hd porno porno hd porno porno

Temel Motor Hareketler

7.757 okundu

┬á1 .TEMEL HAREKETLER D├ľNEM─░

┬áYa┼čam─▒n ikinci ve yedinci y─▒llar─▒ aras─▒ndaki s├╝re, temel becerilerin kazan─▒ld─▒─č─▒┬ád├Ânemdir. Bu temel beceriler, ko┼čma, adama, s─▒├žrama.┬ásekme, yakalama, f─▒rlatma, topa ayakta vurma gibi hareketlerdir. Bu beceriler, t├╝m ├žocuklarda bulunan ortak ├Âzellikler ve ya┼čam i├žin gerekli beceriler oldu─čundan┬áÔÇťTemel BecerilerÔÇŁ┬áolarak isimlendirilirler. ( 1,2)┬á─░ki ya┼č─▒ndan sonra , temel hareketler kaba bir ┼čekilde ortaya ├ž─▒karlar. Temel hareketlerin geli┼čimi ├╝├ž evrede incelenir. Bu evreler. geli┼čimsel bir s─▒ra izlemekle beraber her evreyi di─čerinden kesin ├žizgilerle ay─▒rmak m├╝mk├╝n de─čildir.(1)

1.1.┬á┬áBA┼×LANGI├ç EVRES─░┬áBu evrede ├žocuklar, kendi bedenlerinin hareket yeteneklerini anlamak ve bunlar─▒ denemek i├žin ├žaba g├Âsterirler. hareketler s─▒ras─▒nda beden ya ├žok abart─▒l─▒ ya da ├žok s─▒n─▒rl─▒ bi├žimde kullan─▒l─▒r. Ritm ve koordinasyon zay─▒ft─▒r.

1.2.┬á┬á─░LK EVRE┬áBu evrede, kontrol ve ritmik koordinasyon artt─▒─č─▒ i├žin ├žocu─čun hareketleri daha uyumlu ve kontroll├╝ olmaya ba┼člar. Buna ra─čmen , abartma ve s─▒n─▒rlama vard─▒r. ├ť├ž d├Ârt ya┼č ├žocuklar─▒ g├Âzlendi─činde bu evrenin ├Âzelliklerini ta┼č─▒yan pek ├žok hareket g├Âr├╝lebilir.

1.3. OLGUNLUK EVRES─░┬áBu evrede , ├žocuklar mekanik y├Ânden etkili, uyumlu ve kontroll├╝, geli┼čmi┼č hareket ┼čekillerini sergilerler. Be┼č alt─▒ ya┼č─▒na gelen ├žocuklar─▒n bu evreye ula┼čm─▒┼č olmalar─▒ gerekir.├çocuklar─▒n ├ço─čunun temel geli┼čtiremedikleri ve yeti┼čkinlerin hareketleri incelendi─činde, bir hareket yeteneklerini olgunluk d├╝zeyinde g├Âr├╝lmektedir. Baz─▒ ├žocuklar, bu d├╝zeye ├ževresel etkenlerin minimum etkisi ile, temelde olgunla┼čma ile ula┼čmaktalar. Ancak, ├çocu─čun olgunluk evresi ne ula┼čabilmesi, al─▒┼čt─▒rma olana─č─▒ yarat─▒lmas─▒na, motive edilmesine ve nitelikli bir e─čitim verilmesine ba─čl─▒ olmaktad─▒r. Ba┼člang─▒├ž, ilk ve olgunluk olarak belirlenen geli┼čim s─▒ras─▒ t├╝m ├žocuklar i├žin ayn─▒d─▒r. Ancak. geli┼čimin h─▒z─▒ ├ževresel ve kal─▒tsal etmenlere ba─čl─▒ olarak de─či┼čmektedir. Bu da bireysel farkl─▒l─▒klara neden olmaktad─▒r. ├çocu─čun olgunluk evresine ula┼č─▒p ula┼čamayaca─č─▒n─▒ ├Â─čretim. cesaretlendirme ve al─▒┼čt─▒rma olanaklar─▒ belirleyecektir.

Modeller aras─▒nda farkl─▒l─▒klar t├╝m ├žocuklarda g├Âr├╝lebilir. ├ľrne─čin, ├žocuk f─▒rlatmada ba┼člang─▒├ž, yakalamada ilk, ko┼čuda da olgunluk evresinde olabilir. Model i├ži farkl─▒klar ise bir hareketin ger├žekle┼čtirilmesinde rol├╝ olan beden par├žalar─▒n─▒n yapt─▒─č─▒ hareketlerin farkl─▒ geli┼čim evrelerinde olmas─▒ndan kaynaklan─▒rlar. ├ľrne─čin, f─▒rlatmada kolun hareketi ilk, baca─č─▒n hareketi olgunluk, g├Âvdenin hareketi ise ba┼člang─▒├ž evresinde olabilir. Bunun nedeni ise, yanl─▒┼č ├Ârnekler, yanl─▒┼č hareketlerle ba┼čar─▒ya ula┼čma, s─▒n─▒rl─▒ ├Â─črenme olanaklar─▒, yetersiz duyu hareket b├╝t├╝nle┼čmesi olabilir.

┬áBireyin temel hareket yeteneklerinin dengeli bir bi├žimde geli┼čti─▒5lmesi, yarat─▒c─▒ ve d├╝zeltici bir ├ľ─čretimle m├╝mk├╝nd├╝r. Temel hareket yeteneklerinin g├Âzlenerek de─čerlendirilmesi, ├Â─čretmenin al─▒┼čt─▒rmalar planlamas─▒ ve uygun ├Â─čretim y├Ântemlerinin saptanmas─▒ ├žocuklar─▒n olgun modeller geli┼čtirmesine yard─▒mc─▒ olacakt─▒r. Temel hareket modellerinde olgunluk evresine ula┼čamama, bunlar─▒n spora uyarlanmas─▒na engel olacakt─▒r. (1)

2. Bu d├Ânemin en ├Ânemli ├Âzellikleri2.1.┬á┬á1. A┼čama

Temel hareketlerin geli┼čiminde olgunla┼čma kadar ├ževresel (deneyim, al─▒┼čt─▒rma, spor alanlar─▒, ├žocuk parklar─▒, spor yapan bireylerin varl─▒─č─▒) ve bireysel (motivasyon, yetenek, ilgi) fakt├Ârler de ├Ânemlidir.

┬á2.2. ─░kinci A┼čama :┬áOlgunla┼čma, hareketlerin kazan─▒lma s─▒ras─▒n─▒, ├ževresel etmenler de hareketlerin kazan─▒lma h─▒z─▒n─▒ ve d├╝zeyini belirler.

2.3. ├ť├ž├╝nc├╝ A┼čama :┬áBu d├Ânemde hedef temel becerilerin olgun d├╝zeyde ba┼čar─▒lmas─▒d─▒r. Temel hareketlerin olgun d├╝zeyde ba┼čar─▒lmas─▒n─▒n tek yolu ise, ├žocu─ča deneyim ve at─▒┼čt─▒rma olana─č─▒ sa─člayan ├ževreler sunmakt─▒r.

2.4. D├Ârd├╝nc├╝ A┼čama :┬á┬áBu ya┼č ├žocuklar─▒ aras─▒nda hareket yetenekleri ├Ânem kazan─▒rlar. ├çocuklar hareket ba┼čar─▒lar─▒n─▒ birbirleriyle kar┼č─▒la┼čt─▒rmaya ve ├Âv├╝nmeye e─čilim g├Âsterirler.

2.5. Be┼činci A┼čama :┬áTemel hareket becerilerinin kazan─▒lmas─▒ ├žocu─čun sosyal ve duygusal geli┼čimi ├╝zerinde ├Ânemli┬árol oynar.

2.6. Alt─▒nc─▒ A┼čama :┬áTemel hareket becerilerinin kazan─▒lmas─▒nda g├╝├ž, esneklik, denge, dayan─▒kl─▒l─▒k, h─▒z, ├ževiklik, koordinasyon gibi fakt├Ârler etkilidir.

2.7. Yedinci A┼čama :┬áBir beceri ├Ânce en┬áilkel d├╝zeyde kazan─▒l─▒r, sonra gerekli d├╝zeltmeler yap─▒l─▒r. Deneyim, olgunla┼čma ve yeti┼čkinlerin etkisi ile yetenek geli┼čtirilir. (1)┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬áOkul├Âncesi d├Ânemde kazan─▒lan denge, yakalama, atlama, f─▒rlatma, ko┼ču, topa ayakla vurma, s─▒├žrama ve sekme becerileri ve geli┼čimlerinin genci ├Âzellikleri ┼ču ┼čekilde a├ž─▒klanabilir;

3. Temel Hareketler D├Ânemin de Kazan─▒lan Motor Yetenekler

 

2-3Ya┼č B├╝y├╝k Kas Yetenekleri K├╝├ž├╝k Kas Yetenekleri
├çift ayak s─▒├žrar.Geri geri y├╝r├╝r.Destekle merdiven ─░ner.Duran topa tekme atar.Destekle ├Âne takla atar. ─░pe 4 boncuk dizebilir. Kap─▒ kolunu a├žabilir.5-6┬á┬á┬á┬á┬á┬ák├╝pten kule yapabilir. Kitab─▒n sayfalar─▒n─▒ tek tek ├ževirebilir. Ka─č─▒d─▒ ikiye katlar.
3-4Ya┼č B├╝y├╝k Kas Yetenekleri K├╝├ž├╝k Kas Yetenekleri
20 cm y├╝ksekten yere atlar.Hareketli topa tekme atar.Parmak ucunda y├╝r├╝r.├ť├ž tekerlekli bisiklete biner.Sal─▒ncakta sallan─▒r.Kayd─▒raktan kayar.├ľne takla atar.Ayak de─či┼čtirerek merdiven ├ž─▒kar.Havadan at─▒lan topu tutar. ├ť├ž par├žal─▒ boz-yap yapar.Makasla keser.├çizgi ├╝zerinden makasla keser.
4-5Ya┼č B├╝y├╝k Kas Yetenekleri K├╝├ž├╝k Kas Yetenekleri
Tek ayak ├╝zerinde 4-8 sn durur.De─či┼čik y├Ânlere ko┼čar.Dengede y├╝r├╝r.├çift ayak 10 kez s─▒├žrar.5 cm y├╝kseklikteki ip ├╝zerinden atlar.6 kez geriye s─▒├žrar.Top s─▒├žrat─▒r ve yakalar.Ayak de─či┼čtirerek merdiven iner.Tek ayak ├╝st├╝nde 5 kez s─▒├žrar. Resimlerinde ev, adam, a─ča├ž ├žizebilir.Makasla basit ┼čekiller kesen, yap─▒┼čt─▒r─▒r.
5- 6 Ya┼č B├╝y├╝k Kas Yetenekleri K├╝├ž├╝k Kas Yetenekleri
Dengede ileri geri yanlara y├╝r├╝r.─░p atlar gibi s─▒├žrar.Topa y├Ân vererek s─▒├žrat─▒r.Tek elle top tutar.─░p atlar.Sopa ile topa vurur.Paten kayar.─░ki tekerlekli bisiklete biner.K─▒zak kayar.Tek ayak ├╝zerinde 10 sn durur.Barsfikste 10 sn. As─▒l─▒ bekler. Kalem tutar.B├╝y├╝k harf ├žizer.Ba┼č parmakla di─čer parmaklar─▒na dokunur.Bir resmin s─▒n─▒rlar─▒n─▒ ta┼č─▒rmadan boyar.Resim keser.Kalemt─▒ra┼č kullan─▒r.├çeki├žle ├živi ├žakar.─░smini yazar.Ko┼čarken yerden nesne al─▒r.K├╝├ž├╝k harfleri bakarak ├žizebilir.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

┬á┬á┬á4. DENGE┬áDenge, belli bir yerde bir durumu devam ettirme olarak tan─▒mlanmaktad─▒r. ─░lk ├Ânemli denge ┼čekilleri oturma ve ayakta durmad─▒r. D├Ânme, e─čilme , yukar─▒ do─čru uzanma, tek ayak ├╝zerinde durma, ├žocu─čun geli┼čimine paralel olarak ortaya ├ž─▒kan di─čer denge ┼čekilleridir.Denge, y├╝r├╝me, ko┼čma ve atlama gibi becerilirin kazan─▒lmas─▒nda ├žok ├Ânemli bir fakt├Ârd├╝r. Bu nedenle, denge yetenekleri iyi test edilmeli ve g├Âzlenmelidir. Denge yetene─činin geli┼čtirilmesi i├žin, beden e─čitimi programlar─▒nda denge ile ilgili etkinliklere a─č─▒rl─▒k verilmelidir.├çocuk ileriki y─▒llarda, dengesinin geli┼čmesi ile iki tekerlekli ara├žlar─▒n, buz patenin ve tekerlekli patenin kullan─▒lmas─▒ gibi, spor aktivitelerine ba┼čar─▒l─▒ bir ┼čekilde kat─▒labilir. Denge, sinir sisteminin sa─čl─▒─č─▒n─▒ test etmede kullan─▒lan bir durumdur. Ayn─▒ zamanda kas sistemi,┬ág├Âz┬ákontrol├╝ ve orta kulak aras─▒ndaki b├╝t├╝nle┼čme hakk─▒nda bilgi verir.Yap─▒lan bir ├žok ara┼čt─▒rma, i┼čitme engelli ├žocuklar─▒n motor geli┼čimlerinin normal i┼čiten ├žocuklara g├Âre daha yava┼č┬á┬ágeli┼čti─čini ve ├Âzellikle de denge alan─▒nda geri kald─▒klar─▒n─▒ g├Âstermektedir.

Okul├Âncesi ├žocuklar─▒n─▒n denge becerileri statik denge ve dinamik denge olmak ├╝zere iki ┼čekilde incelenir. Statik denge, tek ayak ├╝zerinde durma s├╝resi ├Âl├ž├╝lerek incelenir. Dinamik denge ise, denge tahtas─▒ ya da ├žizgi ├╝zerinde y├╝r├╝me becerisinin de─čerlendirilmesi ile incelenir. Dinamik dengede, ├žocu─čun performans─▒ y├╝r├╝mede ge├žen zaman ile ├Âl├ž├╝lebilece─či gibi, y├╝r├╝mede ge├žen s├╝renin y├╝r├╝me mesafesine b├Âl├╝nmesi ile de ├Âl├ž├╝lebilir. Bayley ÔÇśnin ├žal─▒┼čmalar─▒, ├žocuklar─▒n iki ya┼č─▒na kadar stat─▒k ve dinamik denge becerisini kazanamad─▒klar─▒n─▒ g├Âstermektedir. ├ť├ž ya┼č -civar─▒nda ├žocuklar─▒n ├žo─ču tek ayaklar─▒n─▒n ├╝zerinde 3-4 saniye durabilmekte ve 6 cm geni┼čli─činde, 2,5 m uzunlu─čunda, 10 cm y├╝ksekli─čindeki denge tahtas─▒ ├╝zerinde ba┼čar─▒l─▒ bir ┼čekilde y├╝r├╝yebilmektedirler(Edpebchade 1980). WelmanÔÇÖn─▒n ├žal─▒┼čmalar─▒ da dairesel ├žizgi ├╝zerinde y├╝r├╝me becerisinin 4 ya┼č─▒ndan sonra kazan─▒ld─▒─č─▒n─▒ g├Âstermektedir. (2).

5.┬á┬áYAKALAMA┬áYakalama, sadece eller ya da eller ve di─čer beden par├žalar─▒n─▒n kullan─▒lmas─▒ ile havadaki bir topu ya da nesneÔÇÖyi durdurarak kontrol alt─▒na almay─▒ i├žerir. Topun sadece ellerle yakalanmas─▒ ÔÇťolgun yakalama ┼čekli ÔÇśÔÇÖ, eller ve di─čer beden par├žalar─▒n─▒n kullan─▒lmas─▒ ile yakalanmas─▒ da ÔÇśÔÇÖgeli┼čmemi┼č hareket ┼čekliÔÇŁ olarak tan─▒mlanmaktad─▒r. (2)┬á┬áYakalama ├Âncesi deneyimlerin. yakalama becerisinin geli┼čimine b├╝y├╝k katk─▒s─▒ vard─▒r. ├çocuklar─▒n ilk yakalama deneyimleri, bacaklar─▒ a├ž─▒k durumda oturarak yuvarlanan topu elleri ya da ayaklar─▒ ile durdurmalar─▒d─▒r. Bu ilkel ba┼člang─▒├žtan sonra, zaman ÔÇömekan ili┼čkisinin kazan─▒lmas─▒na paralel olarak top yakalama becerisi geli┼čmeye ba┼člar. ├çocuk. oturma durumundan ayakta durma durumuna ge├žerek yuvarlanan ya da z─▒playan topu takip etmeyi, durdurmay─▒ ve kontrol alt─▒na almay─▒ ├Â─črenir. Aya─ča kalkma, aktif bir kat─▒l─▒m yaratarak yakalama becerisinin olu┼čmas─▒nda ├Ânemli bir basamak olu┼čturur. Bu a┼čamadan havadaki topu yakalama a┼čamas─▒na ge├ži┼č olduk├ža zordur. ├çocuk bu a┼čamada ya top at─▒lmadan ├Ânce, ya da top at─▒ld─▒ktan sonra yakalama tepkisinde bulunur ve topu ancak yerde kontrol alt─▒na alabilir. Bu a┼čama, iki ya┼č civar─▒nda g├Âr├╝lmektedir. ├çocuklar─▒n bu ilk aktif yakalama tepkileri ayn─▒ zamanda geli┼čmi┼č yakalama ┼čeklinin ilk a┼čamas─▒n─▒n ba┼člad─▒─č─▒n─▒ g├Âstermektedir.Yakalamada. olgun form Scefeldt, Reuschlein ve VogelÔÇÖe g├Âre be┼č a┼čamada kazan─▒l─▒r.┬á┬á┬á┬á

5.1. Birinci A┼čama :┬á├çocuk kollar─▒n─▒ dirsekleri gergin. avu├žlar─▒ birbirine ya da yukar─▒ya d├Ân├╝k durumda ├Ânde tutar. Top ellerine ya da kollar─▒na de─čdi─činde ,dirsekleri b├╝k├╝l├╝r. ├çocuk kollan ve elleri ile topu g├Â─čs├╝ne bast─▒r─▒r.┬á┬á┬á┬á┬á

5.2. ─░kinci A┼čama :┬á├çocuk topu yakalamak i├žin dirseklerini hafif├že b├╝ker top eline de─čmeden kollar─▒n─▒ harekete ge├žirerek topu kollar─▒ ile vakalar.┬á┬á┬á┬á┬á

5.3. ├ť├ž├╝nc├╝ A┼čama :┬á├çocuk, topu yakalamak i├žin kollar─▒n─▒ b├╝kerek hafif├že omuzlar─▒na yakla┼čt─▒r─▒r. Dirsekler ├Ândedir. ├çocuk, topu bileklerini b├╝kerek yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r.

a. Ara A┼čama:┬á├çocuk . top temas etti─činde topu g├Â─čs├╝nde kollar─▒ ile kucaklar.

b. Ara A┼čama:┬á├çocuk, topu elleri ile yakalamaya ├žal─▒┼č─▒r. Ancak d├╝┼č├╝rmemek i├žin┬átopu elleri ile g├Â─čs├╝ne yakla┼čt─▒r─▒r.┬á┬á┬á┬á┬á

5.4. D├Ârd├╝nc├╝ A┼čama :┬á├çocuk dirseklerini yanda b├╝k├╝l├╝ tutar.Topu┬áyakalarken ellerini ├Ânde birle┼čtirir. Top, sadece ellerle yakalan─▒r. Di─čer beden par├žalar─▒na temas etmez.┬á┬á┬á

5.5. Be┼činci A┼čama :┬áKol hareketleri, 4. a┼čamadaki gibidir. Ancak ├žocuk bu a┼čamada topu yakalamak i├žin hareketli hale gelir.┬áBaz─▒ ara┼čt─▒rmac─▒lar, bir bu├žukÔÇöalt─▒ ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n top yakalama s─▒ras─▒nda y├╝z ifadelerini incelemi┼člerdir. Korku tepkisinin, ba┼čar─▒s─▒z yakalama durumlar─▒nda ortaya ├ž─▒kt─▒─č─▒n─▒ belirtmi┼člerdir. (2)┬áYakalama becerisini incelemek ve ├žal─▒┼čmalar─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rmak, performans─▒ etkileyen topun b├╝y├╝kl├╝─č├╝., h─▒z─▒, at─▒lma mesal7esi ve top atma y├Ântemi┬ágibi de─či┼čkenlerden dolay─▒ olduk├ža zordur. Son y─▒llarda, top atma y├Ânteminin etkisinin ortadan kald─▒r─▒lmas─▒ ve bir standart olu┼čturulmas─▒ amac─▒yla top atma makinalar─▒ geli┼čtirilmi┼čtir. Ayn─▒ ama├žla, ├žember de yayg─▒n olarak kullan─▒lmaktad─▒r.

6. DURARAK UZUN ATLAMA

Y├╝r├╝me ve ko┼čma becerisi kazan─▒ld─▒ktan sonra, dengenin geli┼čmesi ve kuvvetin┬áartmas─▒yla birlikte atlama becerisi kazan─▒lmaktad─▒r. ( 7 )Durarak uzun atlaman─▒n ve yukar─▒ya do─čru s─▒├žraman─▒n ortak bir kaynaktan ├ž─▒kt─▒─č─▒┬ávarsay─▒lmaktad─▒r. Her iki hareket de, iki ayak ├╝zerinde ileri ve yukar─▒ya do─čru hareket etmeyi gerektirmektedir. Ancak ileri ve yukar─▒ya do─čru hareket etme, derecesi farkl─▒d─▒r. Hellebrant, durarak uzun┬áatlamay─▒, iki ayak ├╝zerinde ileriye do─čru s─▒├žramak olarak tan─▒mlamakta ve hareket y├Ân├╝n├╝n dikeyden yataya do─čru geli┼čti─čini ifade etmektedir. ├çocuklar─▒n ilk atlama ┼čekilleri, bir baca─č─▒ yukar─▒ do─čru kald─▒rarak h─▒zl─▒ bir uzun ad─▒m atmakt─▒r. Ancak, ikiÔÇöiki bu├žuk ya┼č d├╝zeyinde iki aya─č─▒ kald─▒rarak atlama becerisi kazan─▒lmaktad─▒r.┬áBu ya┼čta. ayaklar─▒ kald─▒r─▒rken ve yere basarken bacaklar─▒n hareketinin birbiri ile uyumlu olmas─▒ olduk├ža g├╝├žt├╝r. Atlama becerisi, ├çocu─čun┬áko┼čma ve y├╝r├╝mede ├Â─črendi─či yere basma eyleminden olduk├ža farkl─▒ olmas─▒na ra─čmen. ├žocuklar her s─▒├žrama deneyiminde bacaklar─▒n hareketini uyumlu hale getirmeye ├žal─▒┼č─▒rlar.┬á┬á

7.TEN─░S TOPU FIRLATMA┬áAlt─▒ ayl─▒k ├žocuklar─▒n ├ço─ču. kollar─▒n─▒n┬áf─▒rlatma atma becerisini ay─▒rt etmekte ve s─▒n─▒rl─▒ kaba bir atma davran─▒┼č─▒nda bulunurlar. Genellikle bir ya┼č─▒ndan ├Ânce, k─▒sa bir mesafeye top atma davran─▒┼č─▒ g├Âsterirler.┬áGuttridge ( 1939 ), ikiÔÇö├╝├ž ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n iyi bir f─▒rlatma olmad─▒klar─▒n─▒ ve f─▒rlatma becerisinin ancak d├Ârt ya┼č─▒ndan sonra┬á┬áh─▒zl─▒ geli┼čti─čini s├Âylemi┼čtir. Be┼č ve alt─▒ ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n ├žo─čunun, yeterli f─▒rlatma becerisine sahip olduklar─▒ saptanm─▒┼čt─▒r. Buna ra─čmen, t├╝m ya┼člarda ve ayn─▒ ya┼člardaki ├žocuklar─▒n f─▒rlatma┬á┬áperformanslar─▒nda farkl─▒l─▒klar vard─▒r.Wild, farkl─▒ ya┼člardaki ├žocuklar─▒ inceleyerek f─▒rlatma becerisinin geli┼čiminde d├Ârt a┼čama belirlemi┼čtir.

7.1. 1. A┼čama :┬á─░ki yada ├╝├ž ya┼č─▒ndaki ├žocuklar, beden rotasyonu ve ayak hakimiyeti olmaks─▒z─▒n f─▒rlatma davran─▒┼č─▒n─▒ g├Âsterirler. Kollar ├Ânde b├╝k├╝lerek, top omuz ├╝zerinde tutulur. Top f─▒rlat─▒l─▒rken. kollar ve beden f─▒rlatma y├Ân├╝ne d├Ânerek a┼ča─č─▒ya do─čru hareket eder. Ayaklar─▒n hareketi s├Âz konusu de─čildir.

7.2. 2.A┼čama.┬áBeden rotasyonunun yap─▒lmaya ba┼člad─▒─č─▒ bu a┼čama, ├╝├ž bu├žukÔÇöd├Ârt ya┼č ├žocuklar─▒nda g├Âr├╝l├╝r. Kollar, hafif├že yan tarafta b├╝k├╝lerek yukar─▒da tutulur. Top, ense hizas─▒nda. sa─č omuz vakardad─▒r. F─▒rlatma hareketi boyunca, ayaklar─▒n hareket etmemesine ra─čmen, top sa─č elle at─▒l─▒rken beden sa─ča d├Âner. Hem

 

atma ┼čeklinin geli┼čmesi. hem de kol kuvvetinin artmas─▒ nedeniyle topu uza─ča atma mesafesinde ilerleme g├Âr├╝l├╝r.

┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á7.3. 3. A┼čama :┬á┬áBe┼č alt─▒ ya┼člarda g├Âr├╝len bu a┼čaman─▒n, en ├Ânemli ├Âzelli─či f─▒rlatma hareketi s─▒ras─▒nda ayaklar─▒n hareketli hale gelmesidir. ├çocuk, omuz ├╝st├╝nde b├╝k├╝lm├╝┼č sa─č kolu ile f─▒rlatmaya haz─▒rlan─▒rken, beden sa─ča d├Âner ve a─č─▒rl─▒─č─▒n─▒ sol baca─ča verir.F─▒rlatma s─▒ras─▒nda, v├╝cudu sa─čdan sola do─čru hareket ederken, sa─č baca─č─▒ ile ileriye do─čru ad─▒m atar. F─▒rlatma i┼člemi ├žocu─čun v├╝cudu a┼ča─č─▒ya sol tavafa d├Ân├╝kt├╝r.

7.4. 4.A┼čama :┬áF─▒rlatman─▒n ├žok g├╝├žl├╝ oldu─ču ve olgun formun g├Âr├╝ld├╝─č├╝ a┼čamad─▒r. Bu a┼čamaya alt─▒ bu├žuk ya┼č civar─▒nda ula┼č─▒l─▒r. ├çocuk f─▒rlatmaya haz─▒rlanma d├Âneminde topu sa─č eli ile tuttu─čunda a─č─▒rl─▒─č─▒n─▒ sa─č baca─č─▒na verir. Sol bacakla ileri do─čru ad─▒m atarak kal├ža rotasyonu ile f─▒rlatma hareketini ger├žekle┼čtirir.F─▒rlatma performans─▒, genellikle topun at─▒ld─▒─č─▒ mesafe ile ├Âl├ž├╝lmektedir. Baz─▒ ├žal─▒┼čmalarda ise. f─▒rlatma performans─▒ olarak, top atma h─▒z─▒n─▒n ├Âl├ž├╝ld├╝─č├╝ g├Âr├╝lmektedir.

Yap─▒lan ├žal─▒┼čmalar, f─▒rlatma becerisinin, de─či┼čik k├╝lt├╝r, ya┼č ve cinsiyet gruplar─▒nda farkl─▒l─▒k g├Âsterdi─čini belirtmektedir.Erkek ├žocuklar─▒n─▒n f─▒rlatma performans─▒n─▒n, k─▒z ├žocuklar─▒ndan y├╝ksek oldu─ču bilinmektedir. K─▒z ├žocuklar─▒n─▒n performans─▒n─▒n d├╝┼č├╝k olmas─▒, farkl─▒ fiziksel yap─▒lar─▒ndan do─čabildi─či gibi b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de deneyim eksikli─činden de kaynaklanabilmektedir. ├ç├╝nk├╝, top oyunlar─▒nda yeterli deneyimi olmayan erkek ├žocuklar─▒n da ya┼č─▒tlar─▒ kadar ba┼čar─▒ g├Âsteremeyebilirler. Bu durumlar, f─▒rlatma becerisinin ├Â─črenilmi┼č bir beceri Oldu─čunu g├Âstermektedir. B├Âylece, f─▒rlatma becerisi yetersiz olan ├žocuklara, deneyim f─▒rsatlar─▒ verilerek ya┼člar─▒na uygun beceri d├╝zeyine sahip olmalar─▒ sa─članabilir.

( 2 )

┬á8. KO┼×U┬áKo┼čma, ├žocu─čun y├╝r├╝me becerisinde yeterli d├╝zeye ula┼čmas─▒ndan sonra ortaya ├ž─▒kan bir yerden bir yere gitme ┼čekillerinden biridir ( 3 )┬á├çocu─čun ko┼čabilmesi i├žin tek baca─č─▒ ├╝zerinde herhangi bir deste─če gereksinim duymadan kendisini yukar─▒ ve ileri do─čru itecek yeterli bir g├╝ce sahip olmas─▒ gerekir. Ayn─▒ zamanda, ko┼čma s─▒ras─▒ndaki h─▒zl─▒ hareketleri kontrol edebilmesi i├žin de koordinasyon ve dengeye sahip olmal─▒d─▒r. GesellÔÇÖe g├Âre, bu yetenekler 18 ay civar─▒nda geli┼čmeye ba┼člar. Bu ya┼čta v├╝cudun ayaklardan destek almad─▒─č─▒┬áfaz┬áyoktur.

Topuk- ayak ucu s├╝reci hen├╝z kazan─▒lmam─▒┼čt─▒r. Bu nedenle ilk ko┼ču ┼čekli, h─▒zl─▒ y├╝r├╝meye benzer ve ger├žek ko┼ču olarak kabul edilmez. Ancak, iki ya┼čta en d├╝┼č├╝k standard─▒ ba┼čarabilecek kadar ko┼čabilirler.┬áBir yetenekten bir di─čerine ge├ži┼č, olduk├ža karma┼č─▒k s├╝re├žleri kapsar. Burnett ÔÇśin g├Âzlemlerine g├Âre, ├žocuk y├╝r├╝menin belli ba┼čl─▒ ├Âzelliklerini kazansa bile m├╝kemmel olmaktan uzak bir ko┼ču ┼čekline sahiptir. Bunun en iyi ├Ârne─či, ├žocu─čun ko┼ču s─▒ras─▒nda yere ayak tabanlar─▒ ile basmas─▒ ve kollar─▒n─▒ yukar─▒da tutmas─▒d─▒r. Bu durum, GesellÔÇÖin┬á┬áÔÇśÔÇÖbirbiri i├žine girmeÔÇŁ kavram─▒ ile a├ž─▒klanmaktad─▒r. Bu a├ž─▒klama ┼čekline g├Âre, en ilkel bi├žimde bir yetenek kazand─▒ktan sonra baz─▒ d├╝zeltmeler yap─▒l─▒r, deneyimler, olgunla┼čma ve yeti┼čkinlerin etkileriyle geli┼čtirilir. Bu s├╝re├ž, ├žocukluktan ergenlik ├ža─č─▒na kadar devam eder.├çocuk ├Ânce yeni yetene─činin gerektirdi─či gibi d├╝z bir ├žizgi ├╝zerinde ko┼čmaya ba┼člar. Hen├╝z d├Ân├╝┼č yapma, durma yetene─či geli┼čmemi┼čtir. D├Ârt be┼č ya┼čta ba┼člama, d├Ânme ve durma┬á┬áyetene─činde kontrol├╝n geli┼čmesi ile ko┼ču g├╝c├╝nde ve ┼čeklinde ilerleme g├Âr├╝l├╝r.

Seefeld. Reuschlcin ve Vogel. bir bu├žuk- sekiz ya┼č aras─▒ndaki y├╝z elli ├žocu─ču ko┼ču s─▒ras─▒nda g├Âzleyerek. ko┼čunun geli┼čimsel a┼čamalar─▒n─▒ saptam─▒┼člard─▒r. Bu a┼čamalar a┼ča─č─▒da belirtilmi┼čtir:

┬á8.1. 1 .A┼čama ;┬áKollar omuz y├╝ksekli─činde yana a├ž─▒l─▒r. Diz ├žok az b├╝k├╝l├╝r, ayak taban─▒ yere temas eder. Ayaklar zemine yak─▒nd─▒r.

8.2. 2.A┼čama ;┬áKollar bel y├╝ksekli─čindedir. Ayak taban─▒n─▒n tamamen yere temas etmesine ra─čmen. yere basma an─▒ hareketlerle ger├žekle┼čtirilmektedir. Diz, daha fazla b├╝k├╝lmektedir.

8.3. 3. A┼čama ;┬áKol1ar art─▒k denge sa─člamak amac─▒yla kullan─▒lmaz. Kollar b├╝k├╝lerek ters d├Ân├╝┼č hareketi yapar. Aya─č─▒n─▒n yerle temas─▒, topuk parmak ucu ┼čeklinde olur. S─▒├žrama mesafesi artar, ayaklar─▒n hareketi uyumlu hale gelir. ├ľndeki bacak 90 derecelik a├ž─▒ yapacak ┼čekilde b├╝k├╝l├╝r

8.4.┬á┬á4.A┼čama ;┬áAyak yere topuk-parmak ucu ile temas eder.┬áKollar─▒n hareketi ile bacak hareketleri birbirlerine z─▒t olacak ┼čekilde d├╝zenlenir. Dizin b├╝k├╝lmesi destek a┼čamas─▒nda hareketin g├╝c├╝n├╝ art─▒r─▒r. Bacaklar s─▒rayla kal├žaya yakla┼čacak ┼čekilde b├╝k├╝l├╝r.

9.WisconsinÔÇÖe g├Âre ya┼čla birlikte geli┼čen ├Âzellikler

9.1. 1.A┼čama :┬áKo┼ču mesafesinin art─▒┼č─▒ ( Ko┼ču h─▒z─▒n─▒n artmas─▒ndan kaynaklanmaktad─▒r).

9.2.┬á┬á┬á2.┬á┬áA┼čama :┬áV├╝cudun yukar─▒ya do─čru hareketinin azalmas─▒. ─░tici baca─č─▒n hareketinin┬á┬áartmas─▒. Desteklenmeyen a┼čama i├žin kullan─▒lan s├╝renin azalmas─▒.

9.3.┬á┬á┬á3. A┼čama :┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬áTopuklar─▒n kal├žaya yakla┼čmas─▒

.9.4.┬á┬á┬á4. A┼čama :┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬áDizin yerden y├╝ksekli─činin artmas─▒.

10. TOPA AYAKLA VURMA

─░lk topa ayakla vurma hareketleri, ko┼čma yetene─činin kazan─▒lmas─▒ndan sonra yakla┼č─▒k iki┬áya┼č civar─▒nda g├Âr├╝l├╝r. Bu ya┼čta ├çocu─čun dengesi, tek ayak ├╝zerinde dururken di─čer aya─č─▒ ile topa kuvvetini verecek ┼čekilde geli┼čmi┼čtir.┬áilk topa ayakta vurma deneyimlerinde, ├žocu─čun baca─č─▒n─▒n hareket alan─▒ olduk├ža s─▒n─▒rl─▒d─▒r. ├çocuk havadaki baca─č─▒n─▒ geriye do─čru sallamadan topa vurur. Dengesi ├žok iyi geli┼čmedi─činden var olan kuvvetini topa veremez. Olgunla┼čmaya ba─čl─▒ olarak, ├žocu─čun denge ve kuvveti geli┼čtik├že topa vurma hareketlerinde ilerleme g├Âr├╝l├╝r.┬á─░kinci a┼čamada , baca─č─▒n harekat alan─▒ geni┼čler. Bacak dizden arkaya do─čru sallan─▒r. ├ť├ž├╝nc├╝ a┼čamada, bu harekete kal├žan─▒n da kat─▒l─▒m─▒yla baca─č─▒n hareket alan─▒ geni┼čler. Bacak kal├žadan itibaren geriye do─čru sallan─▒rken, beden ileriye do─čru e─čilir. Son a┼čamada ise, yakla┼č─▒k alt─▒ ya┼č civar─▒nda, kol bacak hareketlerinde z─▒tl─▒─č─▒n ortaya ├ž─▒kmas─▒yla kollar b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de dengenin sa─članmas─▒ i├žin kullan─▒l─▒rlar. ─░tici baca─č─▒n en son b├╝y├╝k a├ž─▒s─▒n─▒ dengelemek i├žin beden geriye do─čru e─čilir┬á┬áYa┼ča ba─čl─▒ olarak topa ayakla vurma ┼čekilleri geli┼čtik├že, topun kat etti─či mesafede de art─▒┼č g├Âr├╝l├╝r. DeachÔÇÖin ├žal─▒┼čmalar─▒, Erkeklerin topa ayakla vurma performanslar─▒n─▒n k─▒zlara g├Âre daha y├╝ksek oldu─čunu g├Âstermektedir.┬á

11. SI├çRAMAS─▒├žrama, ayaklarla v├╝cudun yerden y├╝kselmesini ve yere inmesini i├žerir. S─▒├žrama becerisi, atlama becerisinden daha b├╝y├╝k denge ve koordinasyon gerektirir. ├ľnce iki ayak ├╝zerinde, daha sonra tek ayak ├╝zerinde s─▒├žrama becerisi kazan─▒l─▒r. ─░ki ayak ├╝zerinde s─▒├žrama becerisi ortalama ├╝├ž ya┼č civar─▒nda, tek ayak ├╝zerinde s─▒├žrama becerisi de ortalama d├Ârt ya┼č civar─▒nda kazan─▒l─▒r.┬áYa┼č ile birlikte, tek ayak ve iki ayak ├╝zerinde s─▒├žrama say─▒s─▒ artar ve s─▒├žrama ┼čekli geli┼čir. ├çocuklar kazand─▒klar─▒ bu beceriyi t├╝m oyunlar─▒na transfer ederler. De─či┼čik y├Ânlere s─▒├žrayarak becerilerini ├že┼čitlendirirler ve di─čer becerileri ile birle┼čtirirler.

12. SEKME┬áSekme becerisi, ritmik bir ┼čekilde tek ayak ├╝zerinde s─▒├žrama ve bir ad─▒m y├╝r├╝me hareketlerinin s─▒ra ile birle┼čtirilmesini i├žerir.┬áBu becerinin temeli, y├╝r├╝me ve ko┼čma hareketlerine dayan─▒r.┬á┬áSekme daha b├╝y├╝k denge geli┼čimi gerektirdi─činden okul ├Âncesi ├žocuklar─▒nda en ge├ž kazan─▒lan bir beceridir. Bu d├Ânemde ├žocuklar─▒n, her iki aya─č─▒ ├╝zerinde ayr─▒ ayr─▒ s─▒├žramas─▒ olduk├ža zor bir beceridir. Bu beceriyi, ancak alt─▒ ya┼č ├žocuklar─▒ ├žok iyi bir ┼čekilde ba┼čar─▒rlar. Bununla birlikte nadiren d├Ârt ve be┼č ya┼č ├žocuklar─▒n─▒n da bu beceriyi ba┼čard─▒─č─▒ g├Âzlenmi┼čtir. Literat├╝rde, k─▒z ├žocuklar─▒n─▒n bu beceriyi oyunlar─▒nda olduk├ža s─▒k kulland─▒klar─▒ ve bu nedenle erkek ├žocuklar─▒ndan daha ba┼čar─▒l─▒ olduklar─▒ belirtilmektedir.

13.OYUNLAR

13.1.ÔÇśÔÇÖ Topu f─▒rlat ve yakalaÔÇÖÔÇÖ oyunu┬á:┬á├çocuklar topu duvara f─▒rlat─▒rlar. Topu havada, yada yerde bir kez s─▒├žrad─▒ktan sonra yakalayabilirler. (4)

┬á13.2. ÔÇśÔÇÖ ─░smini duy topu yakala ÔÇÖÔÇÖoyunu┬á:┬á┬á├ľ─čretmen belli s─▒ra izlemeden ÔÇśÔÇÖtopu yakala BanuÔÇÖÔÇÖ diyerek topu yukar─▒ do─čru atar. Topu yakalayan ├žocuklar birer puan al─▒rlar.

*ÔÇÖÔÇÖ Yukar─▒ya atal─▒m dikkatli tutal─▒mÔÇÖÔÇÖ oyunu ├žocuklar s─▒ra ile topu yukar─▒ at─▒p tutarlar.Her bir tutu┼ču bir rakkam, bir g├╝n ya┬á┬áda bir ay ismi ile ifade ederler. (6)

13.2.* Labut Devirme oyunu ;├çocuklar iki gruba ayr─▒l─▒r ve uygun mesafeye yerle┼čtirilmi┼č labutlar─▒ topu yerden yuvarlayarak devirmeye ├žal─▒┼č─▒rlar. Her bir grubun devirdi─či labut say─▒s─▒ kaydedilir ve kazanan grup alk─▒┼član─▒r. (6)

13.4. Karman├žorman oyunu

Temel HareketlerKo┼ču, durma, beden kontrol├╝ zaman─▒n fark─▒na varma

Uygulama

Oyun alan─▒n─▒n s─▒n─▒rlar─▒ ├žizilir. ├çocuklar oyun alan─▒n─▒n s─▒n─▒rlar─▒ etraf─▒nda tek s─▒ra halinde y├╝r├╝rler. ├çocuklara oyun alan─▒ i├žinde istedikleri gibi ko┼čabilecekleri anlat─▒l─▒r. ├çarp─▒┼čmadan ka├ž─▒nmalar─▒ ve s─▒n─▒rlar─▒n d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmadan olabildi─čince h─▒zl─▒ ko┼čmalar─▒ a├ž─▒klan─▒r. S─▒n─▒r─▒n d─▒┼č─▒na ├ž─▒kan ya da bir ba┼čkas─▒na ├žarpan ├žocuk oyun d─▒┼č─▒ kal─▒r. Bu oyun i├žin kullan─▒lan komutlar ÔÇśÔÇÖ haz─▒rÔÇÖÔÇÖ, ÔÇśÔÇÖba┼člaÔÇÖÔÇÖ, ÔÇśÔÇÖdurÔÇÖÔÇÖ olarak belirlenmi┼čtir.ÔÇÖÔÇÖ DurÔÇÖÔÇÖ komutu yerine ÔÇśÔÇÖk─▒rm─▒z─▒ ÔÇśÔÇÖ i┼čareti de kullan─▒labilir. Oyun de─či┼čik ┼čekillerde oynanabilir.

*┬á┬áOyun alan─▒ daralt─▒l─▒r.*┬á┬áKo┼ču yerine h─▒zl─▒ y├╝r├╝me, sekme,atlama ve z─▒plama gibihareket ┼čekilleri kullan─▒labilir.*Hareket ┼čekillerini yava┼č ve h─▒zl─▒ ritmlerde kullan─▒mlar─▒ i├žin ritmara├žlar─▒ndan yararlan─▒l─▒r.(1)

13.5. ├çevrendekilere Aldanma, Manevra Yap VurulmaTemel HareketlerF─▒rlatma, s─▒├žrama, pasla┼čma

Uygulama├çocuklar elleri serbest, aralar─▒ biraz a├ž─▒k kalacak ┼čekilde ├žember olu┼čtururlar. Bir ├žocuk ├žemberin ortas─▒nda yer al─▒r. ├çemberdeki oyuncular, toru f─▒rlatarak ortadaki oyuncunun bacaklar─▒na de─čdirmeye ├žal─▒┼č─▒rlar. Ortadaki oyuncu s─▒├žrayarak ya da yer de─či┼čtirerek toptan ka├žmaya ├žal─▒┼č─▒r. Top baca─č─▒na de─čdi─činde, topu ta┼č─▒yan arkada┼č─▒yla yer de─či┼čtirir. ├çocuklar topu pasla┼čarak ve manevra yaparak ortadaki oyuncuyu ┼ča┼č─▒rtmaya ├žal─▒┼č─▒rlar. Oyun ortaya birden fazla oyuncunu kat─▒l─▒m─▒ ile ├že┼čitlendirilebilir. (7)┬á┬á┬á┬á┬á

KAYNAKÇA

  1. Beverly N (1986) Moving and Learning . Times Mirrar / Mosby College Publisting ST. Lovis

  2. Cratty JB (1979) Perceptual and Motor Development In Infants And children. PrentticeHall. Inc. Phıladelphig.

  3. Gallahue , D. 1996, Developmental physical education for todayÔÇÖs children c. Brown┬á┬Á┬áBenchmark Publischers, 610p., Dubudue.

  4. Gallahue LD (1982) Understanding Motor Development in Children, Jhon wiley┬á┬Ásons.New York.

  5. G├╝ven N. Bal.S. Metin. N: Portage. Ergen ├çocukluk D├Ânemi E─čitim Program─▒. H.├ť., ├çocukluk geli┼čimi ve E─čitimi B├Âl├╝m├╝. Ankara (1993)

  6. Yard.Do├ž. Dr. Hatice Poyraz, Okul ├Âncesi D├Ânemde Oyun ve Oyuncak.

  7. Zaichowsky BL, Martinek T (19809 Growth and Development, The Child and Physical Activity.The C.U. Mosby Company. Saint Louis.

                 

%d blogcu bunu be─čendi: