hd porno porno hd porno porno

Dil ├Â─čretim teknikleri

2.798 okundu

Noonan ve McCormick (1993), do─čal dil ├Â─čretim tekniklerini, dil ve ileti┼čim becerilerinin ├Â─čretiminde, do─čal ortamlar ve bu ortamlarda ger├žekle┼čen etkinliklerin kullan─▒ld─▒─č─▒ yap─▒land─▒r─▒lm─▒┼č teknikler olarak tan─▒mlamaktad─▒rlar.En geni┼č anlamda do─čal ortam, bireylerin i├žinde ya┼čad─▒─č─▒ ve i┼člev g├Ârd├╝─č├╝ ortamlard─▒r. Ev, okul, park, al─▒┼č-veri┼č merkezi, lokanta vb. gibi ortamlar do─čal ortamlara ├Ârnek olarak g├Âsterilebilir. Etkinlikler de do─čal ortamlarda, ortam─▒n gere─či olarak yerine getirilen etkinlerdir. ├ľrne─čin, markette al─▒┼č veri┼č yapmak, lokantada yemek yemek gibi.
Do─čal dil ├Â─čretim teknikleri, f─▒rsat ├Â─čretimi (incidental teaching), bekleme s├╝reli ├Â─čretim (time delay) ve tepki isteme modeli (mand-model) gibi ├Â─čretim tekniklerinden olu┼čmaktad─▒r (Kaiser, Yoder ve Keetz, 1992). ─░zleyen b├Âl├╝mde do─čal dil ├Â─čretim tekniklerine ili┼čkin bilgiler yer almaktad─▒r.
1. F─▒rsat ├Â─čretimi
Tesad├╝fi-├Â─čretimde, do─čal olarak ger├žekle┼čen, yeti┼čkin ve ├žocuk etkile┼čimlerinin dil ve ileti┼čim becerilerini ├Â─čretmek ya da ├žocu─ča edinmekte oldu─ču dil ve ileti┼čim becerilerini uygulama ┼čans─▒ vermek i├žin ├Â─čretim s├╝reci sistematik hale getirilmi┼čtir. (Erba┼č, 2003). Bu teknik birka├ž ├Â─čeden olu┼čmaktad─▒r:
(a) Yeti┼čkin, ├žocu─čun herhangi bir nesneyi istemesini ya da kendisinden yard─▒m isteyerek etkile┼čimi ba┼člataca─č─▒ an─▒ beklemektedir.
{loadposition header}
(b) ├çocu─čun ya┼č ve becerisine ba─čl─▒ olarak isteme davran─▒┼č─▒ s├Âzel ya da s├Âzel olmayan (├Ârne─čin; i┼čaret etme, a─člama veya s├Âyleme) ┼čekillerde ger├žekle┼čebilmektedir.
(c) ├çocuk etkile┼čimi ba┼člatt─▒ktan sonra, yeti┼čkin ÔÇťNe istiyorsun?ÔÇŁ gibi s├Âzel ifadeler kullanarak, ├žocu─čun ba┼člatt─▒─č─▒ konuyu geni┼čletmesini sa─člamaya ├žal─▒┼čmaktad─▒r.
(d) Baz─▒ durumlarda yeti┼čkin ├žocu─ča model olacak ┼čekilde uygun s├Âzel ifadeleri kullanmaktad─▒r.
(e) ├çocuk uygun bir d├╝zeltme yapmazsa, yeti┼čkin uygun ileti┼čim tepkisi i├žin ├žocu─ča ipucu vermektedir (├Ârne─čin, sorgulayan bir bak─▒┼č veya s├Âzel bir ipucu gibi).
(f) ├çocu─čun da─čarc─▒─č─▒nda s├Âz konusu uygun ileti┼čim tepkisi yoksa veya ipucuna ra─čmen do─čru tepkiyi veremiyorsa, yeti┼čkin ├žocuktan uygun tepkiyi taklit etmesini istemektedir.
(g) Uygun ileti┼čim tepkisi al─▒nd─▒ktan sonra, yeti┼čkin tepkinin do─črulu─čunu onaylamaktad─▒r ve ├žocu─čun istedi─či her neyse onu vermektedir (Erba┼č, 2003).

2. Bekleme s├╝reli ├Â─čretim
Bekleme s├╝reli ├Â─čretim, dil geli┼čim gerili─či olan ├Â─črencilere daha fazla s├Âzel dili kullanma ve ileti┼čim kurma f─▒rsat─▒ ve yeti┼čkinin s├Âzel ifadelerini taklit etmek yerine, do─čal ipu├žlar─▒na tepki verme olana─č─▒ sunmak i├žin tasarlanm─▒┼čt─▒r. Ba┼čka bir deyi┼čle, bekleme s├╝reli ├Â─čretim, ├žocu─čun rol├╝n├╝ cevap verenden, ileti┼čimi ba┼člatana d├Ân├╝┼čt├╝rmektedir (Erba┼č, 2003).

Bu ├Â─čretim tekni─či birka├ž basamaktan olu┼čmaktad─▒r.
(a) ├ľ─čretimin ger├žekle┼čtirilece─či ortam, dil ve ileti┼čim olana─č─▒ yaratma i├žin d├╝zenlenmektedir (├Ârne─čin, sevilen bir oyuncak ├žocu─čun yeti┼čemeyece─či bir yere konur).
(b) Yeti┼čkin herhangi bir s├Âzel ifade kullanmamaktad─▒r; fakat, ├žocu─ča yakla┼č─▒k bir metre kadar yakla┼čmaktad─▒r.
(c) ├çocuk yeti┼čkine bakt─▒─č─▒nda yeti┼čkin ileti┼čimi ba┼člatmamaktad─▒r; ancak, bir ┼čeyler bekliyormu┼č gibi ├žocu─ča bakmaktad─▒r.
(d) ├çocuk hi├žbir ┼čey s├Âylemezse yeti┼čkin ba─člama uygun ileti┼čim tepkisini g├Âstermektedir.
(e) Gerekiyorsa yeti┼čkin modeli tekrar etmektedir ve her bir tekrarda ├žocu─čun tepki vermesi i├žin biraz daha beklemektedir.
(f) Bu s├╝re├žte, ├žocuk ileti┼čimi ba┼člatt─▒─č─▒nda yeti┼čkin istedi─či her neyse onu vermektedir.
Bekleme s├╝reli ├Â─čretimde, ├žocuk ba─člama uygun olan ileti┼čim tepkisinin ne oldu─čunu ├Â─črenmekte ve daha model sunulmadan uygun tepkiyi g├Âstermektedir. Daha sonra da, ├žocuk do─čal ortamlarda ortaya ├ž─▒kan ipu├žlar─▒nda herhangi bir bekleme s├Âz konusu olmadan tepki vermeyi ├Â─črenmektedir (Erba┼č, 2003).

3. Tepki isteme modeli
Tepki isteme modeli, f─▒rsat ├Â─čretiminin bir uyarlamas─▒d─▒r (Hart ve Risley, 1974). Tepki isteme modeli Rogers-Warren (Kaiser) ve Warren (1980) taraf─▒ndan dil becerilerinin bire-bir ├Â─čretim d├╝zenlemesinden, s─▒n─▒f ortam─▒na genellenmesini sa─člamak amac─▒yla geli┼čtirilmi┼čtir.
Tepki isteme modeli, yeti┼čkinlerin ├žocuktan tepki istemesine ve/veya model olmas─▒na dayan─▒r. Ayr─▒ca, tepki istemenin amac─▒, m├╝mk├╝n olan en az yard─▒mla ├žocu─čun do─čru tepki vermesine yard─▒mc─▒ olmakt─▒r (Hart ve Risley, 1974).

Tepki isteme modeli, ├žocu─čun etkile┼čimi ba┼člatmas─▒ gereken f─▒rsat ├Â─čretim, tekni─čine g├Âre farkl─▒l─▒k g├Âsterir (Noonan ve McCormick, 1993). Bununla birlikte, yeti┼čkinin, ├žocu─čun herhangi bir konu se├žip ileti┼čimi ba┼člatmas─▒n─▒ beklemesi gerekmedi─činden tepki isteme modeli daha ├žok yeti┼čkininin ileti┼čimi ba┼člatt─▒─č─▒ bir modeldir. ├ľ─čretim s─▒ras─▒nda ├žocuk ve yeti┼čkin aras─▒ndaki etkile┼čimin olumlu ve k─▒sa olmas─▒ sa─članmaktad─▒r (Erba┼č, 2003).
Tepki isteme modelinin kullan─▒ld─▒─č─▒ ├žal─▒┼čmalar─▒n ama├žlar─▒;
(a) s├Âzl├╝ ileti┼čimi ba┼člatmak i├žin ortak bir ilgi alan─▒ belirleme (konu se├žimi),
(b) s├Âz alma becerilerini ├Â─čretme,
(c) ├Â─črencilere s├Âzl├╝ rica ya da konu┼čma hakk─▒nda bilgi sa─člaman─▒n ├Â─čretimi ve
(d) ├Â─črencilere ├že┼čitli yeti┼čkin tepkilerine cevap vermeyi ├Â─čretme olarak s─▒ralanabilir (Snell ve Brown, 2000)
Tepki isteme s├╝reci do─čal olarak ger├žekle┼čen etkile┼čimin sistematik hale getirilmesidir. Bu s├╝re├ž a┼ča─č─▒daki ┼čekilde basamaklara ayr─▒lm─▒┼čt─▒r;
(a) ├ľ─čretmenler ├žocu─čun oynamak isteyece─či ├že┼čitli ilgi ├žekici materyaller sa─člayarak ├žocu─čun dikkatini ├žekerler.
(b) ├çocuk bir materyal ile ilgilenirse, yak─▒nla┼č─▒rsa ÔÇťbunun ne oldu─čunu s├Âyler misin?ÔÇŁ, ÔÇťNe istedi─čini s├Âyler misin?ÔÇŁ gibi sorular sorarak tepki ister. ├ľ─črencinin do─čru tepkisi an─▒nda ├Âd├╝llendirilir ve nesnenin elde bulunduruldu─ču durumlarda ├Â─črencinin nesneye ula┼čmas─▒na izin verilir.
(c) ├çocuk tepki vermezse ya da yanl─▒┼č tepki verirse, ├Â─čretmen ├žocu─čun taklit etmesi i├žin model olur. Ayr─▒ca ├Â─čretmen bu basamakta ├Â─črencinin hangi tepkiyi g├Âstermesini bekliyorsa, o tepkiye ili┼čkin ÔÇťTam c├╝mle s├ÂyleÔÇŁ gibi y├Ânlendirme de yapabilir. Y├Ânlendirme, ├Â─črenci uygun tepki g├Âstermedi─činde sa─člamal─▒d─▒r.
(d) Bir istek ya da modele kar┼č─▒ verilen do─čru tepki an─▒nda ├Âd├╝llendirilir. ├çocu─čun uygun tepkileriyle birlikte taklitleri de peki┼čtirilir (Hart, 1985). Tepki isteme modelinin kullan─▒ld─▒─č─▒ bir ├Â─čretim oturumuna ili┼čkin ├Ârnek izleyen paragrafta verilmi┼čtir.
├ľ─čretmen, sulu boya, pastel boya, yap─▒┼čt─▒r─▒c─▒ ve ka─č─▒d─▒ masan─▒n ├╝st├╝ne koyarak haz─▒rlar. ├ľ─črencinin tercih etti─či ve sevdi─či her etkinlik i├žin gerekli olan malzemeler g├Âr├╝lecek ┼čekilde masaya yerle┼čtirilir. Etkinliklerde kullan─▒lan materyaller ve etkinli─čin a┼čamalar─▒ m├╝mk├╝n oldu─čunca belirgin, ├žarp─▒c─▒ olacak ┼čekilde haz─▒rlan─▒r. B├Âylece ├žocu─čun etkinli─če kat─▒lma olas─▒l─▒─č─▒ artacakt─▒r. ├ľrne─čin, ├žocuk boyama etkinli─čiyle ilgilendi─činde, ├Â─čretmen ÔÇťbana ne istedi─čini s├ÂyleÔÇŁ der. ├çocuk ├Â─čretmenine istedi─či nesneyi s├Âyler ya da hedef ileti┼čim bi├žimini sergilerse, ├Â─čretmen ├žocu─čun istedi─či nesneyi uzatarak, ├žocu─čun sergiledi─či ileti┼čim bi├žimini peki┼čtirir. ├çocuk ├Â─čretmenin istedi─či y├Âne dikkatini y├Ânlendirmeyi ve oturmay─▒ reddederse, ├Â─čretmen nazik├že ├žocu─čun elini tutar ve masadan kalkmas─▒n─▒ engeller. ├çocuk s├Âzel tepki vermezse ya da g├Âz konta─č─▒ kurmazsa, ├Â─čretmen ├žocu─čun ├ženesinden tutarak y├╝z├╝n├╝ kendine do─čru yava┼č├ža ├ževirir. ├ľ─čretmen bu ┼čekilde ├žocu─čun reddedemeyece─či etkinli─če ula┼čmas─▒n─▒ sa─člamaya ├žal─▒┼č─▒r. B├Âylece, ├žocuk zaman i├žinde, rutini bir kez ├Â─črendi─činde (├Ârne─čin, ├žocu─čun resim yapma etkinli─či ile ilgilenmesi ve ├Â─čretmenin ÔÇťbana ne istedi─čini s├ÂyleÔÇŁ demesi gibi), ├Â─čretmen bu a┼čamada dili geli┼čtirmek i├žin soru sormaya ba┼člayabilir. ├ľrne─čin, ├Â─čretim amac─▒, ├žocu─čun tam c├╝mle s├Âylemesi ise, ├Â─čretmen ÔÇťtam c├╝mle s├ÂyleÔÇŁ diyerek y├Ânlendirme yapabilir. ├çocuk bu y├Ânlendirmenin anlam─▒n─▒ hen├╝z ├Â─črenememi┼čse, ├Â─čretmen hemen hedef ileti┼čim bi├žimi i├žin ÔÇťresim yapmak istiyorumÔÇŁ diyerek model olur.
Yukar─▒da yer alan ├Ârnekte g├Âr├╝ld├╝─č├╝ gibi, tepki isteme modelinin temelini do─čal ortamlarda ortaya ├ž─▒kan ger├žek sorular ve ger├žek se├ženekler olu┼čturur. Ger├žek sorular ve se├ženekler, ├Â─črencilerin tercihlerini belirtmelerine ve ├ževre ├╝zerinde kontrol kurmalar─▒na olanak sa─člar. Bunlara ek olarak, bu modelde, ortak ilgi olu┼čturma yeti┼čkin taraf─▒ndan d├╝zenlenir. Yeti┼čkin ├žocu─čun odaklanmas─▒n─▒ sa─člayabilmek i├žin, ileti┼čimi ba┼člat─▒r ve onun dikkatini y├Ânlendirir, ├žocu─ču izler ya da ├žocu─čun se├žimleri ile ilgili ortak ilgi kurar. Bu nedenle, ├žocu─čun davran─▒┼člar─▒ yeti┼čkinin sundu─ču uyaranlar─▒n kontrol├╝ alt─▒ndad─▒r ve ├žocuk sadece yeti┼čkin kat─▒l─▒m sa─člad─▒─č─▒nda s├Âzel ├╝retim ger├žekle┼čtirebilir

%d blogcu bunu be─čendi: