hd porno porno hd porno porno

G├Ârme engelliler ve baston kullan─▒m─▒

3.296 okundu

G├Ârme ├ľz├╝rl├╝ler ─░├žin Baston Kullanman─▒n ├ľnemi ve Tarih├žesi

G├Ârme engellilerde en az yard─▒mla yada yard─▒ms─▒z olarak y├Ân bulma ve hareket edebilme yetenegi kazand─▒ran tekniklerin t├╝m├╝ne ÔÇťbag─▒ms─▒z hareketÔÇŁ denilmektedir.

Bug├╝n baston k├Ârlerin bag─▒ms─▒zla┼čmas─▒n─▒ ve ├Âzg├╝rl├╝klerini simgelestiren en ├Ânemli ara├ž haline gelmi┼čtir. Ancak bug├╝nk├╝ bildi─čimiz ilk baston kaza sonucu g├Âzlerini kaybetmi┼č olan James Biggs adl─▒ bir foto─čraf├ž─▒ taraf─▒ndan 1921 y─▒l─▒nda Amerika Birle┼čik Devletlerinde geli┼čtirilmi┼čtir. James Bidds motorlu ta┼č─▒tlardan kendini korumak i├žin s├╝r├╝c├╝lerin g├Ârebilmesi i├žin bastonunu beyaza boyamaya karar verdi. Ancak 1931 y─▒l─▒na kadar beyaz baston topluma mal olan yayg─▒n bir uygulama de─čildi. ┼×ubat 1931′ de Fransa’ da Guilly D’ herbemont adl─▒ bir ki┼či ilk defa k├Ârlerin kat─▒ld─▒─č─▒ ulusal beyaz baston hareketi olarak bir kampanya ba┼člatt─▒. Bu kampanya Rotary kul├╝p taraf─▒ndan ─░ngiltere’ de de ba┼člat─▒ld─▒. May─▒s 1931′ de BBC Radyosu beyaz bastonun uluslararas─▒ d├╝zeyde k├Ârleri temsil eden bir sembol olarak kabul edilmesini ├Ânerdi. Bir k─▒s─▒m Lions kul├╝p ├╝yeleri 1930 y─▒l─▒nda siyah bastonun s├╝r├╝c├╝ler taraf─▒ndan g├Âr├╝lemedi─či i├žin beyaz renge boyanmas─▒na karar verdiler ve 1931 y─▒l─▒nda Uluslararas─▒ Lions kul├╝b├╝ ABD’ de k├Ârler aras─▒nda beyaz baston kulan─▒m─▒n─▒ yayg─▒nla┼čt─▒rmak amac─▒yla ulusal bir program ba┼člatt─▒. K├Ârlerin bastonla g├╝ven i├žinde seyahat hakk─▒n─▒ ├Âng├Âren ilk yasal d├╝zenleme ABD’ de 1930 y─▒l─▒nda ger├žekle┼čtirildi.

─░kinci D├╝nya Sava┼č─▒ sonunda Amerikal─▒ k├Âr gazilerin ├╝lkelerine d├Ânmesinden sonra bastonun ├Ânemi daha da artt─▒. Bu s├╝re├žte Doktor Richard Hoover ba─č─▒ms─▒z hareket ve mobilite e─čitimine uygun bir baston modeli geli┼čtirdi. Amerikan Ulusal K├Ârler Federasyonu 6 Temmuz 1963 genel kurulunda 15 Ekim’ in b├╝t├╝n eyalet y├Ânetimlerince Beyaz Baston G├╝venlik G├╝n├╝ olarak kabul edilmesi i├žin ├ža─čr─▒da bulunulmas─▒ kararla┼čt─▒r─▒ld─▒. 6 Ekim 1964 y─▒l─▒nda ABD Kongresi ve Senatosunun 753 say─▒l─▒ ortak karar─▒yla devlet ba┼čkan─▒na her y─▒l─▒n 15 Ekim g├╝n├╝n├╝ Beyaz Baston G├╝venlik G├╝n├╝ olarak ilan etmesi konusunda yetki verdi. ABD Cumhurba┼čkan─▒ Lyndon B. Johnson bu karara dayanarak her 15 Ekim’ in t├Âren ve etkinliklerle Beyaz baston g├╝venlik g├╝n├╝ olarak kutlanmas─▒, beyaz bastonun ├Ânemi ├╝zerinde durulmas─▒ i├žin bir genelge yay─▒nlad─▒.
├ťlkemizde 15 Ekim Beyaz Baston G├╝n├╝ maalesef anlam─▒na uygun etkinliklerle de─čerlendirilmemektedir. Bence o g├╝n├╝n beyaz bastonun ├Ânemi ve yayg─▒nla┼čt─▒r─▒lmas─▒ yan─▒nda cadde ve sokaklardaki, bina ve istasyonlardaki fiziksel engellerin ortadan kald─▒r─▒lmas─▒ i├žin eylem ve m├╝cadele g├╝n├╝ olarak de─čerlendirilmesi gerekir. Beyaz baston g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ i├žin bir ba─č─▒ms─▒zl─▒k ve g├╝venlik sembol├╝d├╝r. Her ko┼čulda ona rehberlik eden bir arkada┼č gibidir.
Malesef ├╝lkemizde beyaz bastonun g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler i├žin ├Ânemi ge├ž fark edilmi┼čtir. ├ľrne─čin 1950′ lerde, 60′ larda hatta 70′ lerde bizim ├Â─črencili─čimiz s─▒ras─▒nda kimse bize beyaz bastonun ├Ânemini anlatmad─▒, onun e─čitimini vermedi. Bu nedenle g├Ârme ├Âz├╝rl├╝lerin b├╝y├╝k bir ├žo─čunlu─ču beyaz baston kullanmay─▒ bir utan├ž vesilesi olarak g├Ârmekteydi. 1980′ li y─▒llara kadar k├Ârler okullar─▒nda baston kullanma e─čitimiyle ilgili bir ders veya kurs yoktu. Uzun y─▒llar sonra beyaz baston kullanmaya al─▒┼čma ┼čans─▒na ula┼čanlar ge├žmi┼č y─▒llar─▒n eksikli─čini ├žok daha iyi bilirler. G├╝n├╝m├╝zde de k├Ârler okullar─▒nda ve rehabilitasyon merkezlerinde beyaz baston e─čitimi verilmesine ra─čmen baz─▒ g├Ârme ├Âz├╝rl├╝lerin baston kullanma konusunda isteksiz olmalar─▒ bu e─čitimin eksik b─▒rak─▒lan bir yan─▒ oldu─čunu g├Âstermektedir. San─▒yorum o da i┼čin psikolojik yan─▒ olmal─▒.
Baston kullanmadan gezen g├Ârme ├Âz├╝rl├╝lerin d├╝┼čme, ├žarpma, yaralanma, sakatlanma gibi kazalarla kar┼č─▒la┼čma ihtimali, baston kullananlara g├Âre ├žok daha y├╝ksektir. Baston kullanmaya k├╝├ž├╝k ya┼člarda ba┼člaman─▒n onu benimseme y├Ân├╝nden ├žok b├╝y├╝k bir ├Ânemi vard─▒r. Kendi ba┼č─▒na gezme becerisi kazanan g├Ârme ├Âz├╝rl├╝lerde motor beceriler daha ├žabuk geli┼čir. V├╝cut organlar─▒ daha sa─čl─▒kl─▒ olur. Kendine g├╝ven duygusu olu┼čur. Sosyal etkinliklere daha fazla kat─▒l─▒r. Ba─č─▒ms─▒z hareket yetene─či olan g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ her yere s├╝rekli taksiyle gitmek zorunda kalmaz. Bu da onun parasal masraflar─▒n─▒n bir miktar da olsa, azalmas─▒n─▒ sa─člar. G├Ârme ├Âz├╝rl├╝ bir ki┼činin kendi kendine gezip dola┼čabilmesini kolayla┼čt─▒ran en ├Ânemli e─čitim, oryantasyon ve mobilite e─čitimidir. Oryantasyon, uyum; mobilite ise, hareket demektir. Oryantasyon ve mobilite e─čitimi, her ├že┼čit i┼čaretlerden, ip u├žlar─▒ndan, y├Ânlerden, d├Ân├╝┼člerden, uzakl─▒k ili┼čkilerinden, seslerden, kokulardan yararlanmak suretiyle ├ževresini tan─▒yabilme ve edindi─či bilgi ve teknikleri kullanarak ba─č─▒ms─▒z ve g├╝venli hareket edebilme becerisini kapsayan bir e─čitimdir. Oryantasyon, bir ki┼činin duyular─▒n─▒ kullanarak, kendi pozisyonunu ve ├ževresindeki ├Ânemli nesnelerle ili┼čkisini belirleme s├╝recini, Mobilite, bir ki┼činin ├ževresinde hareket edebilme kapasitesini, olana─č─▒n─▒ ve isteklili─čini i├žerir. Duydu─ču bir sesin ne oldu─čunu, bu sesin y├Ân├╝n├╝, kendisine uzakl─▒─č─▒n─▒, en az yan─▒lmayla tahmin edebilme becerisi oryantasyon e─čitimiyle kazand─▒r─▒l─▒r. ├ľrne─čin, yere d├╝┼č├╝r├╝len bir nesne bu beceri sayesinde bulunabilir. Bir caddeden kar┼č─▒ kar┼č─▒ya ge├žerken gelen arabalar─▒n seslerini dinleyerek onlar─▒n ne kadar uzakl─▒kta oldu─ču anla┼č─▒labilir. Durakta beklerken arabalar─▒n sesinden yakla┼čan bir arac─▒n otob├╝s m├╝, dolmu┼č mu oldu─ču fark edilebilir. Oryantasyon bili┼čsel, ├ževresel, bedensel ve konumsal bir kapsam─▒ olan ve s├╝reklilik ta┼č─▒yan bir s├╝re├žtir.
Oryantasyon ve mobilite e─čitimi 4 ayr─▒ sistem i├žinde verilir: Bunlar, Beyaz baston, rehber k├Âpek, rehber insan ve elektronik ara├žlard─▒r.Bu sistemler tek tek kullan─▒laca─č─▒ gibi zaman zaman ayn─▒ anda birden fazlas─▒ da kullan─▒labilir. Bunlar─▒n i├žinde en ucuz ve en avantajl─▒ sistem beyaz baston kullanma sistemidir.├ľrne─čin bir rehber k├Âpe─čin fiyat─▒ 10.000 dolardan ba┼člamaktad─▒r ve rehber k├Âpek kullanacak g├Ârme ├Âz├╝rl├╝n├╝n 16 ya┼č─▒ndan b├╝y├╝k olmas─▒ gerekmektedir. Rehber k├Âpek ucuz veya ├╝cretsiz bulunsa bile onun g├╝nl├╝k bak─▒m ve beslenme masraflar─▒ y├╝ksektir.
Oryantasyon ilkelerinin ve kapsam─▒n─▒n belirlenmesinde ├╝├ž sorunun ├Ânemi vard─▒r: Ben ┼ču anda neredeyim? Nereye gitmek istiyorum? Nas─▒l gidebilirim? Oryantasyon ve hareket e─čitimi sadece bastonun nas─▒l tutulaca─č─▒n─▒, nas─▒l kullan─▒laca─č─▒n─▒, boyunun ne kadar olaca─č─▒n─▒ ├Â─črenmekten ibaret bir e─čitim de─čildir. G├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler taraf─▒ndan kullan─▒lan bastonlar metalden, plastikten, a─ča├žtan, fiber glass veya fiber karbondan yap─▒lmaktad─▒r. ├çe┼čitli uzunlukta bastonlar vard─▒r. Kimin hangi uzunlukta baston kullanmas─▒ gerekti─či her insan─▒n kendi boyuna g├Âre de─či┼čir. Baston uzunlu─čunun g├Â─č├╝s ├žukurlu─ču hizas─▒nda olmas─▒ gerekti─čini de, omuz hizas─▒nda olmas─▒ gerekti─čini de savunanlar bulunmaktad─▒r.Her ikisinin de avantajlar─▒ ve dezavantajlar─▒ vard─▒r. ├ľrne─čin, omuz hizas─▒nda olan bir bastonun kalabal─▒k yerlerde kullan─▒lmas─▒ ├žok zordur. Fazla uzun oldu─ču i├žin, di─čer insanlar─▒n bastonun ├╝zerine bas─▒p k─▒rma ihtimali y├╝ksektir. G├Ârme ├Âz├╝rl├╝lerin ├žo─ču g├Â─č├╝s ├žukurlu─ču hizas─▒nda olan uzunluktaki bastonlar─▒ kullanmaktad─▒rlar. Bastonun olmas─▒ gereken boyuttan k─▒sa olmas─▒ ondan beklenen yarar─▒n sa─članmamas─▒na yol a├žar.
Gen├žlik veya yeti┼čkinlik d├Âneminde, sonradan g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ olanlar do─čal olarak bir bunal─▒m i├žine girerler. Bu bunal─▒mlar─▒n a┼č─▒lmas─▒nda da baston kullanma becerisi kazanman─▒n ├žok b├╝y├╝k rol├╝ vard─▒r. ├ç├╝nk├╝, baston onun tek ba┼č─▒na evden d─▒┼čar─▒ ├ž─▒kabilmesini, sosyal ortamlara kat─▒labilmesini sa─člar. Bir yere gitmek istedi─činde s├╝rekli ba┼čkas─▒na ba─č─▒ml─▒ olmaktan kurtar─▒r. G├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler bir yerden bir yere giderken ad─▒mlar─▒n─▒ veya merdiven basamaklar─▒n─▒ saymazlar. Ayn─▒ yerden s├╝rekli gelip gittikleri i├žin, ayn─▒ merdivenlerden inip ├ž─▒kt─▒klar─▒ i├žin bir yerin uzakl─▒─č─▒, bir merdivenin basamaklar─▒n─▒n ne zaman bitti─či haf─▒zas─▒na yerle┼čir ve hareketleri al─▒┼čkanl─▒k haline gelir. G├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler gezerken bastonun yan─▒ s─▒ra ├ževredeki ba┼čka i┼čaretlerden de yararlan─▒rlar. ├ľrne─čin, y├╝r├╝d├╝kleri yolun, kald─▒r─▒m─▒n zeminindeki farkl─▒l─▒klar, etraftaki, her t├╝rl├╝ sesler, ini┼čler, yoku┼člar, d├Ân├╝┼čler, sokak bo┼čluklar─▒, sokak say─▒lar─▒, kasap, manav, bal─▒k├ž─▒, pastane lokanta gibi yerlerden gelen kokular ve sesler o anda nerede bulunduklar─▒n─▒ anlamalar─▒na yarayan ve istedikleri yeri bulmalar─▒n─▒ kolayla┼čt─▒ran i┼čaretlerdir. S├╝rekli kendi ba┼č─▒na gezen bir g├Ârme ├Âz├╝rl├╝n├╝n kafas─▒nda, gitti─či yollar─▒n bir plan─▒ olu┼čur ve kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒ b├╝t├╝n i┼čaretleri, d├Ân├╝┼č y├Ânlerini, ge├žti─či sokak say─▒lar─▒n─▒, duydu─ču sesleri, y├╝r├╝d├╝─č├╝ ini┼č ├ž─▒k─▒┼člar─▒, iki yer aras─▒ndaki uzakl─▒klar─▒ ezberine al─▒r. Okullarda uygun olan dersler s─▒ras─▒nda, g├Ârme ├Âz├╝rl├╝lere, sert, yumu┼čak, girintili ├ž─▒k─▒nt─▒l─▒, yoku┼č, ini┼č, ─▒slak, kuru gibi i┼čaret ve ip u├žlar─▒ndan yararlanma becerileri, ├Ân, arka, sa─č, sol, yukar─▒, a┼ča─č─▒, ├╝st, alt gibi y├Ân kavramlar─▒, yak─▒n, uzak, uzun, k─▒sa, dar, geni┼č, metre, santimetre, y├╝ksek, al├žak, s─▒─č, derin, gibi ├Âl├ž├╝ kavramlar─▒, ├Â─čretilmelidir. ├çocuklar─▒n kelime hazineleri yeti┼čkinler kadar zengin olmad─▒─č─▒ i├žin oryantasyon ve hareket e─čitimi s─▒ras─▒nda bir konuyu anlat─▒rken onun anlayabilece─či kelimeleri kullanmak gerekir.
K├╝├ž├╝k ya┼čtaki ├žocuklar─▒n boylar─▒ k─▒sa s├╝reler i├žinde de─či┼čir. Bu nedenle kullan─▒lan bastonlar─▒n boylar─▒ da buna uygun ┼čekilde de─či┼čtirilmelidir. Baston kullanmay─▒ ├Â─čretirken ├žocu─čun b├╝t├╝n ├Â─čretilenleri k─▒sa s├╝rede kavramas─▒ beklenmemelidir. Bastonu tutmay─▒ ├Â─črendikten sonra ├žocuk yava┼č yava┼č kendi ba┼č─▒na e┼čyalara ├žarpmadan y├╝r├╝me egzersizleri yapabilir. G├Âr├╝len hatalar bu s─▒rada d├╝zeltilebilir. 3-4 ya┼člar─▒ndan itibaren g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ ├žocu─ča bir yerden bir yere baston kullanarak gidebilme becerisi kazand─▒r─▒lmaya ba┼članmal─▒d─▒r. Bir g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ye baston kullanma e─čitimi verirken ┼ču basamaklar─▒─▒ izleyin:

1- ├ľnce bastonun ne i┼če yarad─▒─č─▒n─▒ anlat─▒n. Bastonun elle tutulan ve yere dokunan u├žlar─▒n─▒n hangi u├žlar oldu─čunu ├Â─čretin.

2- Baston kullanmaya yeni ba┼člayan ├žocuklar bastonu iki elleriyle tutmaya ├žal─▒┼čabilirler. Bastonun iki elle de─čil, tek elle tutulaca─č─▒n─▒ g├Âsterin. Bastonun tutarken kolun bel hizas─▒nda olaca─č─▒n─▒, elin hareket ettirilece─čini anlat─▒n. Bastonu tutarken ba┼čparmak altta, di─čer parmaklar ├╝stte ve i┼čaret parma─č─▒ bastona ├╝stten dokunacak ┼čekilde yerle┼čtirilece─čini g├Âsterin.

3- Baston kullan─▒rken s├╝rekli ayn─▒ y├Ânde de─čil bir sa─ča, bir sola vurarak hareket ettirin. Bastonu sa─ča sola hareket ettirirken v├╝cut hizas─▒n─▒ 5 santimetreden fazla ge├žmemesine dikkat edin. Baston, v├╝cut hizas─▒n─▒ fazla ge├žti─či zaman di─čer insanlar─▒n aya─č─▒na tak─▒labilir veya baz─▒ insanlar, bastonun ├╝zerine basabilirler, bastonun e─čilmesine, k─▒r─▒lmas─▒na veya tak─▒lan ki┼činin d├╝┼čmesine neden olabilir.

4- ├çocuklar ilk ba┼člarda bastonu sadece yerde sa─ča sola kayd─▒rarak kullanma e─čiliminde olabilirler. Ancak, zaman ge├žtik├že yere vurarak y├╝r├╝melerini ve di─čer teknikleri de ├Â─črenmelerini sa─člay─▒n. Her ad─▒mda baston bir kez yere vurulur. Bastonun ucu kolay hareket edebilmesi i├žin yere ├žok yak─▒n ┼čekilde tutulur. Sola ad─▒m at─▒nca baston sa─ča, sa─ča ad─▒m at─▒nca baston sola vurulur.Bastonun i┼člevi, ad─▒m─▒ atmadan ├Ânce bir ad─▒m sonraki yolu okumakt─▒r. En ├Ânemli kural insan─▒n kendisi hareket halinde oldu─ču s├╝rece bastonu da hareket halinde olmas─▒d─▒r. Hi├ž hareket ettirmeden sadece bastonu elde tutman─▒n hi├žbir faydas─▒ yoktur.

5- ├çok kalabal─▒k yerlerde baston daha k─▒sa tutun ve sa─ča sola hareket ettirirken v├╝cut hizan─▒zdan fazla uzakla┼čt─▒rmay─▒n.

6- Baston bazen k├╝├ž├╝k ├žukur ve engelleri atlayabilir. Bunlara tak─▒l─▒p d├╝┼čmemek i├žin ├žok h─▒zl─▒ y├╝r├╝meyin. Normalden h─▒zl─▒ y├╝r├╝d├╝─č├╝n├╝z zaman bastonla engelleri fark etmek zorla┼č─▒r veya engelleri farketti─činizde durman─▒z, y├Ân de─či┼čtirmeniz i├žin zaman kalmayabilir. H─▒zl─▒ y├╝r├╝yen g├Âren insanlar bile bazen y├╝r├╝rken bir engele tak─▒labilirler.

7- Bir g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ye baston kullanmay─▒ ├Â─čretirken ilk zamanlar engelsiz d├╝z yollar─▒ tercih edin. Bir duvar─▒, bir kald─▒r─▒m─▒, bir ├žimeni, bir koridoru takip ederek yukar─▒ a┼ča─č─▒ gidip gelme al─▒┼čt─▒rmalar─▒yla ba┼člay─▒n. Baston kullanma ├žal─▒┼čmalar─▒nda her g├╝n biraz daha uzak mesafeye gidip gelme becerisi kazand─▒r─▒n.

8- E─čer ├╝zerinde y├╝r├╝nen zemin d├╝zg├╝nse bastonu yerden kald─▒r─▒lmadan sa─ča sola kayd─▒rarak kullan─▒n.

9- Baston bir engele ├žarpt─▒─č─▒nda engelin sa─č─▒ndan veya solundan ge├žin.

10- Merdiven ├ž─▒k─▒p inerken ilk ba┼člarda al─▒┼č─▒ncaya kadar bastonla her basama─ča dokunmak suretiyle y├╝r├╝mek daha yararl─▒d─▒r. Merdiven basamaklar─▒ geni┼č ve d├╝zg├╝nse ├žocuklar─▒n korkuluklardan tutmadan baston kullanarak y├╝r├╝mesi sa─članabilir. E─čer merdiven basamaklar─▒ dar ve d├╝zensiz ┼čekilde ve d├Ânerek ├ž─▒k─▒l─▒yorsa, ├žocuklar bu merdivenlere al─▒┼čmam─▒┼čsa, merdiven korkuluklar─▒ndan tutarak ├ž─▒k─▒p inmeleri daha do─črudur. Korkuluklardan tutarken baston ├Âb├╝r ele al─▒n─▒r ve hafif e─čik tutularak inerken veya ├ž─▒karken basamaklara dokunmas─▒ sa─član─▒r. Baston daima bir ├Ândeki basama─ča dokunmal─▒d─▒r. Merdivenlerden inip ├ž─▒kma konusunda yeterli beceriye sahip olduktan sonra bastonu her basama─ča tek tek dokundurmaya gerek yoktur.

11- Araba sesleri g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler i├žin dikkatle izlenmesi gereken seslerdir. Bu sesleri dinleyerek yakla┼čmakta olduklar─▒ bir caddenin ne kadar uzakl─▒kta oldu─čunu, kar┼č─▒ya ge├žerken yolun ne zaman uygun oldu─čunu anlayabilirler. Ancak, bu beceriler hemen bir anda kazan─▒lamaz. K├╝├ž├╝k sokaklardan kar┼č─▒ya ge├žerken de dikkatli olmak gerekir. Mesafe k─▒sa diyerek sesleri dinlemeden ge├žmek yanl─▒┼čt─▒r. ├ç├╝nk├╝, aniden h─▒zl─▒ gelen bir araba ├ž─▒kabilir. Baston kullanarak kar┼č─▒ya ge├žme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ i├žin ├Ânce hi├ž trafik olmayan yollar─▒ tercih edin. Daha sonra kalabal─▒k trafi─če sahip caddelerde al─▒┼čt─▒rmalar yap─▒n. Trafi─čin yo─čun oldu─ču yerlerde caddeden kar┼č─▒ya ge├žerken tek ba┼č─▒n─▒za ge├žmeyin. Mutlaka birinden yard─▒m isteyin. ├çocuklar─▒n baston kullanarak caddeye ├ž─▒kmas─▒ yeti┼čkinler kadar k─▒sa s├╝rede ger├žekle┼čemez. G├Âren bir ├žocu─čun bile hemen kendi ba┼č─▒na caddeye ├ž─▒kmas─▒na izin verilmedi─či d├╝┼č├╝n├╝l├╝rse, g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ ├žocuk i├žin bu hususa daha da dikkat etmek gerekti─či a├ž─▒kt─▒r. Trafi─čin ├žift y├Ânl├╝ i┼čledi─či caddeleri tek ba┼č─▒na kar┼č─▒ya ge├žmek g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ler i├žin ├žok daha zordur. ├ç├╝nk├╝, her iki y├Ânden gelen sesler yolun bo┼č olup olmad─▒─č─▒n─▒ anlamay─▒ engeller. B├Âylesi durumlarda g├Ârme ├Âz├╝rl├╝ ki┼činin di─čer insanlardan yard─▒m istemesi daha do─črudur.

12- ├çocuklara, ├╝zerinde y├╝r├╝d├╝─č├╝ kald─▒r─▒mlar─▒n, yollar─▒n veya di─čer zeminlerin ├Âzelliklerini ayaklar─▒yla fark edebilmelerini ├Â─čretin.

13- ├çocu─čun bir yerden bir yere giderken ad─▒mlar─▒n─▒ saymas─▒ do─čru de─čildir. Buna izin vermeyin. ├ç├╝nk├╝, ad─▒mlar─▒n─▒ sayan bir ├žocuk kendisine yararl─▒ olacak i┼čaretlere dikkat etmeyi ├Â─črenemez.

14- ├ľnde y├╝r├╝yen birisini sese g├Âre takip etme becerisi kazand─▒r─▒n.Bastonun ├ž─▒kard─▒─č─▒ yank─▒lanma seslerinden yararlanarak etraf─▒ndaki engelleri farketme becerisi kazand─▒r─▒n. ├ľrne─čin sa─č─▒nda duvar oldu─čunu, b├╝y├╝k bir engele do─čru yakla┼čt─▒─č─▒n─▒, duvar bitti─činde bir bo┼člu─ča geldi─čini anlamas─▒, duran bir arabay─▒ ├Ânceden hissetmesi, bir a─čaca yakla┼čt─▒─č─▒n─▒ farketmesi gibi beceriler kazanmas─▒ i├žin al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒n.

15- Baston kullanarak okuldaki ├že┼čitli b├Âl├╝mleri bulabilmesi i├žin belirli hedeflere y├Ânelik egzersizler yapt─▒r─▒n.

16- Bah├žede, oyun oynanan yerlerde baston kullanma al─▒┼čt─▒rmalar─▒ yapt─▒r─▒n.

17- Y├Ân kavram─▒n─▒n geli┼čebilmesi i├žin ├žocu─čun s├Âylenen Y├Ânlere g├Âre hareket edebilmesini ├Â─čretin.

18- Bastonla kap─▒lar─▒n a├ž─▒k veya kapal─▒ olduklar─▒n─▒ anlama becerisi kazand─▒r─▒n.

19- De─či┼čik kald─▒r─▒mlarda bastonla y├╝r├╝me egzersizleri yapt─▒r─▒n.

20- Belirlenen bir yere gitme ve tekrar ba┼člad─▒─č─▒ yere d├Ânme, tarif edilen bir yeri tek ba┼č─▒na bulabilme al─▒┼čt─▒rmalar─▒ yapt─▒r─▒n.

21- Y├╝r├╝rken kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒ problemleri kendisinin ├ž├Âzebilmesini sa─člamak i├žin ├že┼čitli ortamlarda al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒n. ├ľrne─čin, yolunu kaybetti─činde, nerede oldu─čunu ├Â─črenmek i├žin ├ževresini ara┼čt─▒rmas─▒ veya yoldan ge├žen birine bulundu─ču yeri sormas─▒ i├žin uygulamal─▒ ├žal─▒┼čmalar yap─▒n.

22- K├╝├ž├╝k ├žocuklar i├žin bir al─▒┼čt─▒rma konusunu 10 dakikadan fazla s├╝rd├╝rmeyin. ├çocu─čun s─▒k─▒lmamas─▒ i├žin yeni al─▒┼čt─▒rmalara ge├žin.

23- ├çocuk i├žin dersi ilgin├ž hale getirici y├Ântemler kullan─▒n.

24- ├çal─▒┼čmalar s─▒ras─▒nda ele┼čtiren s├Âzler yerine ├Âv├╝c├╝ s├Âzler kullan─▒n.

25- ├çocu─čun y├╝r├╝rken dikkatli olup olmad─▒─č─▒n─▒ ├Âl├žmek amac─▒yla bastonla al─▒┼čt─▒rmalar s─▒ras─▒nda ├Ân├╝ne sandalye, kutu gibi engeller koyun.

26- ├çocu─ča ├že┼čitli g├Ârevler vererek bunlar─▒ tek ba┼č─▒na ba┼čarmas─▒n─▒ sa─člay─▒n. ├ľrne─čin, S─▒n─▒ftan ├Â─čretmenin ├žantas─▒n─▒ getirmesi, k├╝t├╝phaneden bir kitap getirmesi, birisine mesaj g├Ât├╝rmesi, okulun ├ž─▒k─▒┼č kap─▒s─▒nda beklemesi gibi g├Ârevleri baston kullanarak ba┼čarmas─▒n─▒ isteyebilirsiniz.

27- ├çocu─čun sadece ev ve okul yak─▒n─▒nda gezip dola┼čmay─▒ ├Â─črenmesi yeterli de─čildir. Onunla birlikte otob├╝se, trene, metro, taksiye binme, asans├Âr ve y├╝r├╝yen merdivenleri kullanma, al─▒┼čveri┼č yapma, alt ve ├╝st ge├žitlerden ge├žme gibi al─▒┼čt─▒rmalar yapt─▒r─▒n. Bir otob├╝se ilk defa binmeden ├Ânce ├žocu─ča duran bir otob├╝s i├žerisinde otob├╝s├╝n b├Âl├╝mlerini tan─▒t─▒n. Kart bas─▒lacak ya da bilet at─▒lacak yer, elle tutulacak demirler, oturacak yerler bini┼č ve ini┼č kap─▒lar─▒ tek tek g├Âsterilmelidir. Di─čer ara├žlar i├žin de bu y├Ântemi uygulamak gerekir.

28- Baston kullanarak y├╝r├╝rken ├žok yava┼č y├╝r├╝menin de ├žok h─▒zl─▒ y├╝r├╝menin de dezavantajlar─▒ vard─▒r. ├çok yava┼č y├╝r├╝mek, mesafe kavram─▒n─▒n, ses ve i┼čaretlerden yararlanma becerisinin geli┼čmesini zorla┼čt─▒r─▒r. ├çok h─▒zl─▒ y├╝r├╝mek ise, engeller fark edildi─činde hemen durmak m├╝mk├╝n olmayaca─č─▒ndan, ├žarpma, d├╝┼čme gibi kazalar─▒n meydana gelmesini artt─▒r─▒r.

29- ─░┼čaretlerden yararlanma becerisini kazanmak ├žocu─čun kendine g├╝venini ve ba─č─▒ms─▒z hareket yetene─čini geli┼čtirir. ├ľrne─čin, bir ├že┼čmenin sesi, bir kald─▒r─▒m─▒n bozuklu─ču veya d├╝zg├╝nl├╝─č├╝, kap─▒lar─▒n say─▒s─▒, ├ževrenin akustik ├Âzelli─či, ak─▒lda tutuldu─ču zaman var─▒lmak istenen hedefin bulunmas─▒ da kolayla┼č─▒r.

30- Az g├Âren ├žocuklara baston e─čitimi verirken de ayn─▒ y├Ântemler kullan─▒l─▒r. Ancak, bu t├╝r ├žocuklar─▒n baston tekniklerini ve avantajlar─▒n─▒ tam olarak kavrayabilmesi i├žin belli s├╝relerde g├Âzlerini bir maske kullanarak kapat─▒n ve e─čitime ├Âyle ba┼člay─▒n.

G├Ârme ├Âz├╝rl├╝ i├žin baston ilk ba┼člarda benimsenmesi zor olan, ancak benimsendikten sonra b─▒rak─▒lmas─▒ m├╝mk├╝n olmayan yak─▒n bir dost gibidir…

Kaynaklar
www.ozelegitimsitesi.com
www.ozelegitimforumu.com
Halil K├Âseler
Mutlu Boybey
[1]Ayd─▒n, M., “G├Ârme engellilerde bag─▒ms─▒z hareket”,Bizim Kocaeli, 05/2006

%d blogcu bunu be─čendi: