Çocuk eÄŸitimi
Her çocuk ayrı bir dünyadır. Çocuk yetiÅŸtirmek ise en kutsal, en büyük, en zor ve hayat boyu devam ettirilmesi gereken en önemli sanattır. Gelecek açısından düÅŸünüldüÄŸünde bu konunun önemi her geçen gün çok daha iyi anlaşılmaktadır. Daha doÄŸacak çocuk anne karnında iken anne babaların kafasında bir çok soru iÅŸareti oluÅŸur. Kız mı erkek mi olacak ? SaÄŸlıklı doÄŸup büyüyecek mi ? Ailemizde ve günlük hayatımızda nasıl bir deÄŸiÅŸiklik olacak ? Ä°leride nasıl bir insan olacak ? okul baÅŸarısı iyi olacakmı ? Nasıl bir meslek sahibi olacak ? Hayatta baÅŸarılı olacak mı ? ve buna benzer yüzlerce soru ile çocuÄŸu beklemeye koyulurlar .
Bütün bu soruların ve bazı bilinmeyenlerin yanısıra çocukların psikososyal geliÅŸimini ve kiÅŸilik geliÅŸimini doÄŸru yönlendirmek anne babaların en önemli görevlerinden biridir. Bu görevin tam ve eksiksiz olarak yapılması ise her açıdan çok önemli ve bir çok yönden zordur. Her ne kadar doÄŸuÅŸtan ve genetik olarak alınan özellikler olmasına karşın, her çocuÄŸun ayrı bir fiziksel yapısı, kiÅŸilik özelliÄŸi, davranış paterni, psikososyal özellikleri, anlayışı, duygusal yapısı, zeka kapasitesi ve ruhsal geliÅŸimi bulunmaktadır. Bütün bu özellikler, aile ortamı ve devamlı deÄŸiÅŸen çevre ÅŸartları ile etkileÅŸince ortaya bir çok yönü ile anne babadan farklı bir biyopsikososyal yapı ortaya çıkmaktadır.
Çocukları anlamak
Çocukların genel davranış özelliklerini tam olarak anlamak ve onların ruh dünyalarına inmek onların psikososyal geliÅŸimini yönlendirmek açısından çok önemli bir noktadır. Anne babaların çocukların ruh dünyalarına inmeden yönlendirme ve eÄŸitim gayretleri, çoÄŸu zaman hedefine ulaÅŸmaz .Anne babalar her gün birlikte oldukları, günlük aktiviteleri birlikte yaptıları çocuklarını bazen tam olarak tanıyama- makta ve onların psikososyal geliÅŸimini iyi yönde yönlendireme- mektedir. Bazı anne babalar, çocuklarının sadece fiziksel bakım- larına yönelik beslenme, barınma, saÄŸlık problemlerini gözetip onların olaylar karşısındaki düÅŸüncelerini, tepkilerini, yorumlarını, üzüntülerini, sevinçlerini, ruhsal yönlerini gerektiÄŸi kadar hesaba katmazlar. KiÅŸisel görüÅŸme ile haberleÅŸtiÄŸimiz Amerikalı acil müdahalelerde bulunan bir saÄŸlık mensubu ÅŸu yakınmaları dile getirerek endiÅŸelerini belirtiyordu '' acil saÄŸlık müdahaleleri yaparken olaylardan çocukların etkilendiÄŸini ve bazı psikolojik problemlerin oluÅŸtuÄŸunu görüyorum, anne babalara veya bakım veren kiÅŸilere çocukların sıkıntılarını bahsettiÄŸimde, onların bana cevabı onlar çocuk ne olacak ki ÅŸeklinde oluyor. ben buna dayanamıyorum ve çok üzülüyorum, çocuklarında ruh dünyası var '' .Gerçekten de bazı zamalar günlük olaylar ve geliÅŸmelerin arasında çocukların olaylar karşındaki ruhsal tepkisi en son akla gelektedir.
ÇocuÄŸa ayrılan vakit
Her anne baba çocuklarının geliÅŸimi ve onların ruhsal yönleri ile çok ilgilendiklerini söyler ama kendi kendilerine oturup ''çocuÄŸuma bu gün ne kadar vakit ayırdım ?'' diye sorduklarında, kendilerini tatmin eden cevabı çok azı alır. Amerikalı bir profesörden aldığım bir bilgiye göre A.B.D. de yapılan istatistiklerde bir babanın çocuÄŸunu günlük görme süresi 7 saniye olarak bulunmuÅŸ . Yani aynı çatı altında yaÅŸayan birbirinden apayrı, ayrı dünyalarda insanlar . Peki bu durum hangi sonuçları getirir ? yani anne babaların çocuklarının ruhsal yönü ve psikososyal geliÅŸimi ile ilgili eksiklikleri hangi sonuçları doÄŸurur ?. Bunun cevabını düÅŸündüÄŸümde her biri ayrı bir ''gelecek '' olan çocuklar ile ilgili çok karamsar düÅŸünceler aklıma gelmektedir. Bu nedenle bu konuyu ileri bir tarihte, ayrı bir baÅŸlık altında incelemek istiyorum .
Hatta 2000li yıllarda bırakın ruhsal geliÅŸimi yönlendirme ve mevcut ruhsal sorunları, dünyada milyonlarca çocuk kötü bakımdan, basit saÄŸlık sorunlarından, kazalardan, salgın hastalıklardan, anne baba ihmaline baÄŸlı nedenler ile hayatını kaybediyor.

Ruhsal geliÅŸime etkiler
Herbir çocuÄŸu ayrı bir dünya olarak kabul edip, onların ruh dünyasına inebilmek, ancak eÄŸitim, anne baba bilinçlendirilmesi ve bilgilendirilmesi ile olacaktır. Ayrıca aile yapısının güçlendirilmesi, aileye sunulan imkanların artırılması, ailenin sosyokültürel ve sosyoekonımik açıdan desteklenmesi, çocukların yaÅŸadıkları ortamların, çevre imkanlarının, devletin saÄŸlayacağı imkanların çeÅŸitliliÄŸi ve kalitesi bu sorunların oluÅŸması ve sürecinde etkili olabilmektedir .
Çocuk eÄŸitiminde çocuÄŸun gerektiÄŸi ÅŸekilde yetiÅŸtirilmesi ve onun topluma hazırlanması, büyük ölçüde anne babanın hayatın ilk gününden itibaren çocuk ile ilgilenmesi, onun ile karşılıklı etkileÅŸimi, ona deÄŸer vermeleri, kiÅŸilik yapısına saygı duymaları, ona yeterince vakit ayırmaları, onun bakım, beslenme ve korumasını saÄŸlamaları, sevgi ihtiyacına karşılık vermeleri, ideal bir aile ortamı hazırlamaları, ona karşı ideal tavırları, tepkileri, tutumları etkili olmaktadır . Burada etki tepki prensibini hatırlatmak yerinde olur, anne babanın direk çocuÄŸa yönelik veya gün içerisinde ki herhangi bir davranışı, sözü, tavrı, tepkisi ve yorumunun çocuk üzerinde bir mutlak bir etkisi olacaktır. Ve bu etkinin çocukta yansımaları iyi veya kötü yönde görülecektir .Aynı ÅŸekilde çocuÄŸun her konuÅŸması, davranışı ve yorumuna anne babanın tepkisi de çocuÄŸun kiÅŸilik geliÅŸiminin ÅŸekillenmesine neden olmaktadır.Yani çocuÄŸu yanlış bir ÅŸey yaptığında ve bunu tekrarladığında sessiz kalan bir ebeveyn dolaylı olarak '' ben bu davranışı destekliyorum '' mesajı verir. DiÄŸer taraftan çocuÄŸun olumlu davranışını onaylamayan bir ebeveyn çocuÄŸa yine dolaylı olarak '' bu davranışın benim için önemli deÄŸil, olsa da olur olmasa da '' mesajını verir. Bununla birlikte görmezlikten gelinen tekrarlayan hatalar giderek büyür, olumlu davranışlar ise giderek azalır .Çocukları her an kontrol etmek her yaptıkları konusunda haberdar olmaya çalışmak çocuÄŸu ruhsal gerilime itebileceÄŸi gibi, diÄŸer yandan çocuÄŸu kontrolsüz ve kendi halinde bırakmakta çocuÄŸun önü alınamayan davranış problemleri geliÅŸtirmesine zemin hazırlayacaktır. Bu iki kutbun ortasında hareket alanı ideal olanıdır.
Burada hemen ÅŸunu belirtmek gerekir ki günümüz iletiÅŸim ve etkileÅŸim toplumunda çocuÄŸun geliÅŸimi konusunda anne babalar üstlerine düÅŸen her türlü görevi yapsa bile akraba çevresi, okul ortamı, arkadaÅŸ ve sosyal çevresi, diÅŸarıdan gördükleri, duydukları da geliÅŸim ve ruh saÄŸlığı açısından çok önemli olmaktadır. Anne babalar bazen kendileri haricinde oluÅŸan etkiler konusunda oldukça çaresiz kalabilmektedir. Yani hem ev içerisinde çocuÄŸa gereken yönlendirme, hem de onun ev dışında psikososyal geliÅŸimine kötü yönde etkide bulunacak etkenlerden koruma, ikisini de saÄŸlamak ideal geliÅŸim açısından gerek ve yeter ÅŸart olmaktadır .

Yapılması gerekenler
Anne babaların çocuklarının normal bir ÅŸekilde psikososyal geliÅŸimini saÄŸlamak ve uygun eÄŸitimi vermek için yapmaları gereken ÅŸeyleri ÅŸu ÅŸekilde sıralayabiliriz : Dengeli eÄŸitim ve yönlendirme,Anne babanın kendi aralarındaki söz ve davranış birliÄŸi, ÇocuÄŸa karşı aşırı hoÅŸgörü veya aşırı disiplin uygulamalarından kaçınmaları, olaylar ve ilerleyen süreç içerisinde çocuÄŸa yansıyan davranışlar olarak tutarlı olmaları ve zaman aşımından doyayı farklı farklı tepki vermemeleri, ÇocuÄŸa tepkilerinin yersiz ve abartılı olmaması, Güzel ve faydalı ÅŸeylerde çocuÄŸun davranışlarının onaylanması, Hatalı durumlarda uygun bir ÅŸekilde cezalandırılmaları, Yapılan yanlışları sonucunda sadece kızmak deÄŸil nedenini mantık çerçevesinde açıklamaları ve ona doÄŸru olan hedefi vermeleri , Onlara her yönüyle deÄŸer vermeleri, KiÅŸilik yapılarına saygılı olmaları, Onlara söz hakkı tanımaları, Sevildiklerini hissettirmeleri, Onlara güven duygusunu aşılamaları, Sosyal ve psikolojik geliÅŸimini yakından takip etmeleri, Gösterilen davranış problemlerine karşı duyarlı olmaları, zamanında ve erken müdahaleyi saÄŸlamaları , Kendi psikolojik sıkıntılarını çocuklara yansıtmamaları, onlardan geliÅŸim ve kapasitelerinin üzerinde beklentiye girmemeleri, Onlara yeterince zaman ayırmaları, Onların sosyal çevrelerinin farkında olmaları ÅŸeklinde özetlenebilir.