmal─▒d─▒r.
2. Yerin ─▒slak ve kaygan olmamas─▒na dikkat edilmelidir.
3. ├ľ─črencilerin fiziksel olarak zarar g├Ârmemesi i├žin , ├Â─čretmenin ortam─▒ iyice kontrol etmesi gerekir.

3. DRAMA A┼×AMALARI

E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. Grupla yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda belirli bir y├Ântem izlenir. Bu yollar izlenirken ├Â─čretmene b├╝y├╝k g├Ârevler d├╝┼čer.

Drama etkinlikleri yap─▒l─▒rken a┼ča─č─▒daki a┼čamalar izlenir:

a. Is─▒nma : Is─▒nma , e─čitimde draman─▒n ├Ânemli bir a┼čamas─▒d─▒r. Kullan─▒l─▒rsa s├╝recin ba┼č─▒nda yapt─▒r─▒lmas─▒ uygundur. ├ľ─čretmen t├╝m grubun bedenlerini ve duygular─▒n─▒ harekete ge├žirir. Hareket ─▒s─▒nman─▒n ana ├Âgesidir. V├╝cudun eklem yerlerini a├žar,kaslar─▒ yumu┼čat─▒r,rahat bir ├žal─▒┼čma sa─člar. ├ľ─čretmen ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ s─▒n─▒f i├žindeki t├╝m ├žocuklarla yapmal─▒d─▒r. En fazla 10-12 dakika olmal─▒d─▒r. Daha fazla ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapmak,├žocuklar─▒ yorar. Verimli bir ├žal─▒┼čma yapmay─▒ engeller. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zik ve ritm ─▒s─▒nmay─▒ daha da kolayla┼čt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen,─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├žocuklara m├╝zik yada ritm e┼čli─činde y├╝r├╝me,ko┼čma,z─▒plama,itme,├žekme,s├╝r├╝nme,vb. hareketleri yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda as─▒l hedefi g├Âzden ka├ž─▒rmamal─▒d─▒r. Bu hedef do─črultusunda grubu motive etmelidir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─črenci ├Ânce kendini ve bedenini tan─▒r,ke┼čfeder. Duyu organlar─▒n─▒ harekete ge├žirir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmen dikkatli olmal─▒d─▒r. Bedeni zorlay─▒c─▒,ters hareketlerden yapt─▒rmal─▒d─▒r. Draman─▒n temel hedefi ; daha ho┼čg├Âr├╝l├╝ , birbirlerini anlayan , daha demokrat insanlar yeti┼čtirmektir.

b. Kayna┼čt─▒rma

├çocuk , kendisini tan─▒d─▒k├ža , kendisi ile ilgili kimi ├Âzellikleri ke┼čfettik├že grupla da ileti┼čime girer. Bu da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir par├žas─▒d─▒r. ├çocuklar ├Â─čretmenini ├Ânerisiyle g├Âzlerini kapat─▒p belirli bir konuyu d├╝┼č├╝nmeye , kendini dinlemeye y├Ânlendirilebilirler. ├çocuklar─▒n ya─čmur damlas─▒ , kar tanesi , ku┼č t├╝y├╝ olup o hareketleri yapmalar─▒ istenebilir. Bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda kurulan ileti┼čim giderek etkile┼čime d├Ân├╝┼č├╝r. Bu d├Ân├╝┼č├╝m , grubu birbirine daha ├žok yakla┼čt─▒r─▒r ├žocuklar birbirini tan─▒d─▒k├ža , birbirine dokunarak ileti┼čim kurarlar. Bu ileti┼čim ├žocukta ve grupta g├╝ven duygusunu geli┼čtirir.

c. Uygulama

Her ya┼čta insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif duydu─ču a┼čama , uygulama a┼čamas─▒d─▒r. Uygulamalarda genellikle s├╝recin nas─▒l geli┼čece─či nereye varaca─č─▒ gruba a├ž─▒lanmaz. Uygulama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n ; beklenenden kapsaml─▒ ,beklenenden daha uzun zaman almas─▒ yarat─▒c─▒l─▒k s├╝recinin i┼člemesine ba─čl─▒d─▒r. B├Âyle bir durumda ├Â─čretmenini dikkat etmesi gereken nokta , oyunlarda kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ gere─činden fazla yormamak , ├žal─▒┼čman─▒n da─č─▒lmamas─▒na dikkat etmektir. ├çocuk ve ergenlerde yap─▒lan uygulamalarda , yarat─▒lan ya┼čam durumlar─▒ yoluyla ├že┼čitli konular─▒n irdelenmesi ; anne , baba ,├žocuk ili┼čkileri ; okul , veli ili┼čkileri ,kent ya┼čam─▒ ve sorunlar─▒ , ├ževre sorunlar─▒ ,vb. konularda , ileti┼čim , bilgilendirme , fikir ├╝retme , ├ž├Âz├╝m bulma gibi ama├žlara y├Ânelmek m├╝mk├╝nd├╝r. K─▒saca drama uygulamalar─▒nda yarat─▒c─▒ yakla┼č─▒m i├žindeki bireyler kendi ya┼čamlar─▒n─▒ daha bilin├žli d├╝zenler , kendilerine g├╝ven ve sayg─▒y─▒ geli┼čtirirler.

d. Tart─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )

Yarat─▒c─▒ dramada tart─▒┼čmalar ; ├žal─▒┼čma ├Âncesinde , ├žal─▒┼čma an─▒nda , ├žal─▒┼čma sonunda veya daha sonra yap─▒labilir. Dranman─▒n a┼čamalar─▒n─▒n her birinin yada bir ka├ž─▒n─▒n ard─▒ndan tart─▒┼čman─▒n a┼č─▒lmas─▒ ; drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda sonu├žtan ├žok s├╝re├ž ├Ânemlidir. Drama a┼čamalar─▒ndan ge├žen kat─▒l─▒mc─▒lar─▒n ├že┼čitli davran─▒┼č bi├žimlerini , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ g├Âzden ge├žirip , i├žsel irdelemeler yapabilmeleri ve kendi ya┼čamlar─▒nda bilin├žli ve isteyerek yeni d├╝zenlemeler olu┼čturulabilmeleri bu de─čerlendirmenin ├Ânemli bir boyutu olu┼čturur.

e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

Drama etkinliklerine kat─▒lan ├žocuklar─▒n enerjileri en doru─ča ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Bu enerjileri bo┼čaltmak gerekir. Enerjinin bo┼čalt─▒lmas─▒ asl─▒nda ├žocu─ču rahatlamal─▒d─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar ba┼člang─▒├žta ├žocuklar taraf─▒ndan garip kar┼č─▒lanabilir. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalarda ba┼čar─▒l─▒ olursa ├žocu─ča g├╝ven kazand─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n hayal g├╝├žleri geni┼č oldu─čundan rahatlamalar─▒ daha kolayd─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ├žocu─čun d├╝┼č├╝nceleri , rahatlama fikrinden ├žok kendine y├Ânelir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda yap─▒lan fiziksel ve zihinsel hareketler , ├žocu─čun bedeninin , zihninin ve d├╝┼č├╝ncelerinin rahatlamas─▒na yard─▒m eder. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒na ba┼člamadan ├Ânce ├žocuklar─▒n olumlu duygular ta┼č─▒y─▒p ta┼č─▒mad─▒─č─▒ndan emin olmak gerekir. Asl─▒nda ├Â─čretmen drama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ( ele┼čtiriler , ├Âneriler ve de─čerlendirmeler ) ├žocuklar─▒ rahatlama a┼čamas─▒na haz─▒rlanm─▒┼č olmal─▒d─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zi─čin b├╝y├╝k etkisi vard─▒r. ├ľzellikle zihinsel rahatlamaya yard─▒mc─▒ olur. ├çocuklarda rahatlaman─▒n en tipik y├Ântemi yere uzan─▒p yat─▒larak yap─▒lan ├žal─▒┼čmalard─▒r. Bu ├žal─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├žocuklar─▒n g├Âzlerinin kapal─▒ olmas─▒ gerekir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda kontrol , ├Â─čretmenin elindedir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ uzun s├╝reli olmamal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , 4. ve 5.s─▒n─▒flarda rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir.

├ľrne─čin ;
* Da─č─▒n─▒k olarak y├╝r├╝,
* Omuzlar─▒ bo┼čalt,
* De─či┼čik duygularla y├╝r├╝y├╝n,
* Buras─▒ sinema,
* Parmaklar─▒n─▒n ucunda yaylanarak y├╝r├╝,
* Derin nefes al ,
* Yava┼č yava┼č ortaya do─čru toplan,dur ,
* Kollar─▒n─▒ a├ž, kol boyu aral─▒─č─▒nda a├ž─▒l,
* Nefes al ve nefes al─▒rken kollar─▒n─▒ yukar─▒ kald─▒r,
* Nefesini verirken ip kopmu┼č gibi yere d├╝┼č,
* G├Âzlerini kapat, yere yerle┼č,
* Belini yere ver , ba┼č─▒n─▒ yerle┼čtir , ayaklar─▒n─▒ hareket ettir,
* Nefes al karn─▒n─▒ doldur,b─▒rak,
* Bald─▒r─▒n─▒ yere de─čdir,
* Bacaklar─▒n─▒ ├žek, k─▒r, salla , bacaklar─▒n titresin,
* Avu├žlar─▒n─▒ a├ž , kapa, bileklerini ├žek,
* Kollar─▒n─▒ dirsekten k─▒r, uza, ├žek, salla,
* K├╝rek kemiklerini yerde hareket ettir,
* Nefes al , nefesinin gitti─či yeri d├╝┼č├╝n,
* K├╝├ž├╝k bir hap oldu─čunu d├╝┼č├╝n ve gitti─čin yeri g├Âzle,
* Organlar─▒n─▒ dola┼č,
* Hi├žbir a─č─▒rl─▒─č─▒n yok , bo┼člukta u├žuyorsun, ( klasik m├╝zik ba┼člar.) r├╝zgarla birlikte h─▒zl─▒ bir seyahat yap─▒yorsun , duydu─čun sesleri d├╝┼č├╝n ,kendini dinle , kendini haz─▒r hissetti─čin zaman yava┼č yava┼č sola d├Ân, d├Ârt ayak ol ve otur.

C-DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

KONULAR

1. ISINMA ├çALI┼×MALAR

a. Fiziksel Is─▒nma
b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
c. ─░leti┼čimi Art─▒r─▒c─▒ Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

2. DRAMAT─░ZASYON
3. DRAMAT─░K OYUN
4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )
5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR
6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA
7. TOPLUMSAL KONULARDA DRAMA
8. DUYU ve DEV─░N─░N OYUNLARI
9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR
10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR
11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI
12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )
13. KUKLA

C ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

1. ISINMA ├çALI┼×MALARI

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ , rahatlama ve devinim ├žal─▒┼čmalar─▒ olarak ta adland─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalarda ki┼čiye be┼č duyuyu kullanma , g├Âzlem yapma al─▒┼čt─▒rmalar─▒ ile bedensel ve dokunsal al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒l─▒r. Genellikle ├Â─čretmen , se├žti─či konu ├╝zerinde grupla birlikte k─▒sa bir ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapar . Bu ├žal─▒┼čma ya┼č gruplar─▒na g├Âre de─či┼čir . ├çal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda be┼č duyuyu kullanma , devinime dayal─▒ al─▒┼čt─▒rmalarla bedenini tan─▒ma ve gruba uyum sa─člama etkinlikleri yapt─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar , ├Â─črencilerin bedensel a├ž─▒dan kendilerini ve kar┼č─▒s─▒ndakilerini tan─▒mas─▒n─▒ , birbirleriyle ileti┼čim kurmas─▒n─▒ ama├žlar. Rahatlama ve gev┼čeme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒na girer.

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ ;

1. Duyu┼čsal ve bedensel a├ž─▒dan kendini tan─▒ma ,
2. ─░leti┼čim kurma ve giderek daha ├žok ki┼čili ileti┼čim ve etkile┼čime ge├žme ,
3. Grup dinami─čini olu┼čturmay─▒ sa─člar.

a. Fiziksel Is─▒nma

Hareket , bebelikten itibaren ba┼člar ve bir geli┼čme g├Âsterir. ├çocuklar hoplar, uzan─▒r, ko┼čar, enerjilerini y├Ânlendirecek bu becerilerini geli┼čtirirler. ├çocuk ├Ânceleri hareket ederken b├╝t├╝n bedenini kullan─▒r. Daha sonra bedeninin bu birbirinden farkl─▒ devinim olanaklar─▒ olan par├žalar─▒n─▒ fark eder. ├çocu─ča kendi bedeninin bu ├Âzelliklerini tan─▒mas─▒ i├žin yard─▒m etmek gerekir. S─▒n─▒fta genellikle ├žal─▒┼čmaya t├╝m grupla ba┼član─▒lmas─▒ ├Ânerilir. ├çocuklar ayakta durup, ayaklar─▒n─▒ hafif├že a├ž─▒p yere sa─člam basmal─▒d─▒r. Bedenin herhangi bir yeri gergin olmamal─▒d─▒r. ├ľnce boyun ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r, sonra omuz ve kollar , sonra bel b├Âlgesi ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Kal├ža , dizler ve ayaklarla ├žal─▒┼čmalar tamamlan─▒r. Is─▒nma ba┼čtan aya─ča ya da ayaklardan yukar─▒ do─čru ba┼člat─▒labilir. Bu ─▒s─▒nmalar s─▒ras─▒nda m├╝zik veya ritmik ses kullanarak ├žal─▒┼čman─▒n verimi artt─▒r─▒l─▒r. Soluk, a─č─▒z ve buruna al─▒n─▒p ; kar─▒n bo┼člu─čuna g├Ânderilerek diyafram ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Bu s─▒rada a─č─▒z a├ž─▒k olmal─▒.
Yukar─▒da anlat─▒lanlara ├Ârnek olabilecek baz─▒ ├žal─▒┼čmalar ┼čunlard─▒r:

1. Elma toplama
Ayaklar omuz geni┼čli─činde a├ž─▒l─▒r , derin bir soluk al─▒n─▒r ve ba┼č m├╝mk├╝n oldu─ču kadar geri konuma getirilir. Bu durumda a─č─▒z hafif├že a├ž─▒kt─▒r. Yukar─▒dan belli bir nokta se├žilir. B├╝t├╝n bedenini gererek ├Ânce sa─č elle sonra sol elle yukar─▒da hedeflenen noktaya parmak u├žlar─▒ ile dokunacakm─▒┼č gibi uzan─▒l─▒r, elma toplarm─▒┼č gibi yap─▒l─▒r.

2. Salyangoz oyunu
Grup s─▒ra olur. Herkes eli ile ├Ân├╝ndeki arkada┼č─▒n─▒n belinden tutar. Grup ritimle y├╝r├╝meye ba┼člar .En ├Ândeki en arkadakini yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r ve ko┼čar . Yakalanan oyundan ├ž─▒kar.

3. Ad s├Âyleyerek top atma
Grup halka olup yere oturur. Herkes kendi ad─▒n─▒ s├Âyleyerek kar┼č─▒s─▒ndakine topu atar. Adlar ├Â─črenildikten sonra herkes kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin ad─▒n─▒ s├Âyleyerek topu ona atar. Top , en son lidere at─▒larak oyun bitirilir.

4. Top bende de─čil oyunu
M├╝zik e┼čli─činde , e┼čler birbirine d├╝┼čse , ger├žek bir top ya da balon atar . Atarken top bende de─čil diye ba─č─▒r─▒r. Lider m├╝zi─či durdurunca elinde top kalan oyundan ├ž─▒kar. En sona kalan ki┼či oyunu kazanm─▒┼č olur.

5. Haydi tan─▒┼čal─▒m
├ľ─čretmenin el ├ž─▒rpmas─▒yla , kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan ilk insana ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ diyoruz. Daha sonra kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z bir ba┼čka ki┼čiye ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ der ve ad─▒m─▒z─▒ s├Âyleriz.

6. F─▒r├ža
├ľ─čretmen ÔÇśSizler ├╝nl├╝ bir ressam─▒n f─▒r├žalar─▒ olacaks─▒n─▒z ve ├žok de─čerli resimler ├žizeceksiniz. Sizin yapt─▒─č─▒n─▒z resimler sergilenecek ve d├╝nyaca ├╝nl├╝ ressamlar gelip sergiyi gezecekler.ÔÇÖ Der.

ÔÇśF─▒r├žalar aya─ča kalk─▒yor ve ├Ânlerindeki imgesel tuvale do─čru yava┼č yava┼č ilerliyor. ┼×imdi h─▒zl─▒ ko┼čuyoruz (ÔÇŽ), ┼čimdi yava┼čl─▒yoruz(ÔÇŽ). Ka─č─▒d─▒m─▒za z─▒playa z─▒playa ula┼č─▒m ve resmimize ba┼člayal─▒m. ├ľnce ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ ba┼č─▒m─▒zla boyamaya ba┼člayal─▒m(ÔÇŽ),kollar─▒m─▒zla boyayal─▒m (ÔÇŽ),ellerimizle(ÔÇŽ),parmaklar─▒m─▒zla akan boyalar─▒ silelim(ÔÇŽ). S─▒rt─▒m─▒zla resmimize devam edelim (ÔÇŽ),diz kapaklar─▒m─▒zla ,ayaklar─▒m─▒zla , topuklar─▒m─▒zla (ÔÇŽ)ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. ┼×imdi ayr─▒nt─▒lar─▒ yapmak i├žin ├žok duyarl─▒ olan kirpiklerimizle boyayal─▒m (ÔÇŽ),dilimizle d├╝zeltmeler yapal─▒m (ÔÇŽ),burnumuzla renkleri kar─▒┼čt─▒ral─▒m (ÔÇŽ), sa├ž─▒m─▒zla son bir kez ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. Resmimiz sergilemek ├╝zere haz─▒r s─▒rt ├╝st├╝ yatal─▒m ve eserimizi seyredelim. M├╝kemmel bir resim ! G├Âzlerimizi kapatal─▒m , sergideki ├žok de─čerli resimler oldu─čumuzu d├╝┼č├╝nelim (ÔÇŽ). ├ťnl├╝ ressamlar sergide sizleri sat─▒n al─▒yorlar(ÔÇŽ).

7. Y├╝r├╝yerek Is─▒nma
Grup ├žember olur , m├╝zik e┼čli─činde liderin y├Ânergesine g├Âre y├╝r├╝meye ba┼člar. Lider : ÔÇś ├çamurda , s─▒rt─▒nda y├╝k varm─▒┼č gibi , s─▒cak kumlarda , y├╝r├╝meye yeni ba┼člam─▒┼č bebek gibi , topallayarak , buz ├╝zerinde , robot gibi , cam k─▒r─▒klar─▒n─▒n ├╝zerinde , pisliklerinin aras─▒nda , ezilmi┼č domateslerin ├╝zerinde , ayaklar─▒nda topuklu ayakkab─▒ ile , huzurlu , korkmu┼č , ne┼čeli , sinirli , vb. y├Ânergeler verir.

8. E┼čini Bul
Gruptakiler ikili e┼čle┼čirler. Lider herhangi bir m├╝zik aletiyle yada elleriyle ritim verir. Gruptakiler e┼člerini b─▒rakarak kar─▒┼č─▒k olarak y├╝r├╝r. Lider ÔÇśe┼čini bulÔÇÖ deyince herkes e┼čini bulup ellerinden tutarak ├ž├Âmelir. Ge├ž oturan ├žift oyundan ├ž─▒kar.

9. Aya─č─▒n─▒ Yerden Kes
Liderin y├Ânergesi do─črultusunda grup yava┼č├ža y├╝r├╝rken , lider ÔÇśaya─č─▒n─▒ yerden kes ÔÇś deyince herkes h─▒zl─▒ca yere oturup ayaklar─▒n─▒ kald─▒r─▒r. Ayaklar─▒n─▒ en son kald─▒ran oyundan ├ž─▒kar.

10. Çamura Batma
Gruptakilerden bir ebe se├žilir. Ebe, gruptakileri kovalar ve dokundu─ču ki┼či donar , bacaklar─▒n─▒ ve kollar─▒n─▒ iki yana a├žar. Di─čer bir oyuncu , donan ki┼činin bacaklar─▒ aras─▒ndan ge├žerse onu ├Âzg├╝rle┼čtirir.

11. Kafesteki Ku┼č
Grup , bir halka olu┼čturur. Grup ├žok b├╝y├╝kse iki halka olabilir. Her halkan─▒n ortas─▒na bir ebe girer ve halkay─▒ yar─▒p ka├žmaya ├žal─▒┼č─▒r. Ancak el ele tutu┼čan oyuncular ebenin alttan yada ├╝stten ka├žmas─▒n─▒ engellemek i├žin kollar─▒n─▒ a┼ča─č─▒ yukar─▒ hareket ettirir. Engellenemeyen ve halkadan ka├žan oyunca yeni bir ebe se├žer.
Dikkat : ( ÔÇŽ ) i┼čareti k─▒sa bir s├╝re beklenilece─čini ifade etmektir.

12. Gazete kapmaca
S─▒n─▒f say─▒s─▒na g├Âre gruplar ├╝├žer , be┼čer ya da yedi┼čerli ayr─▒l─▒r . Lider her bir grubun ├Ân├╝ne bir gazete par├žas─▒ koyar. Gruplar m├╝zik e┼čli─činde gazete ├ževresinde dans ederler . M├╝zik durunca h─▒zla gazetenin ├╝zerine atlarlar . Gazetenin d─▒┼č─▒nda kalanlar oyundan ├ž─▒karlar.

b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
Oyun , ├žocuklar─▒n kendini ifade etme yollar─▒ndan biridir. Drama etkinlikleri de ├žocu─čun her alanda kendini daha fazla tan─▒mas─▒na olanak vererek , onun sosyal ya┼čam─▒ndan rahat ve g├╝venli hareket etmesini sa─člar. E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. ├ľ─črenciler bu nedenle grup dinami─činin olu┼čturulmas─▒na katk─▒da bulunur. ├ľnemli olan drama ├žal─▒┼čmalar─▒na neden kat─▒ld─▒klar─▒n─▒ kavram─▒┼č olmal─▒d─▒r. Drama grubunda birlikte ├╝retme , ya┼čama ve payla┼čma s├╝re├žleri vard─▒r. Grup i├žinde kat─▒l─▒mc─▒lar kendilerini b├Âyle geli┼čtirme f─▒rsat─▒ bulurlar. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ , bireylerde empati duygusunu geli┼čmesi i├žin en rahat ve en uygun ortam─▒ sa─člayabilir. De─či┼čik rolleri alarak farkl─▒ ki┼čiliklere b├╝r├╝nen ├Â─črenci , kendini ve ├ževresini daha kolay tan─▒r.

Grubun yukar─▒daki anlamda birbirine ─▒s─▒nmas─▒ i├žin a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir:
1. G├╝ven y├╝r├╝y├╝┼čleri
2. G├Âz├╝ kapal─▒ ├žember olma
3. G├Âzler kapal─▒ sese y├Ânlenme
4. ┼×apka kimdeyse
5. Kim saklad─▒ bil bakal─▒m
6. ─░kili heykel ├žal─▒┼čmas─▒

c. ─░leti┼čimi art─▒r─▒c─▒ ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒
─░leti┼čim ; bir d├╝┼č├╝ncenin duygunun payla┼č─▒m─▒d─▒r ya da anlamlar─▒ ortak hale getirme s├╝recidir. Darama s├╝re├žlerinde ger├žekle┼čtirilen t├╝m etkinlikler birer ileti┼čim etkinli─čidir . Dramada ├žocuklar ; okuma ve dinlemeyle anlama , konu┼čma ve yazma ile anlatma becerilerini kazan─▒rlar.

Yukar─▒daki anlamda ileti┼čimi art─▒r─▒c─▒ a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir :

1. S─▒ra olu┼čturma
├ľrne─čin ; cadde de kar┼č─▒dan kar┼č─▒ya ge├žerken, birbirini hi├ž tan─▒mayan bir├žok insan ayn─▒ anda trafik lambas─▒nda ki ye┼čil ─▒┼č─▒─č─▒n yanmas─▒n─▒ bekler . Bankada emekli maa┼č─▒ almak i├žin insanlar s─▒raya girerler. ÔÇś ba┼čka hangi durumlarda buna benzer davran─▒┼člar g├Âsterip birlikte hareket ederiz? ÔÇÖ sorusu sorulabilir.

2. Sessiz film
Grup , yar─▒m ├žember bi├žiminde oturur. ├ľ─čretmen , gruptan bir ki┼či ├ža─č─▒r─▒p kula─č─▒na bir s├Âzc├╝k , bir kitap ad─▒ veya bir film ad─▒ s├Âyler ; ondan ses kullanmadan canland─▒rmas─▒n─▒ ister.

3. K├Â┼če kapmaca

2. DRAMAT─░ZASYON

Dramatizasyon daha ├žok yaz─▒l─▒ bir metne dayal─▒ olarak bir konu ya da durumun canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. Dramatizasyon kavram─▒ daha ├Ânce de de─činildi─či gibi , e─čitim tarihimizde , e─čitim programlar─▒nda bir ├Â─čretim y├Ântemi olarak yer alm─▒┼čt─▒r. 1980ÔÇÖli y─▒llardan sonraki e─čitim bilim ├žal─▒┼čmalar─▒nda e─čitimde drama ya da yarat─▒c─▒ drama kavramlar─▒ kullan─▒lmaya ba┼članm─▒┼čt─▒r. Dramatizasyonun anlam─▒ drama kavram─▒na g├Âre daha dard─▒r. Dramatizasyonda ki canland─▒rmalar ├žo─ču zaman bir tiyatro oyunu ├žal─▒┼čmas─▒ gibi belli kurallara ba─čl─▒ olarak y├╝r├╝r. ├ľ─čretmen role girmez , bir y├Ânetmen gibi davran─▒r. Dramatizasyon ├žal─▒┼čmalar─▒ her ya┼čtaki ├Â─črencinin , severek , zevkle kat─▒ld─▒─č─▒ , ilgiyi en ├╝st d├╝zeyde tutan ve olduk├ža yarat─▒c─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciler herhangi bir ├Âyk├╝y├╝ canland─▒r─▒rken , s├Âzel yeteneklerine yan─▒ s─▒ra beden dilini de geli┼čtirirler. Dramatizasyonun uygulamas─▒ ile ilgili olan a┼ča─č─▒daki ├Ârneklerde , ├Â─čretmen ├Âyk├╝lere uygun malzemeyi haz─▒rlar.

3. DRAMAT─░K OYUN

Oyun ve dramatik oyun farkl─▒ kavramlard─▒r. Pek ├žok oyun ├Ânceden bilinse de kendili─činden ortaya ├ž─▒kar . dramatik oyun bir grup oyunudur. Dramatik oyunlar─▒n ba┼člang─▒c─▒ ve sonu olmayabilir. ├çocuklar─▒n kendilerini ifade ettikleri do─čal yollardan biridir. ├çocuklar , oyunlarda ├že┼čitli nesneleri kullanabilirler , onlar─▒ konu┼čtururlar , soru sorarlar ve ya onlarla ilgili olan olaylar─▒ canland─▒r─▒rlar. Dramatik oyunda , ├žocu─čun payla┼č─▒mc─▒ bir insan olmas─▒na yard─▒m eder. ├çocuk kendi d├╝nyas─▒n─▒ yarat─▒r , s─▒k─▒nt─▒lar─▒n─▒ hafifletir.

4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )

Drama bir liderin tasarlad─▒─č─▒ ve zaman zaman kendisinin de yer ald─▒─č─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciye bask─▒ yap─▒lmaks─▒z─▒n ├Âneriler temalar ├žer├ževesinde do─ča├žlama temeline dayan─▒r. Ya┼čanm─▒┼č bir olgu , bir deneyim olarak drama belli bir e─čitsel ama├ž ta┼č─▒makla beraber , tiyatro ├Â─čelerini kullan─▒r ve tiyatro diline ula┼čabilir. Draman─▒n konusu lider taraf─▒ndan ├žocukla birlikte belirlenir. Bir ┼čiiri , ├Âyk├╝ , makale , resim , foto─čraf , m├╝zik vb. konular ├ž─▒k─▒┼č noktas─▒n─▒ olu┼čturabilir.

5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR

Do─ča├žlama , insan davran─▒┼člar─▒n─▒ y├Ânlendiren ├Ânemli bir ├Â─čedir. Bir ├žocu─čun t├╝m devinimlerini , d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ kullanarak oyun oynamas─▒ da bir do─ča├žlamad─▒r. S├Âzgelimi evcilik oyunlar─▒nda k─▒z ├žocuklar─▒n b├╝y├╝k bir ciddiyetle ve yo─čunla┼čarak annelerini , erkek ├žocuklar─▒n ise babalar─▒n─▒ taklit ederken onlar─▒n yerine kendilerini koymalar─▒ , onlarla ├Âzde┼čle┼čmelerini sa─člar. Drama da yarat─▒c─▒ bir y├Ântem olarak benimsenen do─ča├žlama , de─či┼čebilirli ve an─▒nda yaratmay─▒ ifade eder. Do─ča├žlama s├╝resi i├žinde fikirler toplan─▒r , problemler ├ž├Âz├╝l├╝r. B├Âylece ├žocuk kendini anlat─▒r ve grupla tart─▒┼čmalar yapar. Bu ├žal─▒┼čma da hem bireysel hem grupla yarat─▒c─▒l─▒k ortaya ├ž─▒kar.

6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmenin verece─či konunun hedefine uygun olarak , g├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan , olaylardan, simgelerden yola ├ž─▒karak grupla birlikte bir ├Âyk├╝ olu┼čturulabilir. ├ľ─čretmen bundan sonra ├╝zerinde durulacak ├že┼čitli yollarla ├Âyk├╝ olu┼čturmay─▒ dener. ├çe┼čitli ├Âyk├╝nme ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir. A┼ča─č─▒da drama ve ├Âyk├╝ olu┼čturma kapsam─▒nda baz─▒ ├Ârneklere yer verilmi┼čtir :

1. S├Âzc├╝kler ve ├ça─čr─▒┼č─▒mlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma ve Oynama
2. Resim ya da Foto─čraflardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
3. ┼×iirlerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
4. Simgelerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
5. Soyut Kavramlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
6. ─░mge ve Tablolar Olu┼čturup ├ľyk├╝ye Ge├žme
7. Seslerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma

7. TOPLUMSAL KONULAR VE DRAMA

G├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan baz─▒ kesitler , bir gazete veya radyo haberi , televizyonda g├Ârd├╝─č├╝m├╝z olaylar drama dersinin ├žal─▒┼čma konusu olabilir. Ulusal ve evrensel ├Âyk├╝ler , ├žocuk ├Âyk├╝leri , masallar , tarihi olaylar da bu kapsam i├žindedir. ├ľ─čretmen s─▒n─▒ftaki ├žocuklara konuyu ana ├žizgileriyle anlat─▒r. ├çocuklar gruplara ayr─▒l─▒r. Her grup kendi aralar─▒nda rolleri payla┼č─▒r , konuyu tart─▒┼č─▒r , nas─▒l oyunla┼čt─▒raca─č─▒na karar verir ve oynar. ├ľ─čretmen , ├žocuklara yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ engelleyici ├Ânerilerde bulunmaz. ├ľrne─čin ; ├Â─čretmen haberle┼čme konusunu ├Â─črencilere anlat─▒r ve tart─▒┼č─▒l─▒r. Konunun daha peki┼čmesi i├žin haberle┼čme ile ilgili bir ├Âyk├╝ anlat─▒l─▒r ya da bir belgesel izlenebilir. (├ľ─čretmen ├Âyk├╝y├╝ kendisi de yaratabilir veya bir kaynaktan yararlanabilir. ) . Gruplara k─▒sa bir ├žal─▒┼čma ve d├╝┼č├╝nme , d├╝┼č├╝nce al─▒┼č veri┼či s├╝resi verilir. S├Âzgelimi ├ževre konusu , hemen her s─▒n─▒f d├╝zeyinde ├╝nitelerin i├žinde yer almaktad─▒r. ├çevreyi , kendimiz ve ba┼čkalar─▒ i├žin ya┼čan─▒l─▒r hale getirmek , do─čan─▒n dengesini bozmamak ve insanlar─▒n yaratt─▒─č─▒ sorunlarla ba┼č edebilmek amac─▒yla , ├žocuklar─▒n ├ževreye duyarl─▒l─▒k kazanaca─č─▒ oyunlar ├Âzellikle drama da yer alabilmektedir.

8. DUYU VE DEV─░N─░M OYUNLARI

Be┼č duyunun harekete ge├žirilmesini ama├žlayan oyunlar , duyu oyunlar─▒d─▒r. Genellikle ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ i├žinde yer al─▒r. G├╝nl├╝k ya┼čam─▒m─▒z da ├žo─čunlukla g├Ârme duyusu yoluyla hareket ederiz. Bu duygu devreden ├ž─▒kar─▒ld─▒─č─▒nda di─čer duyular daha ├žok kullan─▒lmaya ba┼član─▒r. Bu nedenle di─čer duyularla ilgili ├žal─▒┼čmalar g├Âz├╝ kapal─▒ olarak yapt─▒r─▒l─▒r. Lider dokunma duyusu arac─▒l─▒─č─▒ ile d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ devreye sokmak ├╝zere , bir ├Ârt├╝ alt─▒na saklad─▒─č─▒ objelere grup ├╝yelerine tek tek dokunmalar─▒n─▒ ve hissetmelerini ister. ÔÇśBoynu , elini,bi├žimini ,sertli─čini alg─▒lamaya ├žal─▒┼č─▒r.ÔÇÖ der . ├ľrt├╝ a├ž─▒l─▒r , herkes se├žmi┼č oldu─ču objenin ├Ân├╝ne oturur. Nesneyi eline alarak ona hayal g├╝c├╝n├╝ katarak yeni ├Âzellikler y├╝kler. Hangi ama├žla , ni├žin , nerede , nas─▒l kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âyler. G├Ârme duyumuzu en ├žok kulland─▒─č─▒m─▒z halde g├Âzlerimizi yeterince kullanmay─▒z. G├Ârme duyusunu ayr─▒ca ├žal─▒┼čt─▒rmak gerekir. ─░yi g├Âzlemci olmak i├žin , ayr─▒nt─▒y─▒ yakalamak ├╝zere duyusunu ├žal─▒┼čt─▒ran oyunlara da yer verilmelidir.

G├Ârme ├çal─▒┼čmalar─▒
─░┼čitme ├çal─▒┼čmas─▒
Koku ├çal─▒┼čmas─▒

9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR

Sosyal ya┼čama ili┼čkin konular ├Âzellikle draman─▒n alan─▒na girer. ─░nsanlar belli bir ├ževrede ya┼čarlar. S├╝rekli ileti┼čim ve etkile┼čim halindedirler. Sosyal ya┼čam─▒n canland─▒r─▒lmas─▒ i├žin otob├╝s ortam─▒ , hastahane , terminaldeki karma┼ča ortam─▒ , resmi dairedeki tela┼č gibi ortamlar , durumlar ├žal─▒┼čma i├žine al─▒nabilir. Do─čru ve ger├žek├ži olan roller desteklenir. Gerekirse oyunlar kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒lmal─▒ olarak yeniden oynan─▒r. Kar┼č─▒la┼čt─▒rmal─▒ rol oynama , do─čru ve ger├žek├ži olan─▒ buldurmak amac─▒ ile yap─▒l─▒r. Abart─▒l─▒ , yapmac─▒k oynanan roller ├žocuklar─▒n do─čru ve ger├žek├ži yan─▒ kazan─▒lmas─▒ gereken davran─▒┼č─▒ g├Ârmesi i├žin ├žok uygun de─čildir. Ancak oyuna e─čitsel boyut kazand─▒rmak ├╝zere her rol├╝ de─či┼čik bi├žimlerde oynamak do─čru bir yakla┼č─▒m olabilir.

Sosyal ya┼čama ili┼čkin oyunlara a┼ča─č─▒daki ├Ârnekler verilebilir:

1. Grup serbest bir ┼čekilde etkinlik alan─▒nda dola┼č─▒rken ├Â─čretmen , ├Â─črencilere y├Ânergeler vererek ├žal─▒┼čmay─▒ ba┼člat─▒r. Ayaklar─▒n─▒z─▒n alt─▒nda ├že┼čitli meyveler , sebzeler var. Bunlar rengarenk , taptaze ve ho┼č kokuludur. Can─▒n─▒z istiyor , a─čz─▒n─▒z sulan─▒yor. Ancak yiyemiyorsunuz. Sadece dokunabiliyorsunuz. Aralar─▒nda dola┼č─▒yorsunuz. Hem y├╝r├╝yorsunuz , hem de elinize al─▒p at─▒yorsunuz. Al─▒n , at─▒n. Al─▒n , at─▒n ÔÇŽ Yava┼č at─▒n.

2. ÔÇś Belediye Otob├╝s├╝ndesiniz. ÔÇÖ lider taraf─▒ndan verilen bu konunun ├Â─črencilerce an─▒nda oynanmas─▒ istenir. ├ťstlenilecek rollerin ┼čunlar olmas─▒ beklenir:
* k├Âyden yeni gelen ┼ča┼čk─▒n yolcu
* ├Âz├╝rl├╝ bir yolcu
* hamile bir kad─▒n
* okula giden ├Â─črenciler
* ┼čof├Âr , vb.

10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR

─░mgeler hemen her zaman nesnel , resimsel birer g├Âr├╝nt├╝d├╝r, bir t├╝r zihinsel resimdir. ├çocu─čun imgelerle d├╝┼č├╝nme gibi temel bir gereksinimi okulda k─▒s─▒tlanmaktad─▒r. ├ç├╝nk├╝ e─čitim sistemimizde s├Âzel anlat─▒m egemendir. Zihinsel s├╝re├žlerden biri olan d├╝┼č├╝nme s├╝recinde imgelerden yararlan─▒r─▒z. D├╝┼č├╝nme olay─▒ , yaln─▒zca kavramlarla d├╝┼č├╝nme de─čildir. Ya┼čant─▒ , deney ve alg─▒lar─▒m─▒z─▒n ├žo─ču imgelere dayal─▒d─▒r. Fikirleri ├ža─čr─▒┼čt─▒ran ve d├╝┼č├╝nceyi resimle┼čtiren zihnimizde olu┼čan say─▒s─▒z imgelerdir. Yarat─▒c─▒ drama etkinliklerinde ├žocuk ├ževreyle etkile┼čim i├žine girerek imgelem g├╝c├╝n├╝ ger├žekle┼čtirir. Ya┼čant─▒lar─▒ndan elde etti─či sonu├žlar yoluyla eski imgelerini se├žerek , tekrar d├╝zenleyerek yenileriyle birle┼čtirir ve buradan kavramlara ge├žerek yeni fikirler ├╝retir. ├ç─▒k─▒┼č noktas─▒ olarak nesneler , s├Âzc├╝kler , m├╝zikler kullan─▒labilir. Nesnelerden yola ├ž─▒k─▒larak yap─▒lan dokunma duyusunu geli┼čtirici oyunlar , seslerin ├ža─čr─▒┼čt─▒rd─▒klar─▒n─▒ canland─▒rma , resimsel olarak g├Âz ├Ân├╝ne getirme ve seslerle ├Âyk├╝ yaratma ├žal─▒┼čmalar─▒ bu t├╝r drama a┼čamalar─▒d─▒r. Klasik m├╝zikle d├╝┼čsel yolculuklar yapmak , d├╝┼čsel ortamlarda kendi oyunlar─▒n─▒ oynamak , ├žocu─čun kendisini ├Âzg├╝rce ifade etmesini ve ba─č─▒ms─▒z hareket etmesini sa─člar.

11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI

Oyun kurmak , ├žocuk oyunlar─▒nda kullan─▒lan bir deyimdir. ├çocuk , oynayaca─č─▒ oyunu kendisi belirler, d├╝┼č├╝ncelerini arkada┼člar─▒na a├žar , grubu olu┼čturur ve bilinen bir oyunu birlikte oynarlar. Bu bir oyun kurmad─▒r. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒n─▒n grubun kayna┼čt─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol├╝ vard─▒r. S─▒n─▒f ortam─▒nda bildikleri oyunlar─▒ birbirine ├Â─čretmeleri ├žocuklardan istendi─činde , kendi oyunlar─▒n─▒ kendileri kurmu┼č olurlar. Drama s├╝recinde bir oyun kurmak s├Âz konusu oldu─čunda , ├Â─čretmen oynataca─č─▒ oyunu konusunu ├╝nitelerden veya o g├╝nlerde s─▒n─▒fta ya┼čanm─▒┼č bir sorundan yola ├ž─▒karak ├žocuklarla birlikte saptayabilir. Oyun kurmada ba┼čvurulabilecek bir yol da grup ├╝yelerinin an─▒lar─▒n─▒n oynanmas─▒d─▒r. Her grup kendi i├žinde bir arkada┼č─▒n─▒n ├Ânemsedi─či bir an─▒s─▒n─▒ dinler ve bunu oynar. Okula geldi─či ilk g├╝n , karne ald─▒─č─▒ g├╝n , tatilde ya┼čad─▒─č─▒ bir durum veya arkada┼člar─▒ ile payla┼čmak istedi─či ├Âzel bir an─▒ oyun konusu olabilir.

12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )

Pandomim ÔÇśgenellikle bir masal─▒ , bir ├Âyk├╝y├╝ sadece bedensel devinimlerle iletme sanat─▒ ya da arac─▒d─▒r.ÔÇÖ Diye tan─▒mlan─▒r. Jest ve hareketler konu┼čmadan ├Ânce gelir. K├╝├ž├╝k ├žocuklar istek ve duygular─▒n─▒ , korkular─▒n─▒ s├Âzc├╝klerle ifade etmeyi ├Â─črenmeden ├Ânce jestler ve hareketlerle bildirirler. Pandomimler genellikle ├Â─čretmenin y├Ânlendirilmesiyle yap─▒l─▒r. Y├Ânlendirme komutlar─▒ de─či┼čik duygu durumlar─▒ i├žermelidir. Bu pandomimler ─▒s─▒nma yap─▒labilece─či gibi imge ve devinim oyunlar─▒ i├žinde de yer alabilir.

Baz─▒ Atas├Âzleri veya Deyimler ─░le Pandomim ├çal─▒┼čmas─▒

├ľ─čretmen , ├že┼čitli atas├Âzlerini k├╝├ž├╝k ka─č─▒tlara yazar ve katlayarak bir torbaya atar. B├╝t├╝n ├Â─črenciler torbadan bir ka─č─▒t ├žeker. Ka─č─▒ttaki yaz─▒lar , yaz─▒ld─▒─č─▒ ┼čekli ile konu┼čmadan canland─▒r─▒l─▒r.

Baz─▒ Atas├Âzleri ve Deyimler:
* Dilimde t├╝y biti
* Ayaklar─▒ma kara su indi
* Sa├ž─▒n─▒ s├╝p├╝rge etti
* G├Âz├╝n├╝ d├Ârt a├ž
* T├╝ylerim diken diken oldu
* Okulu asmak
* Ayaklar─▒ geri geri gitmek
* A├ž ay─▒ oynamaz
* Kafas─▒ bozulmak
* Kafas─▒n─▒ ta┼člara ( duvara ) vurmak
* Aya─č─▒n─▒ yorgan─▒na g├Âre uzatmak
* Ba┼č─▒na ├žorap ├Ârmek
* Ba┼č─▒n─▒ ba─člamak
* Surat asmak
* Y├╝z vermek
* A─čz─▒ var dili yok
* A─č─▒z aramak

13. KUKLA

Kukla ile yap─▒lan canland─▒rma oyunlar─▒ dramaya katk─▒ sa─člayabilir. Kukla oyunundaki konu ve konu┼čmalar , ikili diyalo─ča dayal─▒ ├Âyk├╝ler ├Â─čretmen taraf─▒ndan se├žilir. Kukla ├žal─▒┼čmalar─▒nda malzeme olarak, ka─č─▒t kuklalar ve kartonlara ├žizilmi┼č hayvan resimleri kullan─▒labilir. Bu materyaller ├Â─črencilerle birlikte de haz─▒rlanabilir. Sahne olarak ters ├ževrilen bir masa ve basit bir perde gibi s─▒n─▒f i├ži ara├žlardan yararlan─▒l─▒r. ├ľ─črencinin kendi oynatt─▒─č─▒ kuklan─▒n karakterine girmesi , onun duygular─▒n─▒ anlamas─▒n─▒ ve empati kurmas─▒n─▒ sa─člar.

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

KONULAR
1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA
2. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI
3. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI, KURGULANMASI
4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI
5. ETK─░NL─░KLER─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA

Drama iyi bir organizasyon ister. ─░yi bir planlamayla hedeflenenlere kolayca ula┼č─▒r. Drama etkinlik plan─▒ haz─▒rlarken etkinlikte verilmek istenen ama├žlar g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmal─▒d─▒r. E─čer , ├Â─čretmen etkinli─či dikkatli bir ┼čekilde planlarsa ve grupta ne yap─▒lmas─▒ gerekti─čini biliyorsa , hedefe daha kolay ula┼čabilir.

Konu : Genellikle konu bir ba┼čl─▒k olarak verilir. ├ľrne─čin ; Mevsimler.
Hedefler : ├ľ─čretmen her etkinlik i├žin ├Â─črencilere kazand─▒rmak istedi─či davran─▒┼člar─▒ ve bilgileri belirler.
─░├žerik : Planlanan hedeflere varmay─▒ sa─člayabilecek ├Âyk├╝ ya da senaryo taslaklar─▒ndan olu┼čur.
Oyunun Ge├žece─či Ortam : Dram konusunun ge├žti─či ( d├╝┼čsel ) mekan , olay─▒n ya┼čand─▒─č─▒ yerdir.
├ľ─čretmenin Rol├╝ : Drama liderinin , ├Â─črenci grubunu ve oyunun ak─▒┼č─▒n─▒ y├Ânlendirmek amac─▒yla zaman zaman girece─či roller bulunabilir.

Etkinlik plan─▒nda ├Â─čretmene y├Ânelik olarak dikkat edilecek di─čer noktalar ┼čunlard─▒r :

1. Konu se├žimi: ├çocuklara neyi ├Â─čretmek istiyorsunuz?
2. Mekan se├žimi: Dramay─▒ hangi d├╝┼čsel ortamda ger├žekle┼čtirmek istiyorsunuz?
3. Çocukların rolleri: Çocuklar hangi rolleri oynayacaklar?
4. ├ľ─čretmenin rol├╝: ├ľ─čretmenin alaca─č─▒ roller nelerdir?
5. Draman─▒n odak noktas─▒: ├ç├Âz├╝lecek problem nedir?

7 ÔÇô 11 ya┼č─▒ndaki ├žocuklar ;
1. Olaylar─▒ , g├Âzlemlerini ve deneyimlerini anlatabilir.
2. Sonu├žlar─▒ tahmin edebilir, olas─▒l─▒klar─▒ tart─▒┼čabilir.
3. D├╝┼č├╝nce ve davran─▒┼člar─▒n─▒n nedenlerini a├ž─▒klayabilir.
4. Yorumlar yaparak anlad─▒klar─▒n─▒ g├Âsterebilir.
5. Tart─▒┼čma sonu├žlar─▒n─▒ mant─▒kl─▒ de─čerlendirmeye d├Ân├╝┼čt├╝rebilir.
6. Girdikleri role uygun dili kullanabilir.

├ľ─čretmenin dramadaki kendi rol├╝ hakk─▒nda sormas─▒ gereken sorular a┼ča─č─▒daki gibi ├Ârneklendirilebilir:
1. Toplumun k├╝lt├╝r de─čerleri , davran─▒┼č kal─▒plar─▒ gibi k├╝lt├╝rel de─či┼čkenlikleri biliyor muyum?
2. Hangi ortamda , hangi ko┼čullarda ya┼čayan , ne t├╝r ├Ân yarg─▒lara sahip olan , hangi de─čerleri
benimseyen ├Â─črencilerle birlikteyim?
3. Sosyal sorunlar─▒m─▒z nelerdir , nerelerde , hangi ko┼čullarda ya┼č─▒yoruz , biliyor muyum?
4. ├çocuklar─▒n geli┼čim ├Âzelliklerini biliyor muyum?
5. Bu ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n olay ve olgular─▒ nas─▒l bir g├Âzle g├Ârd├╝klerini biliyor muyum?
6. Bu ders i├žinde hangi ├Â─črenmeleri sa─člayaca─č─▒m?
7. Drama s├╝recinde hangi rolleri ├╝stlenece─čim?
8. Oyunlar─▒n ak─▒┼č─▒nda olu┼čacak rolleri nas─▒l da─č─▒taca─č─▒m?
9. S├╝recin olu┼čumuna g├Âre hangi d├╝zenlemeleri yapabilirim?

7. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI

En ideal olan─▒ ├Âzel bir drama salonunun bulunmas─▒d─▒r. B├Âyle bir salonun bulunmad─▒─č─▒ yerlerde ├Â─črencilerin y├╝z y├╝ze bakacaklar─▒ , tehlikesiz geni┼č bir alan olu┼čturulur. S─▒n─▒f ta kullan─▒labilir. Dikkat edilmesi gereken di─čer ├Ânemli noktalar ise ; konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan uzak bir alan olmas─▒d─▒r.

Alan─▒n d├╝zenlenmesinde ┼ču kurallara uyulmal─▒d─▒r:
* ├çal─▒┼čman─▒n yapt─▒r─▒laca─č─▒ yerin belirlenmesi ,
* ├çal─▒┼čma ortam─▒n─▒n konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan ar─▒nd─▒r─▒lmas─▒ ,
* Kullanacak materyallerin haz─▒r bulundurulmas─▒ ,
* ├ľ─črencilerin aksesuar sand─▒─č─▒ndaki malzemelerden istedi─či kadar yararlanmas─▒n─▒n sa─članmas─▒ gerekir .

8. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI , KURGULANMASI

Temas─▒ ya da konusu ( ├Âyk├╝s├╝ ) belirlenmi┼č bir etkinlik i├žin b├Âl├╝mlerin kurgulanmas─▒ ve baz─▒ tekniklerin kullan─▒lmas─▒ gerekir. Bu ├žal─▒┼čma , bir dersi de─čil , birka├ž haftal─▒k s├╝reyi hatta t├╝m bir d├Ânemi de kapsayabilir.

1. ├ľyk├╝n├╝n olu┼čturulmas─▒ :
2. ├ťzerinde odaklanacak an─▒n se├žimi :
3. Bu an─▒ canland─▒rmak ├╝zere gruplardaki her kat─▒l─▒mc─▒ bir rol ├╝stlenir ve donar :
4. Bu an─▒n ├Âncesinde ne oldu─ču tart─▒┼č─▒l─▒r ve bu kez bunu g├Âstermek ├╝zere yeni bir tablo olu┼čturur :
5. Bundan sonra ,belirlenen an─▒n sonras─▒nda neler olabilece─či tart─▒┼č─▒l─▒r :
6. Gruplar isterlerse tek tek , o an─▒n ├Âncesi .o an ve o an─▒n sonras─▒ olmak ├╝zere yeniden ve bir kez
daha , h─▒zl─▒ olarak tablolar─▒n─▒ olu┼čturabilirler.
7. Kat─▒l─▒mc─▒lar olu┼čturduklar─▒ tablolardaki rolleri i├žin birer c├╝mle bulurlar :
8. Canland─▒rma i├žin her grubun tablolar─▒ndan ├Âyk├╝n├╝n i├žeri─čine en uygun olanlar grubun ├Ânerileriyle se├žilir.

4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI

Etkinli─čin Ad─▒: D─▒┼čar─▒da ne var ?
Hedefler: 1.Yarat─▒c─▒ imgelemin desteklenmesini sa─člayabilme
2.Dil geli┼čimine yard─▒mc─▒ olabilme
Materyal: Konuya uygun materyaller kullan─▒l─▒r. Oyun alan─▒ da ona g├Âre d├╝zenlenir.

Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

├çocuklar s─▒n─▒f i├žinde da─č─▒n─▒k olarak ayakta dururlar. ├ľ─čretmen ;
* Ritm e┼čli─činde ileri do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Ritm e┼čli─činde geriye do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Oldu─ču yerde h─▒zl─▒ ve yava┼č y├╝r├╝meler ,
* Ba┼č─▒ yava┼č├ža sa─ča sola ├ževirme , yukar─▒ a┼ča─č─▒ e─čmeler ,
* Omuzlar─▒ i├žeri d─▒┼čar─▒ ├ževirme ,
* El ve ayak bileklerini ├ževirme gibi ├žal─▒┼čmalar yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen , bunlara kat─▒labilece─či ba┼čka
─▒s─▒nmalarda tasarlayabilmelidir.

Kayna┼čt─▒rma ├žal─▒┼čmalar─▒

Ortaya ├Â─črenci say─▒s─▒ndan az sandalye koyulur. ├ľ─črencilerin m├╝zik e┼čli─činde sandalyelerin ├ževresinde d├Ânmeleri ya da dans etmeleri ve m├╝zik durunca sandalyelere oturmalar─▒ istenir.

Uygulama

├ľ─čretmen , ├Â─črencilere g├Âzlerini kapamalar─▒n─▒ ve bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmelerini s├Âyler. Tan─▒nan belli bir s├╝re sonunda her ├Â─črenci yan─▒ndaki arkada┼č─▒na g├Ârd├╝klerini anlat─▒r. S─▒rayla ├žocuklar pencereden g├Ârd├╝klerini anlat─▒rken , hangi ortamlarda , nas─▒l bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ oynayarak canland─▒r─▒rlar.

De─čerlendirme ( G├Âzden Ge├žir ve Tart─▒┼č )

Lider , yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda ki rollere ili┼čkin a├ž─▒k u├žlu sorular sorarak bir tart─▒┼čma ortam─▒ yarat─▒r. ├ľ─čretmen iyiye, k├Ât├╝ye karar verici bir durumda olmamal─▒d─▒r.

* Arkada┼člar─▒m─▒z hayal g├╝├žlerini kulland─▒lar m─▒?
* Hangi pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ hemen anlayabildiniz mi ?
* Oynarken ne hissettiniz? Neler ya┼čad─▒n─▒z?
* Herhangi bir g├╝├žl├╝k ├žektiniz mi? nerede g├╝├žl├╝k ├žektiniz? Gibi sorularla etkinli─čin tart─▒┼č─▒lmas─▒ ve g├Âzden ge├žirilmesi ger├žekle┼čtirilir.

5. ETK─░NL─░─×─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

Drama e─čitimin yap─▒s─▒ ve i├žeri─či gere─či , geleneksel bir e─čitim dizgesini ├Âl├žme ve de─čerlendirme ara├žlar─▒yla drama e─čitiminin geli┼čtirmeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ ├Âl├žmek pek olanakl─▒ g├Âr├╝lmemektedir. De─čerlendirme , e─čitimde yarat─▒c─▒ drama etkinliklerin uygulamas─▒nda ├Ânemli bir a┼čamad─▒r. ├ľl├žme y├Ântemlerinin baz─▒lar─▒ draman─▒n do─čas─▒na uyarlanarak uygulanabilir. ├ľrne─čin , test y├Ântemini kullan─▒lmas─▒ uygun de─čilken , ├Â─črencinin dersteki geli┼čimini izleyecek g├Âzlem formlar─▒ olu┼čturulmas─▒ ya da yap─▒lan herhangi bir etkinli─čin ard─▒ndan , uygun olan zamanlarda ya da ├Â─črencilerin iste─či do─črultusunda tart─▒┼čmalar a├ž─▒lmas─▒ ve soru ÔÇô yan─▒t tekni─činin kullan─▒lmas─▒ uygun olabilir. ├ľ─čretmenin a├ž─▒lan bu tart─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├Â─črencilere y├Âneltebilece─či ÔÇś ne ya┼čad─▒n─▒z ?ÔÇÖÔÇś neler hissettiniz ÔÇÖ , ÔÇś nerelerde g├╝├žl├╝k ├žektiniz ÔÇÖ gibi sorular ├Â─črenciler taraf─▒ndan yaz─▒l─▒ ya da s├Âzl├╝ olarak yan─▒tlanabilir. Bu sorulardaki ama├ž , ├Â─črencinin kendini ├žok y├Ânl├╝ ve yarat─▒c─▒ bir bi├žimde ifade edebilmesidir. ├ľ─čretmen , ├Â─črenciyi bu t├╝r ortama haz─▒rlayan bir arac─▒ durumundad─▒r.
Drama ├ľ─čretmeninin ├ľzellikleri ÔÇÖ b├Âl├╝m├╝nde de anlat─▒ld─▒─č─▒ gibi , ├Â─čretmen de─čerlendirme a┼čamas─▒nda da esnek , ho┼čg├Âr├╝l├╝ ve sab─▒rl─▒ olmal─▒ , ├Â─črenciye zaman tan─▒mal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , s├╝rekli olarak ├Â─črencileri desteklemeli ve olumlu bir bi├žimde oyuna kat─▒lmaya y├Ânlendirmelidir. Drama dersinin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒ ├Â─čretmenin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒na ba─čl─▒d─▒r. Drama e─čitiminde ├Â─črenciler ; sesler , imgeler , hareketler, s├Âzc├╝kler ve bi├žimler yaratarak olaylara ili┼čkin d├╝┼č├╝ncelerini ve d├╝nyaya bak─▒┼č a├ž─▒lar─▒n─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒┼č─▒rlar. Drama ├Â─čretmeninin , ├Â─črencileri de─čerlendirmesine ─▒┼č─▒k tutmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan a┼ča─č─▒da say─▒lan de─čerlendirme say─▒lar─▒ dikkate al─▒nmal─▒.

De─čerlendirme Sorular─▒;

*Dramaya aktif olarak kat─▒l─▒yor mu?
*Dramaya kat─▒l─▒mda istekli mi?
*Drama dersine y├Ânelik olarak olumlu bir tutuma sahip mi?
*Dramaya kat─▒l─▒rken i┼čbirli─či i├žerisinde mi?
*─░kili , k├╝├ž├╝k gruplara ya da t├╝m s─▒n─▒fla birlikte ├žal─▒┼čabiliyor mu?
*Is─▒nma oyunlar─▒na rahatl─▒kla kat─▒labiliyor mu?
*S├Âzel ya da s├Âzel olmayan yollarla kendini ifade edebiliyor mu?
*Duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ , olaylar─▒ ifade etme yetene─či geli┼čiyor mu?
*Drama yolu ile giri┼čkenli─či geli┼čiyor mu?
*─░leti┼čim kurma becerileri art─▒yor mu?
*Konu┼čtu─ču dili kullanma yetene─či geli┼čiyor mu?
*Problem ├ž├Âzme ve karar verme yetisi geli┼čiyor mu?
*Do─ča├žlama oyunlar─▒ oynamaya istekli mi?
*An─▒nda , kendili─činden davranabiliyor mu?
*Somut ÔÇô soyut aras─▒nda ili┼čki kurabiliyor mu?
*Sembolik g├Âsterimleri alg─▒lay─▒p aktarabiliyor mu?
*Yarat─▒c─▒ ve hayal g├╝c├╝ne dayal─▒ roller ├╝retebiliyor mu?
*Bireysel yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ ve hayal g├╝c├╝n├╝ drama ortam─▒na t├╝m├╝yle aktarabiliyor mu?
*Bedenini ( ses , jest , mimik ve s├Âzel olarak ) roldeki ya da ├Âyk├╝deki duygu ve hareketlere uygun
olarak ifade edebiliyor mu?
*Kuklay─▒ kullanarak bir karakter yaratabiliyor mu?
*Rol oynama ve pandomime y├Ânelik oyunlara kat─▒lmaya istekli mi?
*Bir rol├╝n i├žine girip oynayabiliyor mu ve rol i├žinde sahne yapabiliyor mu?
*Grup ├Ân├╝nde ya da gerekirse seyirci ├Ân├╝nde oynayabilme rahatl─▒─č─▒na sahip mi?
*Grupla birlikte d├╝┼člerini , duygular─▒n─▒ ve rollerini tart─▒┼čabiliyor mu?
*Kendisini ve gruptaki di─čer ki┼čileri olumlu bir bi├žimde ele┼čtiriyor mu?
Esin Duman

DRAMA
Drama, e─čitim ve ├Â─čretimde yeni bir olu┼čumdur. Ezbere dayal─▒ bir e─čitim ├žocu─čun zihinsel geli┼čimini, ara┼čt─▒rmas─▒n─▒, payla┼čmay─▒ ├Â─črenmesini engeller. Drama ise , ├žocu─ču geli┼čtiren yeti┼čtiren ba┼čl─▒ ba┼č─▒na bir e─čitim alan─▒d─▒r. Drama ile oyun i├ž i├žedir. Drama oyunun pek ├žok ├Âzelli─čini bar─▒nd─▒r─▒r. Oyun, ├žocuk i├žin yemek, i├žmek kadar ├Ânemlidir. Oyun; ├žocu─čun ├ževresiyle ilgi kurmas─▒n─▒,duygular─▒n─▒ d─▒┼ča vurmas─▒n─▒,deneyim kazanmas─▒n─▒ , e─členmesini , dinlenmesini , rahatlamas─▒n─▒ ve problemlerini ├ž├Âzmesini sa─člar. Drama ;bireyler aras─▒nda dolays─▒z bir ileti┼čim ve etkile┼čim sa─člar. Drama bir olay─▒,oyunu,ya┼čant─▒y─▒ tiyatro tekniklerinden yararlanarak,geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r.
Yarat─▒c─▒ drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒ i├žinde,├Â─črencilerin bir ya┼čant─▒y─▒,bir kavram─▒,ders ├╝nitelerinden belli konu yada temalar─▒ ya┼čayarak,canland─▒rarak,oynayarak ├Â─črenmelerini sa─člayan bir s├╝re├ž, e─čitsel bir ortamd─▒r. Bu arada eski bilgiler yeniden g├Âzden ge├žirilir,sorgulan─▒r,yeni bili┼čsel ve duyu┼čsal ├Âr├╝nt├╝ler i├žinde peki┼čtirilir . Drama surecinde ├žocuk;g├Âzlem,deneyim,duygu ve bilgilerini canland─▒rarak ya┼čar.

1.TEMEL KAVRAMLAR

Dramada s─▒kl─▒kla kullan─▒lan kavramlardan ├Ânemlileri ┼čunlard─▒r :

a. Yarat─▒c─▒l─▒k
b. Dramatik oyun
c. Dramatizasyon
d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )
e. Rol oynama
f. Do─ča├žlama
g. ─░leti┼čim
h. Etkile┼čim

a. Yarat─▒c─▒l─▒k

1. Yarat─▒c─▒l─▒k insana ├Âzg├╝ bir yeti ve yetenektir. Yeter ki insanlar bunun fark─▒na varabilsin. Yarat─▒c─▒ olmak i├žin bir dahi olmak gerekli de─čildir. Yarat─▒c─▒l─▒k, insan ya┼čam─▒n─▒n t├╝m y├Ânlerinde yer alan temel bir yetenektir.

2. Drama insanlara bu ├Âzelliklerini fark ettirir. Yeteneklerinin fark─▒nda olan ve onlar─▒ kullanmaya ├žal─▒┼čan insanlardan ├žekinilmemelidir. Bu ifade ┼čekilleri s├Âzl├╝ ve yaz─▒l─▒ olabildi─či gibi dans , resim , tiyatro , m├╝zik , edebiyat,┼čiir ┼čeklinde de ger├žekle┼čebilir. Yada matematik,fizik,kimya,biyoloji gibi bilgilerin eklenmesiyle ke┼čiflerde bulunmak ┼čeklinde ortaya ├ž─▒kabilir.

3. Yarat─▒c─▒l─▒─ča bir s├╝re├ž, bir ki┼čilik ├Âzelli─či yada s├╝re├ž sonunda ortaya ├ž─▒kan sonu├ž ( ├╝r├╝n ) a├ž─▒s─▒ndan yakla┼č─▒labilir. E─čitimciler a├ž─▒s─▒ndan s├╝re├ž daha ├Ânemlidir. ├ç├╝nk├╝ yarat─▒c─▒ bir e─čitsel s├╝re├ž sonunda ara┼čt─▒r─▒c─▒, ├Âzg├╝r d├╝┼č├╝nen, sorular soran bireye ula┼č─▒r. Yarat─▒c─▒ ki┼čilerde ├Â─črenmeye haz─▒r olma, anlat─▒mda ak─▒c─▒l─▒k, d├╝┼č├╝ncede esneklik ve ├Âzg├╝rl├╝k, sab─▒r,merak, sezgi,hayal g├╝c├╝,deneme,ara┼čt─▒rma,s─▒nama,bulma,kal─▒plardan kurtulma ve yeni fikirler ├╝retme en belirgin ├Âzelliklerdir. ÔÇśGenel olarak yarat─▒c─▒l─▒k ;daha ├Ânceden kurulmam─▒┼č ili┼čkileri kurabilme,b├Âylece yeni d├╝┼č├╝nce ┼čemas─▒ i├žinde,yeni ya┼čant─▒lar,deneyimler,yeni d├╝┼č├╝nceler ve yeni ├╝r├╝nler ortaya koyma durumudur.ÔÇÖ D├╝┼č├╝nce kal─▒plar─▒ d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmak hem bireye hem de etkile┼čim i├žinde olanlara ├Ânemli a├ž─▒l─▒mlar sa─člar.

Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ Engelleyen Etmenler
─░nsan─▒n yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ engelleyen en ├Ânemli etmenleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz ;

* Bireyin kendini tan─▒mamas─▒
* Eksikliklerini ve fazlal─▒klar─▒n─▒ bilmemesi
* Bilgiye ula┼čmay─▒ bilmemesi
* Ezberci e─čitim ve ├Â─čretim
* Yurtta┼č olma sorumluluklar─▒n─▒ tan─▒mamas─▒
* Ya┼čam─▒ yeterince anlamland─▒ramam─▒┼č olmas─▒
* Kendini ifade etme yetisinin geli┼čmemi┼č olmas─▒
* Toplumda var olan durum ve kurallara uyma zorunlulu─ču
* Rahat─▒na d├╝┼čk├╝n olmas─▒
* Kendini yeterince ├Âzg├╝r hissetmemesi
* Konu hakk─▒nda yeterli bilgiye sahip olmamas─▒
* Kendini g├╝vende hissetmemesi
* Yenilgiye u─čramaktan, alay edilmekten ve yanl─▒┼č yapmaktan korkmas─▒
* Belli bir otoriteye ba─č─▒ml─▒ olmas─▒
* Yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n d├╝nyada pek az ki┼čiye ├Âzg├╝ bir yetenek oldu─čunu d├╝┼č├╝nmesi

Ayr─▒ca kalabal─▒k s─▒n─▒f ortam─▒, esnek olmayan ├Â─čretmenler, ├Â─črencilere s├Âz hakk─▒ tan─▒mamas─▒,k─▒sacas─▒ demokrasiye dayanmayan s─▒n─▒f ortam─▒ gibi etmenlerde yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller. Bunun yan─▒nda ailenin ve yak─▒n ├ževrenin,├žocu─ču k─▒s─▒tlamak ├žocu─čun d├╝┼č├╝nce ve sorunlar─▒na de─čer vermemek, do─ča ile ileti┼čimini engellemek , ├žocu─čun yapt─▒klar─▒n─▒ yanl─▒┼č ve sa├žma bulmak,denetlemek,┼čiddet kullanmak,azarlamak,belli kal─▒plara sokmaya zorlamak gibi davran─▒┼člar─▒ da yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ engeller.

Yarat─▒c─▒l─▒k A┼čamalar─▒
1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi
2. Kulu├žka d├Ânemi
3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi
4. Ger├žekle┼čme yada do─črulama d├Ânemi

1. Haz─▒l─▒k d├Ânemi :bu d├Ânemde sorun,gereksinim yada ger├žekle┼čtirilmek istenen ┼čey saptan─▒r,tan─▒mlan─▒r. ├ç├Âz├╝m i├žin gereken bilgi ve malzeme toplan─▒r ve bunlar ├ž├Âz├╝m├╝n ge├žerlili─či i┼člerlili─či bak─▒m─▒ndan ├Âl├ž├╝tlere vurulur.

2. Kulu├žka d├Ânemi :sorundan ├ž─▒karak geriye gidilir. Bu d├Ânem,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒ndaki gibi dakikalarca s├╝rebilece─či gibi haftalar yada y─▒llar boyuda s├╝rebilir.

3. Ayd─▒nlanma d├Ânemi :d├╝┼č├╝n├╝ler yarat─▒c─▒l─▒─ča bir temel olu┼čturmak ├╝zere zihinden do─čarlar bu a┼čama ├žo─čunlukla anl─▒kt─▒r,m├╝thi┼č bir i├ž g├Âr├╝ler zenginli─či i├žinde geli┼čir,birka├ž dakika yada bir ka├ž saat s├╝rer.

4. Ger├žekle┼čme d├Ânemi ( Do─črulama D├Ânemi ):ayd─▒nlanma a┼čamas─▒nda ortaya ├ž─▒kan ne ise,onun gereksinimleri kar┼č─▒lay─▒p kar┼č─▒layamayaca─č─▒n─▒n,haz─▒rl─▒k a┼čamas─▒nda saptanm─▒┼č ├Âl├ž├╝lere uyup uymamayaca─č─▒n─▒n anla┼č─▒lmas─▒ ve g├Âsterilmesi i├žin yap─▒lan bir dizi etkinliktir.

b. Dramatik Oyun

├çocuklar─▒n ├ževrelerinde ke┼čfettikleri t├╝m karakterleri ve hareketleri taklit ettikleri ├Âzg├╝r bir ortamda oynanan oyundur. Dramatik oyun i├žinde ├žocuk kendini ifade eder. ├çocu─čun ilgisine g├Âre tekrar oynanabilir. ├ľrne─čin;evcilik,doktorculuk gibi oyunlar i├žin dramatik s├Âzc├╝─č├╝ eyleme dayal─▒ olmas─▒,hareketli oyun ve canland─▒rmalara yer verilmesi a├ž─▒s─▒ndan kullan─▒lmaktad─▒r. Dramatik oyun anl─▒kt─▒r,s├╝resi belli de─čildir. Temel olarak ├Âyk├╝nmeye dayan─▒r.

c. Dramatizasyon

Dramatizasyon t─▒pk─▒ drama gibi bir eylemselle┼čtirmedir. Rol oynama y├Ântemi ile i├ž dramalar─▒n g├Ârselle┼čtirilmesidir. Bir metni d├╝z anlat─▒mdan ├ž─▒kar─▒larak ya┼čamda ger├žekle┼čme ┼čeklinin bulunmas─▒,bu tutumun bir beceri halini almas─▒ y├Ân├╝nde ├žal─▒┼čma yap─▒lmas─▒d─▒r. Yada bir konu,bir olay yada durumun roller verilmesi yoluyla ve hareket,mimik,jest ve s├Âzlerle canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. ├çocu─čun bedensel,zihinsel,duyu┼čsal,sosyal ve k├╝lt├╝rel t├╝m ├Âzelliklerini geli┼čtirir,├žocu─ču hayata haz─▒rlamaya ├žal─▒┼č─▒r.

d. Drama ( Yarat─▒c─▒ Drama )

Drama ve dram kavramlar─▒n─▒n daha eski ve k├Âkl├╝ kavramlar oldu─ču belirtilmi┼čti. B├Âyle bir yarat─▒c─▒l─▒k e─čitimi;

* E─čitimde
* Resim,m├╝zik,tiyatro,dans,┼čiir,edebiyat gibi ifade becerilerinin geli┼čtirilmesinde.
* Bireyin kendini tan─▒mas─▒ ve olanaklar─▒n─▒ kullanmas─▒ becerilerinin geli┼čmesinde kullan─▒l─▒r.
* Psikolojide drama kullan─▒m─▒na psikodrama bilindi─či gibi sosyolojide de sosyodrama s├Âz├╝ kullan─▒l─▒r.

Draman─▒n dramatizasyondan ayr─▒ld─▒─č─▒ ├Ânemli noktalar ┼čunlard─▒r; dramatizasyonda rolleri da─č─▒tan ve oynatan bir ├Â─čretmen vard─▒r. Dramada birlikte yarat─▒lan oyun s├╝re├žlerine kar┼č─▒n,dramatizasyonda belirlenmi┼č roller verilir,do─ča├žlamaya yer verilmez,kendili─čindenlik de pek yer almaz. ├çocuk hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir,├žocu─čun duygu ve heyecan─▒ artar. Bunlar─▒ yaparken s├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒ geli┼čir,yeni bilgiler edinir. ├ľ─črenci dramada yarat─▒c─▒ bir s├╝rece girer ÔÇśdrama; bir insan─▒n kendi kendine ve ba┼čkalar─▒yla olan ili┼čkilerin t├╝m├╝ne denir. Kendi kendine olan─▒na i├ž drama,ba┼čkalar─▒yla ileti┼čim ve etkile┼čim eylemine d─▒┼č drama denir. ─░nsanlar─▒n d├╝alist ( iki ruhlu ) bir yap─▒da olmamalar─▒ i├žin,i├ž dramalar─▒yla d─▒┼č dramalar─▒n─▒n ├Ârt├╝┼čmesi sa─članmal─▒d─▒r. ─░├ž drama,bireyin ├žocuklu─čundan g├╝n├╝m├╝ze de─čin bilgi birikimi ile olu┼čur.

e. Rol Oynama

─░nsanlar ya┼čant─▒lar─▒n─▒n her d├Âneminde,her an─▒nda bir rol oynarlar. Rol,bir bak─▒ma incelemek,analiz etmek,do─čruyu aramakt─▒r. Bir oyunda rol oynamak demek oyundaki bir karakterin duygular─▒n─▒,d├╝┼č├╝ncelerini canland─▒rmak demektir. Asl─▒nda insanlar ya┼čamlar─▒nda her an her zaman yeni bir rol oynarlar. Her duruma kar┼č─▒ yeni roller yarat─▒rlar. ├çocuk oyunlar─▒nda rol oynamaya en iyi ├Ârnek evcilik oyunlar─▒d─▒r. ├ľyk├╝lenme ve pandonim rol oynamaya ba┼člaman─▒n kolay yoludur. Polis,doktor,├Â─čretmen,┼čof├Âr gibi ki┼čilerin yorgun,sinirli,k─▒zg─▒n,ne┼čeli vb. hallerini canland─▒rmak s├Âz konusu olabilir. Rol oynama hi├ž bir zaman bir film veya tiyatro oyundaki karakterin ayn─▒ bi├žimde canland─▒r─▒lmas─▒ de─čildir. Rol yapman─▒n daha geli┼čmi┼č bi├žimi , ger├žek hayatta hen├╝z ya┼čanmam─▒┼č rolleri ├╝stlenerek , ya┼čam─▒n daha ilerideki a┼čamalar─▒na haz─▒rlanmaktad─▒r. Draman─▒n ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ rol oynama olu┼čturur. Bir ├žocuk oyununda ba┼čar─▒l─▒ olan ├žocuk, rol oynama konusunda cesur ve giri┼čken olmayabilir. ├ç├╝nk├╝ rol oynayarak ki┼čilik s─▒rlar─▒n─▒ d─▒┼čar─▒ vuraca─č─▒ndan korkar. Arkada┼člar─▒n─▒n onun ├Âzel yanlar─▒n─▒ ├Â─črenerek kendisi ile alay edeceklerinden ├žekinir. Zaaflar─▒n─▒n ba┼čkalar─▒na e─člence olaca─č─▒n─▒ zanneder.

f. Do─ča├žlama

Do─ča├žlama , belli bir haz─▒rl─▒k ├╝zerine kurulan , b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de grup dinami─činden yararlan─▒larak olu┼čturulan rol oynamalar , oyunlar ve benzeri s├╝re├žlerdir. Do─ča├žlama , ├Â─črenciye sosyal olaylardaki ger├že─če uygun davran─▒┼člar─▒ canland─▒rmas─▒ i├žin f─▒rsat verdi─či gibi , ger├žek ya┼čamda kar┼č─▒la┼čaca─č─▒ durumlara da haz─▒rl─▒kl─▒ olmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan geni┼č olanaklar sunar. Do─ča├žlama insan─▒n davran─▒┼člar─▒nda ├Ânemli bir y├Ânlendirici ├Âgedir. Birbirini tan─▒mayan iki insan─▒n birbiri ile kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ndaki davran─▒┼člar─▒ bir t├╝r do─ča├žlama olarak g├Âr├╝lebilir. Demek ki do─ča├žlama , an─▒nda ortaya ├ž─▒kan bir durum olmaktan ├žok , belli kural ve kal─▒plara g├Âre de─či┼čen , de─či┼čtirilebilen davran─▒┼člar , olu┼čumlard─▒r. An─▒nda yarat─▒l─▒rm─▒┼č gibi g├Âr├╝nse de belli haz─▒rl─▒k s├╝re├žlerini bar─▒nd─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n oyun oynamalar─▒ da bir t├╝r do─ča├žlamad─▒r. ├çocuklar─▒n ilk ba┼člarda hareket ederken ve konu┼čurken ak─▒c─▒ olmayabilirler .Zamanla grubu tan─▒rlar , kendilerine ve di─čerlerine g├╝venleri artar , d├╝┼č├╝ncelerini s├Âzlerle , hareketlerle rahat bir ┼čekilde ifade ederler.

g. ─░leti┼čim

Duygu , d├╝┼č├╝nce ya da bilgilerin s├Âz , devinim , yaz─▒ , g├Âr├╝nt├╝ , vb. arac─▒l─▒─č─▒yla ba┼čkalar─▒na aktar─▒lmas─▒ ve payla┼č─▒lmas─▒d─▒r.

h. Etkile┼čim

Toplumdaki insanlar birbiri ile ili┼čkilidir. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ ileti┼čim ve etkile┼čim hem birey hem de grup i├žin son derece ├Ânemlidir. ─░nsanlar ve gruplar birbiriyle ├žok say─▒da ili┼čki kurarlar. Etkile┼čim bu kar┼č─▒l─▒kl─▒ ili┼čkiler i├žinde ge├žerlidir. ├ľncelikle sosyal etkile┼čim kar┼č─▒l─▒kl─▒ olmay─▒ gerektirir. Bundan dolay─▒ da etkile┼čim ileti┼čimde son derece ├Ânemlidir. Etkileme durumu ile anlat─▒lmak istenen , bireylerin birbirlerinin duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini tutumlar─▒n─▒ , ilgilerini , al─▒┼čkanl─▒klar─▒n─▒ , de─čer yarg─▒lar─▒n─▒ , yarat─▒c─▒ drama s├╝recine katmalar─▒ , payla┼čmalar─▒ , payla┼čt─▒klar─▒n─▒ de─či┼čik a├ž─▒lardan denetlemeleri ve bunlar─▒n sonucunda elde edilenleri ├ževreleriyle b├╝t├╝nle┼čtirmeleridir.

2.OYUNUN ├ľNEM─░

Oyun , ki┼čili─čin geli┼čimi s├╝resince di─čer insanlarla payla┼čarak , taklit ederek ger├žekle┼čtirilen ve ya┼čam─▒n temel dayana─č─▒ olan ├Ânemli bir etkinliktir. Oyun ortamlar─▒ , ├žocukluktan ba┼člayarak her ya┼čtan insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif ald─▒─č─▒ ortamlard─▒r. Oyun , ├Â─črencinin hayal g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir , dil geli┼čimini sa─člar , insanlar aras─▒ etkile┼čimi artt─▒r─▒r. ├çocu─čun , kendi bedenini tan─▒mas─▒na yard─▒mc─▒ olur , dikkatini toplamas─▒n─▒ sa─člar. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra oyun , ├žocu─čun ├ževreyi ger├žek y├Ânleriyle tan─▒ma ve ara┼čt─▒rmas─▒n─▒ , yeti┼čkin rollerini g├Âzlemlemesini , karar verme ve mant─▒k y├╝r├╝tme yetene─čini geli┼čtirmesini sa─člar. ├çocuk , oyun sayesinde fazla enerjisini iyi y├Ânde kullanmay─▒ ├Â─črenir. Oyun , tarih boyunca hem ├žocuklar─▒n hem de b├╝y├╝klerin ileti┼čim arac─▒ olmu┼čtur. ─░ki ├žocuk yan yana geldi─činde , g├Âz g├Âze bak─▒┼čarak birlikte oynamak istediklerini i┼čaretini verirler. Az sonra ne oynayacaklar─▒n─▒ kararla┼čt─▒r─▒rlar. Oyun ayn─▒ zamanda zaman ge├žirme ve e─člence arac─▒d─▒r. ├çocu─čun duygular─▒n─▒ , ruhsal ├žat─▒┼čmalar─▒n─▒ , e─čilimlerini , d├╝┼člerini , isteklerini ve ├ževresel etkinliklerini i├žine al─▒r . ├çocuk oynad─▒─č─▒ oyunda problemlerini , sevincini , ├Âfkesini , nefretini ifade eder. Oyunun b├╝y├╝leyici bir etkisi vard─▒r . Oyun kurallar─▒ ba─člay─▒c─▒d─▒r. Ku┼čkuya yer b─▒rakmaz . Kurallar bozulunca b├╝t├╝n oyun ├ž├Âker. Oyun kurallar─▒n─▒ ├ži─čneyen oyun d─▒┼č─▒nda kal─▒r. Ciddi bir i┼č olarak benimsememekle birlikte oyuncu yo─čun ┼čekilde ve tamamen kendini oyuna verir.

├çocuk oyunlar─▒n─▒n baz─▒ ├Âzelliklerini ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz :

1. Oyun ├žocu─čun serbest etkinlik alan─▒d─▒r. Oyunun belli ba┼čl─▒ amac─▒ yoktur
2. Oyunda ki nitelik ve konular ├žocu─čun geli┼čimine ba─čl─▒ olarak zaman i├žinde farkl─▒l─▒k g├Âsterir.
3. Oyunun tekni─či her ├žocu─ča g├Âre de─či┼čir.
4. Oyun , ├žocu─čun duygular─▒n─▒ do─čal olarak ifade etmesini sa─člar.
5. Baz─▒ oyunlarda bir ├že┼čit ÔÇś al─▒┼čt─▒rma ÔÇÖ i┼člevi bulunur .
6. Oyunlar ├žo─čunlukla bilinen ya┼čant─▒lar─▒n yeniden ya┼čanmas─▒ veya ya┼čant─▒lar─▒n s├╝rd├╝r├╝lmesi olarak
g├Âr├╝l├╝r.
7. Beceri ister.
8. Cesaret ister.

3. DRAMA ÔÇô OYUN ─░L─░┼×K─░S─░

Drama ; bir s├Âzc├╝─č├╝ , kavrama , bir ya┼čant─▒y─▒ , bir olay─▒ oyun veya oyunlar geli┼čtirerek canland─▒rmakt─▒r. Bireyler aras─▒ do─črudan etkile┼čime dayan─▒r. Oyun , geli┼čimin ve b├╝y├╝menin temel bir arac─▒d─▒r. Oyun olmadan etkili bir ya┼čam ve sa─čl─▒kl─▒ bir geli┼čmeden s├Âz edilemez. Oyun ├žocuk i├žin yemek , i├žmek kadar ├Ânemli bir etkinliktir. Drama s├╝reci i├žinde ├že┼čitli oyunlarda yer alabilir. ├çocuk , oyunda ben , sen ve biz kavramlar─▒n─▒ ├Â─črenir . Payla┼čma , yard─▒mla┼čma , yenme ve yenilmeyi ya┼čayarak ├Â─črenir ,Oyun k─▒z erkek ├žocuklar aras─▒ndaki ayr─▒m─▒n , ├žeki┼čmenin azalmas─▒n─▒ sa─člayabilir. G├╝ven duyma , karar verme , ileti┼čim kurma drama ile oyun aras─▒nda ki ortak noktalard─▒r. Draman─▒n k├Âkeninde oyun kavram─▒ bulundu─čuna g├Âre e─čitimde dramada da k├╝lt├╝rel ve evrensel oyunlardan yararlan─▒l─▒r . Oyunda ki etkile┼čim ile toplumsal ger├žeklikte ki etkile┼čimin benzer olmas─▒ , oyunun e─čitimde drama da kullan─▒lmas─▒na neden olmu┼čtur. E─čitim de drama grupla yap─▒lan oyunsu s├╝re├žlerdir. Grup i├žinde ki bireyler belli bir konuyu irdeler, oynar , yeniden g├Âzden ge├žirir ve rolleri de─či┼čtirirler. Drama da dikkati toplayarak ve yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ geli┼čtirerek d├╝┼č├╝nmenin bilgiye ge├ži┼čini sa─člamak ├Ânemli bir hedeftir. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒ drama da temel al─▒n─▒r. E─čitim de drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda pek ├žok ama├ž i├žin oyuna ba┼čvurulur. Oyunu birlikte tasarlama, kurallar─▒ birlikte belirleme , birlikte oynama gibi ├Âzellikler e─čitimde drama da kullan─▒l─▒r. Drama da grup i├žerisinde daha k├╝├ž├╝k gruplar ve bireyler vard─▒r. Fikir al─▒┼čveri┼či yarg─▒lamay─▒ ve de─čerlendirmeyi beraberinde getirir. Yarg─▒lama ve de─čerlendirme belli sentezlere g├Ât├╝r├╝r. Birey kendini b├Âyle bir grup i├žerisinde g├╝vende hisseder. Kendini tan─▒r , grubu tan─▒r , grupla uyumlu bir ├žal─▒┼čma ortam─▒na girer. Draman─▒n ve oyunun i├ž i├že oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝rsek drama lideri ( ├Â─čretmeni )ÔÇÖ nin ├žocuk oyunlar─▒n─▒ iyi bilmesi yerinde olur.

4. DRAMANIN ├ľNEM─░

Drama, tiyatro,sinema,dans gibi ki┼čiyi aktif k─▒lan bir aland─▒r. Drama insan─▒ ku┼čat─▒r ve geli┼čtirir. E─čitim ve ├Â─čretimde ├Â─čretmenler pek ├žok konuda dramadan yaralan─▒rlar. Rol oynama, yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemli ara├žlar─▒ndan biridir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ├žocu─ču ba─č─▒ms─▒z davranmaya, ho┼čg├Âr├╝l├╝ olmaya, demokratik olmaya ve yarat─▒c─▒ bir ki┼čilik kazanmaya y├Âneltir. Ayr─▒ca , drama,e─čitimin de─či┼čik basamaklar─▒nda yer alan di─čer disiplinlerin pek ├žo─čunda bir y├Ântem olarak uygulanabilir. Drama yoluyla ├Â─črenme ├žabukla┼čt─▒r─▒l─▒r ,etkinle┼čtirilir. Bu ├žal─▒┼čmalar ├Â─črencinin s├Âzc├╝kleri ,tutum ve davran─▒┼člar─▒ ,devinimleri ve ya┼čam durumlar─▒n─▒ anlamland─▒rmas─▒n─▒ sa─člar.

E─čitimde yarat─▒c─▒ draman─▒n ├Ânemini ┼ču ┼čekilde ├Âzetleyebiliriz ;

a. ─░mgelem ( hayal ) g├╝c├╝n├╝ geli┼čtirir :
b. Ba─č─▒ms─▒z d├╝┼č├╝nebilmeyi sa─člar :
c. ─░┼č birli─či yapabilme ├Âzelli─čini geli┼čtirir :
d. Sosyal ve psikolojik duyarl─▒l─▒k yarat─▒r :

Bir ki┼činin kendisini kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin yerine koyarak, olaylara onun bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla bakmas─▒, o ki┼činin duygular─▒n─▒ ve d├╝┼č├╝ncelerini do─čru olarak anlamas─▒n─▒ ve hissetmesini ve bu durumun ona iletilmesi s├╝recine empati ad─▒ verilir.
e. D├Ârt temel dil becerisini ( konu┼čma , dinleme, okuma , yazma ) kazand─▒r─▒r,dilin kullan─▒m alanlar─▒n─▒ ve kalitesini zenginle┼čtirir :

Dil geli┼čimi ile ilgili hedeflenenler ┼ču ┼čekilde belirlenmi┼čtir :

* Konu┼čmada g├╝ven
* Konu┼čma becerisinde geli┼čme
* S├Âzc├╝k da─čarc─▒─č─▒nda geli┼čme
* D├╝┼č├╝ncelerin yaz─▒l─▒ ve s├Âzl├╝ anlat─▒m─▒nda geli┼čme
* Dinleme becerisinde geli┼čme
* Farkl─▒ sosyal rol ve stat├╝lere ili┼čkin de─či┼čik dil bi├žimlerini kullanabilme
* Okuma becerisini geli┼čtirme
* Yazma becerisini geli┼čtirme

f. S├Âzel olmayan ileti┼čimin ├Â─črenilmesini sa─člar.
g. Yarat─▒c─▒l─▒k ve estetik geli┼čimini sa─člar.
h. Etik de─čerlerinin geli┼čmesine olanak sa─člar.
i. Kendine g├╝ven duyma ,karar verme becerilerinin geli┼čmesini sa─člar.
j. Farkl─▒ olay ve durumlarla ilgili deneyim kazand─▒r─▒r.
k. Kaslar─▒n─▒ hareket ettiren yeni y├Ântemleri bulmay─▒,denemeyi ve bedenini ├žok y├Ânl├╝ geli┼čtirmeyi
sa─člar.
l. ├çevresindeki canl─▒ ve cans─▒z varl─▒klar─▒ tan─▒ma ve alg─▒lamay─▒ ├Â─čretir.
m. Hata yapma korkusu olmaks─▒z─▒n yeni davran─▒┼člar geli┼čtirmeyi sa─člar.
n. Sanat formlar─▒na duyarl─▒l─▒k g├Âstermeyi sa─člar.
o. ├ľzellikle do─ča├žlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda i├ž tepi ve d├╝rt├╝lerden yaralanmay─▒ ├Â─čretir.
p. Duygunun sa─čl─▒kl─▒ bir ┼čekilde bo┼čal─▒m─▒ndan yararlanmay─▒ sa─člar.( Bu kontroll├╝ bir birey i├žin olduk├ža
├Ânemlidir.)Duygunun denetlenmesi ,onun bast─▒r─▒lmas─▒ anlam─▒na gelmez. B├╝t├╝n insanlar zaman
zaman hissettikleri ├Âfke,korku,kayg─▒,k─▒skan├žl─▒k,darg─▒nl─▒k gibi duygular─▒n─▒ bu temalar─▒n ifade edildi─či
oyunlarda rol alarak bo┼čaltabilir ve gerilimden kurtulabilirler.
q. ├ľncelikle kendini tan─▒mas─▒n─▒ sa─člar.
r. Kendinde bulunan ├Âzelliklerle ba┼čkalar─▒n─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rabilmeyi sa─člar.
s. Ba┼čkalar─▒ ile benzerliklerini ke┼čfetmesini sa─člar.
t. Kendinde geli┼čtirmek istedi─či yanlar─▒yla ilgilenmesini ,kendini ele┼čtirebilmesini sa─člar.
u. Kendini ifade etmede gerek duydu─ču kaynaklara ula┼čma gereklili─čini fark ettirir.
v. Bilgiye ula┼čmaya ve onu kullanmaya istekli duruma gelir.
w. Kendini ifade etmede g├╝ven kazan─▒r.

5. DRAMA ARAÇ VE GEREÇLERİ

Ara├ž, gere├ž ve materyaller draman─▒n ayr─▒lmaz par├žas─▒d─▒r. Ara├ž ve gere├žler rol oynamada ve do─ča├žlamalarda bireyin dikkatinin odakla┼čmas─▒nda ( konsantrasyon ) yerinde kullan─▒ld─▒─č─▒nda yararl─▒ i┼člev ├╝stlenir.
Drama dersinin yap─▒laca─č─▒ s─▒n─▒f ortam─▒nda ( drama odas─▒nda ) ┼ču ara├ž ve gere├žler bulunabilir:├çantalar,eski s├╝s e┼čyalar─▒,y├Âresel giysiler,├že┼čitlitak─▒lar,meslekgiysileri.┼čapkalar,baston,fular,ba┼čl─▒klar,maskeler,ayakkab─▒lar,yelekler , makyaj malzemeleri .toplar vb. Dramada konsantrasyon sa─člamak ve i┼členen konuyla ilgili bir atmosfer yaratabilmek i├žin,klasik m├╝zik,de─či┼čik uluslardan al─▒nan etnik m├╝zik ├Ârnekleri,pop m├╝zik,├ža─č─▒n yeni m├╝zik ak─▒mlar─▒ olarak bilinen elektronik m├╝zik. ├çizme ve boyamada draman─▒n etkisini artt─▒r─▒r , ├Â─črencinin dikkatinin yo─čunla┼čmas─▒n─▒ sa─člar. G├Ârsel materyaller , eski foto─čraflar , kartlar , gazete k├╝p├╝rleri , dergilerden kesilmi┼č resim ve foto─čraflar , slaytlar , tepeg├Âz projekt├Âr vb. etkinlik ├Âncesi ├Â─čretmen (lider) taraf─▒ndan haz─▒rlanabilecek olan materyallerdir . ├ľ─čretmen , malzeme sa─člamada y├Ânetimle , di─čer ├Â─čretmenlerle , velilerle,├ževredeki ├že┼čitli i┼čyerleri ve kurumlarla iyi ili┼čkiler kurarak destek alabilmelidir. Ara├ž gere├žsizde drama yap─▒labilece─či asla unutulmamal─▒d─▒r. Gerekti─činde ├Â─črencinin , ├╝st├╝ndeki giysileri , sa├ž─▒ , eli , aya─č─▒ ├že┼čitli ama├žlarla iste─če ve yarat─▒c─▒l─▒─ča g├Âre kullan─▒labilir. Kitapl─▒klarda bir gereksinim olarak drama ile ili┼čkilendirilmeli drama dergisinde ├Â─črenci, bilgiye gerek duyulan noktalarda k├╝t├╝phaneden yararlanmaya , kayna─ča ula┼čmaya , kaynak tarayabilmeye , eri┼čti─či bilgiyi uygulamada kullanmaya ├Âzendirilmelidir. Bu a├ž─▒dan kitapl─▒kta drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir ba┼čvuru merkezi olarak ara├ž ve gere├žten say─▒labilir.

B- DRAMA ─░LKELER─░ VE A┼×AMALARI

KONULAR

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

2. DRAMA ─░LKELER─░
a. Drama Oyun ─░lkeleri
b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ilkeleri
c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

3. DRAMA A┼×AMALARI
a. Is─▒nma
b. Kayna┼čt─▒rma
c. Uygulama
d. Tar─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )
e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

1. DRAMA ├ľ─×RETMEN─░N─░N ├ľZELL─░KLER─░

├ľ─čretmen , ├žocu─čun oyun arkada┼č─▒d─▒r. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ ; ho┼čg├Âr├╝l├╝ , yarat─▒c─▒ , ├Âzg├╝rce kendini ifade edebilen bireyler yeti┼čtirmeye y├Âneliktir . Drama s├╝recinin temel ├Âgesi insand─▒r. Drama ├Â─čretmeni , drama s├╝recinin temellerinden ve ├Ânemli ├Âgelerinden biridir. Drama s├╝recinde ilk hareketi veren , sunan ve de─čerlendiren ├Â─čretmendir. Dramada liderlik en zor g├Ârevlerden biridir. Her an beklenmeyen yeni bir oyunsu olu┼čum ortaya ├ž─▒kabilir. Yarat─▒c─▒ draman─▒n y├Ântem , s├╝re├ž ve esaslar─▒na ge├žmeden ├Ânce drama ├Â─čretmeninin ├Âzelliklerinin bilinmesinde yarar vard─▒r.

Bu ├Âzellikler ┼č├Âyle s─▒ralanabilir :
1. Drama ├Â─čretmeni konu┼čtu─ču dili do─čru kullanmal─▒d─▒r.
2. Drama ├Â─čretmeninin oyunculuk konusunda giri┼č niteli─činde bir e─čitim almas─▒ gereklidir.,
3. Bireylerle ve grupla u─čra┼čan drama ├Â─čretmeninin , grupta ├ž─▒kabilecek sorunlara ├ž├Âz├╝m yollar─▒ bulma konusunda psikolojik bilgilere sahip olmas─▒ gereklidir.
4. Drama ├Â─čretmeni ├Â─črencilerin yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini kullanmalar─▒na ve deneyerek ├Â─čretmenlerine f─▒rsat verici etkinlikler yapt─▒rmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen , ├žocuklar─▒ oldu─ču gibi kabul etmeli ve kendi duygular─▒n─▒ ifade etmelerine , tart─▒┼čmalar─▒na f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r.
6. Drama ├Â─čretmeni ├žal─▒┼čmaya ba┼člamadan ├Ânce yapaca─č─▒ i┼čleri planlayarak s─▒n─▒fa girmelidir.
7. Drama ├Â─čretmeni , oyunlar─▒ izlerken daha sonraki oyunlar─▒ ve bunlar─▒n i├žerece─či mesajlar─▒ d├╝┼č├╝nmelidir.
8. Drama ├Â─čretmeni. , drama etkinli─či s─▒ras─▒nda grup dinami─čini ve dikkat yo─čunla┼čmas─▒n─▒ etkinli sonuna kadar ayn─▒ d├╝zeyde tutmaya ├Âzen g├Âstermelidir.
9. Drama da t├╝m├╝yle kusursuzluk ya da do─čruluk ve yanl─▒┼čl─▒k aranmayaca─č─▒ , drama ├Â─čretmeni taraf─▒ndan asla unutulmamal─▒d─▒r.
10. Drama ├Â─čretmeni , mesle─činde ├Âzg├╝r olmal─▒d─▒r.
11. Drama ├Â─čretmeni , ├žocuklar─▒n kendilerini ke┼čfetmelerine f─▒rsat tan─▒mal─▒d─▒r. Sonu├žlar─▒ s├Âyleyerek ve ├ž├Âz├╝m yolunu a├ž─▒klayarak , bu ke┼čfetmeyi engellememelidir.
12. Drama ├Â─čretmeni ; iyi bir dost , iyi bir s─▒rda┼č , iyi bir arkada┼č olmal─▒d─▒r. Her ├Â─črenciyi e┼čit olarak d├╝┼č├╝nmeli , rahat hareket edecekleri ├Âzg├╝r bir ortam haz─▒rlamal─▒d─▒r.
13. Drama ├Â─čretmeni ; sab─▒rl─▒ , tutarl─▒ , ho┼čg├Âr├╝l├╝ , g├╝ler y├╝zl├╝ , anlay─▒┼čl─▒ olmal─▒ , grubun g├╝venini kazanmal─▒d─▒r.
14. De─či┼čmeye a├ž─▒k , geli┼čmeye elveri┼čli , esnek bir ki┼čili─če sahip olmal─▒d─▒r.
15. ├ľ─čretmen , gerekli durumlarda farkl─▒ meslek uzmanlar─▒ ile ileti┼čime ge├žip i┼čbirli─čine gidebilmelidir. Okul y├Ânetimi , ├Â─čretmenler ve velilerle iyi diyaloglar kurabilmelidir.
16. Drama ├Â─čretmeni , grup dinami─činin ayarlanmas─▒ gereken durumlarda m├╝dahale edebilmeli , s├╝recin ak─▒┼č─▒n─▒ do─čru ve tutarl─▒ bi├žimde de─či┼čtirebilmek i├žin yarat─▒c─▒ g├╝c├╝n├╝ kullanabilmelidir.
17. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črenciden ald─▒─č─▒ her t├╝rl├╝ tepkiyi do─čru ve tutarl─▒ bir bi├žimde g├Âzleyip yorumlamal─▒d─▒r.
18. Drama ├Â─čretmeni , ├Â─črencilerde oyuna kar┼č─▒ bir gereksinim do─čurmal─▒ ; s├Âylenceler ( efsaneler ) , masallar , ger├žek olaylar ile onlar─▒ g├╝d├╝lemeli ve kendi yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ ortaya koymalar─▒na f─▒rsat vermelidir.
19. Her ├Â─črencinin duygular─▒n─▒n , d├╝┼č├╝ncelerinin ├Ânemli oldu─čunu unutmamal─▒d─▒r.
20. Drama ├Â─čretmeni alan─▒ ile ilgili olarak kendini s├╝rekli geli┼čtirmelidir.

2. DRAMA ─░LKELER─░

a. Drama Oyun ─░lkeleri

Drama dersi,├žocuklar─▒n yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ geli┼čtirmek ├╝zere onlara olanaklar sunar. Yarat─▒c─▒ oyunlar,├žocu─čun t├╝m geli┼čim d├╝zeylerini uyaran ,yarat─▒c─▒ g├╝├žlerini geli┼čtiren,kat─▒l─▒mc─▒,├Â─črenci merkezli etkinliklerdir. E─čitimde drama ayn─▒ zamanda her ya┼č ve de─či┼čik meslekten insan i├žin anaokulundan ba┼člayarak ├Â─čretimin her basama─č─▒nda ve yayg─▒n e─čitimde kullan─▒labilecek e─čitsel ve sanatsal bir y├Ântemdir. Bu ilkeleri ┼č├Âyle s─▒ralayabiliriz:

1. Drama etkinli─čine kat─▒lanlar grup i├ži ├žal─▒┼čmalara haz─▒r olmal─▒d─▒r.
2. Grup i├ži ├žal─▒┼čma s├╝resince insanlar kendilerini rahat ve g├╝venli hissetmelidir.
3. Etkinliklere kat─▒lanlar , yeni ve de─či┼čik ┼čeyler ke┼čfetmeye haz─▒rl─▒kl─▒ olmal─▒d─▒r.
4. Drama etkinli─či , ├žocu─čun ya┼č ve geli┼čim d├╝zeyine uygun haz─▒rlanmal─▒ , etkinlik haz─▒rlan─▒rken
kolaydan zora do─čru ilkesi benimsenmelidir.
5. Drama etkinli─či haz─▒rlan─▒rken , grup i├žindeki di─čer gruplarla tart─▒┼čarak , fikir al─▒┼č veri┼či yapt─▒r─▒lmas─▒na
├Âzen g├Âstermelidir.
6. Drama ├žok genel olarak , seyirciler i├žin oynanmaz .
7. Drama etkinli─činde ├Ânemli olan oyun s├╝recidir.
8. Drama ├žal─▒┼čmas─▒ yap─▒l─▒rken acele edilmemeli.
9. Her drama etkinli─činden sonra etkinlik hakk─▒nda konu┼čulmal─▒d─▒r.
10. Pek ├žok derste drama kullan─▒labilir
11. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda elverdi─čince herkesin kat─▒l─▒m─▒ sa─članmal─▒.
12. Etkinli─če kat─▒lan bireylerin g├Ân├╝ll├╝ olmalar─▒ esast─▒r.

b. Drama Ara├ž ve Gere├žlerini Haz─▒rlama ─░lkeleri :

Dramada ├Âncelikle temel ara├ž , ├Â─črencinin kendisidir.
Ara├ž ve gere├ž haz─▒rlarken ┼ču ilkelere dikkat edilmelidir:

1. Se├žilecek ara├ž ve gere├žler ;├Â─črencinin ekonomik durumuna uygun , o y├Ârede kolay bulunabilir olmal─▒d─▒r.
2. Fiziksel olarak ├Â─črenciye zarar vermemelidir ( kesici , sivri u├žlu , patlay─▒c─▒ olmamal─▒d─▒r. )
3. Alay konusu olacak , ki┼čili─či zedeleyecek nitelikte olmamal─▒d─▒r.
4. Eldeki olanaklara g├Âre fazla zorlanmaya girilmeden haz─▒rlanmal─▒d─▒r.
5. ├ľ─čretmen konuya g├Âre ara├ž ve gerecini haz─▒rlamay─▒ ├Â─črenciden istemeli , birlikte planlayarak ara├ž ve gere├žlerini haz─▒rlayabilmelidir.
6. Ara├ž ve gere├žlerin konsantrasyonu h─▒zland─▒rd─▒─č─▒ unutulmamal─▒ ve birlikte ara├ž ve gere├ž sepeti , kutusu ve sand─▒─č─▒ olu┼čturulmal─▒d─▒r.
7. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler cinsiyet fark─▒ g├Âzetmeksizin ├žocuklar─▒n iste─čine g├Âre kullan─▒lmal─▒d─▒r.
8. Ara├ž ve gere├žler birden ├žok ama├ž i├žin kullan─▒labilir.
9. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler , kaslar─▒n uyum i├žinde ├žal─▒┼čmas─▒na yard─▒mc─▒ olmal─▒ ve hareket ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlamamal─▒d─▒r.
10. Payla┼čma duygusunu desteklemeli.
11. Haz─▒rlanan ara├ž ve gere├žler malzemeler ├Â─črencinin her an ula┼čabilece─či yerde bulundurulmal─▒ ve ├Â─črencinin bunlar─▒ istedikleri etkinliklerde kullanmalar─▒na f─▒rsat verilmelidir.

c. Drama Oyun Alan─▒ Haz─▒rlama ─░lkeleri

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda bir ├žok ├Ânemli etken vard─▒r. Mekan ( alan ) bunlardan en ├Ânemlisidir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ genellikle kapal─▒ mekanda yap─▒l─▒r . S─▒n─▒f , uygun bir salon , hatta m├╝ze ortam─▒ gibi rahat├ža hareket edebilecek mekanlarda ve a├ž─▒k havada da ├žal─▒┼č─▒labilir. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n yap─▒laca─č─▒ ideal alan ;

1. Ayakkab─▒s─▒z ├žal─▒┼čmalar─▒n yap─▒laca─č─▒ , hal─▒ veya ah┼čap parke d├Â┼čeli,
2. Sabit s─▒ralar─▒n olmad─▒─č─▒ ,
3. G├╝r├╝lt├╝ unsuruna kar┼č─▒ gerekli ├Ânlemlerin al─▒nd─▒─č─▒ ,
4. Oyun sergilemeye elveri┼čli ,
5. S─▒cakl─▒─č─▒ ve ayd─▒nlatma ko┼čullar─▒ ├žal─▒┼čma yapmaya elveri┼čli bir ortam olmal─▒d─▒r.

Yaln─▒z , dikkate al─▒nmas─▒ gereken baz─▒ ilkeler vard─▒r.

1. Ortam ├žocu─čun ( ├Â─črencinin ) rahat hareket edebilece─či g├╝venli bir yer olmal─▒d─▒r.
2. Yerin ─▒slak ve kaygan olmamas─▒na dikkat edilmelidir.
3. ├ľ─črencilerin fiziksel olarak zarar g├Ârmemesi i├žin , ├Â─čretmenin ortam─▒ iyice kontrol etmesi gerekir.

3. DRAMA A┼×AMALARI

E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. Grupla yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda belirli bir y├Ântem izlenir. Bu yollar izlenirken ├Â─čretmene b├╝y├╝k g├Ârevler d├╝┼čer.

Drama etkinlikleri yap─▒l─▒rken a┼ča─č─▒daki a┼čamalar izlenir:

a. Is─▒nma : Is─▒nma , e─čitimde draman─▒n ├Ânemli bir a┼čamas─▒d─▒r. Kullan─▒l─▒rsa s├╝recin ba┼č─▒nda yapt─▒r─▒lmas─▒ uygundur. ├ľ─čretmen t├╝m grubun bedenlerini ve duygular─▒n─▒ harekete ge├žirir. Hareket ─▒s─▒nman─▒n ana ├Âgesidir. V├╝cudun eklem yerlerini a├žar,kaslar─▒ yumu┼čat─▒r,rahat bir ├žal─▒┼čma sa─člar. ├ľ─čretmen ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ s─▒n─▒f i├žindeki t├╝m ├žocuklarla yapmal─▒d─▒r. En fazla 10-12 dakika olmal─▒d─▒r. Daha fazla ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapmak,├žocuklar─▒ yorar. Verimli bir ├žal─▒┼čma yapmay─▒ engeller. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zik ve ritm ─▒s─▒nmay─▒ daha da kolayla┼čt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen,─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├žocuklara m├╝zik yada ritm e┼čli─činde y├╝r├╝me,ko┼čma,z─▒plama,itme,├žekme,s├╝r├╝nme,vb. hareketleri yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda as─▒l hedefi g├Âzden ka├ž─▒rmamal─▒d─▒r. Bu hedef do─črultusunda grubu motive etmelidir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─črenci ├Ânce kendini ve bedenini tan─▒r,ke┼čfeder. Duyu organlar─▒n─▒ harekete ge├žirir. Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmen dikkatli olmal─▒d─▒r. Bedeni zorlay─▒c─▒,ters hareketlerden yapt─▒rmal─▒d─▒r. Draman─▒n temel hedefi ; daha ho┼čg├Âr├╝l├╝ , birbirlerini anlayan , daha demokrat insanlar yeti┼čtirmektir.

b. Kayna┼čt─▒rma

├çocuk , kendisini tan─▒d─▒k├ža , kendisi ile ilgili kimi ├Âzellikleri ke┼čfettik├že grupla da ileti┼čime girer. Bu da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bir par├žas─▒d─▒r. ├çocuklar ├Â─čretmenini ├Ânerisiyle g├Âzlerini kapat─▒p belirli bir konuyu d├╝┼č├╝nmeye , kendini dinlemeye y├Ânlendirilebilirler. ├çocuklar─▒n ya─čmur damlas─▒ , kar tanesi , ku┼č t├╝y├╝ olup o hareketleri yapmalar─▒ istenebilir. Bu ├žal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda kurulan ileti┼čim giderek etkile┼čime d├Ân├╝┼č├╝r. Bu d├Ân├╝┼č├╝m , grubu birbirine daha ├žok yakla┼čt─▒r─▒r ├žocuklar birbirini tan─▒d─▒k├ža , birbirine dokunarak ileti┼čim kurarlar. Bu ileti┼čim ├žocukta ve grupta g├╝ven duygusunu geli┼čtirir.

c. Uygulama

Her ya┼čta insan─▒n f─▒rsat bulduk├ža i├žinde olmaktan keyif duydu─ču a┼čama , uygulama a┼čamas─▒d─▒r. Uygulamalarda genellikle s├╝recin nas─▒l geli┼čece─či nereye varaca─č─▒ gruba a├ž─▒lanmaz. Uygulama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n ; beklenenden kapsaml─▒ ,beklenenden daha uzun zaman almas─▒ yarat─▒c─▒l─▒k s├╝recinin i┼člemesine ba─čl─▒d─▒r. B├Âyle bir durumda ├Â─čretmenini dikkat etmesi gereken nokta , oyunlarda kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ gere─činden fazla yormamak , ├žal─▒┼čman─▒n da─č─▒lmamas─▒na dikkat etmektir. ├çocuk ve ergenlerde yap─▒lan uygulamalarda , yarat─▒lan ya┼čam durumlar─▒ yoluyla ├že┼čitli konular─▒n irdelenmesi ; anne , baba ,├žocuk ili┼čkileri ; okul , veli ili┼čkileri ,kent ya┼čam─▒ ve sorunlar─▒ , ├ževre sorunlar─▒ ,vb. konularda , ileti┼čim , bilgilendirme , fikir ├╝retme , ├ž├Âz├╝m bulma gibi ama├žlara y├Ânelmek m├╝mk├╝nd├╝r. K─▒saca drama uygulamalar─▒nda yarat─▒c─▒ yakla┼č─▒m i├žindeki bireyler kendi ya┼čamlar─▒n─▒ daha bilin├žli d├╝zenler , kendilerine g├╝ven ve sayg─▒y─▒ geli┼čtirirler.

d. Tart─▒┼čma ( G├Âzden Ge├žirme ve De─čerlendirme )

Yarat─▒c─▒ dramada tart─▒┼čmalar ; ├žal─▒┼čma ├Âncesinde , ├žal─▒┼čma an─▒nda , ├žal─▒┼čma sonunda veya daha sonra yap─▒labilir. Dranman─▒n a┼čamalar─▒n─▒n her birinin yada bir ka├ž─▒n─▒n ard─▒ndan tart─▒┼čman─▒n a┼č─▒lmas─▒ ; drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda sonu├žtan ├žok s├╝re├ž ├Ânemlidir. Drama a┼čamalar─▒ndan ge├žen kat─▒l─▒mc─▒lar─▒n ├že┼čitli davran─▒┼č bi├žimlerini , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ g├Âzden ge├žirip , i├žsel irdelemeler yapabilmeleri ve kendi ya┼čamlar─▒nda bilin├žli ve isteyerek yeni d├╝zenlemeler olu┼čturulabilmeleri bu de─čerlendirmenin ├Ânemli bir boyutu olu┼čturur.

e. Rahatlama Al─▒┼čt─▒rmalar─▒

Drama etkinliklerine kat─▒lan ├žocuklar─▒n enerjileri en doru─ča ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Bu enerjileri bo┼čaltmak gerekir. Enerjinin bo┼čalt─▒lmas─▒ asl─▒nda ├žocu─ču rahatlamal─▒d─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar ba┼člang─▒├žta ├žocuklar taraf─▒ndan garip kar┼č─▒lanabilir. ├ľ─čretmen bu ├žal─▒┼čmalarda ba┼čar─▒l─▒ olursa ├žocu─ča g├╝ven kazand─▒r─▒r. ├çocuklar─▒n hayal g├╝├žleri geni┼č oldu─čundan rahatlamalar─▒ daha kolayd─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ├žocu─čun d├╝┼č├╝nceleri , rahatlama fikrinden ├žok kendine y├Ânelir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda yap─▒lan fiziksel ve zihinsel hareketler , ├žocu─čun bedeninin , zihninin ve d├╝┼č├╝ncelerinin rahatlamas─▒na yard─▒m eder. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒na ba┼člamadan ├Ânce ├žocuklar─▒n olumlu duygular ta┼č─▒y─▒p ta┼č─▒mad─▒─č─▒ndan emin olmak gerekir. Asl─▒nda ├Â─čretmen drama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda ( ele┼čtiriler , ├Âneriler ve de─čerlendirmeler ) ├žocuklar─▒ rahatlama a┼čamas─▒na haz─▒rlanm─▒┼č olmal─▒d─▒r. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒nda m├╝zi─čin b├╝y├╝k etkisi vard─▒r. ├ľzellikle zihinsel rahatlamaya yard─▒mc─▒ olur. ├çocuklarda rahatlaman─▒n en tipik y├Ântemi yere uzan─▒p yat─▒larak yap─▒lan ├žal─▒┼čmalard─▒r. Bu ├žal─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├žocuklar─▒n g├Âzlerinin kapal─▒ olmas─▒ gerekir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ s─▒ras─▒nda kontrol , ├Â─čretmenin elindedir. Rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ uzun s├╝reli olmamal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , 4. ve 5.s─▒n─▒flarda rahatlama ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir.

├ľrne─čin ;
* Da─č─▒n─▒k olarak y├╝r├╝,
* Omuzlar─▒ bo┼čalt,
* De─či┼čik duygularla y├╝r├╝y├╝n,
* Buras─▒ sinema,
* Parmaklar─▒n─▒n ucunda yaylanarak y├╝r├╝,
* Derin nefes al ,
* Yava┼č yava┼č ortaya do─čru toplan,dur ,
* Kollar─▒n─▒ a├ž, kol boyu aral─▒─č─▒nda a├ž─▒l,
* Nefes al ve nefes al─▒rken kollar─▒n─▒ yukar─▒ kald─▒r,
* Nefesini verirken ip kopmu┼č gibi yere d├╝┼č,
* G├Âzlerini kapat, yere yerle┼č,
* Belini yere ver , ba┼č─▒n─▒ yerle┼čtir , ayaklar─▒n─▒ hareket ettir,
* Nefes al karn─▒n─▒ doldur,b─▒rak,
* Bald─▒r─▒n─▒ yere de─čdir,
* Bacaklar─▒n─▒ ├žek, k─▒r, salla , bacaklar─▒n titresin,
* Avu├žlar─▒n─▒ a├ž , kapa, bileklerini ├žek,
* Kollar─▒n─▒ dirsekten k─▒r, uza, ├žek, salla,
* K├╝rek kemiklerini yerde hareket ettir,
* Nefes al , nefesinin gitti─či yeri d├╝┼č├╝n,
* K├╝├ž├╝k bir hap oldu─čunu d├╝┼č├╝n ve gitti─čin yeri g├Âzle,
* Organlar─▒n─▒ dola┼č,
* Hi├žbir a─č─▒rl─▒─č─▒n yok , bo┼člukta u├žuyorsun, ( klasik m├╝zik ba┼člar.) r├╝zgarla birlikte h─▒zl─▒ bir seyahat yap─▒yorsun , duydu─čun sesleri d├╝┼č├╝n ,kendini dinle , kendini haz─▒r hissetti─čin zaman yava┼č yava┼č sola d├Ân, d├Ârt ayak ol ve otur.

C-DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

KONULAR

1. ISINMA ├çALI┼×MALAR

a. Fiziksel Is─▒nma
b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
c. ─░leti┼čimi Art─▒r─▒c─▒ Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

2. DRAMAT─░ZASYON
3. DRAMAT─░K OYUN
4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )
5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR
6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA
7. TOPLUMSAL KONULARDA DRAMA
8. DUYU ve DEV─░N─░N OYUNLARI
9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR
10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR
11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI
12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )
13. KUKLA

C ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░K T├ťRLER─░

1. ISINMA ├çALI┼×MALARI

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ , rahatlama ve devinim ├žal─▒┼čmalar─▒ olarak ta adland─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalarda ki┼čiye be┼č duyuyu kullanma , g├Âzlem yapma al─▒┼čt─▒rmalar─▒ ile bedensel ve dokunsal al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒l─▒r. Genellikle ├Â─čretmen , se├žti─či konu ├╝zerinde grupla birlikte k─▒sa bir ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmas─▒ yapar . Bu ├žal─▒┼čma ya┼č gruplar─▒na g├Âre de─či┼čir . ├çal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda be┼č duyuyu kullanma , devinime dayal─▒ al─▒┼čt─▒rmalarla bedenini tan─▒ma ve gruba uyum sa─člama etkinlikleri yapt─▒r─▒l─▒r. Bu ├žal─▒┼čmalar , ├Â─črencilerin bedensel a├ž─▒dan kendilerini ve kar┼č─▒s─▒ndakilerini tan─▒mas─▒n─▒ , birbirleriyle ileti┼čim kurmas─▒n─▒ ama├žlar. Rahatlama ve gev┼čeme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ da ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒na girer.

Is─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ ;

1. Duyu┼čsal ve bedensel a├ž─▒dan kendini tan─▒ma ,
2. ─░leti┼čim kurma ve giderek daha ├žok ki┼čili ileti┼čim ve etkile┼čime ge├žme ,
3. Grup dinami─čini olu┼čturmay─▒ sa─člar.

a. Fiziksel Is─▒nma

Hareket , bebelikten itibaren ba┼člar ve bir geli┼čme g├Âsterir. ├çocuklar hoplar, uzan─▒r, ko┼čar, enerjilerini y├Ânlendirecek bu becerilerini geli┼čtirirler. ├çocuk ├Ânceleri hareket ederken b├╝t├╝n bedenini kullan─▒r. Daha sonra bedeninin bu birbirinden farkl─▒ devinim olanaklar─▒ olan par├žalar─▒n─▒ fark eder. ├çocu─ča kendi bedeninin bu ├Âzelliklerini tan─▒mas─▒ i├žin yard─▒m etmek gerekir. S─▒n─▒fta genellikle ├žal─▒┼čmaya t├╝m grupla ba┼član─▒lmas─▒ ├Ânerilir. ├çocuklar ayakta durup, ayaklar─▒n─▒ hafif├že a├ž─▒p yere sa─člam basmal─▒d─▒r. Bedenin herhangi bir yeri gergin olmamal─▒d─▒r. ├ľnce boyun ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r, sonra omuz ve kollar , sonra bel b├Âlgesi ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Kal├ža , dizler ve ayaklarla ├žal─▒┼čmalar tamamlan─▒r. Is─▒nma ba┼čtan aya─ča ya da ayaklardan yukar─▒ do─čru ba┼člat─▒labilir. Bu ─▒s─▒nmalar s─▒ras─▒nda m├╝zik veya ritmik ses kullanarak ├žal─▒┼čman─▒n verimi artt─▒r─▒l─▒r. Soluk, a─č─▒z ve buruna al─▒n─▒p ; kar─▒n bo┼člu─čuna g├Ânderilerek diyafram ├žal─▒┼čt─▒r─▒l─▒r. Bu s─▒rada a─č─▒z a├ž─▒k olmal─▒.
Yukar─▒da anlat─▒lanlara ├Ârnek olabilecek baz─▒ ├žal─▒┼čmalar ┼čunlard─▒r:

1. Elma toplama
Ayaklar omuz geni┼čli─činde a├ž─▒l─▒r , derin bir soluk al─▒n─▒r ve ba┼č m├╝mk├╝n oldu─ču kadar geri konuma getirilir. Bu durumda a─č─▒z hafif├že a├ž─▒kt─▒r. Yukar─▒dan belli bir nokta se├žilir. B├╝t├╝n bedenini gererek ├Ânce sa─č elle sonra sol elle yukar─▒da hedeflenen noktaya parmak u├žlar─▒ ile dokunacakm─▒┼č gibi uzan─▒l─▒r, elma toplarm─▒┼č gibi yap─▒l─▒r.

2. Salyangoz oyunu
Grup s─▒ra olur. Herkes eli ile ├Ân├╝ndeki arkada┼č─▒n─▒n belinden tutar. Grup ritimle y├╝r├╝meye ba┼člar .En ├Ândeki en arkadakini yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r ve ko┼čar . Yakalanan oyundan ├ž─▒kar.

3. Ad s├Âyleyerek top atma
Grup halka olup yere oturur. Herkes kendi ad─▒n─▒ s├Âyleyerek kar┼č─▒s─▒ndakine topu atar. Adlar ├Â─črenildikten sonra herkes kar┼č─▒s─▒ndaki ki┼činin ad─▒n─▒ s├Âyleyerek topu ona atar. Top , en son lidere at─▒larak oyun bitirilir.

4. Top bende de─čil oyunu
M├╝zik e┼čli─činde , e┼čler birbirine d├╝┼čse , ger├žek bir top ya da balon atar . Atarken top bende de─čil diye ba─č─▒r─▒r. Lider m├╝zi─či durdurunca elinde top kalan oyundan ├ž─▒kar. En sona kalan ki┼či oyunu kazanm─▒┼č olur.

5. Haydi tan─▒┼čal─▒m
├ľ─čretmenin el ├ž─▒rpmas─▒yla , kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan ilk insana ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ diyoruz. Daha sonra kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z bir ba┼čka ki┼čiye ÔÇśg├╝nayd─▒nÔÇÖ der ve ad─▒m─▒z─▒ s├Âyleriz.

6. F─▒r├ža
├ľ─čretmen ÔÇśSizler ├╝nl├╝ bir ressam─▒n f─▒r├žalar─▒ olacaks─▒n─▒z ve ├žok de─čerli resimler ├žizeceksiniz. Sizin yapt─▒─č─▒n─▒z resimler sergilenecek ve d├╝nyaca ├╝nl├╝ ressamlar gelip sergiyi gezecekler.ÔÇÖ Der.

ÔÇśF─▒r├žalar aya─ča kalk─▒yor ve ├Ânlerindeki imgesel tuvale do─čru yava┼č yava┼č ilerliyor. ┼×imdi h─▒zl─▒ ko┼čuyoruz (ÔÇŽ), ┼čimdi yava┼čl─▒yoruz(ÔÇŽ). Ka─č─▒d─▒m─▒za z─▒playa z─▒playa ula┼č─▒m ve resmimize ba┼člayal─▒m. ├ľnce ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ ba┼č─▒m─▒zla boyamaya ba┼člayal─▒m(ÔÇŽ),kollar─▒m─▒zla boyayal─▒m (ÔÇŽ),ellerimizle(ÔÇŽ),parmaklar─▒m─▒zla akan boyalar─▒ silelim(ÔÇŽ). S─▒rt─▒m─▒zla resmimize devam edelim (ÔÇŽ),diz kapaklar─▒m─▒zla ,ayaklar─▒m─▒zla , topuklar─▒m─▒zla (ÔÇŽ)ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. ┼×imdi ayr─▒nt─▒lar─▒ yapmak i├žin ├žok duyarl─▒ olan kirpiklerimizle boyayal─▒m (ÔÇŽ),dilimizle d├╝zeltmeler yapal─▒m (ÔÇŽ),burnumuzla renkleri kar─▒┼čt─▒ral─▒m (ÔÇŽ), sa├ž─▒m─▒zla son bir kez ka─č─▒d─▒m─▒z─▒ boyayal─▒m. Resmimiz sergilemek ├╝zere haz─▒r s─▒rt ├╝st├╝ yatal─▒m ve eserimizi seyredelim. M├╝kemmel bir resim ! G├Âzlerimizi kapatal─▒m , sergideki ├žok de─čerli resimler oldu─čumuzu d├╝┼č├╝nelim (ÔÇŽ). ├ťnl├╝ ressamlar sergide sizleri sat─▒n al─▒yorlar(ÔÇŽ).

7. Y├╝r├╝yerek Is─▒nma
Grup ├žember olur , m├╝zik e┼čli─činde liderin y├Ânergesine g├Âre y├╝r├╝meye ba┼člar. Lider : ÔÇś ├çamurda , s─▒rt─▒nda y├╝k varm─▒┼č gibi , s─▒cak kumlarda , y├╝r├╝meye yeni ba┼člam─▒┼č bebek gibi , topallayarak , buz ├╝zerinde , robot gibi , cam k─▒r─▒klar─▒n─▒n ├╝zerinde , pisliklerinin aras─▒nda , ezilmi┼č domateslerin ├╝zerinde , ayaklar─▒nda topuklu ayakkab─▒ ile , huzurlu , korkmu┼č , ne┼čeli , sinirli , vb. y├Ânergeler verir.

8. E┼čini Bul
Gruptakiler ikili e┼čle┼čirler. Lider herhangi bir m├╝zik aletiyle yada elleriyle ritim verir. Gruptakiler e┼člerini b─▒rakarak kar─▒┼č─▒k olarak y├╝r├╝r. Lider ÔÇśe┼čini bulÔÇÖ deyince herkes e┼čini bulup ellerinden tutarak ├ž├Âmelir. Ge├ž oturan ├žift oyundan ├ž─▒kar.

9. Aya─č─▒n─▒ Yerden Kes
Liderin y├Ânergesi do─črultusunda grup yava┼č├ža y├╝r├╝rken , lider ÔÇśaya─č─▒n─▒ yerden kes ÔÇś deyince herkes h─▒zl─▒ca yere oturup ayaklar─▒n─▒ kald─▒r─▒r. Ayaklar─▒n─▒ en son kald─▒ran oyundan ├ž─▒kar.

10. Çamura Batma
Gruptakilerden bir ebe se├žilir. Ebe, gruptakileri kovalar ve dokundu─ču ki┼či donar , bacaklar─▒n─▒ ve kollar─▒n─▒ iki yana a├žar. Di─čer bir oyuncu , donan ki┼činin bacaklar─▒ aras─▒ndan ge├žerse onu ├Âzg├╝rle┼čtirir.

11. Kafesteki Ku┼č
Grup , bir halka olu┼čturur. Grup ├žok b├╝y├╝kse iki halka olabilir. Her halkan─▒n ortas─▒na bir ebe girer ve halkay─▒ yar─▒p ka├žmaya ├žal─▒┼č─▒r. Ancak el ele tutu┼čan oyuncular ebenin alttan yada ├╝stten ka├žmas─▒n─▒ engellemek i├žin kollar─▒n─▒ a┼ča─č─▒ yukar─▒ hareket ettirir. Engellenemeyen ve halkadan ka├žan oyunca yeni bir ebe se├žer.
Dikkat : ( ÔÇŽ ) i┼čareti k─▒sa bir s├╝re beklenilece─čini ifade etmektir.

12. Gazete kapmaca
S─▒n─▒f say─▒s─▒na g├Âre gruplar ├╝├žer , be┼čer ya da yedi┼čerli ayr─▒l─▒r . Lider her bir grubun ├Ân├╝ne bir gazete par├žas─▒ koyar. Gruplar m├╝zik e┼čli─činde gazete ├ževresinde dans ederler . M├╝zik durunca h─▒zla gazetenin ├╝zerine atlarlar . Gazetenin d─▒┼č─▒nda kalanlar oyundan ├ž─▒karlar.

b. Grubun Birbirine Is─▒nmas─▒
Oyun , ├žocuklar─▒n kendini ifade etme yollar─▒ndan biridir. Drama etkinlikleri de ├žocu─čun her alanda kendini daha fazla tan─▒mas─▒na olanak vererek , onun sosyal ya┼čam─▒ndan rahat ve g├╝venli hareket etmesini sa─člar. E─čitimde drama bir grup ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r. ├ľ─črenciler bu nedenle grup dinami─činin olu┼čturulmas─▒na katk─▒da bulunur. ├ľnemli olan drama ├žal─▒┼čmalar─▒na neden kat─▒ld─▒klar─▒n─▒ kavram─▒┼č olmal─▒d─▒r. Drama grubunda birlikte ├╝retme , ya┼čama ve payla┼čma s├╝re├žleri vard─▒r. Grup i├žinde kat─▒l─▒mc─▒lar kendilerini b├Âyle geli┼čtirme f─▒rsat─▒ bulurlar. Drama ├žal─▒┼čmalar─▒ , bireylerde empati duygusunu geli┼čmesi i├žin en rahat ve en uygun ortam─▒ sa─člayabilir. De─či┼čik rolleri alarak farkl─▒ ki┼čiliklere b├╝r├╝nen ├Â─črenci , kendini ve ├ževresini daha kolay tan─▒r.

Grubun yukar─▒daki anlamda birbirine ─▒s─▒nmas─▒ i├žin a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir:
1. G├╝ven y├╝r├╝y├╝┼čleri
2. G├Âz├╝ kapal─▒ ├žember olma
3. G├Âzler kapal─▒ sese y├Ânlenme
4. ┼×apka kimdeyse
5. Kim saklad─▒ bil bakal─▒m
6. ─░kili heykel ├žal─▒┼čmas─▒

c. ─░leti┼čimi art─▒r─▒c─▒ ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒
─░leti┼čim ; bir d├╝┼č├╝ncenin duygunun payla┼č─▒m─▒d─▒r ya da anlamlar─▒ ortak hale getirme s├╝recidir. Darama s├╝re├žlerinde ger├žekle┼čtirilen t├╝m etkinlikler birer ileti┼čim etkinli─čidir . Dramada ├žocuklar ; okuma ve dinlemeyle anlama , konu┼čma ve yazma ile anlatma becerilerini kazan─▒rlar.

Yukar─▒daki anlamda ileti┼čimi art─▒r─▒c─▒ a┼ča─č─▒daki ├žal─▒┼čmalar yap─▒labilir :

1. S─▒ra olu┼čturma
├ľrne─čin ; cadde de kar┼č─▒dan kar┼č─▒ya ge├žerken, birbirini hi├ž tan─▒mayan bir├žok insan ayn─▒ anda trafik lambas─▒nda ki ye┼čil ─▒┼č─▒─č─▒n yanmas─▒n─▒ bekler . Bankada emekli maa┼č─▒ almak i├žin insanlar s─▒raya girerler. ÔÇś ba┼čka hangi durumlarda buna benzer davran─▒┼člar g├Âsterip birlikte hareket ederiz? ÔÇÖ sorusu sorulabilir.

2. Sessiz film
Grup , yar─▒m ├žember bi├žiminde oturur. ├ľ─čretmen , gruptan bir ki┼či ├ža─č─▒r─▒p kula─č─▒na bir s├Âzc├╝k , bir kitap ad─▒ veya bir film ad─▒ s├Âyler ; ondan ses kullanmadan canland─▒rmas─▒n─▒ ister.

3. K├Â┼če kapmaca

2. DRAMAT─░ZASYON

Dramatizasyon daha ├žok yaz─▒l─▒ bir metne dayal─▒ olarak bir konu ya da durumun canland─▒r─▒lmas─▒d─▒r. Dramatizasyon kavram─▒ daha ├Ânce de de─činildi─či gibi , e─čitim tarihimizde , e─čitim programlar─▒nda bir ├Â─čretim y├Ântemi olarak yer alm─▒┼čt─▒r. 1980ÔÇÖli y─▒llardan sonraki e─čitim bilim ├žal─▒┼čmalar─▒nda e─čitimde drama ya da yarat─▒c─▒ drama kavramlar─▒ kullan─▒lmaya ba┼članm─▒┼čt─▒r. Dramatizasyonun anlam─▒ drama kavram─▒na g├Âre daha dard─▒r. Dramatizasyonda ki canland─▒rmalar ├žo─ču zaman bir tiyatro oyunu ├žal─▒┼čmas─▒ gibi belli kurallara ba─čl─▒ olarak y├╝r├╝r. ├ľ─čretmen role girmez , bir y├Ânetmen gibi davran─▒r. Dramatizasyon ├žal─▒┼čmalar─▒ her ya┼čtaki ├Â─črencinin , severek , zevkle kat─▒ld─▒─č─▒ , ilgiyi en ├╝st d├╝zeyde tutan ve olduk├ža yarat─▒c─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciler herhangi bir ├Âyk├╝y├╝ canland─▒r─▒rken , s├Âzel yeteneklerine yan─▒ s─▒ra beden dilini de geli┼čtirirler. Dramatizasyonun uygulamas─▒ ile ilgili olan a┼ča─č─▒daki ├Ârneklerde , ├Â─čretmen ├Âyk├╝lere uygun malzemeyi haz─▒rlar.

3. DRAMAT─░K OYUN

Oyun ve dramatik oyun farkl─▒ kavramlard─▒r. Pek ├žok oyun ├Ânceden bilinse de kendili─činden ortaya ├ž─▒kar . dramatik oyun bir grup oyunudur. Dramatik oyunlar─▒n ba┼člang─▒c─▒ ve sonu olmayabilir. ├çocuklar─▒n kendilerini ifade ettikleri do─čal yollardan biridir. ├çocuklar , oyunlarda ├že┼čitli nesneleri kullanabilirler , onlar─▒ konu┼čtururlar , soru sorarlar ve ya onlarla ilgili olan olaylar─▒ canland─▒r─▒rlar. Dramatik oyunda , ├žocu─čun payla┼č─▒mc─▒ bir insan olmas─▒na yard─▒m eder. ├çocuk kendi d├╝nyas─▒n─▒ yarat─▒r , s─▒k─▒nt─▒lar─▒n─▒ hafifletir.

4. DRAMA ( YARATICI DRAMA )

Drama bir liderin tasarlad─▒─č─▒ ve zaman zaman kendisinin de yer ald─▒─č─▒ bir etkinliktir. ├ľ─črenciye bask─▒ yap─▒lmaks─▒z─▒n ├Âneriler temalar ├žer├ževesinde do─ča├žlama temeline dayan─▒r. Ya┼čanm─▒┼č bir olgu , bir deneyim olarak drama belli bir e─čitsel ama├ž ta┼č─▒makla beraber , tiyatro ├Â─čelerini kullan─▒r ve tiyatro diline ula┼čabilir. Draman─▒n konusu lider taraf─▒ndan ├žocukla birlikte belirlenir. Bir ┼čiiri , ├Âyk├╝ , makale , resim , foto─čraf , m├╝zik vb. konular ├ž─▒k─▒┼č noktas─▒n─▒ olu┼čturabilir.

5. OYUNLAR ÔÇô DO─×A├çLAMALAR

Do─ča├žlama , insan davran─▒┼člar─▒n─▒ y├Ânlendiren ├Ânemli bir ├Â─čedir. Bir ├žocu─čun t├╝m devinimlerini , d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ kullanarak oyun oynamas─▒ da bir do─ča├žlamad─▒r. S├Âzgelimi evcilik oyunlar─▒nda k─▒z ├žocuklar─▒n b├╝y├╝k bir ciddiyetle ve yo─čunla┼čarak annelerini , erkek ├žocuklar─▒n ise babalar─▒n─▒ taklit ederken onlar─▒n yerine kendilerini koymalar─▒ , onlarla ├Âzde┼čle┼čmelerini sa─člar. Drama da yarat─▒c─▒ bir y├Ântem olarak benimsenen do─ča├žlama , de─či┼čebilirli ve an─▒nda yaratmay─▒ ifade eder. Do─ča├žlama s├╝resi i├žinde fikirler toplan─▒r , problemler ├ž├Âz├╝l├╝r. B├Âylece ├žocuk kendini anlat─▒r ve grupla tart─▒┼čmalar yapar. Bu ├žal─▒┼čma da hem bireysel hem grupla yarat─▒c─▒l─▒k ortaya ├ž─▒kar.

6. ├ľYK├ť OLU┼×TURMA

Drama ├žal─▒┼čmalar─▒nda ├Â─čretmenin verece─či konunun hedefine uygun olarak , g├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan , olaylardan, simgelerden yola ├ž─▒karak grupla birlikte bir ├Âyk├╝ olu┼čturulabilir. ├ľ─čretmen bundan sonra ├╝zerinde durulacak ├že┼čitli yollarla ├Âyk├╝ olu┼čturmay─▒ dener. ├çe┼čitli ├Âyk├╝nme ├žal─▒┼čmalar─▒ yapt─▒rabilir. A┼ča─č─▒da drama ve ├Âyk├╝ olu┼čturma kapsam─▒nda baz─▒ ├Ârneklere yer verilmi┼čtir :

1. S├Âzc├╝kler ve ├ça─čr─▒┼č─▒mlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma ve Oynama
2. Resim ya da Foto─čraflardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
3. ┼×iirlerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
4. Simgelerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma
5. Soyut Kavramlardan ├ľyk├╝ Olu┼čturma
6. ─░mge ve Tablolar Olu┼čturup ├ľyk├╝ye Ge├žme
7. Seslerden ├ľyk├╝ Olu┼čturma

7. TOPLUMSAL KONULAR VE DRAMA

G├╝nl├╝k ya┼čant─▒dan baz─▒ kesitler , bir gazete veya radyo haberi , televizyonda g├Ârd├╝─č├╝m├╝z olaylar drama dersinin ├žal─▒┼čma konusu olabilir. Ulusal ve evrensel ├Âyk├╝ler , ├žocuk ├Âyk├╝leri , masallar , tarihi olaylar da bu kapsam i├žindedir. ├ľ─čretmen s─▒n─▒ftaki ├žocuklara konuyu ana ├žizgileriyle anlat─▒r. ├çocuklar gruplara ayr─▒l─▒r. Her grup kendi aralar─▒nda rolleri payla┼č─▒r , konuyu tart─▒┼č─▒r , nas─▒l oyunla┼čt─▒raca─č─▒na karar verir ve oynar. ├ľ─čretmen , ├žocuklara yarat─▒c─▒l─▒klar─▒n─▒ engelleyici ├Ânerilerde bulunmaz. ├ľrne─čin ; ├Â─čretmen haberle┼čme konusunu ├Â─črencilere anlat─▒r ve tart─▒┼č─▒l─▒r. Konunun daha peki┼čmesi i├žin haberle┼čme ile ilgili bir ├Âyk├╝ anlat─▒l─▒r ya da bir belgesel izlenebilir. (├ľ─čretmen ├Âyk├╝y├╝ kendisi de yaratabilir veya bir kaynaktan yararlanabilir. ) . Gruplara k─▒sa bir ├žal─▒┼čma ve d├╝┼č├╝nme , d├╝┼č├╝nce al─▒┼č veri┼či s├╝resi verilir. S├Âzgelimi ├ževre konusu , hemen her s─▒n─▒f d├╝zeyinde ├╝nitelerin i├žinde yer almaktad─▒r. ├çevreyi , kendimiz ve ba┼čkalar─▒ i├žin ya┼čan─▒l─▒r hale getirmek , do─čan─▒n dengesini bozmamak ve insanlar─▒n yaratt─▒─č─▒ sorunlarla ba┼č edebilmek amac─▒yla , ├žocuklar─▒n ├ževreye duyarl─▒l─▒k kazanaca─č─▒ oyunlar ├Âzellikle drama da yer alabilmektedir.

8. DUYU VE DEV─░N─░M OYUNLARI

Be┼č duyunun harekete ge├žirilmesini ama├žlayan oyunlar , duyu oyunlar─▒d─▒r. Genellikle ─▒s─▒nma ├žal─▒┼čmalar─▒ i├žinde yer al─▒r. G├╝nl├╝k ya┼čam─▒m─▒z da ├žo─čunlukla g├Ârme duyusu yoluyla hareket ederiz. Bu duygu devreden ├ž─▒kar─▒ld─▒─č─▒nda di─čer duyular daha ├žok kullan─▒lmaya ba┼član─▒r. Bu nedenle di─čer duyularla ilgili ├žal─▒┼čmalar g├Âz├╝ kapal─▒ olarak yapt─▒r─▒l─▒r. Lider dokunma duyusu arac─▒l─▒─č─▒ ile d├╝┼č g├╝c├╝n├╝ devreye sokmak ├╝zere , bir ├Ârt├╝ alt─▒na saklad─▒─č─▒ objelere grup ├╝yelerine tek tek dokunmalar─▒n─▒ ve hissetmelerini ister. ÔÇśBoynu , elini,bi├žimini ,sertli─čini alg─▒lamaya ├žal─▒┼č─▒r.ÔÇÖ der . ├ľrt├╝ a├ž─▒l─▒r , herkes se├žmi┼č oldu─ču objenin ├Ân├╝ne oturur. Nesneyi eline alarak ona hayal g├╝c├╝n├╝ katarak yeni ├Âzellikler y├╝kler. Hangi ama├žla , ni├žin , nerede , nas─▒l kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âyler. G├Ârme duyumuzu en ├žok kulland─▒─č─▒m─▒z halde g├Âzlerimizi yeterince kullanmay─▒z. G├Ârme duyusunu ayr─▒ca ├žal─▒┼čt─▒rmak gerekir. ─░yi g├Âzlemci olmak i├žin , ayr─▒nt─▒y─▒ yakalamak ├╝zere duyusunu ├žal─▒┼čt─▒ran oyunlara da yer verilmelidir.

G├Ârme ├çal─▒┼čmalar─▒
─░┼čitme ├çal─▒┼čmas─▒
Koku ├çal─▒┼čmas─▒

9. SOSYAL YA┼×AMA ─░L─░┼×K─░N OYUNLAR

Sosyal ya┼čama ili┼čkin konular ├Âzellikle draman─▒n alan─▒na girer. ─░nsanlar belli bir ├ževrede ya┼čarlar. S├╝rekli ileti┼čim ve etkile┼čim halindedirler. Sosyal ya┼čam─▒n canland─▒r─▒lmas─▒ i├žin otob├╝s ortam─▒ , hastahane , terminaldeki karma┼ča ortam─▒ , resmi dairedeki tela┼č gibi ortamlar , durumlar ├žal─▒┼čma i├žine al─▒nabilir. Do─čru ve ger├žek├ži olan roller desteklenir. Gerekirse oyunlar kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒lmal─▒ olarak yeniden oynan─▒r. Kar┼č─▒la┼čt─▒rmal─▒ rol oynama , do─čru ve ger├žek├ži olan─▒ buldurmak amac─▒ ile yap─▒l─▒r. Abart─▒l─▒ , yapmac─▒k oynanan roller ├žocuklar─▒n do─čru ve ger├žek├ži yan─▒ kazan─▒lmas─▒ gereken davran─▒┼č─▒ g├Ârmesi i├žin ├žok uygun de─čildir. Ancak oyuna e─čitsel boyut kazand─▒rmak ├╝zere her rol├╝ de─či┼čik bi├žimlerde oynamak do─čru bir yakla┼č─▒m olabilir.

Sosyal ya┼čama ili┼čkin oyunlara a┼ča─č─▒daki ├Ârnekler verilebilir:

1. Grup serbest bir ┼čekilde etkinlik alan─▒nda dola┼č─▒rken ├Â─čretmen , ├Â─črencilere y├Ânergeler vererek ├žal─▒┼čmay─▒ ba┼člat─▒r. Ayaklar─▒n─▒z─▒n alt─▒nda ├že┼čitli meyveler , sebzeler var. Bunlar rengarenk , taptaze ve ho┼č kokuludur. Can─▒n─▒z istiyor , a─čz─▒n─▒z sulan─▒yor. Ancak yiyemiyorsunuz. Sadece dokunabiliyorsunuz. Aralar─▒nda dola┼č─▒yorsunuz. Hem y├╝r├╝yorsunuz , hem de elinize al─▒p at─▒yorsunuz. Al─▒n , at─▒n. Al─▒n , at─▒n ÔÇŽ Yava┼č at─▒n.

2. ÔÇś Belediye Otob├╝s├╝ndesiniz. ÔÇÖ lider taraf─▒ndan verilen bu konunun ├Â─črencilerce an─▒nda oynanmas─▒ istenir. ├ťstlenilecek rollerin ┼čunlar olmas─▒ beklenir:
* k├Âyden yeni gelen ┼ča┼čk─▒n yolcu
* ├Âz├╝rl├╝ bir yolcu
* hamile bir kad─▒n
* okula giden ├Â─črenciler
* ┼čof├Âr , vb.

10. ─░MGELEM─░ GEL─░┼×T─░R─░C─░ OYUNLAR

─░mgeler hemen her zaman nesnel , resimsel birer g├Âr├╝nt├╝d├╝r, bir t├╝r zihinsel resimdir. ├çocu─čun imgelerle d├╝┼č├╝nme gibi temel bir gereksinimi okulda k─▒s─▒tlanmaktad─▒r. ├ç├╝nk├╝ e─čitim sistemimizde s├Âzel anlat─▒m egemendir. Zihinsel s├╝re├žlerden biri olan d├╝┼č├╝nme s├╝recinde imgelerden yararlan─▒r─▒z. D├╝┼č├╝nme olay─▒ , yaln─▒zca kavramlarla d├╝┼č├╝nme de─čildir. Ya┼čant─▒ , deney ve alg─▒lar─▒m─▒z─▒n ├žo─ču imgelere dayal─▒d─▒r. Fikirleri ├ža─čr─▒┼čt─▒ran ve d├╝┼č├╝nceyi resimle┼čtiren zihnimizde olu┼čan say─▒s─▒z imgelerdir. Yarat─▒c─▒ drama etkinliklerinde ├žocuk ├ževreyle etkile┼čim i├žine girerek imgelem g├╝c├╝n├╝ ger├žekle┼čtirir. Ya┼čant─▒lar─▒ndan elde etti─či sonu├žlar yoluyla eski imgelerini se├žerek , tekrar d├╝zenleyerek yenileriyle birle┼čtirir ve buradan kavramlara ge├žerek yeni fikirler ├╝retir. ├ç─▒k─▒┼č noktas─▒ olarak nesneler , s├Âzc├╝kler , m├╝zikler kullan─▒labilir. Nesnelerden yola ├ž─▒k─▒larak yap─▒lan dokunma duyusunu geli┼čtirici oyunlar , seslerin ├ža─čr─▒┼čt─▒rd─▒klar─▒n─▒ canland─▒rma , resimsel olarak g├Âz ├Ân├╝ne getirme ve seslerle ├Âyk├╝ yaratma ├žal─▒┼čmalar─▒ bu t├╝r drama a┼čamalar─▒d─▒r. Klasik m├╝zikle d├╝┼čsel yolculuklar yapmak , d├╝┼čsel ortamlarda kendi oyunlar─▒n─▒ oynamak , ├žocu─čun kendisini ├Âzg├╝rce ifade etmesini ve ba─č─▒ms─▒z hareket etmesini sa─člar.

11. OYUN KURMA ├çALI┼×MALARI

Oyun kurmak , ├žocuk oyunlar─▒nda kullan─▒lan bir deyimdir. ├çocuk , oynayaca─č─▒ oyunu kendisi belirler, d├╝┼č├╝ncelerini arkada┼člar─▒na a├žar , grubu olu┼čturur ve bilinen bir oyunu birlikte oynarlar. Bu bir oyun kurmad─▒r. ├çocukluk ├ža─č─▒ oyunlar─▒n─▒n grubun kayna┼čt─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol├╝ vard─▒r. S─▒n─▒f ortam─▒nda bildikleri oyunlar─▒ birbirine ├Â─čretmeleri ├žocuklardan istendi─činde , kendi oyunlar─▒n─▒ kendileri kurmu┼č olurlar. Drama s├╝recinde bir oyun kurmak s├Âz konusu oldu─čunda , ├Â─čretmen oynataca─č─▒ oyunu konusunu ├╝nitelerden veya o g├╝nlerde s─▒n─▒fta ya┼čanm─▒┼č bir sorundan yola ├ž─▒karak ├žocuklarla birlikte saptayabilir. Oyun kurmada ba┼čvurulabilecek bir yol da grup ├╝yelerinin an─▒lar─▒n─▒n oynanmas─▒d─▒r. Her grup kendi i├žinde bir arkada┼č─▒n─▒n ├Ânemsedi─či bir an─▒s─▒n─▒ dinler ve bunu oynar. Okula geldi─či ilk g├╝n , karne ald─▒─č─▒ g├╝n , tatilde ya┼čad─▒─č─▒ bir durum veya arkada┼člar─▒ ile payla┼čmak istedi─či ├Âzel bir an─▒ oyun konusu olabilir.

12. PANDOM─░M ( S├ľZS├ťZ OYUN )

Pandomim ÔÇśgenellikle bir masal─▒ , bir ├Âyk├╝y├╝ sadece bedensel devinimlerle iletme sanat─▒ ya da arac─▒d─▒r.ÔÇÖ Diye tan─▒mlan─▒r. Jest ve hareketler konu┼čmadan ├Ânce gelir. K├╝├ž├╝k ├žocuklar istek ve duygular─▒n─▒ , korkular─▒n─▒ s├Âzc├╝klerle ifade etmeyi ├Â─črenmeden ├Ânce jestler ve hareketlerle bildirirler. Pandomimler genellikle ├Â─čretmenin y├Ânlendirilmesiyle yap─▒l─▒r. Y├Ânlendirme komutlar─▒ de─či┼čik duygu durumlar─▒ i├žermelidir. Bu pandomimler ─▒s─▒nma yap─▒labilece─či gibi imge ve devinim oyunlar─▒ i├žinde de yer alabilir.

Baz─▒ Atas├Âzleri veya Deyimler ─░le Pandomim ├çal─▒┼čmas─▒

├ľ─čretmen , ├že┼čitli atas├Âzlerini k├╝├ž├╝k ka─č─▒tlara yazar ve katlayarak bir torbaya atar. B├╝t├╝n ├Â─črenciler torbadan bir ka─č─▒t ├žeker. Ka─č─▒ttaki yaz─▒lar , yaz─▒ld─▒─č─▒ ┼čekli ile konu┼čmadan canland─▒r─▒l─▒r.

Baz─▒ Atas├Âzleri ve Deyimler:
* Dilimde t├╝y biti
* Ayaklar─▒ma kara su indi
* Sa├ž─▒n─▒ s├╝p├╝rge etti
* G├Âz├╝n├╝ d├Ârt a├ž
* T├╝ylerim diken diken oldu
* Okulu asmak
* Ayaklar─▒ geri geri gitmek
* A├ž ay─▒ oynamaz
* Kafas─▒ bozulmak
* Kafas─▒n─▒ ta┼člara ( duvara ) vurmak
* Aya─č─▒n─▒ yorgan─▒na g├Âre uzatmak
* Ba┼č─▒na ├žorap ├Ârmek
* Ba┼č─▒n─▒ ba─člamak
* Surat asmak
* Y├╝z vermek
* A─čz─▒ var dili yok
* A─č─▒z aramak

13. KUKLA

Kukla ile yap─▒lan canland─▒rma oyunlar─▒ dramaya katk─▒ sa─člayabilir. Kukla oyunundaki konu ve konu┼čmalar , ikili diyalo─ča dayal─▒ ├Âyk├╝ler ├Â─čretmen taraf─▒ndan se├žilir. Kukla ├žal─▒┼čmalar─▒nda malzeme olarak, ka─č─▒t kuklalar ve kartonlara ├žizilmi┼č hayvan resimleri kullan─▒labilir. Bu materyaller ├Â─črencilerle birlikte de haz─▒rlanabilir. Sahne olarak ters ├ževrilen bir masa ve basit bir perde gibi s─▒n─▒f i├ži ara├žlardan yararlan─▒l─▒r. ├ľ─črencinin kendi oynatt─▒─č─▒ kuklan─▒n karakterine girmesi , onun duygular─▒n─▒ anlamas─▒n─▒ ve empati kurmas─▒n─▒ sa─člar.

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

KONULAR
1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA
2. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI
3. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI, KURGULANMASI
4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI
5. ETK─░NL─░KLER─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

├ç ÔÇô DRAMA ETK─░NL─░KLER─░

1. DRAMA ETK─░NL─░K PLANI HAZIRLAMA

Drama iyi bir organizasyon ister. ─░yi bir planlamayla hedeflenenlere kolayca ula┼č─▒r. Drama etkinlik plan─▒ haz─▒rlarken etkinlikte verilmek istenen ama├žlar g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmal─▒d─▒r. E─čer , ├Â─čretmen etkinli─či dikkatli bir ┼čekilde planlarsa ve grupta ne yap─▒lmas─▒ gerekti─čini biliyorsa , hedefe daha kolay ula┼čabilir.

Konu : Genellikle konu bir ba┼čl─▒k olarak verilir. ├ľrne─čin ; Mevsimler.
Hedefler : ├ľ─čretmen her etkinlik i├žin ├Â─črencilere kazand─▒rmak istedi─či davran─▒┼člar─▒ ve bilgileri belirler.
─░├žerik : Planlanan hedeflere varmay─▒ sa─člayabilecek ├Âyk├╝ ya da senaryo taslaklar─▒ndan olu┼čur.
Oyunun Ge├žece─či Ortam : Dram konusunun ge├žti─či ( d├╝┼čsel ) mekan , olay─▒n ya┼čand─▒─č─▒ yerdir.
├ľ─čretmenin Rol├╝ : Drama liderinin , ├Â─črenci grubunu ve oyunun ak─▒┼č─▒n─▒ y├Ânlendirmek amac─▒yla zaman zaman girece─či roller bulunabilir.

Etkinlik plan─▒nda ├Â─čretmene y├Ânelik olarak dikkat edilecek di─čer noktalar ┼čunlard─▒r :

1. Konu se├žimi: ├çocuklara neyi ├Â─čretmek istiyorsunuz?
2. Mekan se├žimi: Dramay─▒ hangi d├╝┼čsel ortamda ger├žekle┼čtirmek istiyorsunuz?
3. Çocukların rolleri: Çocuklar hangi rolleri oynayacaklar?
4. ├ľ─čretmenin rol├╝: ├ľ─čretmenin alaca─č─▒ roller nelerdir?
5. Draman─▒n odak noktas─▒: ├ç├Âz├╝lecek problem nedir?

7 ÔÇô 11 ya┼č─▒ndaki ├žocuklar ;
1. Olaylar─▒ , g├Âzlemlerini ve deneyimlerini anlatabilir.
2. Sonu├žlar─▒ tahmin edebilir, olas─▒l─▒klar─▒ tart─▒┼čabilir.
3. D├╝┼č├╝nce ve davran─▒┼člar─▒n─▒n nedenlerini a├ž─▒klayabilir.
4. Yorumlar yaparak anlad─▒klar─▒n─▒ g├Âsterebilir.
5. Tart─▒┼čma sonu├žlar─▒n─▒ mant─▒kl─▒ de─čerlendirmeye d├Ân├╝┼čt├╝rebilir.
6. Girdikleri role uygun dili kullanabilir.

├ľ─čretmenin dramadaki kendi rol├╝ hakk─▒nda sormas─▒ gereken sorular a┼ča─č─▒daki gibi ├Ârneklendirilebilir:
1. Toplumun k├╝lt├╝r de─čerleri , davran─▒┼č kal─▒plar─▒ gibi k├╝lt├╝rel de─či┼čkenlikleri biliyor muyum?
2. Hangi ortamda , hangi ko┼čullarda ya┼čayan , ne t├╝r ├Ân yarg─▒lara sahip olan , hangi de─čerleri
benimseyen ├Â─črencilerle birlikteyim?
3. Sosyal sorunlar─▒m─▒z nelerdir , nerelerde , hangi ko┼čullarda ya┼č─▒yoruz , biliyor muyum?
4. ├çocuklar─▒n geli┼čim ├Âzelliklerini biliyor muyum?
5. Bu ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n olay ve olgular─▒ nas─▒l bir g├Âzle g├Ârd├╝klerini biliyor muyum?
6. Bu ders i├žinde hangi ├Â─črenmeleri sa─člayaca─č─▒m?
7. Drama s├╝recinde hangi rolleri ├╝stlenece─čim?
8. Oyunlar─▒n ak─▒┼č─▒nda olu┼čacak rolleri nas─▒l da─č─▒taca─č─▒m?
9. S├╝recin olu┼čumuna g├Âre hangi d├╝zenlemeleri yapabilirim?

7. OYUN ALANININ HAZIRLANMASI

En ideal olan─▒ ├Âzel bir drama salonunun bulunmas─▒d─▒r. B├Âyle bir salonun bulunmad─▒─č─▒ yerlerde ├Â─črencilerin y├╝z y├╝ze bakacaklar─▒ , tehlikesiz geni┼č bir alan olu┼čturulur. S─▒n─▒f ta kullan─▒labilir. Dikkat edilmesi gereken di─čer ├Ânemli noktalar ise ; konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan uzak bir alan olmas─▒d─▒r.

Alan─▒n d├╝zenlenmesinde ┼ču kurallara uyulmal─▒d─▒r:
* ├çal─▒┼čman─▒n yapt─▒r─▒laca─č─▒ yerin belirlenmesi ,
* ├çal─▒┼čma ortam─▒n─▒n konu d─▒┼č─▒ uyar─▒c─▒lardan ar─▒nd─▒r─▒lmas─▒ ,
* Kullanacak materyallerin haz─▒r bulundurulmas─▒ ,
* ├ľ─črencilerin aksesuar sand─▒─č─▒ndaki malzemelerden istedi─či kadar yararlanmas─▒n─▒n sa─članmas─▒ gerekir .

8. ETK─░NL─░KLER─░N HAZIRLANMASI , KURGULANMASI

Temas─▒ ya da konusu ( ├Âyk├╝s├╝ ) belirlenmi┼č bir etkinlik i├žin b├Âl├╝mlerin kurgulanmas─▒ ve baz─▒ tekniklerin kullan─▒lmas─▒ gerekir. Bu ├žal─▒┼čma , bir dersi de─čil , birka├ž haftal─▒k s├╝reyi hatta t├╝m bir d├Ânemi de kapsayabilir.

1. ├ľyk├╝n├╝n olu┼čturulmas─▒ :
2. ├ťzerinde odaklanacak an─▒n se├žimi :
3. Bu an─▒ canland─▒rmak ├╝zere gruplardaki her kat─▒l─▒mc─▒ bir rol ├╝stlenir ve donar :
4. Bu an─▒n ├Âncesinde ne oldu─ču tart─▒┼č─▒l─▒r ve bu kez bunu g├Âstermek ├╝zere yeni bir tablo olu┼čturur :
5. Bundan sonra ,belirlenen an─▒n sonras─▒nda neler olabilece─či tart─▒┼č─▒l─▒r :
6. Gruplar isterlerse tek tek , o an─▒n ├Âncesi .o an ve o an─▒n sonras─▒ olmak ├╝zere yeniden ve bir kez
daha , h─▒zl─▒ olarak tablolar─▒n─▒ olu┼čturabilirler.
7. Kat─▒l─▒mc─▒lar olu┼čturduklar─▒ tablolardaki rolleri i├žin birer c├╝mle bulurlar :
8. Canland─▒rma i├žin her grubun tablolar─▒ndan ├Âyk├╝n├╝n i├žeri─čine en uygun olanlar grubun ├Ânerileriyle se├žilir.

4. ETK─░NL─░KLER─░N UYGULANMASI

Etkinli─čin Ad─▒: D─▒┼čar─▒da ne var ?
Hedefler: 1.Yarat─▒c─▒ imgelemin desteklenmesini sa─člayabilme
2.Dil geli┼čimine yard─▒mc─▒ olabilme
Materyal: Konuya uygun materyaller kullan─▒l─▒r. Oyun alan─▒ da ona g├Âre d├╝zenlenir.

Is─▒nma ├çal─▒┼čmalar─▒

├çocuklar s─▒n─▒f i├žinde da─č─▒n─▒k olarak ayakta dururlar. ├ľ─čretmen ;
* Ritm e┼čli─činde ileri do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Ritm e┼čli─činde geriye do─čru yava┼č ve h─▒zl─▒ y├╝r├╝meler ,
* Oldu─ču yerde h─▒zl─▒ ve yava┼č y├╝r├╝meler ,
* Ba┼č─▒ yava┼č├ža sa─ča sola ├ževirme , yukar─▒ a┼ča─č─▒ e─čmeler ,
* Omuzlar─▒ i├žeri d─▒┼čar─▒ ├ževirme ,
* El ve ayak bileklerini ├ževirme gibi ├žal─▒┼čmalar yapt─▒r─▒r. ├ľ─čretmen , bunlara kat─▒labilece─či ba┼čka
─▒s─▒nmalarda tasarlayabilmelidir.

Kayna┼čt─▒rma ├žal─▒┼čmalar─▒

Ortaya ├Â─črenci say─▒s─▒ndan az sandalye koyulur. ├ľ─črencilerin m├╝zik e┼čli─činde sandalyelerin ├ževresinde d├Ânmeleri ya da dans etmeleri ve m├╝zik durunca sandalyelere oturmalar─▒ istenir.

Uygulama

├ľ─čretmen , ├Â─črencilere g├Âzlerini kapamalar─▒n─▒ ve bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmelerini s├Âyler. Tan─▒nan belli bir s├╝re sonunda her ├Â─črenci yan─▒ndaki arkada┼č─▒na g├Ârd├╝klerini anlat─▒r. S─▒rayla ├žocuklar pencereden g├Ârd├╝klerini anlat─▒rken , hangi ortamlarda , nas─▒l bir pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ oynayarak canland─▒r─▒rlar.

De─čerlendirme ( G├Âzden Ge├žir ve Tart─▒┼č )

Lider , yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda ki rollere ili┼čkin a├ž─▒k u├žlu sorular sorarak bir tart─▒┼čma ortam─▒ yarat─▒r. ├ľ─čretmen iyiye, k├Ât├╝ye karar verici bir durumda olmamal─▒d─▒r.

* Arkada┼člar─▒m─▒z hayal g├╝├žlerini kulland─▒lar m─▒?
* Hangi pencereden bakt─▒klar─▒n─▒ hemen anlayabildiniz mi ?
* Oynarken ne hissettiniz? Neler ya┼čad─▒n─▒z?
* Herhangi bir g├╝├žl├╝k ├žektiniz mi? nerede g├╝├žl├╝k ├žektiniz? Gibi sorularla etkinli─čin tart─▒┼č─▒lmas─▒ ve g├Âzden ge├žirilmesi ger├žekle┼čtirilir.

5. ETK─░NL─░─×─░N DE─×ERLEND─░R─░LMES─░

Drama e─čitimin yap─▒s─▒ ve i├žeri─či gere─či , geleneksel bir e─čitim dizgesini ├Âl├žme ve de─čerlendirme ara├žlar─▒yla drama e─čitiminin geli┼čtirmeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ ├Âl├žmek pek olanakl─▒ g├Âr├╝lmemektedir. De─čerlendirme , e─čitimde yarat─▒c─▒ drama etkinliklerin uygulamas─▒nda ├Ânemli bir a┼čamad─▒r. ├ľl├žme y├Ântemlerinin baz─▒lar─▒ draman─▒n do─čas─▒na uyarlanarak uygulanabilir. ├ľrne─čin , test y├Ântemini kullan─▒lmas─▒ uygun de─čilken , ├Â─črencinin dersteki geli┼čimini izleyecek g├Âzlem formlar─▒ olu┼čturulmas─▒ ya da yap─▒lan herhangi bir etkinli─čin ard─▒ndan , uygun olan zamanlarda ya da ├Â─črencilerin iste─či do─črultusunda tart─▒┼čmalar a├ž─▒lmas─▒ ve soru ÔÇô yan─▒t tekni─činin kullan─▒lmas─▒ uygun olabilir. ├ľ─čretmenin a├ž─▒lan bu tart─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├Â─črencilere y├Âneltebilece─či ÔÇś ne ya┼čad─▒n─▒z ?ÔÇÖÔÇś neler hissettiniz ÔÇÖ , ÔÇś nerelerde g├╝├žl├╝k ├žektiniz ÔÇÖ gibi sorular ├Â─črenciler taraf─▒ndan yaz─▒l─▒ ya da s├Âzl├╝ olarak yan─▒tlanabilir. Bu sorulardaki ama├ž , ├Â─črencinin kendini ├žok y├Ânl├╝ ve yarat─▒c─▒ bir bi├žimde ifade edebilmesidir. ├ľ─čretmen , ├Â─črenciyi bu t├╝r ortama haz─▒rlayan bir arac─▒ durumundad─▒r.
Drama ├ľ─čretmeninin ├ľzellikleri ÔÇÖ b├Âl├╝m├╝nde de anlat─▒ld─▒─č─▒ gibi , ├Â─čretmen de─čerlendirme a┼čamas─▒nda da esnek , ho┼čg├Âr├╝l├╝ ve sab─▒rl─▒ olmal─▒ , ├Â─črenciye zaman tan─▒mal─▒d─▒r. ├ľ─čretmen , s├╝rekli olarak ├Â─črencileri desteklemeli ve olumlu bir bi├žimde oyuna kat─▒lmaya y├Ânlendirmelidir. Drama dersinin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒ ├Â─čretmenin ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒na ba─čl─▒d─▒r. Drama e─čitiminde ├Â─črenciler ; sesler , imgeler , hareketler, s├Âzc├╝kler ve bi├žimler yaratarak olaylara ili┼čkin d├╝┼č├╝ncelerini ve d├╝nyaya bak─▒┼č a├ž─▒lar─▒n─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒┼č─▒rlar. Drama ├Â─čretmeninin , ├Â─črencileri de─čerlendirmesine ─▒┼č─▒k tutmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan a┼ča─č─▒da say─▒lan de─čerlendirme say─▒lar─▒ dikkate al─▒nmal─▒.

De─čerlendirme Sorular─▒;

*Dramaya aktif olarak kat─▒l─▒yor mu?
*Dramaya kat─▒l─▒mda istekli mi?
*Drama dersine y├Ânelik olarak olumlu bir tutuma sahip mi?
*Dramaya kat─▒l─▒rken i┼čbirli─či i├žerisinde mi?
*─░kili , k├╝├ž├╝k gruplara ya da t├╝m s─▒n─▒fla birlikte ├žal─▒┼čabiliyor mu?
*Is─▒nma oyunlar─▒na rahatl─▒kla kat─▒labiliyor mu?
*S├Âzel ya da s├Âzel olmayan yollarla kendini ifade edebiliyor mu?
*Duygular─▒n─▒ , d├╝┼č├╝ncelerini , ya┼čant─▒lar─▒n─▒ , olaylar─▒ ifade etme yetene─či geli┼čiyor mu?
*Drama yolu ile giri┼čkenli─či geli┼čiyor mu?
*─░leti┼čim kurma becerileri art─▒yor mu?
*Konu┼čtu─ču dili kullanma yetene─či geli┼čiyor mu?
*Problem ├ž├Âzme ve karar verme yetisi geli┼čiyor mu?
*Do─ča├žlama oyunlar─▒ oynamaya istekli mi?
*An─▒nda , kendili─činden davranabiliyor mu?
*Somut ÔÇô soyut aras─▒nda ili┼čki kurabiliyor mu?
*Sembolik g├Âsterimleri alg─▒lay─▒p aktarabiliyor mu?
*Yarat─▒c─▒ ve hayal g├╝c├╝ne dayal─▒ roller ├╝retebiliyor mu?
*Bireysel yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ ve hayal g├╝c├╝n├╝ drama ortam─▒na t├╝m├╝yle aktarabiliyor mu?
*Bedenini ( ses , jest , mimik ve s├Âzel olarak ) roldeki ya da ├Âyk├╝deki duygu ve hareketlere uygun
olarak ifade edebiliyor mu?
*Kuklay─▒ kullanarak bir karakter yaratabiliyor mu?
*Rol oynama ve pandomime y├Ânelik oyunlara kat─▒lmaya istekli mi?
*Bir rol├╝n i├žine girip oynayabiliyor mu ve rol i├žinde sahne yapabiliyor mu?
*Grup ├Ân├╝nde ya da gerekirse seyirci ├Ân├╝nde oynayabilme rahatl─▒─č─▒na sahip mi?
*Grupla birlikte d├╝┼člerini , duygular─▒n─▒ ve rollerini tart─▒┼čabiliyor mu?
*Kendisini ve gruptaki di─čer ki┼čileri olumlu bir bi├žimde ele┼čtiriyor mu?
Esin Duman

hayal g├╝c├╝ne dayal─▒ roller ├╝retebiliyor mu?
*Bireysel yarat─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒ ve hayal g├╝c├╝n├╝ drama ortam─▒na t├╝m├╝yle aktarabiliyor mu?
*Bedenini ( ses , jest , mimik ve s├Âzel olarak ) roldeki ya da ├Âyk├╝deki duygu ve hareketlere uygun
olarak ifade edebiliyor mu?
*Kuklay─▒ kullanarak bir karakter yaratabiliyor mu?
*Rol oynama ve pandomime y├Ânelik oyunlara kat─▒lmaya istekli mi?
*Bir rol├╝n i├žine girip oynayabiliyor mu ve rol i├žinde sahne yapabiliyor mu?
*Grup ├Ân├╝nde ya da gerekirse seyirci ├Ân├╝nde oynayabilme rahatl─▒─č─▒na sahip mi?
*Grupla birlikte d├╝┼člerini , duygular─▒n─▒ ve rollerini tart─▒┼čabiliyor mu?
*Kendisini ve gruptaki di─čer ki┼čileri olumlu bir bi├žimde ele┼čtiriyor mu?
Esin Duman

%d blogcu bunu be─čendi: